“Chẳng có lí do gì để cậu tự tin đến thế,” Edward nói.

“Tại sao? Ai có thể đánh bại tớ? Tớ đã ở trong Hội đồng gần một năm rồi và những thành viên khác thì sắp tốt nghiệp,” Florentyna nói, ngả lưng xuống một trong những chiếc ghế làm từ lông ngựa dành riêng cho thành viên Hội đồng Học sinh.

Edward vẫn đứng yên. “Phải, tớ biết điều đó, nhưng không phải ai cũng yêu mến cậu.”

“Ý cậu là sao?”

“Rất nhiều người nghĩ rằng kể từ khi cậu ở trong Hội đồng, cậu trở nên quá ngạo mạn.”

“Tớ hi vọng rằng cậu không nằm trong số đó, Edward.”

“Không, tớ không. Nhưng tớ sợ rằng nếu cậu không hòa nhập với nhiều học sinh khóa dưới hơn, cậu sẽ bị đánh bại đấy.”

“Đừng ngu ngốc thế chứ. Tại sao tớ lại cần phải biết về chúng trong khi chúng biết quá rõ tớ là ai?” Cô hỏi, nghịch một vài tờ giấy đặt trên đùi.

“Điều gì đã xảy ra với cậu vậy, Florentyna? Cậu không cư xử như thế này một năm trước,” Edward nói, mắt nhìn xuống.

“Nếu cậu không thích cách tớ thực hiện nhiệm vụ của mình thì đi mà ủng hộ ai khác đi.”

“Việc này chẳng liên quan gì đến cách cậu thực hiện nhiệm vụ của mình hết – tất cả đều biết cậu là thư ký tốt nhất mà bất cứ ai có thế nhớ – nhưng cần có những phẩm chất khác nữa để trở thành hội trưởng.”

“Cảm ơn vì lời khuyên, Edward, nhưng cậu sẽ sớm khám phá ra rằng tớ sẽ tồn tại được mà không cần điều đó.”

“Vậy là cậu không muốn tớ giúp năm nay?” “Edward, cậu vẫn không hiểu ra vấn đề. Đây không phải là chuyện không muốn cậu, mà đơn giản là không cần cậu.”

“Chúc cậu may mắn, Florentyna, và tớ chỉ hi vọng là tớ sai.”

“Tớ cũng không cần sự may mắn của cậu. Một vài thứ trong cuộc đời này đạt được nhờ vào khả năng.”

Khi Florentyna trở về nhà tối hôm ấy, cô không kể lại cuộc đối thoại đó cho cô Tredgold.

***

Cuối năm học, Florentyna ngạc nhiên khi biết cô chỉ đạt hạng nhất ở môn tiếng Latinh và tiếng Pháp, và thứ hạng trung bình của cô đã tụt xuống hạng ba trong lớp. Cô Tredgold đọc tờ tổng kết một cách cẩn thận và nó đã xác nhận nỗi lo sợ tồi tệ nhất của cô. Nhưng cô kết luận rằng, chẳng ích gì khi đưa ra những bình luận trái chiều với đứa trẻ khi mà cô bé đã dừng việc tiếp nhận lời khuyên của người khác trừ khi điều đó xác nhận lại ý kiến của nó. Một lần nữa, Florentyna dành kỳ nghỉ hè ở New York với cha, người cho phép cô làm việc trong vai trò trợ lý của một trong những cửa hàng thuộc khách sạn.

Florentyna dậy sớm mỗi sáng và khoác lên mình bộ đồng phục màu xanh lá nhạt của nhân viên cấp thấp tại khách sạn. Cô dồn hết năng lượng vào việc học hỏi cách thức vận hành của một gian hàng thời trang nhỏ và sớm bắt đầu đưa ra những ý tưởng mới cho bà Parker, người quản lý. Bà đã rất ấn tượng, không chỉ bởi cô là con gái của ngài Nam tước. Thời gian trôi qua, Florentyna có được sự tự tin và nhận thức được sức mạnh của vị trí đặc quyền của mình. Cô đã dừng việc mặc đồng phục của nhãn hàng và thậm chí bắt đầu ra lệnh cho những nhân viên bán hàng cấp thấp xung quanh. Tuy nhiên, cô đủ thận trọng để không bao giờ làm vậy trước mặt bà Parker.

Một ngày thứ Sáu, khi bà Parker ở trong văn phòng để kiểm tra số tiền mặt buổi sáng, Jessie Kovats, một trợ lý bán hàng cấp thấp đã đến muộn mười phút. Florentyna đứng ở cửa đợi cô gái.

“Cô lại đi trễ lần nữa,” Florentyna nói, nhưng Jessie không thèm đáp lại.

“Cô có nghe tôi nói không, cô Kovats?” Florentyna lên giọng.

“Tất nhiên là có,” Jessie trả lời, tay treo chiếc áo mưa lên móc.

“Vậy lần này lí do của cô là gì vậy?”

