Tân bí thư tỉnh ủy Sa Thụy Kim đeo một cặp kính vành rộng, tướng mạo nho nhã hiền lành, khóe miệng thường nở nụ cười, nhưng ánh mắt lại thâm trầm sắc bén, thoạt nhìn đã biết là người ngoài tròn trong vuông, giỏi cả cương lẫn nhu. Tân bí thư đi điều nghiên trở về thành phố Kinh Châu chưa được vài ngày đã chủ trì triệu tập hội nghị thường vụ tỉnh ủy tỉnh H. Mười ba vị ủy viên thường vụ tỉnh ủy bao gồm cả Cao Dục Lương và Lý Đạt Khang đều có mặt.
Sa Thụy Kim mỉm cười khai mạc hội nghị, nghe có vẻ tùy ý, song lại đầy thâm ý. Ông ta nói, để tổ chức buổi họp thường vụ này, ông ta đã làm một số công tác chuẩn bị, mười sáu ngày chạy tám thành phố, thực hiện điều nghiên, đúng đêm hôm xong việc điều nghiên thì lại gặp phải sự kiện "ngày 16 tháng 9". Lần đầu tiên trong lịch sử, một tỉnh lớn về kinh tế phát trực tiếp tại hiện trường cho cả thế giới xem một sự kiện tập thể, khiến ông ta thực sự cảm thấy bất an.
Tân bí thư tỉnh ủy nói rõ ra là sự kiện "ngày 16 tháng 9", Lý Đạt Khang liền ngồi không yên, ông ta giơ tay, muốn thay mặt thành ủy thành phố Kinh Châu kiểm điểm với tỉnh ủy. Sa Thụy Kim xua tay, bảo bí thư Lý đừng nôn nóng kiểm điểm, mà trước tiên cần làm rõ tính chất của sự kiện này. Lòng Lý Đạt Khang chùng xuống.
Sa Thụy Kim cho rằng sự kiện "ngày 16 tháng 9" này không đơn giản, đồng thời đưa ra phán đoán sơ bộ: Nó không phải mâu thuẫn do giải tỏa di dời thông thường, mà là sự kiện bạo lực ác tính do tham nhũng hủ bại gây ra. Căn nguyên của sự kiện là tham nhũng, là hành vi tham nhũng của một số cán bộ đã kích phát và làm sâu sắc thêm mâu thuẫn xã hội vốn có ở khắp nơi.
Các ủy viên thường vụ xôn xao gật đầu, thì thầm bàn luận. Lời của tân bí thư rất sắc bén, nói đúng vào trọng điểm ngay.
Giọng nói của Sa Thụy Kim vang vang: Tôi nói vậy là có căn cứ cả. Tổng cục chống tham nhũng soát nhà của một viên trưởng phòng nhỏ ở Bắc Kinh thu được hơn hai trăm triệu tiền mặt, Đinh Nghĩa Trân, nghi can của vụ án đó đã đào tẩu ở bên chúng ta liệu đã tham nhũng bao nhiêu tiền? Lại còn cả đám cùng một giuộc với Đinh Nghĩa Trân kia liệu đã ăn bao nhiêu tiền? Không ăn hối lộ thì sao phải làm trái luật? cổ phần của công nhân viên nhà máy Đại Phong đi đâu mất rồi? Vì cổ phần, một trận hỏa hoạn thiêu chết ba người tại chỗ, bị thương ba mươi tám người, còn có sáu người đang trong cơn nguy kịch, chưa rõ sống chết! Chuyện của nhà máy Đại Phong và bối cảnh của sự kiện ác tính này cần phải tra xét cho rõ ràng, cho công nhân nhà máy Đại Phong, cũng là cho nhân dân một câu trả lời! Mặc kệ là liên quan đến ai, liên quan đến cấp cán bộ nào đi nữa!
Cây bút chì hai màu xanh đỏ trên tay Sa Thụy Kim vô ý đập xuống mặt bàn đánh "cách" một tiếng. Đối với những người tham gia cuộc họp, âm thanh này chẳng khác nào một tiếng sấm nổ giữa trời, biểu đạt quyết tâm chống tham nhũng của tân bí thư tỉnh ủy.
Tâm tình Lý Đạt Khang lạnh đi quá nửa. Tân bí thư thế mạnh như thác đổ, đã nói rõ là muốn chống tham nhũng, liên kết vụ hỏa hoạn ven hồ Quang Minh và tên Đinh Nghĩa Trân đã bỏ trốn kia lại với nhau. Thân là chủ quản địa phương, Lý Đạt Khang biết rõ trách nhiệm của mình đã nặng thêm, không chỉ là trách nhiệm của lãnh đạo, mà vấn đề kinh tế e cũng không thoát khỏi có can hệ. Bí thư Sa đã nói, mặc kệ là liên quan đến người nào, liên quan đến cấp cán bộ nào, có phải đang ám chỉ ông ta?
