Anh chị Sachin – Suvarna sau khi cẩn thận kiểm tra lại quần áo tôi đem theo có đủ ấm không, ba lô tôi đem theo có quá nặng không, đôi giày có làm chân tôi đau không... Suvarna mua thêm bánh mì và trái cây bắt tôi đem theo bởi trái cây ở Ladakh khá đắt. Anh Sachin đưa tôi một cái sim điện thoại để dùng ở Ladakh vì tôi là khách du lịch, rất khó mua được sim điện thoại ở khu vực này. Sachin dặn dò ngày đầu tiên tới Ladakh tôi phải ở khách sạn để làm quen với độ cao rồi ngày hôm sau liên lạc với bác Tashi để quyết định về nhà bác hay tiếp tục ở khách sạn.
Sau bữa tối, vợ chồng Sachin đưa tôi ra sân bay đáp chuyến đêm đến Ladakh. Sau khi lên máy bay tôi rơi tự do vào giấc ngủ bởi đã hai đêm giấc ngủ “đi vắng”, tôi mơ màng trong giấc ngủ, đầu vẹo qua một bên ghế ngồi. Những giấc mơ không đầu không cuối cứ lướt qua.
Đang ngủ gà gật bỗng nhiên tôi nghe tiếng ồn ào, người đi tới đi lui trên máy bay, tiếng máy chụp hình lách cách. Tôi nhìn ra cửa sổ và sững sờ khi trước mắt là những dãy núi trùng trùng điệp điệp. Ladakh là đây! Tôi tỉnh hẳn khi trong tầm mắt là bầu trời xanh rực rỡ, bên dưới là những vách đá cheo leo tuyết phủ trắng xóa.
Máy bay dần hạ cánh, phía xa xa là một thung lũng với khoảng xanh chen lẫn màu tím hoa cà. Ladakh là một vùng cao nguyên rộng lớn và cao nhất của Ấn Độ, nằm trong dãy Himalaya [1] với đồi núi trập trùng nhìn xa trông như sa mạc được bao bọc bởi hai dãy núi hùng vĩ nhất thế giới là Himalaya và Karakoram [2]. Tôi như choáng ngợp trước phong cảnh đẹp mê hồn đang hiện ra, dãy cờ cầu nguyện vẫy vẫy bên những bảo tháp trắng như đang chào đón tôi.
Đây là vùng đất của nhiều tên gọi, trong ngôn ngữ địa phương, Ladakh được gọi là Ladwag, Huyền Trang [3] thì gọi đó là Malopho trong khi tên gọi phổ biến là Maryul, nghĩa là “vùng đất thấp”. Về sau do vị trí chiến lược nên nó thường được gọi là vùng “kim cương Trung Á” đồng thời do ảnh hưởng mạnh mẽ của văn hóa Tây Tạng, đôi khi nó còn được gọi là vùng “tiểu Tây Tạng”. Kể từ khi Chính phủ Ấn Độ mở cửa cho khách du lịch nước ngoài đến tham quan vào thập niên 1970, Ladakh được đặt thêm một số tên mới như “vương quốc của các nhà khổ hạnh”, “vùng đất của các Lama [4]”, “vùng đất trên cung trăng”, “nóc nhà thế giới”, “thiên đường trên mặt đất”.
Tên gì thì tên chứ vừa ra khỏi máy bay tôi đặt ngay cho vùng đất này cái tên “vùng đất của gió lạnh”, hai hàm răng tôi cứ như “đánh lô tô”, va vào nhau mất kiểm soát, người tôi run lên cầm cập. Nhìn đồng hồ thì mới 5 rưỡi sáng, tôi vội vàng choàng ngay cái áo ấm rồi leo lên xe và ngồi cạnh một cô nàng người Trung Quốc, cô ấy cho biết rằng cô sẽ ở lều trại ngay khu Saboo Thang. Còn tôi, theo kế hoạch mà anh Sachin đã sắp xếp, cứ chạy về khách sạn nghỉ ngơi trước rồi tính sẽ làm những gì tiếp theo.
Tôi đi taxi về khách sạn Tso-kar ngay trung tâm của Leh, khách sạn này nếu không để ý sẽ không thấy vì nó như lọt thỏm trong một cái hố nhưng cái hố đó trồng rất nhiều hoa. Đây thực sự là một khu vườn đầy hoa, tôi có cảm giác thật nhẹ nhàng khi bước vào “cái hố đầy hoa” này. Nhận phòng xong, tôi định tắm rửa thay đồ là đi kiếm đường tới Cholamgsa, nơi tổ chức pháp hội Kalachakra thì cảm giác nhức đầu, chóng mặt ập tới kéo tôi nằm ngay xuống giường. Toàn thân nặng nề, khó thở, tôi rơi vào mộng mị.