“Đối với cô, tôi không cần đưa ra lí do nào cả.” “Chúng ta sẽ biết ngay thôi,” Florentyna nói, bước về phía văn phòng cô Parker.

“Đừng có tự làm mình mất thời gian nữa, đồ hách dịch. Dù sao thì tôi cũng chịu đựng cô đủ rồi,” Jessie nói, bước vào văn phòng bà Parker và đóng cửa lại sau lưng. Florentyna giả vờ lau dọn quầy thu ngân trong khi đợi Jessie quay lại. Một vài phút sau, cô trợ lý trẻ bước ra khỏi văn phòng, mặc áo khoác và rời cửa hàng không nói một lời nào. Florentyna cảm thấy thỏa mãn với kết quả của lời cảnh báo mà mình đưa ra. Một vài phút sau, bà Parker ra khỏi văn phòng.

“Jessie nói rằng cô ấy bỏ việc bởi vì em.”

“Cô Kovats không phải là một tổn thất lớn,” Florentyna gợi ý. “Cô ấy đã không làm việc chăm chỉ như mọi người.”

“Đó không phải là vấn đề chính, Florentyna. Tôi vẫn phải điều hành cửa hàng này sau khi em trở lại trường học.”

“Có thể đến lúc đó chúng ta sẽ loại bỏ được những người như Jessie Kovat khỏi thế giới này, những kẻ không nên làm lãng phí thời gian và tiền bạc của ba tôi.”

“Cô Rosnovski, đây là một đội. Không phải ai cũng thông minh và nhanh nhạy, hay thậm chí là làm việc chăm chỉ, nhưng họ đã làm những gì tốt nhất trong khả năng hữu hạn của mình, và chưa từng xảy ra bất kì lời phàn nàn nào trong quá khứ cả.”

“Liệu có phải đó là bởi ba tôi đã quá bận rộn để có thể để mắt đến bà không, bà Parker?”

Bà Parker đỏ bừng mặt và cố giữ bình tĩnh tại quầy thu ngân. “Tôi nghĩ đã đến lúc cô tới làm việc ở một gian hàng khác của cha cô rồi. Tôi đã làm việc cho ông ấy gần hai mươi năm và chưa bao giờ ông ấy nói với tôi theo cách thiếu tôn trọng như vậy.”

“Có lẽ đã đến lúc chính bà tới làm việc cho một cửa hàng khác,” Florentyna nói, “và tốt hơn là không phải của ba tôi.” Bước ra khỏi cửa chính, cô đi thẳng tới thang máy riêng của khách sạn và bấm nút ghi số bốn mươi hai. Khi tới nơi, Florentyna thông báo với thư ký của cha mình rằng cô cần trao đổi với ông ngay lập tức.

“Ông ấy hiện đang chủ trì một cuộc họp ban giám đốc, thưa cô Rosnovski.”

“Vậy thì cô hãy ngắt lời ông và nói với ông rằng tôi muốn được gặp.”

Cô thư ký ngập ngừng, rồi điện thoại cho ông Rosnovski.

“Tôi nghĩ là tôi đã bảo cô đừng làm phiền rồi, cô Deneroff.”

“Tôi xin lỗi, thưa ngài, nhưng con gái ngài đang ở đây và khăng khăng đòi gặp ngài ạ.”

Một thoáng ngừng. “Thôi được rồi, hãy đưa nó vào đây.”

“Con xin lỗi, thưa ba, nhưng đây là một vấn đề không thể đợi được,” Florentyna nói khi cô bước vào phòng, bỗng nhiên cảm thấy không chắc chắn với chính mình khi tám người đàn ông ngồi xung quanh bàn họp đứng dậy. Abel dẫn cô vào văn phòng riêng của ông.

“Chà, vấn đề gì mà không thể đợi được vậy, con yêu?”

“Đó là về bà Parker. Bà ta cứng nhắc, bất tài và ngu ngốc,” Florentyna nói, và cô trút sạch cho cha cách nhìn của mình với những gì vừa diễn ra sáng hôm nay với Jessie Kovats.

Ngón tay Abel không ngừng gõ nhịp lên bàn khi ông lắng nghe cô một cách cẩn thận. Khi cô kể xong câu chuyện, ông bấm một nút trên hệ thống liên lạc nội bộ. “Hãy gọi cô Parker thuộc cửa hàng thời trang lên đây ngay lập tức cho tôi.”

“Cảm ơn ba.”

“Florentyna, con có thể đợi ở phòng bên cạnh trong khi ba giải quyết với cô Parker chứ?”

“Tất nhiên rồi ạ.”