Ngữ khí Sa Thụy Kim hòa hoãn lại một chút, chuyển sang nói về thành tựu cải cách. Tỉnh H giống như cả nước, liên tục leo cao trên bậc thang kinh tế, GDP tăng trưởng tốc độ cao 28 năm liên tiếp, từng thành phố mới nối nhau trỗi lên khỏi mặt đất, diện mạo thành phố và nông thôn thay đổi từng tháng từng ngày. Tốc độ tăng trưởng kinh tế của Kinh Châu, Lữ Châu và Lâm Thành không kém những thành phố lớn như Bắc Kinh, Thượng Hải là mấy, cần phải nói, thành tựu cải cách mở cửa của tỉnh H rất lớn, đây là vấn đề chủ đạo.
Đây tuy bảo là những lời quan cách, song cũng là sự thực. Những lời này khiến người nghe rất dễ chịu, Cao Dục Lương, Lý Đạt Khang và các ủy viên thường vụ gật đầu tới tấp, tỏ ý tán đồng. Trong lúc gật đầu, Cao Dục Lương đã biết tân bí thư tuyệt đối sẽ không để họ tiếp tục thoải mái dễ chịu nữa. Quả nhiên, Sa Thụy Kim nói xong những lời quan cách kia, đảo mắt nhìn các vị ủy viên rồi chuyển phắt chủ đề, trở nên dữ dội ác liệt hơn! Ông ta mạnh mẽ phê bình vấn đề tác phong của cán bộ, không khách khí chỉ ra, tố chất cán bộ của một số ban ngành và địa phương đã thấp hơn tố chất của dân chúng bình thường rất nhiều rồi. Các ủy viên thường vụ nhìn Sa Thụy Kim với ánh mắt kinh ngạc, cách đề cập này thực rất chấn động, như sét đánh bên tai. Cao Dục Lương không ngạc nhiên nhưng cũng giả bộ ngạc nhiên, ông sớm đã dự đoán trước mạch tư duy của tân bí thư.
Ánh mắt Sa Thụy Kim sáng lên như đuốc: Các đồng chí, các vị không phải nhìn tôi ngạc nhiên như vậy, đây là sự thực đau lòng mà tôi phát hiện ra trong lúc đi điều nghiên đó! Dưới đây tôi sẽ còn nói cụ thể hơn. Xin hỏi các vị, cậy vào những cán bộ tố chất thấp, chuẩn mực đạo đức tồi để lãnh đạo một ban ngành hay một địa phương, thì địa phương ấy, ban ngành ấy còn làm tốt được không? Quần chúng nhân dân có mắng chúng ta là lũ mù hay không?! Vì vậy, vấn đề nghiêm trọng bây giờ không phải là giáo dục quần chúng như thế nào, mà là giáo dục cán bộ của chúng ta như thế nào!
Những lời này thực quá kích động! Các ủy viên thường vụ vùi đầu vào cuốn sổ ghi chép. Kỳ thực, họ cũng không thể ngẩng đầu lên nổi, là tầng lớp lãnh đạo cao nhất của tình H, cấp dưới xảy ra những tình trạng đó, không ai có thể tránh khỏi được trách nhiệm.
Sa Thụy Kim tiếp tục nói, vẻ như đã tính toán đâu ra đấy. Các đồng chí, thời điểm này, rất cần thiết phải ôn lại truyền thống lịch sử của đảng chúng ta. Hôm nay tôi đặc biệt mời một vị đồng chí tiền bối đến tham gia buổi họp thường vụ của chúng ta, giảng cho các anh biết về lịch sử, về truyền thống, về tinh thần, làm thế nào để làm một đảng viên! Vị tiền bối này là ai? Chính là Trần Nham Thạch nổi tiếng lẫy lừng, nguyên viện phó thường trực Viện kiểm sát tỉnh. Có người không thích ông ấy, gọi ông ấy là Tảng Đá! Nhưng tôi phải nói, Tảng Đá mới tốt đó, cơ sở của đất nước chúng ta chính là nhờ những tảng đá này đặt nền móng đấy!
Lúc này, trưởng ban thư ký tỉnh ủy lão Trần dẫn Trần Nham Thạch xuất hiện trước cửa phòng họp.
Sa Thụy Kim đứng lên đầu tiên: Chúng ta hãy chào mừng đồng chí Trần Nham Thạch bằng một tràng pháo tay nhiệt liệt!
Cao Dục Lương, Lý Đạt Khang và các ủy viên thường vụ khác cũng lần lượt đứng dậy, vỗ tay chào mừng Trần Nham Thạch.