9 giờ sáng, mơ màng vùng dậy, tôi rửa mặt thay đồ rồi đeo ba lô lên lưng và cương quyết đi. Tôi vừa đi ra thì gặp anh tiếp tân khách sạn, anh mỉm cười đề nghị tôi quay lại phòng vì anh biết rằng tôi vẫn còn chưa quen với sự thay đổi độ cao “Nếu cô đi bây giờ thì nguy cơ mấy ngày sau cô phải nằm ở nhà”. Nghe anh ấy “dọa dẫm” tôi đành phải quay về phòng, mở cửa, vừa nằm xuống tôi lại ngủ mê mệt, mộng mị. Khi mở mắt ra đã 3 giờ chiều, tôi lại lần nữa rửa mặt, vác ba lô lên vai và quyết định đi tiếp, tôi tham lam không muốn bỏ lỡ một ngày nào.
Điều trước tiên là phải tới trung tâm hướng dẫn. Vừa bước ra khỏi khách sạn được 10 mét tôi phải ngồi phịch xuống để... thở. Dường như có ai bóp chặt ngực, tôi phải đi chầm chậm từng bước nhỏ, không sải bước được như bình thường. Không biết với những người có hệ thống hô hấp bình thường thì như thế nào chứ phổi của tôi toàn là sẹo nên có cảm giác đi được một bước cứ như vừa leo lên một quả đồi. Tự dặn lòng đây chỉ mới là ngày đầu tiên thôi, dù sao tôi cũng đang bước đi ở độ cao 3.524 mét so với mực nước biển và tôi phải cẩn thận để giữ gìn sức khỏe. Bởi hơn ai hết, tôi ý thức được sức khỏe của tôi như thế nào.
Cuối năm 2008, tôi bắt đầu những cơn ho rát cổ họng, lúc đó tôi vẫn cho rằng đó là phản ứng bình thường khi những cơn gió mùa đông lướt ngang nên tôi không quá lo lắng. Những cơn ho dồn dập hơn đã đưa tôi đến vài bệnh viện khác nhau nhưng kết quả xét nghiệm, chụp phim cũng chỉ là những cơn cảm cúm bình thường. Tôi tin vào kết quả của bác sĩ và sức khỏe vốn mạnh mẽ của mình. Nhưng rồi tôi liên tục giảm cân, chỉ trong sáu tháng, tôi giảm gần 10 kilôgam và đến một ngày, tôi ho bật ra máu. Tôi hoang mang, chẳng hiểu mình đang sắp đối mặt với căn bệnh nào khi trong thế giới hiện đại càng ngày càng có nhiều căn bệnh mới được phát hiện và chưa tìm ra phương pháp chữa trị. Trong lúc bối rối đó, tôi phát hiện ra mình đã bị lao phổi, vi trùng lao đã tấn công vào hai lá phổi của tôi một cách mạnh bạo. Tôi chấp chới, ở cái tuổi 27 tràn đầy sung sức, tràn đầy tự tin và tràn đầy niềm kiêu hãnh tôi đã bị giáng một đòn đau. Tôi không hiểu tại sao mình lại có thể mắc phải căn bệnh này, căn bệnh thường dành cho những người lao tâm lao lực mà tôi vốn có một cuộc sống an nhàn và yên ả. Tôi quyết định đóng cửa cửa hàng kinh doanh tranh lá ở Quận 1 và tìm cách đóng cửa công ty riêng để bắt đầu vào liệu trình điều trị. Bệnh lao phổi không phải là bệnh quá khó để điều trị, chỉ sau 10 tháng tôi đã hoàn toàn lành bệnh với loại thuốc chống lao đặc biệt. Nhưng di chứng của căn bệnh vẫn còn, hai lá phổi tôi không còn lành lặn bởi các vệt sẹo trắng dày đặc mà vi trùng lao đã để lại.
Tôi vừa đi vừa nghỉ vừa đọc những thông tin về Leh. Tại Leh có khách sạn Grand Dragon Ladakh nằm ở độ cao 3.766 mét so với mực nước biển, Hiệp hội Kỷ lục Thế giới đã công nhận đây là “Khách sạn ba sao nằm ở độ cao cao nhất trên thế giới (so với mực nước biển)”. Ngoài ra còn có đồi Nam Châm nằm trong danh sách năm địa danh dường như “không tồn tại” trọng lực, ngọn đồi Nam Châm này nằm gần Leh, Ladakh. Người ta tin rằng nó có những đặc điểm từ tính nên có thể kéo những chiếc xe hơi leo ngược dốc và buộc những chiếc phi cơ bay ngang qua phải tăng độ cao. Ngọn đồi nằm trên tuyến đường cao tốc quốc gia Leh – Kargil – Baltik, cách thành phố Leh khoảng 29 kilômét, có độ cao 4.270 mét so với mực nước biển.