Một vài phút sau, bà Parker xuất hiện, mặt vẫn đỏ bừng. Abel hỏi bà về chuyện vừa xảy ra. Bà trình bày chính xác mâu thuẫn, đưa ra quan điểm của mình về Florentyna rằng tuy thực tế cô bé là một trợ lý có thực lực nhưng cô cũng là nguyên nhân duy nhất khiến cô Kovats, một nhân viên làm việc lâu năm của bà, phải rời đi. Và những người khác, bà Parker chỉ rõ, có thể cũng sẽ bỏ việc nếu Florentyna kiên trì với thái độ của mình. Abel lắng nghe, gần như không kiểm soát được sự giận dữ của bản thân. Ông nói với bà Parker quan điểm của mình và bảo bà rằng đến cuối ngày hôm nay, bà ấy sẽ nhận được thư viết tay xác nhận quyết định đó.

“Nếu đó là mong muốn của ngài, thưa ngài,” bà Parker nói và rời đi.

Abel gọi thư ký của mình. “Cô có thể bảo con gái tôi vào đây, cô Deneroff.”

Florentyna sải bước vào. “Ba đã nói với bà Parker điều ba nghĩ rồi, phải không ạ?”

“Phải, ta đã nói.”

“Bà ta sẽ thấy khó khăn thế nào để tìm một công việc khác.”

“Bà ấy không cần làm vậy.” “Không cần sao ạ?”

“Không. Ta đã tăng lương và gia hạn hợp đồng với bà ấy,” ông nói, cúi người về phía trước và đặt hai tay một cách chắc chắn lên bàn. “Nếu con còn đối xử với một nhân viên nào khác của ta theo cách đó lần nữa, ta sẽ bắt con quỳ trên đầu gối mình và đánh con một trận, và việc đó sẽ không nhẹ nhàng như với cái lược chải tóc nữa đâu. Jessie Kovats đã rời đi bởi thái độ không chấp nhận nổi của con và rõ ràng là không ai trong cửa hàng đó thích con cả.”

Florentyna nhìn chằm chằm vào cha mình không thể tin được rồi òa khóc.

“Và con có thể để dành những giọt nước mắt của mình cho người khác,” Abel nói không khoan nhượng. “Chúng không gây ấn tượng với ba đâu. Ba lý ra không cần phải nhắc nhở con rằng ba còn cả một công ty cần phải điều hành. Con chỉ còn một tuần nữa, còn ba thì đang có sẵn một cuộc khủng hoảng ở đây rồi. Bây giờ con sẽ xuống chỗ bà Parker và xin lỗi vì thái độ đáng xấu hổ của mình. Con cũng sẽ tránh xa các cửa hàng của ba cho đến khi ba thấy rằng con đã sẵn sàng để làm việc lại ở đó. Và đây là lần cuối cùng con làm gián đoạn một cuộc họp ban lãnh đạo của ba. Con hiểu chưa?”

“Nhưng ba à….”

“Không nhưng gì nữa. Con sẽ xin lỗi bà Parker ngay lập tức.”

Florentyna chạy ra khỏi văn phòng của cha mình và trở về phòng trong nước mắt. Cô bé thu dọn hành lý, để bộ váy màu xanh lá cây nhạt trên sàn phòng ngủ và bắt tắc xi ra sân bay.

Khi biết về sự bỏ đi của cô bé, Abel gọi điện cho cô Tredgold, người lắng nghe những gì đã diễn ra với một sự thất vọng nhưng không hề ngạc nhiên.

Khi Florentyna về tới nhà, mẹ cô vẫn đang ở spa chăm sóc sức khỏe, cố gắng giảm một vài cân nặng không mong muốn. Chỉ có cô Tredgold ở đó chào đón cô bé.

“Cô thấy là con về sớm hơn một tuần đấy nhỉ?” “Vâng, con đã chán New York rồi.”

“Đừng nói dối, bé con.”

“Đến cô cũng phê phán con nữa sao?” Florentyna nói và bỏ chạy lên tầng vào phòng mình. Tuần lễ đó cô bé tự nhốt mình lại và chỉ rón rén xuống bếp vào những khoảng thời gian khác thường ngày để tìm đồ ăn. Cô Tredgold cũng không cố gắng để gặp cô bé.

***

Vào ngày đầu tiên của năm học, Florentyna khoác lên mình chiếc áo sơ mi màu nhạt với cổ áo cài nút kiểu mới được mua ở cửa hàng Bergdorf Goodman. Cô biết nó sẽ khiến cho mọi cô gái khác ở trường Nữ sinh Latinh ghen tị. Cô định sẽ cho tất cả mọi người thấy thủ lĩnh tương lai của Hội đồng Học sinh nên cư xử như thế nào. Bởi các thành viên mới của Hội đồng chưa thể được bầu chọn trong vòng hai tuần tới, cô mặc mỗi ngày một chiếc áo sơ mi màu khác nhau và tự khoác lên mình những trách nhiệm của một vị hội trưởng. Cô thậm chí bắt đầu nghĩ đến kiểu xe hơi sẽ nói với cha mua cho mình sau khi cô thắng cuộc bầu cử. Trong suốt thời gian đó, cô luôn tránh mặt Edward Winchester, người đã đưa tên mình ra tranh cử vào hội đồng, và cô cười một cách miễn cưỡng với bất kì ý kiến nào nói về sự nổi tiếng của cậu ấy. Vào thứ Hai của tuần thứ ba, Florentyna đến buổi họp sáng để nghe xác nhận rằng mình là thủ lĩnh học sinh mới.

