Tháng Mười một năm 1936, Henry Osborne được bầu vào Hạ viện Hoa Kỳ, đại diện cho quận Chín bang Illinois. Tỉ lệ phiếu bầu của ông ta thấp hơn so với người tiền nhiệm, một thực tế cho thấy sự thiếu cam kết cá nhân của ông ta, bởi Roosevelt đã thắng ở mọi tiểu bang trừ Vermont và Maine, và tại Quốc hội, đảng Cộng hòa đã tụt xuống còn mười bảy Thương Nghị sĩ và một trăm linh ba Hạ nghị sĩ. Nhưng tất cả những gì Abel quan tâm là người đàn ông của anh đã có một ghế trong Quốc hội, và ngay lập tức anh đề nghị Henry chiếc ghế chủ tịch của ủy ban kế hoạch tập đoàn Baron. Henry đã nhận lời một cách biết ơn.
Abel dồn tất cả sức lực của mình vào việc xây dựng thêm ngày càng nhiều khách sạn – với sự giúp sức của Nghị sĩ Osborne, người dường như có thể thay đổi giấy tờ cấp phép xây dựng bất cứ chỗ nào mà tập đoàn Baron để mắt tới. Số tiền mặt Henry đòi hỏi đối với những ưu đãi này luôn được thanh toán dưới những hóa đơn đã được sử dụng. Abel không biết Henry làm gì với số tiền đó, nhưng có chứng cứ để tin rằng một phần trong đó được trao cho những người phù hợp, dù anh không mong muốn biết chi tiết.
Mặc dù mối quan hệ của anh với Zaphia có chiều hướng xấu đi, Abel vẫn muốn có một đứa con trai, và bắt đầu cảm thấy tuyệt vọng khi vợ anh không thụ thai. Anh ban đầu đổ lỗi cho Zaphia, người cũng mong mỏi có đứa con thứ hai, và cuối cùng cô khăng khăng yêu cầu anh đi gặp bác sỹ. Abel đồng ý và kinh hoàng khi biết anh có lượng tinh trùng thấp: bác sỹ cho biết điều đó là bởi anh bị suy dinh dưỡng hồi còn nhỏ và anh rất có thể không còn khả năng làm cha thêm lần nữa. Chủ đề này không bao giờ được đề cập thêm một lần nào, và Abel dồn hết tình cảm cũng như hi vọng lên Florentyna, người đã lớn lên một cách mạnh mẽ. Điều duy nhất phát triển nhanh hơn là tập đoàn Baron. Abel xây một khách sạn mới ở miền Bắc, và một cái nữa ở miền Nam, trong khi hiện đại hóa và trang bị lại những khách sạn cũ thuộc tập đoàn.
Ở tuổi lên bốn, Florentyna lần đầu tiên đến trường mẫu giáo. Cô bé khăng khăng muốn Abel và Franklin DRoosevelt đi cùng vào ngày khai giảng. Hầu hết các bé gái khác đều được tháp tùng bởi những người phụ nữ, mà Abel rất ngạc nhiên khi phát hiện ra không phải ai cũng là mẹ đứa trẻ, mà thường là nhũ mẫu, và một trường hợp, như anh nhẹ nhàng chỉnh lại, là một gia sư riêng. Đêm hôm đó anh nói với Zaphia rằng mình muốn một ai đó có đủ trình độ chịu trách nhiệm về Florentyna.
“Nhưng tại sao?” Zaphia hỏi một cách gay gắt. “Để không đứa trẻ nào ở ngôi trường đó bắt đầu cuộc sống thuận lợi hơn con gái của chúng ta được.”
“Em nghĩ rằng đó là một sự lãng phí tiền bạc ngu ngốc. Một cô giáo thì có khả năng làm gì cho con gái của em mà em lại không thể chứ?”
