Tại ngoại ô thành Triệu Khánh, trong đại viện nhà họ Trần, mấy người đàn ông nhà họ Trần ngồi cùng nhau. Ngồi ở vị trí thượng thủ là một lão già dáng vẻ già nua lẩm cẩm, phía dưới là hai người đàn ông trung niên, ngoài ra còn có ba người trẻ tuổi.
Một người trẻ tuổi trong số đó vẻ mặt sốt sắng nói: "Cha, đại mễ của chúng ta gần đây bán rất chạy, đây chính là lúc cần thừa thắng xông lên, tiếp tục mở rộng quy mô nhà máy, cố gắng giành lấy thị trường. Con đã nghe tin, mấy nhà buôn lương thực ở phía đông thành cũng đã mua máy móc từ Phân xưởng Cơ khí rồi, e là không bao lâu nữa, gạo xay bằng máy của họ sẽ tràn ra thị trường, đến lúc đó thì muộn rồi!"
Người đàn ông trung niên khoảng ngoài bốn mươi tuổi ngồi phía trên nói: "Hoảng cái gì? Việc kinh doanh xay xát gạo này, chúng ta nhìn thấy được thì người ngoài tự nhiên cũng nhìn thấy được. Nhưng nhà họ Trần chúng ta đã đi trước hơn nửa năm, họ muốn đuổi kịp thì còn xa lắm!"
Lúc này, một người đàn ông trung niên khác lớn tuổi hơn một chút lên tiếng: "Nói thì nói vậy, nhưng vẫn phải thận trọng. Ta nghe nói gần đây có người đến nhà máy xay xát gạo đào người, chưa biết chừng chính là mấy nhà buôn lương thực kia giở trò!"
Người đàn ông trung niên trẻ hơn lập tức nói: "Đại ca nói phải. Kẻ đến nhà máy xay xát gạo của chúng ta đào người, ngoài mấy nhà buôn lương thực kia ra thì còn có thể là ai nữa? Nhưng họ đào đi đều là mấy công nhân bình thường, không đáng ngại. Còn mấy cốt cán kỹ thuật kia đều là con cháu nhà họ Trần chúng ta, họ không cướp đi được đâu!"
"Nhưng dù họ có thiếu nhân thủ nhất thời chưa mở được, chúng ta vẫn phải nhanh chóng gia tăng quy mô nhà máy xay xát gạo. Không chỉ gia tăng quy mô, mà ta còn chuẩn bị mở thêm một nhà máy xay xát gạo nữa ở phía Quảng Châu!"
"Nhưng số vốn này không dễ huy động. Mở một nhà máy xay xát gạo tốn kém không nhỏ. Hiện giờ bạc của chúng ta đều đang nằm cả trong hàng hóa, nếu muốn rút bạc xây nhà máy mới, e rằng sẽ ảnh hưởng đến vận hành của nhà máy hiện tại!"
Khi mọi người đang thảo luận, Trần lão thái gia ngồi ở vị trí thượng thủ mở mắt ra nói: "Bạc không phải là vấn đề. Mau chóng bán đi mấy cửa hàng kia, rồi bán bớt một nửa ruộng đất, số bạc mở nhà máy mới cũng coi như đủ rồi! Ngoài ra, kỹ sư hiện giờ vẫn không đủ, hãy chọn thêm mười đứa trẻ thông minh lanh lợi trong chi nhánh gia tộc gửi đến Công bộ Học viện mà học!"
Nói đoạn, ông chống gậy đứng dậy: "Việc kinh doanh nhà máy xay xát gạo này, nhà họ Trần chúng ta đã làm rồi thì tuyệt đối không có lý do gì để bỏ dở!"
Mấy người con cháu lập tức gật đầu đồng ý!
Đuổi mọi người ra ngoài xong, Trần lão thái gia lại nhớ tới năm ngoái, khi ông đến nhà bạn cũ trong thành đánh cờ, biết được con trai thứ ba của bạn cũ đang làm việc tại Binh công xưởng Triệu Khánh. Ông không khỏi thấy hứng thú nên hỏi thêm vài câu, vừa vặn nghe được con trai của bạn cũ nói rằng Phân xưởng Cơ khí của họ đã chế tạo ra một loại máy móc dùng sức nước để xay xát gạo. Loại máy móc dùng sức nước trực tiếp xay xát gạo này, không chỉ chi phí thấp, mà gạo xay ra còn hạt đầy đặn, phẩm chất thượng hạng, hình thức rất đẹp.