Khi cô Allen, hiệu trưởng, đọc to danh sách đầy đủ, Florentyna không thể tin vào tai mình. Cô thậm chí không lọt vào nhóm sáu người đầu tiên. Trên thực tế, cô chỉ là người suýt soát đạt, và trong tất cả mọi người, Edward Winchester đã được lựa chọn là Hội trưởng. Lúc cô rời khỏi hội trường, không ai an ủi cô và cả ngày cô chìm trong sự chết lặng nơi cuối lớp. Khi trở về nhà tối hôm ấy, cô rón rén đến phòng cô Tredgold và gõ nhẹ vào cửa.

“Vào đi.”

Florentyna chậm rãi mở cửa và thấy cô Tredgold đang đọc sách tại bàn.

“Họ không chọn con làm Hội trưởng,” cô lặng lẽ nói. “Đúng ra, họ còn không bầu con vào Hội đồng nữa.”

“Ta biết,” cô Tredgold đáp, và đóng quyển Kinh thánh của mình lại.

“Làm sao cô biết được ạ?” Florentyna hỏi.

“Bởi chính ta cũng sẽ không bầu chọn cho con.” Cô giáo ngừng lại giây lát. “Nhưng đó là cái kết của rắc rối này, cô bé ạ.”

Florentyna cúi đầu, nhưng không nói gì.

“Tốt, bây giờ chúng ta sẽ bắt đầu lại. Lau khô nước mắt đi, bé yêu, và chúng ta sẽ bắt đầu ngay lập tức. Không còn thời gian để đánh mất nữa. Sẽ cần đến giấy và bút chì đấy.”

Florentyna viết lại danh sách mà cô Tredgold đọc cho và không tranh luận với bất kì chỉ dẫn nào cả. Đêm hôm ấy, cô ngồi viết những lá thư dài cho cha mình, bà Parker – kèm theo một bức thư khác cho Jessie Kovats – Edward Winchester, và cuối cùng, mặc dù cái tên đó không nằm trong danh sách, cho cô Tredgold nữa. Ngày hôm sau, cô tới xưng tội với đức cha O’Reilly. Khi trở lại trường, Florentyna giúp thư ký mới được bổ nhiệm với bản ghi chép cuộc họp đầu tiên, chỉ cho cô ấy hệ thống mà cô đã phát hiện ra là hoạt động đạt hiệu quả nhất. Cô chúc vị tân chủ tịch may mắn và hứa sẽ giúp đỡ cậu cũng như Hội đồng của cậu nếu cô được nhờ cậy. Cô dành tuần tiếp theo giải đáp mọi thắc mắc đến từ các ủy viên hội đồng nhưng không bao giờ xung phong chỉ bảo. Khi Edward gặp cô ở hành lang một vài ngày sau đó, cậu nói với cô rằng Hội đồng đã bỏ phiếu cho phép cô được giữ lại mọi đặc quyền của mình. Cô Tredgold khuyên cô chấp thuận lời đề nghị tử tế của Edward với sự trân trọng nhưng không được phép lợi dụng nó. Florentyna cất tất cả những chiếc áo sơ mi mới mua từ New York xuống đáy ngăn kéo và khóa chúng lại.

Vài ngày sau, hiệu trưởng gọi cô đến. Florentyna lo sợ rằng sẽ mất nhiều thời gian hơn để cô lấy lại sự tôn trọng của bà, tuy nhiên cô bé đã quyết tâm sẽ làm điều đó. Khi Florentyna đến văn phòng của bà, một người phụ nữ nhỏ bé, ăn mặc chỉn chu trao cho cô một nụ cười thân thiện và chỉ tay vào một chỗ ngồi thoải mái bên cạnh mình.

“Em hẳn phải rất thất vọng về kết quả của cuộc bầu cử.”

“Vâng, thưa cô Allen,” Florentyna đáp, đoán rằng cô sắp nhận thêm sự chỉ trích.

“Nhưng mọi người nói em đã học được rất nhiều từ trải nghiệm vừa qua và cô đoán rằng em sẽ muốn sửa đổi.”

“Đã trễ quá rồi, cô Allen ạ. Em sẽ tốt nghiệp vào cuối năm và không còn cơ hội trở thành Hội trưởng nữa.”

“Đúng, đúng vậy. Do đó chúng ta cần phải nhìn những ngọn núi cao hơn để chinh phục. Cô sẽ nghỉ hưu vào cuối năm nay, sau khi làm hiệu trưởng hai mươi lăm năm, và cô phải thú nhận rằng vẫn còn một vài thứ cô muốn đạt được. Các cậu bé và cô bé của trường Latinh có bảng thành tích tuyển sinh rất xuất sắc vào Harvard, Yale, Radcliffe và Smith, và chúng ta luôn giành được nhiều học bổng hơn bất kì trường nào ở bang Illinois, tương đương với bất kì nơi nào ở bờ Đông. Tuy nhiên, có một thành tích luôn trốn tránh cô.”