Nhìn gương mặt quen thuộc của Trần Nham Thạch, Cao Dục Lương không khỏi nhủ thầm trong bụng, tân bí thư muốn hát bài gì vậy? Chưa bao giờ ông gặp chuyện mời một vị tiền bối đến giảng về truyền thống trong một buổi họp thường vụ tỉnh ủy thế này! Chương trình nghị sự hôm nay là nghiên cứu về nhân sự cán bộ cơ mà! Bí thư tỉnh ủy tiền nhiệm để lại một danh sách hơn một trăm hai mươi người, vốn tưởng là tân bí thư sẽ không tiếp chiêu, không ngờ Sa Thụy Kim lại tiếp chiêu. Tiếp chiêu xong lại không tung bài theo lẽ thường, mà lại nói chuyện chống tham nhũng, nói về vấn đề trong đội ngũ cán bộ, giờ lại chơi trò giáo dục truyền thống, tình hình này có vẻ như là muốn chỉnh đốn tác phong đây! Cao Dục Lương xuất thân từ ngành giáo dục, hiểu rõ sự lợi hại của lý luận, cách sơn đả ngưu, cái đầu của ai cũng có thể gặp nguy hiểm. Nghĩ đoạn, ông bèn tập trung hết tinh thần, chuẩn bị ứng phó với các tình huống có thể xuất hiện...
Trần Nham Thạch nói rất mộc mạc giản dị, kể chuyện hồi đó mình gia nhập đảng thế nào. Ông già vào đảng, là vì trong đội ngũ đánh thành phố Nham Đài khi đó, không phải đảng viên thì không được đeo bao thuốc nổ tham gia đội mũi nhọn. Đeo bao thuốc nổ là đặc quyền của đảng viên cộng sản. Ông già muốn giành được đặc quyền này, bèn vào đảng giữa mặt trận khi đội ngũ đến ngoại ô Nham Đài. Lúc đó, ông vẫn còn là thiếu niên, tuổi thực chỉ có mười lăm, vì muốn vào đảng nên đã báo khống lên hai tuổi. Người giới thiệu ông vào đảng tên là Sa Chấn Giang...
Vừa nghe thấy họ Sa, Lý Đạt Khang đã thoáng động lòng. Xem ra Trần Nham Thạch và bí thư Sa đúng là có một tầng quan hệ thân thiết! Lại đoán Cao Dục Lương biết được quan hệ này nên trong đêm "16 tháng 9" mới gọi điện nhắc nhở ông ta. Ngẫm nghĩ thật kỹ, Lý Đạt Khang lại cảm thấy không đúng lắm, lão Cao sao lại muốn nhắc nhở mình chuyện này? Cao Dục Lương mất đi cơ hội thăng lên làm bí thư tỉnh ủy, liệu có hy vọng mình thuận lợi tiếp nhận chức vụ của chủ tịch tỉnh Lưu để lại hay không?
Trần Nham Thạch kể rất xúc động:... Trận tấn công bắt đầu, đội trưởng Sa Chấn Giang dẫn tôi và bọn Nhị Thuận Tử, tổng cộng mười sáu chiến sĩ đội mũi nhọn, mỗi người đeo bao thuốc nổ nặng hơn hai chục cân, lần lượt nhảy ra khỏi chiến hào. Trên tường thành, trong các lỗ châu mai, súng máy của quân Nhật điên cuồng bắn quét. Người xông tới trước tiên là Sa Chấn Giang, lá cờ đỏ thoắt ẩn thoắt hiện trong màn khói súng. Sau lung Sa Chấn Giang là tôi, sau nữa là Nhị Thuận Tử...
Cao Dục Lương chỉ thấy miệng Trần Nham Thạch chuyển động, thi thoảng lại khua tay, đang kể chuyện, còn kể chuyện gì thì chẳng câu nào lọt được vào lỗ tai. Ông giống Lý Đạt Khang, đều đang có tâm sự.
Sự việc hình như không ổn lắm, chắc chắn là có vấn đề ở đâu đó. Sa Thụy Kim sao lại dám quả quyết khẳng định sự kiện "ngày 16 tháng 9" là do tham nhũng hủ bại gây ra? Nói vậy không phải là khinh suất sao? Vị tân bí thư tỉnh ủy tìm hiểu được tình hình từ nguồn nào? Chắc không phải từ chỗ Trần Nham Thạch chứ? Tân bí thư nói trắng ra là muốn gõ Lý Đạt Khang, vậy chẳng phải chuyện tương lai tỉnh H do cặp Sa-Lý lãnh đạo không hề tồn tại? Chức chủ tịch tỉnh của Lý Đạt Khang, cũng giống như chuyện ông sẽ lên làm bí thư tỉnh ủy trước đó, chỉ là một trong vô số tin đồn chính trị mà thôi?
Trần Nham Thạch càng nói càng kích động:... Dưới một gốc cây hòe già cách cổng thành phía Nam chừng hơn sáu chục mét, Sa Chấn Giang trúng sáu viên đạn, hy sinh anh dũng! Tôi đeo bao thuốc nổ của Sa Chấn Giang lên, tiếp tục tiến tới. Một dàn súng máy lia tới, tôi trúng đạn ngã xuống. Trong khi tôi đang vùng vẫy bò lên tiếp, Nhị Thuận Tử đứng dậy, nhảy xông tới mấy mét, cả người lẫn thuốc nổ cùng lăn xuống hố ở cổng thành, giật chốt dẫn hỏa. Cổng thành bị nổ tung. Lệnh xung phong tổng tấn công vang lên...