Phân xưởng Cơ khí thuộc Binh công xưởng Triệu Khánh chế tạo những thiết bị máy móc xay xát gạo bằng sức nước này, thực ra là chuẩn bị cho nhà máy xay xát gạo chính thức của Công bộ. Mà nhà máy xay xát gạo của Công bộ chủ yếu là để cung ứng gạo thành phẩm cho quân đội, đồng thời cũng cung cấp gạo cho các cơ quan nội bộ khác của quan phủ.
Thế nhưng, Trần lão thái gia tuy tuổi đã cao, nhưng đôi mắt tinh tường lại lập tức nhìn ra được cơ hội kinh doanh to lớn từ đó!
Phương thức xay xát gạo này tuy đầu tư ban đầu khá lớn, nhưng chi phí sản xuất trên mỗi đơn vị lại thấp hơn rất nhiều so với xay xát thủ công truyền thống. Hơn nữa gạo xay ra có phẩm chất thượng hạng, mấu chốt hơn là có thể sản xuất số lượng lớn, dùng làm quân lương thì thật là phí phạm của trời!
Gạo vẫn là loại gạo ấy, nhưng sau khi gia công như vậy, giá cả ít nhất tăng gấp đôi!
Cho nên Trần lão thái gia nhanh chóng gom góp vốn liếng, thông qua mối quan hệ của con trai người bạn cũ, mua một bộ máy móc này từ Phân xưởng Cơ khí của Binh công xưởng Triệu Khánh, chuẩn bị chuyên xay xát loại gạo này để bán.
Phân xưởng Cơ khí vốn là nơi sản xuất những khí cụ này. Mặc dù phần lớn thời gian là cung cấp máy móc cho các công trình khác trong nội bộ Công bộ, nhưng đối với đơn đặt hàng dân sự, chỉ cần là ứng dụng cho nhu cầu dân dụng, không phải là thiết bị máy móc dùng để chế tạo quân khí trang bị, thì họ cũng bán. Dù sao thì Phân xưởng Cơ khí tuy treo danh nghĩa dưới trướng Binh công xưởng Triệu Khánh, nhưng cũng là tự chủ tài chính!
Sau khi mua được thiết bị, nhà họ Trần còn cử con cháu trong tộc đến Công bộ Học viện do Công bộ chủ trì để học kỹ thuật. Dù sao thì thiết bị máy móc này tuy rất thô sơ, nhưng cũng là máy móc, không có nhân tài cơ khí chuyên nghiệp thì không thể vận hành được.
Rất nhanh, nhà máy xay xát gạo của nhà họ Trần đã mở ra, và bắt đầu sản xuất gạo xay bằng máy!
Loại gạo này tự nhiên không phải hướng tới đại chúng bình thường, mà là chuyên bán cho tầng lớp trung lưu và thượng lưu. Ngay khi vừa ra mắt, nhờ giá thành thấp và phẩm chất thượng hạng, nó đã nhanh chóng mở ra thị trường!
Không đầy một tháng, nhìn thấy viễn cảnh tương lai to lớn, Trần lão thái gia bắt đầu huy động lượng lớn vốn liếng, gần như rút sạch bạc mặt trong nhà, mua thêm vài bộ máy xay xát gạo nữa.
Hiện nay, không dám nói là mỗi ngày kiếm được vạn lượng vàng, nhưng thu nhập một năm đã bằng thu nhập mười năm trước đây của họ rồi!
Thu nhập gấp mười lần trước kia, đây chính là lý do tại sao nhà họ Trần dấn thân vào con đường công thương nghiệp!
Đến tận bây giờ, đối mặt với sự cạnh tranh sắp tới, gia chủ nhà họ Trần lại nghiến răng một cái, bán đi toàn bộ các sản nghiệp khác trong nhà. Để huy động vốn, thậm chí bán đi hơn một nửa ruộng đất, rồi dùng số vốn đó mở rộng quy mô nhà máy xay xát gạo, lại còn chuẩn bị mở một nhà máy chi nhánh ở phía Quảng Châu!