“Và đó là gì vậy, thưa cô Allen?”

“Các nam sinh đã giành được mọi loại học bổng của các trường đại học thuộc khối Ivy League ít nhất là một lần, ba lần của Princeton, nhưng một học bổng đã luôn né tránh các cô gái hai mươi lăm năm nay rồi. Đó là giải thưởng danh dự James Adams Woolson chuyên ngành Văn học tại trường Radcliffe. Cô muốn đưa tên em vào danh sách giành học bổng đó. Nếu em giành được nó, mục tiêu của cô sẽ được hoàn thành.”

“Em cũng muốn thử sức mình,” Florentyna đáp, “nhưng thành tích của em gần đây….”

“Quả là vậy,” hiệu trưởng thừa nhận, “nhưng như phu nhân Churchill đã chỉ ra cho Winston khi ông ấy bị đánh bại một cách bất ngờ trong cuộc bầu cử, ‘Điều đó có thể chính là một phước lành mà không ai ngờ được’.”

“Sự ngụy trang.” Cả hai cùng mỉm cười.

Tối hôm đó, Florentyna tìm hiểu mẫu đơn đăng ký giải thưởng James Adams Woolson. Học bổng mở ra cho mọi cô gái ở nước Mỹ trong độ tuổi từ mười sáu đến mười tám vào ngày mùng 1 tháng Bảy năm đó. Có ba bài thi, một là tiếng Latinh, một là tiếng Hy Lạp, và một là câu hỏi chung về các vấn đề đương đại.

Trong suốt những tuần sau cuộc nói chuyện đó, Florentyna chỉ nói tiếng Latinh và Hy lạp với cô Tredgold trước bữa sáng, và tất cả các ngày cuối tuần, cô Allen giao cho cô ba câu hỏi chung phải được hoàn thành vào thứ Hai tuần kế tiếp. Khi kỳ kiểm tra ngày càng gần, Florentyna nhận ra rằng kỳ vọng của toàn trường đổ dồn lên cô. Cô thức thâu đêm cùng Cicero[1], Virgil[2], Plato[3] và Aristotle[4], và mỗi buổi sáng sau bữa ăn, cô sẽ viết năm trăm từ về các chủ đề khác nhau như Luật sửa đổi thứ 22, tầm quan trọng của quyền lực của Tổng thống Truman đối với Quốc hội trong chiến tranh Triều Tiên – thậm chí là về tác động của truyền hình nếu được phủ sóng toàn quốc.

Cuối mỗi ngày, cô Tredgold kiểm tra qua bài viết của Florentyna, thêm chú thích và nhận xét trước khi cả hai đổ sập xuống giường, chỉ dậy được vào sáu rưỡi sáng ngày hôm sau để lại tiếp tục bắt đầu với những câu hỏi kiểm tra sẵn có của học bổng này. Thay vì có thêm sự tự tin, Florentyna tâm sự với cô Tredgold rằng cô bé trở nên lo sợ hơn khi mỗi ngày trôi qua.

Kỳ thi học bổng được ấn định vào đầu tháng Ba, tổ chức tại trường Radcliffe, và vào đêm trước ngày khởi hành, Florentyna mở ngăn kéo dưới cùng và chọn lấy chiếc áo sơ mi New York yêu thích của mình. Cô Tredgold đồng hành với cô bé ra sân ga và họ trao đổi vài chuyện dọc đường bằng tiếng Hy Lạp. Lời dặn cuối của cô giáo là “Đừng dành thời gian dài nhất cho câu hỏi dễ nhất.”

Khi họ đến sân ga, Florentyna cảm thấy một cánh tay vòng qua eo mình và một bông hồng xuất hiện trước mặt cô.

“Edward, đồ điên.”

“Đó không phải là cách chào đón chủ tịch Hội đồng Học sinh đâu. Không cần quay về nếu cậu không giành được giải thưởng Woolson này,” cậu nói và hôn lên má cô trước khi cô bước lên tàu.

Không ai trong hai đứa nhận thấy nụ cười mỉm trên gương mặt cô Tredgold.

Florentyna tìm thấy một khoang gần như không có người. Cô sẽ nhớ rất ít về cuộc hành trình này bởi gần như không ngẩng đầu lên khỏi bộ Oresteia[5].

Khi đến Boston, cô được đón bởi một chiếc Ford “Woody” rộng rãi, đưa cô cùng bốn cô gái khác, chắc là trên cùng chuyến tàu, đến trường Radcliffe. Trong suốt chuyến đi, những cuộc đối thoại rời rạc vì lịch sự phá vỡ những khoảng lặng dài, căng thẳng lo âu. Florentyna cảm thấy nhẹ nhõm khi biết rằng mình được ở một phòng đơn tại số 55 phố Garden. Cô hi vọng có thể che giấu việc mình hồi hộp như thế nào.