Lý Đạt Khang nhìn Trần Nham Thạch, có chút kích động. Năm xưa ông già này từng cõng bao thuốc nổ, trong đêm "ngày 16 tháng 9" ông già cũng cõng bao thuốc nố chứ có kém gì! Cũng may có ông già này đứng ra, để ông ta còn chút e ngại, mới không kiên trì đòi cưỡng chế phá dỡ, không để sự việc phát triển theo chiều hướng xấu hơn. Nghe người ta nói, ông già mở một cái "viện kiểm sát nhân dân thứ hai", là một ông già phẫn nộ, nhưng ông già phẫn nộ cũng có nguyên tắc, có giới hạn! Vị tiền bối này ý thức chính trị mạnh, đương nhiên đã có ý thức của tầng lớp dưới và ý thức về quần chúng. Giờ nghĩ lại, thì chính Kỳ Đồng Vĩ có chút khả nghi, anh ta là giám đốc công an tỉnh, sao lại nghĩ ra đề nghị xui ông ta tiếp tục cưỡng chế phá dỡ? Phá dỡ nhà máy Đại Phong có lợi gì với vị giám đốc công an tỉnh này? Nghe nói, đồng chí giám đốc này và Cao Tiểu Cầm có dây mơ dễ má, trong này liệu có trò gì không?
Lúc này, Trần Nham Thạch đã nước mắt giàn giụa: ... Lúc hy sinh Nhị Thuận Tử mới mười sáu tuổi, mới có một ngày tuổi đảng thôi. Trong lịch sử đảng chúng ta, có còn loại đảng viên chỉ có một ngày tuổi đảng này không? Tôi không biết. Nhưng tôi nghĩ, trong thời chiến, trường họp như Nhị Thuận Tử tuyệt đối không chỉ có một người. Những người này đã dùng hành động của họ, dùng sự hy sinh của họ, thực hiện lời thề lúc vào đảng!
Lúc này, các ủy viên thường vụ đều lộ vẻ xúc động ra mặt, khóe mắt Sa Thụy Kim đã hơi ươn ướt.
Cuối cùng Trần Nham Thạch nói: ... để vào đảng, tôi khai khống lên hai tuổi, sau này lại về hưu sớm. Đồng chí Thụy Kim lần này hỏi tôi, bác nghỉ hưu sớm không được hưởng đãi ngộ cấp phó chủ tịch tỉnh, có hối hận không? Tôi nói không hối hận. Đội mũi nhọn của chúng tôi năm đó có mười sáu người, một trận đánh thành hy sinh mất chín, so với bọn họ, tôi đã hạnh phúc hơn nhiều rồi. Vì vậy khi đồng chí Thụy Kim đại diện cho tổ chức xin lỗi tôi, tôi nói, có gì mà phải xin lỗi? Từng đeo bao thuốc nổ thì phải thò tay ra đòi quan chức, đòi đãi ngộ à? Đeo bao thuốc nổ là đặc quyền của đảng viên, năm đó khi báo khống tuổi lên giành lấy đặc quyền này, tôi thậm chí còn không nghĩ mình có thể sống đến ngày hôm nay! Cả đời này tôi đều lấy làm tự hào vì mình giành được cái đặc quyền này đó!
Sa Thụy Kim và các ủy viên thường vụ đều vỗ tay nhiệt liệt, tiếng vỗ tay vang mãi không dứt.
Sau khi Trần Nham Thạch rời đi, buổi họp thường vụ tỉnh ủy lại tiếp diễn.
Sa Thụy Kim cảm khái vạn phần, chốc chốc lại gõ đốt ngón tay lên mặt bàn: Các đồng chí, thời chiến, đảng viên chúng ta giành nhau quyền đeo bao thuốc nổ, lớp lớp người đã hy sinh, tranh giành hy sinh là đặc quyền của đảng viên cộng sản. Còn bây giờ? Cán bộ đảng viên của chúng ta tranh giành cái gì? Quyền và tiền! Là lớp trước lớp sau kéo nhau hủ bại! Để thăng quan làm giàu, bao nhiêu chiêu trò quan trường thời phong kiến đã học thông làu làu hết cả, làm cho cả khu vực, cả ban ngành đều mờ mịt chướng khí! Lấy một ví dụ thôi, tôi đến nhậm chức ở tỉnh này, Trần Nham Thạch liền được thơm lây, biết ông ấy thích chim thích hoa, khá nhiều người đem tặng ông ấy các loại chim, các loại hoa, riêng chim thôi cũng mười mấy con rồi! Nếu Trần Nham Thạch thích nuôi thú cưng, không khéo người ta còn tặng cả hổ với gấu trúc nữa cũng nên! Thế là tập tục kiểu gì vậy!