Khi nhà họ Trần bắt đầu huy động vốn mở rộng sản lượng, xây dựng nhà máy chi nhánh Quảng Châu, thì mấy nhà buôn lương thực ở phía đông thành Triệu Khánh cũng có tính toán riêng. Gạo xay bằng máy so với gạo làm thủ công, làm từ xưởng nhỏ trước đây, chất lượng thượng hạng hơn, chi phí lại thấp hơn, sao có thể không khiến họ động tâm cho được!
Thậm chí họ còn dư dả tài chính hơn cả nhà họ Trần. Mấy nhà buôn lương thực này đều đã lần lượt đặt đơn hàng mua máy móc từ Phân xưởng Cơ khí, mà trong đó nhà nhiều nhất còn một hơi đặt mua mấy chục bộ thiết bị máy móc dùng để xay xát gạo.
Phải biết rằng, máy móc thời này tuy thô sơ, nhưng thiết bị máy móc có thể dùng để gia công lương thực ở quy mô siêu lớn thì có rẻ đến mấy cũng chẳng rẻ được.
Bởi vì Phân xưởng Cơ khí tuy chi phí sản xuất không cao, nhưng công nghệ là vô giá! Người ta nghiên cứu công nghệ cũng phải tốn chi phí. Trước kia là bán nội bộ Công bộ nên giá không cao, nhưng bán ra bên ngoài thì giá đắt đỏ, hơn nữa còn là độc nhất vô nhị trên đời, ngươi muốn mua hay không thì tùy.
Cho nên giá cả của những thiết bị máy móc này vô cùng đắt đỏ.
Hơn nữa chi phí bảo trì về sau lại càng không hề thấp. Làm sản xuất máy móc quy mô lớn, số vốn cần thiết thực ra không hề thấp chút nào!
Thế nhưng, máy móc thiết bị không mua nổi, không làm được nhà máy quy mô lớn thì có thể mở xưởng sản xuất quy mô nhỏ, vẫn kiếm được tiền như thường.
Những xưởng nhỏ quy mô vài chục người, thậm chí chỉ vài người, gần đây đã mọc lên như nấm dưới sự cai trị của Đại Đường. Họ tuy chỉ sản xuất thủ công, nhưng vẫn kiếm được tiền.
Mà những xưởng kiếm được tiền đó, tự nhiên sẽ muốn mở rộng quy mô, mua máy móc, cuối cùng nâng cấp thành nhà máy quy mô lớn!
Cho nên nói, sự phát triển của công thương nghiệp, thực tế chẳng cần Lý Hiên phải cầm tay chỉ việc, phải rao giảng. Chỉ cần đưa ra chính sách hỗ trợ, có được đại môi trường này rồi, tự nhiên sẽ có vô số người thông minh tìm ra manh mối, rồi dấn thân vào đó và kiếm được lợi nhuận khổng lồ.
Nhà họ Trần chỉ là một trong số đó mà thôi!
Thực tế, trong vương triều Đại Đường, nơi thực sự đi đầu làn sóng thời đại vẫn là các nhà máy trực thuộc Công bộ và Hoàng thất!
Nhà máy của Công bộ thì không cần phải bàn, toàn là những nhà máy lớn, chủ yếu lấy công nghiệp nặng làm trọng tâm, chế tạo súng pháo, tàu thuyền, thiết bị máy móc. Ngoài ra cũng có một số ngành công nghiệp nhẹ, ví dụ như dệt may. Mà những sản phẩm này về cơ bản đều là những sản phẩm chủ lực có hàm lượng kỹ thuật cao nhất đương thời!
Còn các nhà máy trực thuộc Hoàng thất thì do hai bộ phận hợp thành. Một bộ phận là tài sản Hoàng thất trực tiếp thuộc quyền quản lý của Hoàng sản khoa thuộc Hàn Lâm viện, còn một bộ phận khác là những nhà máy do Bạch thái hậu và các phi tần trong hậu cung lén lút mở ra. Tất nhiên, những nhà máy do hậu cung tư nhân mở này đều có quy mô không hề nhỏ, và chủ yếu là để kiếm tiền.