Vào sáu giờ sáng, các cô gái tập trung tại sảnh Longfellow, nơi vị trưởng khoa, bà Wilma Kirby-Miller hướng dẫn họ chi tiết về kỳ thi.

“Ngày mai, các quý cô thân mến, từ chín đến mười hai giờ, các trò sẽ thi môn tiếng Latinh, và buổi chiều từ ba đến sáu giờ là môn tiếng Hy Lạp. Buổi sáng tiếp theo, các trò sẽ hoàn thành bài kiểm tra với đề thi tổng quát về các vấn đề hiện đại. Sẽ thật ngớ ngẩn nếu chúc tất cả các trò đều thành công, bởi không phải ai cũng sẽ giành được giải thưởng Woolson, nên tôi hi vọng rằng sau khi hoàn thành ba bài thi, mỗi người trong các trò sẽ cảm thấy mình không thể làm tốt hơn thế được nữa.”

Florentyna trở lại phòng mình trên phố Garden, nhận thấy mình biết quá ít và cảm thấy rất cô đơn. Cô xuống tầng dưới và gọi điện cho mẹ và cô Tredgold qua chiếc điện thoại trả tiền. Sáng hôm sau cô thức dậy lúc ba giờ và đọc một vài trang trong cuốn Chính trị của Aristotle, nhưng không vào đầu chữ nào. Khi cô xuống dưới nhà lúc bảy giờ, cô đi dạo quanh sân trường Radcliffe một vài vòng trước khi đến Nhà Agassiz ăn sáng. Cô thấy hai bức điện tín dành cho mình, một cái từ cha với lời chúc may mắn và mời cô đi cùng ông đến châu Âu vào mùa hè. Bức còn lại, từ cô Tredgold, viết: “Điều duy nhất chúng ta cần sợ hãi là chính bản thân nỗi sợ đó mà thôi.”

Sau bữa sáng, cô đi vòng quanh sân trường một lần nữa, lần này cùng với một vài cô gái khác, trước khi nhận chỗ của mình tại sảnh Longfellow. Hai trăm bốn mươi ba cô gái ngồi đợi tiếng chuông đồng hồ điểm chín giờ, là lúc các giám thị cho phép họ mở chiếc phong bì nhỏ màu nâu đặt trên bàn trước mặt. Florentyna đọc lướt qua đề thi tiếng Latinh một lần, và đọc lại lần nữa một cách cẩn thận trước khi lựa chọn câu hỏi mà bản thân cảm thấy chắc chắn nhất để trả lời. Mười hai giờ, tiếng chuông đồng hồ vang lên lần nữa và những cuộn giấy màu xanh da trời của cô bị thu đi. Cô quay lại phòng mình và đọc tiếng Hy Lạp trong hai tiếng, chỉ ăn duy nhất một thanh Hershey cho bữa trưa. Vào buổi chiều, cô trải qua ba câu hỏi bằng tiếng Hy Lạp. Lúc sáu giờ, khi cô đang sửa lại những câu trả lời thì phải nộp bài. Cô đi bộ về lại căn phòng nhỏ trên phố Garden trong tâm trạng kiệt quệ, ngã nhào xuống chiếc giường nhỏ và không cả trở mình cho đến giờ ăn tối. Vào bữa tối muộn, cô nghe những cuộc đối thoại y hệt nhau với đủ các ngữ điệu từ Philadelphia đến Houston, từ Detroit cho tới Atlanta; thật dễ chịu khi nhận ra rằng mọi người đều cảm thấy hồi hộp với bài kiểm tra sắp tới giống như cô vậy. Florentyna biết rằng hầu hết những người trải qua kỳ thi giành học bổng sẽ có được một suất học tại Radcliffe, và hai mươi hai người sẽ có học bổng; nhưng chỉ có một người duy nhất giành giải thưởng James Adams Woolson mà thôi.

Vào ngày thi thứ hai, cô mở chiếc phong bì màu nâu có câu hỏi tổng quát, sợ tình huống xấu nhất, nhưng cảm thấy thư giãn hơn một chút khi đọc câu hỏi đầu tiên: “Những thay đổi nào có thể xảy ra trên nước Mỹ nếu Luật sửa đổi thứ 22 được thông qua trước khi Roosevelt trở thành Tổng thống?” Cô bắt đầu viết một cách hăng hái.

***

Khi Florentyna quay về Chicago, cô Tredgold đã đứng đợi cô tại sân ga.

“Cô sẽ không hỏi xem con có nghĩ mình sẽ giành được giải thưởng hay không, con yêu, chỉ cần con đã làm hết sức như con hi vọng mà thôi.”

“Vâng,” Florentyna nói, sau khi nghĩ một chút. “Nếu con không giành được học bổng thì đó là bởi con chưa đủ giỏi.”