Abel không trả lời, nhưng sáng hôm sau anh cho đăng tin quảng cáo trên tờ Chicago Tribune, New York Times và Times, nhằm tìm kiếm ứng viên cho vị trí gia sư, nêu rõ ràng các điều kiện cần thiết. Anh nhận được hàng trăm thư hồi đáp từ khắp cả nước của những phụ nữ có trình độ cao, những người muốn được làm việc cho vị chủ tịch của tập đoàn Baron. Những bức thư đến từ Radcliffe, Vassar và Smith; thậm chí có cả một bức đến từ hội Cải cách Liên Bang cho Phụ nữ. Nhưng một bức thư hồi đáp đến từ một phụ nữ Anh, người rõ ràng chưa bao giờ nghe nói đến Chicago Baron đã thu hút anh nhất.
The Old Rectory Much Hadham Hertfordshire
12 tháng Chín năm 1938
Thưa ngài,
Đáp lại quảng cáo của ngài trong mục Rao vặt trên trang nhất số báo hôm nay của tờ Times, tôi mong muốn ứng tuyển cho vị trí gia sư riêng của con gái ngài.
Tôi năm nay ba mươi hai tuổi, là con thứ sáu của Very Rev. L. H. Tredgold và là một người chưa lập gia đình của giáo xứ Much Hadham, hạt Hertfordshire. Tôi hiện nay đang giảng dạy tại trường nữ sinh địa phương, đồng thời phụ giúp cha mình trong vai trò là trưởng tu viện khu vực.
Tôi được đào tạo tại trường tư thục nữ Cheltenham, nơi tôi học ngôn ngữ Latinh, Hy Lạp, Pháp, và ngôn ngữ Anh để chuẩn bị vào đại học, trước khi nhận được học bổng giới hạn của trường Newnham, thuộc Đại học Cambrige. Ở bậc đại học, tôi đạt được bằng hạng nhất ở cả ba phần của khóa học Ngôn ngữ hiện đại. Tôi không có bằng Cử nhân Nghệ thuật bởi quy định của trường ngăn cản việc trao những phần thưởng như vậy cho phụ nữ.
Tôi sẵn sàng nhận lời phỏng vấn bất kì lúc nào và tôi rất chào đón cơ hội làm việc ở Tân thế giới[1].
Tôi đợi câu trả lời của ngài, trong khi sẵn lòng làm tôi tớ trung thành của ngài.
W. Tredgold.
Abel cảm thấy khó chấp nhận việc có một tổ chức kiểu như trường Nữ sinh Cheltenham, hay thực sự là có một nơi gọi là Much Hadham, và anh nghi ngờ tuyên bố đạt hạng nhất mà không có bằng cấp chứng minh.
Anh bảo thư ký của mình thực hiện một cuộc gọi tới Washington. Khi cuối cùng anh cũng gặp được người mà mình muốn nói chuyện, anh đọc to bức thư lên. Giọng nói từ đầu Washington xác nhận những tuyên bố trong thư có thể chính xác, và không có lí do gì để nghi ngờ độ tin cậy của nó.
“Bạn có chắc chắn rằng có một cơ sở gọi là trường Nữ sinh Cheltenham chứ?” Abel căn vặn.
“Tôi chắc chắn, ông Rosnovski. Chính tôi cũng được đào tạo ở đó,” thư ký của đại sứ Anh Quốc trả lời.
Đêm hôm đó, Abel đọc bức thư cho Zaphia.
“Em nghĩ sao?” Anh hỏi, mặc dù trong đầu đã có dự tính.
“Em không thích cách nói chuyện của cô ta,” Zaphia trả lời, mắt vẫn không rời tờ tạp chí đang đọc. “Nếu chúng ta buộc phải thuê ai đó, tại sao lại không phải là người Mỹ cơ chứ?”
“Hãy nghĩ tới những lợi thế mà Florentyna có thể nhận được nếu con bé được dạy dỗ bởi một bảo mẫu người Anh đi.” Abel ngừng lại. “Cô gái ấy thậm chí có thể là một người bạn cho em.”
Lần này Zaphia đã ngước mắt lên. “Tại sao? Anh hi vọng cô ta sẽ dạy dỗ cả em nữa sao?”
Abel không bình luận gì nữa.
Sáng hôm sau anh gửi một bức điện tín tới Much Hadham mời cô Tredgold tới làm gia sư riêng.