Các ủy viên thường vụ ngơ ngác nhìn nhau. Bầu không khí trong phòng họp căng thẳng hẳn lên.
Sa Thụy Kim nói tiếp: Có những cán bộ, cấp bậc không thấp, lần này còn muốn tiến thêm một bước. Anh ta là cán bộ quản lý lĩnh vực khoa học kỹ thuật, làm cục trưởng Cục khoa học kỹ thuật sáu năm, trưởng ban tổ chức cán bộ thành ủy năm năm, thế mà chẳng quen biết nhà khoa học nông nghiệp, viện sĩ viện khoa học nào của chúng ta! Người ta bắt tay với anh ta, anh ta còn vênh mặt lên hỏi người ta ở đơn vị nào? Thế nhưng nữ cán bộ nào có chút nhan sắc thì anh ta lại quen mặt hết, đến cả những người ở thôn trấn hẻo lánh anh ta cũng gọi ra được tên mụ người ta. Chậc, còn ra thể thống gì nữa chứ, hả các đồng chí?
Cao Dục Lương cảm thấy thời cơ đến rồi, hẳn là nên chủ động xuất kích. Kinh nghiệm lịch sử cho ông biết, chỉnh đốn cán bộ cũng thế, mà vận động cũng thế, giành được quyền lên tiếng là quan trọng nhất. Chỉ có tích cực phê bình người khác, mới có thể bảo vệ mình một cách tốt nhất. Vả lại, lãnh đạo cũng cần ủng hộ, đương nhiên thích những phần tử tích cực dẫn đầu ủng hộ mình.
Đồng chí Thụy Kim, người mà anh vừa nhắc đến tôi cũng từng nghe nói, rất thích tán tỉnh nữ cán bộ, buổi tối thường hay lôi kéo một đám nữ cán bộ đi uống rượu. Bữa nào uống rượu là chắc chắn phải đổ say một hai người, phải đưa đi truyền dịch, ảnh hưởng rất xấu, người ta ở sau lưng đều gọi anh ta là "hoa soái" đấy.
Sa Thụy Kim phẫn nộ nói: Cái loại hoa soái chỉ biết uống rượu không làm việc chính, chúng ta có thể giới thiệu lên trung ương, bổ nhiệm làm thứ trưởng hay sao? Định coi Đại hội đại biểu nhân dân toàn quốc, Hội nghị hiệp thương chính trị là cái trò đùa chắc?
Từ lúc cuộc họp bắt đầu đến giờ, vẫn chưa có vị ủy viên thường vụ nào phát ngôn. Cao Dục Lương là người đầu tiên lên tiếng, chẳng những vậy lại còn chen lời tân bí thư, khiến người ta phải nhìn ông ta bằng con mắt khác. Thế nhưng, ông ta có tư cách này, dẫu sao thì cũng từng là láng viên nhiều tiềm năng cho chức bí thư tỉnh ủy cơ mà! Cao Dục Lương lại ra vẻ dí dỏm nói xen vào: Đồng chí Thụy Kim, theo tôi thấy, có thể xem xét sắp xếp người này đi gác cửa cho Hội liên hiệp phụ nữ tỉnh, phát huy sở trường và lòng nhiệt tình của vị hoa soái này.
Lý Đạt Khang bất mãn liếc nhìn Cao Dục Lương. Là một chính trị gia dày dạn kinh nghiệm, Lý Đạt Khang đã nhìn rõ tình thế - tân bí thư không phải nhằm vào sự kiện "ngày 16 tháng 9" mà là muốn viết nên một thiên văn chương lớn trong sự nghiệp của mình. Đương nhiên, ông ta cũng biết tầm quan trọng của việc phát ngôn bày tỏ thái độ, cũng hiểu được kỹ xảo phê bình người khác để giành trước tiên cơ, nhưng Lý Đạt Khang khinh thường không thèm làm như Cao Dục Lương, chẳng khác gì theo đuôi lãnh đạo đá đít con hổ đã chết. Ông ta muốn đợi thời cơ, ra tay là phải bất phàm, giúp vị tân bí thư này viết nên chương mở đầu...
Sa Thụy Kim tiếp tục phát biểu: Còn một đồng chí nữa, chính là giám đốc Sở công an tỉnh chúng ta đó, trên vai gánh trách nhiệm lớn lao là duy trì ổn định trị an xã hội đó. Anh này cũng hay, bao nhiêu việc quan trọng không làm, đột nhiên lại chạy đến vườn hoa nhỏ chỗ viện dưỡng lão của Trần Nham Thạch cuốc đất! Mệt đến nỗi mồ hôi đầm đìa, cánh tay như lìa ra vậy!