“Con không thể đòi hỏi hơn, bé con, cả cô cũng vậy, giờ là lúc phải nói với con rằng cô sẽ trở về Anh Quốc vào tháng Bảy.”

“Tại sao vậy ạ?” Florentyna sững sờ hỏi lại.

“Con nghĩ là cô còn gì để dạy cho con sao, khi giờ đây con đang chuẩn bị vào đại học rồi. Cô đã được đề nghị vị trí trưởng khoa Văn học tại một trường nữ sinh ở một tỉnh miền Tây nước Anh, bắt đầu vào tháng Chín này, và cô đã chấp thuận rồi.”

“Bạn không thể rời bỏ tôi nếu bạn biết tôi yêu bạn nhiều đến nhường nào.”

Cô Tredgold mỉm cười với lời trích dẫn và đọc câu tiếp theo: “Chính bởi tôi yêu bạn rất nhiều nên giờ đây tôi phải rời đi, Perdano.”

Florentyna nắm lấy tay cô giáo, và cô Tredgold mỉm cười với cô gái trẻ xinh đẹp, người có thể khiến cánh đàn ông phải ngoái lại nhìn khi đi trên phố.

Một vài tuần sau đó ở trường trôi qua không dễ dàng đối với Florentyna khi cô chờ đợi kết quả bài kiểm tra, mà cô biết nó sẽ được thông báo vào ngày 14 tháng Tư. Cô cố gắng thuyết phục Edward rằng ít nhất thì cậu cũng chắc chắn có một chỗ tại trường Harvard.

“Họ có nhiều sân chơi thể thao hơn là phòng học đấy,” cô trêu chọc, “vậy nên cậu không thể bị loại được.”

Cậu ta có thể thất bại, cô biết điều đó, và mỗi ngày trôi qua, những hi vọng của cả hai chuyển dần thành nỗi sợ hãi.

***

Vào sáng ngày 14, cô hiệu trưởng gọi Florentyna đến phòng mình và để cô ngồi trong một góc khi bà gọi điện cho phòng giáo vụ trường Radcliffe. Đã có vài người đang xếp hàng đợi nói chuyện với cô giáo vụ. Cuối cùng thì cô ấy cũng trả lời cuộc gọi của cô Allen.

“Cô có thể làm ơn cho tôi biết trò Florentyna Rosnovski có giành được học bổng vào trường Radcliffe hay không chứ?” Cô hiệu trưởng hỏi.

Một khoảng lặng dài trôi qua. “Bà đánh vần tên đó sao ạ?”

“R-O-S-N-O-V-S-K-I.”

Lại một khoảng lặng nữa. Florentyna nắm chặt tay lại. Rồi tiếng cô giáo vụ vang lên đủ cho cả hai đều nghe thấy. “Không, tôi rất tiếc phải trả lời bà rằng tên cô Rosnovski không có trong danh sách những người đạt học bổng, nhưng hơn 70% thí sinh tham gia kỳ thi học bổng sẽ có chỗ tại trường Radcliffe và chúng tôi sẽ thông báo trong một vài ngày tới.”

Cả cô Allen lẫn Florentyna đều không che giấu được sự thất vọng. Khi Florentyna ra khỏi văn phòng, cô thấy Edward đang đợi mình. Cậu ôm choàng lấy cô và hét lên, “Tớ sẽ vào Harvard. Còn cậu thì sao? Cậu có giành được giải thưởng Woolson đó chứ?” Nhưng cậu có thế thấy được câu trả lời trên gương mặt cô. “Tớ xin lỗi,” cậu nói. “Tớ thật là thiếu suy nghĩ,” và cậu ôm cô trong vòng tay mình khi những giọt nước mắt bắt đầu tuôn ra. Một vài cô gái khóa dưới đi qua họ cười khúc khích. Edward đưa cô về rồi cô, cô Tredgold và mẹ ăn tối cùng nhau trong im lặng.

Hai tuần sau, vào Ngày của cha mẹ, cô Allen trao cho Florentyna giải thưởng Văn học của trường, nhưng đó chỉ là một sự an ủi. Mẹ và cô Tredgold vỗ tay một cách lịch sự, nhưng Florentyna bảo cha đừng đến Chicago bởi không có gì đặc biệt để ăn mừng cả.

Sau màn giới thiệu, cô Allen gõ lên bục phát biểu trước rồi bắt đầu nói. “Trong suốt những năm tháng của tôi tại trường Nữ sinh Latinh,” cô hiệu trưởng cất tiếng với tông giọng âm vang và rõ ràng, “không có gì bí mật về việc tôi muốn học sinh của mình giành giải thưởng James Adams Woolson của trường Radcliffe.” Florentyna nhìn chằm chằm xuống sàn gỗ dưới chân. “Và năm nay,” cô Allen tiếp tục, “tôi chắc chắn rằng chúng ta đã đào tạo được học trò ưu tú nhất trong vòng hai mươi lăm năm và giấc mơ của tôi sẽ thành hiện thực. Hai tuần trước, tôi đã gọi điện đến trường Radcliffe và biết rằng ứng viên của chúng tôi không giành được suất học bổng nào. Nhưng hôm nay, tôi nhận được một bức điện tín chắc chắn rất đáng đọc cho các bạn.”