Ba tuần sau Abel đón cô gái từ chuyến tàu Twentieth Century Limited tại nhà ga La Salle. Anh ngay lập tức biết rằng mình đã có một quyết định đúng đắn. Cái cách mà cô đứng một mình trên sân ga, ba chiếc vali với những kích thước khác nhau và có vẻ cổ điển bên cạnh, cô không thể là ai khác ngoài cô Tredgold. Cô cao, gầy và có chút gì đó hơi cao ngạo, và búi tóc trên đỉnh đầu khiến cô trông cao hơn ông chủ của mình đến năm xăng ti mét.
Tuy nhiên Zaphia đối xử với cô Tredgold như một kẻ xâm nhập trái phép, kẻ tới để làm suy yếu vị trí làm mẹ của cô, và khi cô cùng gia sư mới tới phòng con gái, Florentyna trốn đâu mà không ai biết. Hai con mắt nhìn lên từ dưới gầm giường đầy nghi ngờ. Cô Tredgold phát hiện ra cô bé trước tiên và quỳ xuống sàn.
“Cô e rằng mình không thể giúp con nhiều cho lắm nếu con cứ ở dưới đó, cô bé ạ. Cô quá to lớn để có thể ở dưới gầm giường mất rồi.”
Florentyna cười phá lên và bò ra.
“Giọng cô buồn cười thế ạ,” cô bé nói. “Cô từ đâu đến vậy?”
“Anh Quốc,” cô Tredgold đáp, và ngồi xuống bên cạnh cô bé trên giường.
“Đó là ở đâu vậy ạ?”
“Cách đây khoảng một tuần.” “Vâng, nhưng là bao xa ạ?”
“Điều đó còn phụ thuộc vào việc con di chuyển như thế nào trong tuần nữa. Có bao nhiêu cách cô có thể di chuyển một quãng đường xa như vậy nhỉ? Con có thể chỉ ra được ba cách không?”
Florentyna tập trung nghĩ. “Từ nhà con sẽ đi bằng xe đạp, khi con tới tận cùng nước Mỹ, con sẽ…”
“Bờ biển nước Mỹ,” cô Tredgold chỉnh lại.
Không ai trong hai cô trò nhận ra Zaphia đã rời khỏi phòng.
Chỉ vài ngày sau Florentyna đã biến cô Tredgold thành anh và chị mà cô bé chưa bao giờ có.
Florentyna có thể dành hàng giờ chỉ để lắng nghe người bạn mới của mình, và Abel quan sát với niềm tự hào khi người phụ nữ trung niên chưa chồng ấy – anh không bao giờ có thể nghĩ cô giáo đã ba mươi hai tuổi, bằng tuổi mình – dạy cô con gái bốn tuổi của anh các chủ đề bao trùm nhiều lĩnh vực mà chính anh cũng muốn được biết nhiều hơn.
Một buổi sáng Abel hỏi George liệu anh ta có thể kể tên sáu người vợ của vua Henry VIII không – nếu anh ta không thể, có lẽ sẽ khôn ngoan hơn khi họ thu nhận thêm một cô giáo nữa từ trường Nữ sinh Cheltenham trước khi Florentyna biết nhiều hơn cả họ. Zaphia chẳng muốn biết về vua Henry VIII cũng như những người vợ của ông ta, và cô vẫn cho rằng Florentyna nên được nuôi dạy theo cách truyền thống đơn giản của người Ba Lan mà cô cảm thấy đã có hiệu quả đối với mình, nhưng cô đã từ bỏ từ lâu việc cố gắng thuyết phục Abel trong chuyện này. Zaphia thiết lập một thói quen khiến cô có thể tránh mặt cô gia sư gần như cả ngày.