Tuy nhiên, các nhà máy Hoàng thất do Hoàng sản khoa quản lý, ngoài việc kiếm tiền ra thì còn có một nhiệm vụ quan trọng hơn nữa, đó chính là gánh vác một phần trách nhiệm dẫn dắt sự phát triển của công thương nghiệp trong nước.
Ví dụ như Hoàng gia Ngân hàng mới được Hoàng sản khoa thành lập gần đây, chính là có ý nghĩa trọng đại!
Lý Hiên đã sớm muốn lập một ngân hàng để truyền sức sống tài chính vào sự phát triển công thương nghiệp của Đại Đường, nhưng luôn thiếu điều kiện nên thời gian dài vẫn nằm trong giai đoạn trù bị. Thế nhưng sau một năm trù bị, cuối cùng vào tháng Chín đã chính thức thành lập và công khai kinh doanh.
Mà việc kinh doanh của Hoàng gia Ngân hàng, thực tế cũng là một sản phẩm phụ của cuộc cải cách tài chính của vương triều Đại Đường!
Bởi vì cuối tháng Chín, vương triều Đại Đường chính thức ban bố "Đại Đường Tiền Luật", có mấy điều khoản gây ảnh hưởng rất lớn. Điều quan trọng nhất chính là từ nay về sau, cấm tư nhân đúc tiền. Quyền đúc tiền và phát hành tiền tệ trực tiếp thuộc về Ty Tài chính do Thuế bộ tăng cường thêm, tư nhân không được can dự, đúc tiền trái phép bị coi là tội mưu phản!
Đương nhiên, để tránh việc các tiệm tiền trong thiên hạ sụp đổ toàn bộ chỉ sau một đêm, vương triều Đại Đường cũng mở ra một khe cửa nhỏ, đó là cho phép các tiệm tiền đổi tiền đồng từ Ty Tài chính, sau đó dùng số tiền đồng này để tiếp tục công việc đổi tiền của mình.
Quy định bắt buộc rằng, nếu các tiệm tiền muốn kinh doanh các nghiệp vụ như chiêu nạp đổi tiền, tiền gửi, cho vay, v.v., thì bắt buộc phải có giấy phép kinh doanh ngân hàng. Mà loại giấy phép này không hề dễ lấy, đặc biệt là tiền đặt cọc gửi tiết kiệm.
Vì Tiền Luật quy định, để đảm bảo an toàn cho người gửi tiền, số bạc gửi mà ngân hàng chiêu nạp được phải nộp lên ba mươi phần trăm làm dự trữ, để phòng ngừa tình trạng rút tiền ồ ạt!
Mấy điều luật này vừa ban bố đã gây ảnh hưởng thực tế rất lớn đến ngành tiền tệ hiện tại. Nhiều tiệm tiền thậm chí còn dùng thủ đoạn ngừng kinh doanh để dừng việc đổi tiền, dẫn đến giá tiền đồng ở khắp nơi tăng cao.
Và vào lúc này, vai trò của Hoàng gia Ngân hàng đã được thể hiện rõ. Các điểm kinh doanh của Hoàng gia Ngân hàng đặt tại các huyện lập tức mở cửa kinh doanh ngay lập tức, tiếp quản các tiệm tiền để gánh vác các nghiệp vụ tài chính của vương triều Đại Đường!
Tại sao cải cách ngành tài chính lại mãi đến tháng Tám mới ban hành? Điều này đều có lý do cả.
Bởi vì trước khi cải cách ngành tài chính, cần phải chuẩn bị tốt mọi phương diện. Ít nhất là tiền đồng quy chuẩn của quan phủ phải chuẩn bị sẵn sàng. Ngươi cấm tư nhân đúc tiền, thì tiền đồng của quan phủ phải cung ứng kịp thời chứ. Sau đó, khi các tiệm tiền ngừng đổi tiền, cho vay, thì Hoàng gia Ngân hàng phải thay thế vào, nếu không thì chẳng phải sẽ gây ra hỗn loạn xã hội sao!
Cho nên Lý Hiên mới đợi đến khi Hoàng gia Ngân hàng trù bị xong xuôi, mới tiến hành cải cách tài chính!
Tuy nhiên dù là vậy, nó vẫn gây ra những biến động không nhỏ!