Cuối cùng tôi cũng đi tới được trung tâm hướng dẫn cách khách sạn quãng đường chưa đầy một kilômét nhưng cái đồng hồ đáng ghét của tôi cho biết rằng tôi đi mất hơn một tiếng đồng hồ.
Tôi bước vào văn phòng, gặp một anh chàng rất thân thiện, dáng vẻ khá điển trai. Tôi mỉm cười và đưa cho anh ấy cái e-mail đăng ký homestay, anh ấy nhìn qua rồi đưa điện thoại bảo tôi gọi cho chủ nhà xác nhận lần nữa. Tôi bấm số điện thoại bác Tashi, chuông reo nhưng đầu dây bên kia không ai nhấc máy. Anh ấy đoán rằng bác Tashi đang ở pháp hội nên khuyên tôi đợi đến chiều tối hãy liên lạc lại. Anh ấy cũng dặn rằng vào sáng mai tôi cứ đến trước cổng pháp hội, ngay ở đó có bàn hướng dẫn, chỉ cần tôi chuẩn bị một bản sao hộ chiếu và hai tấm hình kích thước 3x4 xentimét là sẽ có thẻ để được vào pháp hội. Tôi cảm ơn và chào anh ấy trước khi rời đi.
Tôi an tâm đi lòng vòng, chân bước nhẹ, chậm rãi. Tôi đi vài bước lại ngồi xuống nghỉ một lúc, cứ thế thong dong quanh những con đường ở Leh ngắm nhìn những ngôi nhà được xây theo kiến trúc Tây Tạng.
Xung quanh Leh, có rất nhiều chuông chuyển kinh bằng đồng hoặc gỗ (như một thùng rỗng quay trên một trục đứng), những cái chuông không phải để gõ mà để xoay, người vừa xoay vừa niệm chú “Om Mani Padme Hum” (Án Ma Ni Bát Mê Hồng). Người Tây Tạng tin rằng âm thanh hòa cùng với sự vận chuyển của chuông chuyển kinh sẽ tạo ra một “sức mạnh” huyền bí mang đến sự bình an, may mắn. Vì thế các bánh xe đó ít khi dừng lại, bởi các vị Lama, chú tiểu, du khách... hễ đi ngang qua là quay vì ai cũng mong những điều tốt lành sẽ đến với mình và mọi người.
Tôi đang hì hụi xoay một cái chuông chuyển kinh to thì từ đâu có một chú chó đến ngồi yên bên cạnh, chợt nhớ ra trong túi có miếng bánh mì, tôi lấy ra vừa ăn vừa chia cho nó. Ăn xong, chú chó chạy đi một lúc và quay lại với hai chú chó nữa. Ba chú chó chỉ ngồi im, không tỏ vẻ đòi hỏi gì cả, tôi chia đều miếng bánh còn lại làm bốn phần rồi cùng ăn, khi cả bốn ăn xong thì ba chú chó nằm phởn phơ ngay dưới chân tôi ra chiều cảm ơn.
Lúc này có một tốp người dân bản địa đi tới, một vài người đàn ông đang vác từng khối đá trên lưng và đi bộ về nhà của họ, vừa đi tay phải vừa quay mani luân (một loại chuông cầu nguyện) vừa lầm rầm cầu nguyện. Khi thấy tôi, các bác ấy dừng lại và dạy cho tôi nói “Juley” là lời chào truyền thống, có nghĩa là “xin chào” và “tạm biệt” cũng như “cảm ơn”. Tôi đi cùng các bác ấy một đoạn đường, chẳng ai nói với ai câu nào bởi sức nặng từ những hòn đá trên lưng khiến họ phải tập trung vào bước chân của mình trong khi tôi vẫn đang ngỡ ngàng trước vẻ đẹp của đỉnh núi tuyết phía xa. Người dân ở đây tự xây nhà cho mình, hằng ngày họ gánh đá về nhà trên chính đôi vai của mình rồi chồng các khối đá lên nhau, chất kết dính giữa các khối đá được trộn từ bùn và nước, chính vì vậy thời gian để hoàn thành một ngôi nhà là khá lâu.