Ngược lại, thói quen hằng ngày của cô Tredgold lại theo một khuôn mẫu giống như một quân nhân thuộc trung đoàn Grenadier Guards[2], tuân theo phương pháp của Maria Montessori[3]. Florentyna dậy lúc bảy giờ sáng và trong tư thế ngồi thẳng không chạm phần dựa lưng ở ghế, cô bé được dạy về những quy tắc ứng xử tại bàn ăn và cứ giữ nguyên tư thế như vậy cho đến lúc rời phòng ăn sáng. Từ bảy rưỡi cho đến bảy giờ bốn nhăm, cô Tredgold sẽ lựa ra hai đến ba tin tức mới từ tờ Chicago Tribune, đọc và thảo luận với Florentyna, sau đó sẽ hỏi cảm nghĩ của cô bé một tiếng sau đó. Florentyna ngay lập tức bị thu hút với những dự định của Tổng thống, có lẽ bởi tên của ông được đặt giống con gấu của cô. Cô Tredgold nhận ra rằng mình phải dùng phần lớn thời gian rảnh rỗi cần mẫn tìm hiểu về hệ thống lạ lùng của chính phủ Mỹ để chắc chắn mọi câu hỏi của cô học trò sẽ luôn có câu trả lời.
Từ chín đến mười hai giờ, Florentyna và FDR đến trường mẫu giáo, nơi chúng tham gia vào những hoạt động bình thường hơn với bạn bè đồng trang lứa. Khi cô Tredgold đến đón cô bé mỗi buổi chiều, thật dễ nhận ra liệu Florentyna đã chọn đất nặn, những cây kéo và keo dán hoặc tranh vẽ bằng ngón tay cho ngày hôm đó. Hết giờ chơi cuối ngày ở trường, cô bé sẽ được đưa thẳng về nhà để tắm rửa và thay quần áo với tiếng chép miệng của cô giáo và thỉnh thoảng là “Cô không thể hiểu chuyện gì đã xảy ra nữa.”
Vào buổi chiều, cô Tredgold và Florentyna sẽ chơi một số trò thám hiểm mà gia sư của cô bé đã cẩn thận lên kế hoạch từ sáng không để Florentyna biết – mặc dù việc này không bao giờ ngăn được cô bé luôn cố gắng tìm hiểu trước những gì cô Tredgold đã sắp đặt.
“Hôm nay chúng ta sẽ làm gì thế ạ?” hay “Chúng ta đi đâu vậy ạ?” Florentyna sẽ hỏi.
“Kiên nhẫn đi bé con.”
“Chúng ta sẽ vẫn thực hiện nó kể cả khi trời mưa chứ ạ?”
“Chỉ có thời gian mới trả lời được thôi. Nhưng nếu chúng ta không làm được, thì chắc chắn là cô có kế hoạch dự phòng rồi.”
“Kế hoạch dự phòng là gì thế ạ?” Florentyna thắc mắc.
“Một thứ con có thể dựa vào khi những thứ khác con sắp đặt không còn khả thi nữa,” cô Tredgold giải thích.
Những buổi chiều thám hiểm như thế thường là đi dạo xung quanh công viên, đi thăm sở thú, thậm chí thỉnh thoảng là những chuyến đi trên nóc xe kéo hành lý, việc mà Florentyna coi là một phần thưởng tuyệt vời. Cô Tredgold cũng dùng thời gian này để giới thiệu với cô bé một vài từ tiếng Pháp, và cô ngạc nhiên một cách thích thú khi thấy đứa học trò nhỏ thể hiện năng khiếu tự nhiên với các ngôn ngữ. Khi họ trở về nhà, cô bé sẽ dành nửa tiếng với mẹ trước bữa tối, sau đó đi tắm một lần nữa trước khi bị ép lên giường ngủ lúc bảy giờ. Cô Tredgold sẽ đọc một vài dòng trong Kinh thánh hay là truyện của Mark Twain – có vẻ như không nhiều người Mỹ biết sự khác biệt giữa chúng. Cô Tredgold sẽ nói một chút những gì cô nghĩ là phù phiếm – sau đó tắt đèn phòng ngủ của đứa trẻ, cô ngồi với cô bé và FDR cho đến khi tất cả đều chìm vào giấc ngủ.