Sau khi đi điều nghiên trở về Kinh Châu, việc đầu tiên Sa Thụy Kim làm chính là đi thăm Trần Nham Thạch. Vào cổng viện dưỡng lão, ông ta liền thấy giám đốc công an Kỳ Đồng Vĩ và Trần Nham Thạch đang cuốc đất trồng hoa. Trong lòng Sa Thụy Kim lập tức giật nẩy lên: Đêm qua bên bờ hồ Quang Minh xảy ra sự kiện quần chúng mang tính đột phát, chết tận mấy người, còn có rất nhiều người bị thương, vị giám đốc công an tỉnh này sao vẫn còn tâm tư làm nông dân trồng hoa ở đây? Sau đấy ông ta mới biết, không chỉ có vị giám đốc công an tỉnh này, từ hơn hai mươi ngày trước khi ông ta bất ngờ được bổ nhiệm về tỉnh H, viện dưỡng lão nơi Trần Nham Thạch ở đã trở nên náo nhiệt hẳn lên! Thông tin nhạy cảm lan truyền nhanh như gió: Bác ruột Sa Thụy Kim là đội trưởng và là người giới thiệu Trần Nham Thạch vào đảng. Sau giải phóng, Trần Nham Thạch thường xuyên tiếp tế gia đình liệt sĩ, Sa Thụy Kim chính là do Trần Nham Thạch nuôi đến khi tốt nghiệp đại học. Sau khi biết thông tin này, Kỳ Đồng Vĩ đã không còn cơ hội và sân khấu để biểu diễn như Lý Đạt Khang, đành phải vội vàng chạy đến nhà xin làm nông dân trồng hoa vậy.
Nụ cười đông cứng lại trên gương mặt Cao Dục Lương. Ông ta vừa không ngờ Kỳ Đồng Vĩ lại chạy đến chỗ viện dưỡng lão của Trần Nham Thạch cuốc đất, lại cũng không ngờ tân bí thư sẽ hướng đầu mũi giáo chỉ thẳng về phía Kỳ Đồng Vĩ, nhất thời có chút ngây người.
Sa Thụy Kim nói cười vui vẻ như thể không có chuyện gì. Tôi đề nghị năm nay có bình bầu lao động gương mẫu ở nông thôn thì bầu cho giám đốc Kỳ của chúng ta, thế nào cũng có một phiếu của tôi rồi. Quả là một người giỏi giang, làm việc nhà nông cũng rất giỏi!
Lúc này, Lý Đạt Khang không bỏ lỡ thời cơ ra tay. Hạ bút phải mạnh mẽ, phải nắm lấy điểm mấu chốt, phải điểm thắng vào tử huyệt! Ông ta cao giọng nói xen vào: Hay lắm, bí thư Thụy Kim, tôi tán thành đề nghị này của anh, tôi cũng xin góp một phiếu! Người này cũng là nhờ vỗ mông ngựa mà leo lên cao thôi. Hồi đó tôi là thư ký của bí thư tỉnh ủy Triệu Lập Xuân, Kỳ Đồng Vĩ là trưởng phòng bảo vệ chính trị thuộc Sở công an tỉnh, đồng chí Triệu Lập Xuân về quê viếng mộ, tôi và Kỳ Đồng Vĩ đi cùng. Tay Kỳ Đồng Vĩ này không ngờ cũng giỏi ghê, đến trước mộ nhà họ Triệu liền quỳ xuống mà khóc, nước mắt nước mũi chảy đầm đìa... Điệu bộ Lý Đạt Khang rất sinh động, miêu tả rõ ràng, làm các ủy viên thường vụ không khỏi cười trộm.
Trong lòng Cao Dục Lương dấy lên một ngọn lửa giận - đây rõ là đánh thẳng vào mặt nhau! Các ủy viên thường vụ ở đây có ai mà không biết Kỳ Đồng Vĩ là học sinh của ông ta chứ? Lý Đạt Khang muốn làm gì? Trong cuộc họp thường vụ đầu tiên do tân bí thư chủ trì đã muốn đưa Kỳ Đồng Vĩ lên làm con dê tế thần? Không thèm quan tâm đến quy tắc và giới hạn tối thiểu nữa sao? Dẫu có muốn đánh chó xuống nước thì cũng phải nhìn mặt mũi chủ nhân của nó chút chứ? Vậy là, ông ta bèn mỉm cười hỏi: Đồng chí Đạt Khang, anh muốn đem chuyện khóc mộ này ra giải thích chứng minh điều gì? Nói Kỳ Đồng Vĩ không phải hạng tử tế? Phải mang ra xử bắn chắc? Không đến nỗi đó chứ?
Sa Thụy Kim lại phát huy khiếu hài hước: Không đến nỗi, không đến nỗi! Lenin cũng từng nói rồi, phải lôi bọn nịnh bợ ra xử bắn hết, nhưng đấy chỉ là lời lúc nhất thời tức giận thôi. Trong lịch sử quốc tế cộng sản chưa có tiền lệ xử bắn bọn nịnh bợ bao giờ. Vì vậy, giám đốc Kỳ không có nguy hiểm đến tính mạng đâu.