Sau khi chào tạm biệt các bác người Ladakh, tôi đi về phía chợ Leh. Không thể kiềm chế cảm giác đói bụng khi đi ngang một tiệm bánh đang bốc khói nghi ngút, thơm lừng, tôi bước vào. Tôi tò mò nhìn các loại bánh được bày trong tủ kính rồi quyết định chọn loại bánh rán với nhân khoai tây nghiền, hành và gia vị bên trong, bánh này gọi là momo. Tôi tìm bàn trống để ngồi nhưng tất cả các bàn đều đã có người ngồi nên tôi xin phép được ngồi chung với hai cô gái cũng đang ăn momo. Họ không sử dụng tiếng Anh nên chúng tôi chỉ cùng ăn và nhìn nhau cười. Hai cô gái có đôi má hồng tự nhiên, đôi mắt với ánh nhìn hút hồn cùng mái tóc dài buông xõa ngang lưng khiến tôi cứ muốn ngắm nhìn vẻ đẹp tự nhiên không hề trang điểm đó.
Hai cô gái ăn xong trước, đứng dậy mỉm cười vẫy tay chào tôi và bước ra ngoài. Tôi ngồi một mình nhìn theo họ khuất tầm mắt. Ăn xong tôi đưa cho anh chủ quán tờ 100 rupee [5] (35 nghìn đồng) để thanh toán, anh ấy trả lại tôi, tôi không hiểu và cố đưa tiền cho anh ấy. Cuối cùng sau một số thao tác bằng tay thì tôi mới hiểu rằng hai cô gái ngồi cùng tôi đã thanh toán tiền cho tôi rồi. Cảm giác được đón chào và sự biết ơn khiến tôi cứ vui mãi trên đường quay lại khách sạn.
Về đến nơi, tôi nhờ anh chủ khách sạn tìm giúp tôi một chiếc taxi để đi đến làng Saboo tìm nhà của bác Tashi. Sau vài cuộc điện thoại, anh chủ khách sạn cho biết một anh chàng lái taxi người Hồi giáo đồng ý chở tôi đi. Tôi chuẩn bị sẵn sàng để 6 giờ tối sẽ lên xe nhưng rồi người tài xế đổi ý vào phút cuối cùng, anh ấy giải thích rằng 7 giờ tối mình phải đến đền thờ cho buổi lễ quan trọng, anh ta sợ rằng sẽ không quay về kịp cho buổi lễ đó nếu đi cùng tôi.
Một anh chàng khác trong khách sạn xung phong đưa tôi đi. Trước khi tôi lên xe, anh chủ khách sạn rất nhiệt tình gọi điện thoại cho chủ homestay trước, nghe hai người nói với nhau bằng tiếng Hindi một hồi, anh chủ khách sạn cho tôi biết rằng hiện tại nhà bác Tashi không có khách hành hương nào ở. Một lúc sau, anh nói thêm rằng vào buổi sáng đã có một vài người tới nhưng họ thấy quãng đường từ nhà bác Tashi đến Choglamsa quá xa nên đã rời đi. Anh nói nếu tôi không muốn ở một mình trong nhà người lạ thì có thể xin ở ngay lều trại ở khu Saboo Thang, nơi này rất gần với nơi tổ chức pháp hội. Tôi mỉm cười lắc đầu, thầm nghĩ đến cái khoản tắm rửa ven sông và đi vệ sinh trong rừng thì ở lều trại là một vấn đề nan giải đối với tôi.
Tôi lên xe tiến về làng Saboo. Hơn 6 giờ tối mà trời vẫn sáng trưng, những tia nắng cuối ngày vẫn rực sáng phía trên những dãy núi tuyết trắng khiến tôi như người đi vào chốn thiên thai rực rỡ. Chiếc xe chạy theo con đường chính về làng, đến những khúc cua, tầm mắt tôi bị chắn bởi dãy núi đá trước mắt để rồi bất thình lình khoảng không mở ra một thung lũng xanh ngát. Tôi ngồi yên bất động trên xe với ánh mắt tròn xoe chiêm ngưỡng vẻ đẹp xung quanh đầy kinh ngạc. Dù không có số nhà, không có tên đường nhưng không mấy khó khăn để tìm được nhà bác Tashi. Anh lái xe chỉ cần dừng lại hỏi người dân ven đường, nói họ gia đình của bác Tashi là chúng tôi đã được người dân tận tình hướng dẫn địa chỉ.