Thói quen này được tuân thủ chặt chẽ và chỉ bị phá vỡ trong một vài dịp hiếm có như sinh nhật, hay ngày lễ quốc gia, thời điểm mà cô Tredgold cho phép Florentyna đồng hành cùng cô đến Nhà hát Hiệp hội Nghệ sĩ để xem những bộ phim như Nàng Bạch Tuyết và bảy chú lùn, nhưng chỉ sau khi cô đã xem trước buổi biểu diễn đó để chắc chắn rằng nó phù hợp với cô học trò nhỏ của mình. Walt Disney được cô giáo chấp nhận, cũng như Laurence Olivier, người đóng vai Heathcliff và được Merle Oberon theo đuổi. Vì anh ta, cô đã đi xem ba buổi chiều thứ Năm liên tiếp, trong thời gian cô được nghỉ, với giá vé là hai mươi xu mỗi xuất công chiếu. Cô tự thuyết phục rằng sáu mươi xu là hoàn toàn xứng đáng, bởi xét cho cùng thì Đồi gió hú cũng là một tác phẩm kinh điển.
Cô Tredgold không bao giờ ngăn cản Florentyna đặt câu hỏi về Đức Quốc xã, thời kỳ Kinh tế mới và thậm chí là cách một gia đình vận hành, mặc dù đôi khi cô cũng không biết hết câu trả lời. Cô gái nhỏ nhanh chóng nhận ra mẹ không thỏa mãn được tính hiếu kì của mình, và một vài dịp thậm chí cả cô giáo Tredgold, để không đưa ra một câu trả lời thiếu chính xác, đã biến mất vào phòng cô ấy và tham khảo cuốn Bách khoa toàn thư Britannica.
Lên năm tuổi, Florentyna học mẫu giáo ở trường Nữ sinh Latinh ở Chicago, nơi mà chỉ trong vòng một tuần cô bé đã được chuyển lên lớp trên bởi cô vượt xa bạn bè đồng trang lứa. Trong thế giới của cô mọi thứ đều tuyệt vời. Cô có mẹ và ba, cô giáo Tredgold và Franklin D. Roosevelt, và trong khoảng trời của cô thì không có gì mà không thể chạm tới được.
Florentyna dễ dàng vượt qua lớp một, vượt cả kỳ vọng chỉ cần duy trì việc học tập bằng với bạn bè cùng lớp, chỉ có duy nhất vóc dáng của cô bé là nhắc khiến người ta nhớ rằng cô nhỏ hơn các bạn một tuổi.
Chỉ “những gia đình xuất sắc nhất”, như cách Abel miêu tả, gửi con em đến học tại trường Latinh. Nhưng có một điều khiến cô Tredgold kinh ngạc là khi cô mời một vài người bạn của Florentyna tới nhà uống trà, lời mời của cô đều bị từ chối một cách lịch sự. Những người bạn thân nhất của Florentyna như Mary Gill và Susie Jacobson vẫn thường xuyên tới chơi, nhưng bố mẹ của một vài cô bé khác gửi những lời xin lỗi thiếu thuyết phục vì đã khước từ, và cô Tredgold sớm nhận ra rằng mặc dù “Nam tước Chicago” có thể đã phá vỡ sợi xích ràng buộc của sự nghèo túng, anh vẫn chưa thể bước chân vào những phòng khách đẳng cấp ở Chicago. Zaphia không giúp gì trong vấn đề này, cô rất ít hoặc gần như không bỏ chút nỗ lực nào để tìm hiểu những phụ huynh khác, không tham gia bất kì hội nhóm từ thiện, hội đồng quản trị bệnh viện, hoặc các câu lạc bộ thời trang nào mà rất nhiều người trong số họ tham gia.
Cô Tredgold cố gắng hết sức để cải thiện tình hình, nhưng cô chỉ là một người giúp việc trong con mắt của hầu hết các bậc phụ huynh ấy. Cô cầu nguyện rằng Florentyna sẽ không bao giờ nhận ra những định kiến đó – nhưng mọi chuyện không được như vậy.
❀ ❀ ❀
[1] 24*The New World: cách gọi khi vực châu Mỹ từ thế kỷ 16.
[2] 25* Grenadier Guards: Một trung đoàn bộ binh lâu đời của quân đội Anh, được thành lập năm 1656, có nhiệm vụ bảo vệ Hoàng gia.
[3] 26* Nhà trị liệu đồng thời là nhà giáo dục người Ý, nổi tiếng với phương pháp giáo dục mang tên mình.