Cao Dục Lương vẫn nắm chặt không buông đối thủ: Đồng chí Đạt Khang, hôm nay là họp thường vụ tỉnh ủy, thảo luận vấn đề nhân sự cán bộ. Anh đánh giá Kỳ Đồng Vĩ như vậy, tôi cảm thấy có bất công. Anh nói năm đó anh tận mắt thấy Kỳ Đồng Vĩ khóc mộ, tôi không nghi ngờ đây là sự thực. Nhưng mà đồng chí Đạt Khang này, liệu có phải Kỳ Đồng Vĩ tức cảnh sinh tình, nhớ đến người thân nào đó của mình hay không? Thời gian đó có người thân nào đó của anh ta qua đời? Anh có tìm hiểu qua hay chưa?
Lý Đạt Khang nói: Tôi tìm hiểu rồi, cha mẹ Kỳ Đồng Vĩ vẫn còn khỏe mạnh, họ nhà anh ta trường thọ mà!
Cao Dục Lương lại nói tiếp: Kể cả vậy đi nữa thì sao chứ? Đồng chí Đạt Khang, Kỳ Đồng Vĩ làm trái điều nào trong điều lệ đảng? Điều nào trong luật nhà nước? Điều nào trong quy định bổ nhiệm cán bộ? Hả?
Sa Thụy Kim không khỏi ngẩn người, vị phó bí thư Cao này có phải là hơi quá trắng trợn, đến mức gần như vô sỉ rồi hay không? Song ngẫm lại, người ta cũng có tư cách này, dẫu sao cũng là nhân vật cây cao bóng cả ở tỉnh H, suýt chút nữa là thành bí thư tỉnh ủy rồi. Nghĩ đoạn, ông ta bèn vỗ vỗ tay một cách khoa trương: Hỏi hay lắm, có ý vị hài hước đen lắm!
Lý Đạt Khang nói: Chẳng phải là hài hước đen sao? Theo logic của đồng chí Dục Lương, nếu Kỳ Đồng Vĩ chẳng vi phạm gì, chúng ta có phải nên theo lẽ thường mà giới thiệu bổ nhiệm anh ta làm phó chủ tịch tỉnh không?
Cao Dục Lương cười tươi hết sức: Đồng chí Đạt Khang, anh chớ vội chất vấn, tôi còn chưa nói hết kia mà.
Sa Thụy Kim lên tiếng: Vậy mời đồng chí Dục Lương nói tiếp, buổi họp hôm nay chúng ta nhất định phải làm cho thật rõ, trên vấn đề nguyên tắc, không thể mù mờ hồ đồ, không rõ không ràng được...
Cao Dục Lương bèn nói tiếp. Ông ta buông chuyện Kỳ Đồng Vĩ, chuyển hướng sang phương diện vĩ mô: Đồng chí Thụy Kim nói đến rất nhiều vấn đề của đội ngũ cán bộ tỉnh H chúng ta, những vấn đề này có tồn tại hay không? Khẳng định là có, ở một số khu vực, một số ban ngành tỉnh ta thậm chí còn tương đối nghiêm trọng. Trưởng ban tổ chức cán bộ thành phố Kinh Châu Hoa Phúc chẳng qua chỉ uống rượu với các nữ cán bộ cấp dưới mà thôi, còn vị trưởng ban tổ chức cán bộ thành phố Nham Đài năm ngoái bị xét xử thì sao chứ? Là như thế nào? Mọi người đều biết rõ còn gì, hắn ta thông gian với hơn một trăm nữ cán bộ, ảnh hưởng cực kỳ xấu!
Một ủy viên thường vụ bổ sung: Một số nữ cán bộ đi thuê phòng sẵn, đợi tay trưởng ban đó lên giường, vừa tặng thân xác vừa tặng thêm tiền. Càng vô sỉ hơn nữa là, có ông chồng của nữ cán bộ nọ còn đích thân đánh xe đưa vợ đến nữa cơ!
Sa Thụy Kim hết sức ngạc nhiên: Những nữ cán bộ ấy về sau có xử lý hay không? Xử lý mấy người rồi?
Vị ủy viên thường vụ kia cười gượng: Gần như không xử lý. Xử lý như thế nào được? Liên quan đến hơn một trăm gia đình, đến lúc ấy ngộ nhỡ làm ra một loạt chuyện ly hôn rồi tự sát thì ảnh hưởng xã hội lại càng xấu hơn!
Cao Dục Lương nói tiếp: Rất nhiều cán bộ sau khi biết đồng chí Thụy Kim sẽ đến tỉnh chúng ta công tác, liền chạy tới chỗ Trần Nham Thạch cuốc đất, tặng chim, điều đó cố nhiên là không tốt, nhưng vẫn còn có giới hạn, có kiêng dè, dù sao thì vẫn không phải là trực tiếp tặng tiền cho ông ấy! Năm kia, chủ tịch thành phố Lâm Nam làm sinh nhật thì khác nhé, ba trăm sáu mươi tám cán bộ cấp dưới đều trực tiếp tặng tiền cho người này, tặng bao nhiêu tiền vậy? Hơn hai triệu tám trăm nghìn tệ đó!