Xe chúng tôi đến trước một cánh cổng, anh lái xe gọi lớn tên bác Tashi. Một người đàn ông xuất hiện sau cánh cổng, hai người trao đổi với nhau bằng tiếng Ladakh một lúc rồi tôi được mời vào nhà. Sau màn chào hỏi, uống trà sữa (ở Ấn Độ người ta thường gọi thức uống quen thuộc này là chai) thì bác Tashi dẫn tôi vào khu vực bếp và nhà vệ sinh. Tôi bất ngờ trước phòng tắm và nhà vệ sinh rất hiện đại của gia đình bác. Bởi khi đăng ký, tìm hiểu homestay thì tôi được biết phần lớn người dân ở dây dùng kiểu nhà vệ sinh địa phương nghĩa là phân sẽ được giữ lại bằng một căn hầm phía dưới để dùng vào việc bón cây và nhằm mục đích bảo vệ môi trường đồng thời với dạng nhà vệ sinh kiểu cũ này sẽ tiết kiệm được nước vì nguồn nước sạch ở đây rất hiếm.
Tôi hỏi bác chủ nhà về những thành viên khác trong gia đình vì kể từ lúc đến nhà bác tôi không thấy ai khác. Bác Tashi trả lời là con trai đi học xa nhà, vợ và con gái của bác ấy thì đang có công chuyện ở làng khác, hiện tại chỉ có mình bác ấy ở nhà thôi. Có lẽ trên mặt tôi lộ chút băn khoăn sau khi nghe bác trả lời nên bác ấy nói ngay: “Nếu cô đồng ý ở nhà tôi, tôi sẽ gọi con gái về chơi với cô”. Tôi hỏi bác thêm về phương tiện đi đến pháp hội, bác ấy bảo rằng sẽ đến tham gia pháp hội hằng ngày nên sẽ cho tôi đi cùng trên chiếc xe Van của bác ấy.
Tôi nói với bác ý định về lại khách sạn nghỉ đêm, sau giờ pháp hội ngày mai sẽ đem hành lý đến nhà bác nhưng bác lắc đầu, bác muốn tôi về khách sạn và lấy hành lý quay lại đây luôn. Tôi ngạc nhiên vì sự sốt sắng của bác, đã là 7 giờ tối, nếu tôi vòng về khách sạn rồi quay lại thì quá trễ nên tôi hứa chắc chắn với bác rằng ngày mai sẽ đến. Bác vẫn hỏi đi hỏi lại tôi có chắc chắn đến không, mấy giờ tôi sẽ đến, đến bằng phương tiện gì… Dường như chút băn khoăn của tôi đã khiến bác ấy nghĩ rằng tôi sẽ không quay lại nhà bác nữa. Thêm một lần nữa tôi hứa chắc chắn rằng ngày mai sau giờ pháp hội tôi sẽ đến, rồi tôi chào bác ấy để quay về khách sạn.
Trên đường quay về khách sạn, đi theo con đường quanh co dưới chân núi mà cảm giác của tôi cứ như đang ở trên mây, một cảm xúc khó diễn tả thành lời. Đất mẹ Ấn Độ đã mở rộng vòng tay đối với những người con như tôi trên con đường tìm lại bản thể. Tôi đã đến được Ladakh, nơi được gọi là tiểu Tây Tạng, ngày mai nữa thôi tôi sẽ được tham dự pháp hội, sẽ được thấy tận mắt ngài Dalai Lama bằng xương bằng thịt, sẽ và sẽ...
❀ ❀ ❀
[1] . Dãy núi ở châu Á, chia tách tiểu lục địa Ấn Độ khỏi cao nguyên Tây Tạng. Himalaya có diện tích 1.089.000 kilômét vuông và cao 8.848 mét.
[2] . Dãy núi lớn bao trùm biên giới giữa Pakistan, Ấn Độ và Trung Quốc, nằm ở khu vực Gilgit – Baltistan, Ladakh và khu vực Tân Cương. Karakoram có diện tích 77.154 kilômét vuông và cao 8.611 mét.
[3] . Đường Huyền Trang (khoảng 602-664), còn gọi là Đường Tam Tạng hay Đường Tăng, là một cao tăng người Trung Quốc, một trong bốn dịch giả lớn nhất, chuyên dịch kinh sách Phạn ngữ ra tiếng Hán.
[4] . Là hiện thân của giáo pháp, theo Phật giáo Tây Tạng. Ngày nay, danh từ Lama hay được dùng để gọi các vị cao tăng Tây Tạng, không kể trình độ chứng đạo của các vị đó.
[5] . Đơn vị tiền tệ chính thức của Ấn Độ và cũng được lưu thông hợp pháp ở Bhutan, được lưu thông không chính thức nhưng khá phổ biến ở các địa phương Nepal giáp Ấn Độ. Rupee có ký hiệu quốc tế là INR.