Florentyna ngồi lùi lại, hi vọng rằng cha cô không phải người đưa ra bất cứ lời chúc mừng đáng xấu hổ nào.

Cô Allen đeo cặp kính đọc sách lên. “Tên của Florentyna Rosnovski không có trong danh sách học bổng chung bởi vì rất vui mừng thông báo cho quý trường rằng cô ấy là người giành được giải thưởng James Adams Woolson. Xin hãy hồi đáp lời chấp nhận.”

Gian phòng vỡ òa khi học sinh và phụ huynh đứng cả dậy và chúc mừng. Cô Allen giơ tay lên, và cả hội trường im lặng. “Sau hai mươi lăm năm, tôi lý ra phải nhớ rằng giải thưởng Woolson luôn luôn được thông báo riêng một vài ngày sau đó. Chắc phải đổ tại tuổi già rồi.” Một tràng cười lịch sự vang lên trước khi cô Allen tiếp tục, “Sẽ có những người trong chúng ta ở đây tin rằng Florentyna sẽ học tập và phục vụ đất nước với một phong thái đáng ngưỡng mộ thể hiện xứng đáng cho ngôi trường này. Tôi giờ đây chỉ còn lại một mong ước duy nhất, rằng mình sẽ sống đủ lâu để thấy điều đó.”

Florentyna đứng dậy và nhìn mẹ mình. Những giọt nước mắt lớn đang tuôn chảy xuống má Zaphia.

Không ai có mặt tại buổi lễ nhận thấy người phụ nữ ngồi thẳng đơ bên cạnh Zaphia, hai tay nắm chặt để trên đùi và nhìn thẳng phía trước, đang ngây ngất trong tiếng vỗ tay.

***

Rất nhiều niềm vui và nỗi buồn giờ đây vây quanh Florentyna, nhưng không gì có thể so sánh được với việc phải chia tay cô Tredgold. Trên chuyến tàu từ Chicago đến New York, Florentyna cố gắng thể hiện tình yêu và lòng biết ơn của mình, cô trao cho người phụ nữ đứng tuổi ấy một chiếc phong bì.

“Gì đây, bé con?” Cô Tredgold hỏi.

“Bốn ngàn cổ phiếu của tập đoàn Baron mà chúng ta đã tích lũy được suốt bốn năm qua ạ.”

“Nhưng đó gồm cả phần của con và cô, con yêu.” “Không,” Florentyna trả lời, “nó chưa tính khoản mà con tiết kiệm được nhờ giải thưởng Woolson.”

Cô Tredgold không nói gì.

Một tiếng đồng hồ sau, cô Tredgold đứng trên bến cảng sông Hudson, New York đợi lên chuyến tàu của mình, cuối cùng cũng trả đứa trẻ mà cô đã chịu trách nhiệm suốt bao năm qua về với cuộc sống của một người trưởng thành.

“Thỉnh thoảng cô sẽ nhớ về con, bé yêu,” cô nói, “và hi vọng rằng cha ta đã đúng về số phận.”

Florentyna hôn lên hai má cô Tredgold và nhìn theo bóng cô bước lên tàu. Khi lên tới boong, cô Tredgold quay lại, vẫy vẫy bàn tay đeo găng một lần rồi gọi phu khuân vác, mang hành lí đi theo người phụ nữ có dáng vẻ cương nghị ấy về khoang của mình. Cô không một lần nhìn Florentyna, người đứng như tượng đá trên cầu tàu cố gắng kìm nén những giọt nước mắt bởi cô bé biết cô Tredgold sẽ không cho phép như vậy.

Khi cô Tredgold tới chỗ ngủ của mình trên tàu, cô thưởng cho người khuân vác năm mươi xu rồi khóa cửa lại.

Winifred Tredgold ngồi xuống cuối giường và khóc như chưa bao giờ được khóc.

❀ ❀ ❀

[1] 66* Marcus Tullius Cicero (106 - 43 trước Công nguyên): triết gia, nhà hùng biện, chính khách và nhà lý luận chính trị La Mã cổ đại.

[2] 67* Publius Vergilius Maro (70 - 19 trước Công nguyên): nhà thơ lớn của La Mã cổ đại, người sáng tạo ra thể loại thơ sử thi.

[3] 68* Platon (427 - 347 trước Công nguyên): triết gia cổ đại Hy Lạp.

[4] 69* Aristoteles (384 - 322 trước Công nguyên): nhà triết học và bác học thời Hy Lạp cổ đại, học trò của Platon và thầy dạy của Alexandros Đại đế.

[5] 70* Bộ ba tác phẩm của nhà soạn kịch Hy Lạp cổ đại Aeschylus vào thế kỷ thứ V trước Công nguyên