Sa Thụy Kim truy vấn: Viên chủ tịch thành phố nhận tiền này đã xử lý hay chưa? Cũng chưa xử lý à?
Cao Dục Lương nói: Xử lý rồi, hắn ta bị xử mười lăm năm, chuyện này thì không cần nói. Nhưng ba trăm sáu mươi tám cán bộ kia thì sao? Xử lý như thế nào? Đồng chí Trần Nham Thạch nói với tôi, xử lý tốt, cách chức hết. Cách chức hết? Vậy thì toàn bộ đội ngũ cán bộ thành phố Lâm Nam liền sập xuống, chẳng còn ai làm việc nữa!
Bí thư ủy ban kỷ luật nói: Hồi đó thường vụ tỉnh ủy tranh luận rất nhiều về việc xử lý đám cán bộ này.
Sa Thụy Kim đã hiểu ra: Phát biểu của đồng chí Dục Lương và mọi người đã giúp tôi hiểu được nhiều điều mới, cũng chứng thực được phán đoán của tôi, vấn đề của đội ngũ cán bộ tỉnh chúng ta quả thực không ít, đã đến mức không thể không giải quyết rồi! Giải quyết như thế nào? Rất đơn giản, cứ làm theo kỷ luật của đảng, pháp luật của nhà nước thôi! Ví dụ như hơn một trăm nữ cán bộ mà mọi người nhắc đến kia, lên giường với trưởng ban tổ chức cán bộ liền từ trưởng phòng lên làm giám đốc, vậy thì tôi xin hỏi, thế có công bằng với những người đã chăm chỉ cần cù làm việc mười năm hai mươi năm mà vẫn ở nguyên một chỗ hay không? Không công bằng, mà không xử lý, mọi người lại cứ thế học theo, nếp sống xã hội hỏng hết cả! Tôi đề nghị, tạm thời đóng băng việc bổ nhiệm đề bạt cán bộ, dù là giới thiệu cán bộ cấp tỉnh lên trung ương hay là đề bạt bổ nhiệm cán bộ cấp sở, cục, nhất loạt đều đọi đi sâu khảo sát rồi bàn sau!
Sa Thụy Kim đã xác định đường lối, các ủy viên thường vụ đều nhất trí đồng ý. Lý Đạt Khang trong lòng như gương sáng, hiểu rõ Sa Thụy Kim đã đạt được mục đích. Chống tham nhũng, chỉnh đốn quan chức, xây dựng đội ngũ cán bộ, đây chính là mở bài cho thiên văn chương mà vị tân bí thư tỉnh ủy này muốn viết. Lý Đạt Khang thực lòng ủng hộ, mục tiêu lớn lao của ông ta đã thu hút được sự chú ý của Sa Thụy Kim, khiến ông ta tạm thời tránh được kiếp nạn trước mắt. Nhưng trong lòng Lý Đạt Khang có tâm bệnh, vẫn ngấm ngầm bất an, Đinh Nghĩa Trân rồi sự kiện “ngày 16 tháng 9"... liệu vợ ông ta có sạch sẽ hay không? Đây đều là vấn đề.
Cao Dục Lương lúc này cũng đã hiểu, vị tân bí thư này là cao thủ chơi cờ chính trị, mời một vị tiền bối cách mạng đến kể chuyện truyền thống, vậy là nhẹ nhàng gác lại việc đề bạt cán bộ. Vốn tưởng là danh sách dài mà bí thư tỉnh ủy tiền nhiệm để lại ít ra cũng có thể đề bạt lên mấy người, bao gồm cả Kỳ Đồng Vĩ, không ngờ tất cả đều đóng băng lại. Kỳ Đồng Vĩ lại càng không ra làm sao, để tân bí thư lôi ra làm điển hình. Có điều, vậy cũng đáng đòi, phiền phức đều do tự mình chuốc lấy!
Sa Thụy Kim cuối cùng đưa ra tổng kết: Buổi họp hôm nay rất tốt, ôn lại lịch sử và truyền thống tốt đẹp của đảng ta. Đặc biệt là người đảng viên chỉ có một ngày tuổi đảng mà đồng chí Trần Nham Thạch kể kia, tôi nghĩ các đồng chí sẽ không dễ gì mà quên được. Tôi thành khẩn mong các đồng chí hãy nhớ thật kỹ những người đó, nhớ rằng trên lá cờ đỏ của chúng ta có máu của họ, nhớ kỹ lời bài hát Quốc tế ca, phải tranh đấu vì chân lý!
Buổi họp thường vụ tỉnh ủy này làm các vị ủy viên thường vụ đều hơi choáng váng. Nhưng có một điểm rất rõ ràng, tân bí thư tỉnh ủy Sa Thụy Kim sẽ làm dấy lên một trận gió mới trên chính trường tỉnh H, cuộc sống sẽ không còn như trước nữa...