Những Đứa Trẻ Khu Nhà Ổ Chuột

Lượt đọc: 81 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Skippy Of Scrabble Alley

❊ ❊ ❊

Skippy đã quen thuộc với Scrabble Alley như chính ngôi nhà của mình. Suốt quãng đời từ trước đến nay, nếu có nơi nào được cậu xem là nhà, thì đó chính là căn hầm tối tăm và ẩm mốc ở dãy nhà phía sau, nằm sâu trong khe hẹp – thứ duy nhất mà kẻ xây dựng những khu chung cư đồ sộ kia sẵn lòng ban phát chút ánh sáng và không khí cho những người nghèo. Cầm đồng lương kiếm được bằng mồ hôi nước mắt về nhà mỗi tối thứ Bảy, họ vẫn nghèo hoàn nghèo, chẳng khá hơn việc chưa từng kiếm nổi một đô-la nào, để rồi bao nhiêu tiền ấy cứ thế chất đống trong két sắt của lão chủ nhà. Người đàn ông nhân hậu ấy từ lâu đã về với tổ tiên, đến với một mái ấm tốt đẹp hơn. Các mặt báo đưa tin, và ở trong con hẻm người ta truyền tai nhau rằng đó là đám tang lớn nhất từng có—hơn một trăm cỗ xe ngựa, và bốn con ngựa ô kéo xe tang. Chắc hẳn sự thật đúng là như vậy rồi.

Lắm lúc nghĩ đến, Skippy mơ hồ tự hỏi không biết cái nơi mà người ta được đưa đi bằng cả trăm cỗ xe ngựa ấy trông ra sao. Cậu chưa từng được ngồi trong xe ngựa lần nào. Lần bén mảng đến gần nhất là khi chiếc xe của Jimmy Murphy suýt tông phải cậu, rồi vị "khách" của lão, một người đàn ông to lớn có chòm râu, đã thò đầu ra, giận dữ mắng cậu là đồ ranh con, bảo cậu cút ra chỗ khác nếu không muốn bị tống giam. Còn Jimmy thì vung roi dọa và bảo cậu biến mau về nhà. Ai nấy đều bảo cậu biến đi. Từ viên cảnh sát tuần tra khu phố đến gã đàn ông cộc cằn mà cậu gọi là cha, kẻ luôn sai vặt cậu đi mua rượu mỗi khi về nhà, tất cả đều đẩy Skippy vào cảnh chạy ngược chạy xuôi. Có lẽ đó là cách mà cậu mang cái tên ấy. Chẳng ai bận tâm điều đó, hay bận tâm đến cậu bé, để mà tìm hiểu cho ra lẽ.

Liệu có bất kỳ ai, ở bất cứ đâu, thực sự quan tâm đến những đứa trẻ không cơ chứ? Liệu có đứa trẻ nào ở cái nơi chốn xa hoa mà những cỗ xe ngựa cùng chiếc xe tang lớn kia đã đi đến không? Và nếu có, liệu chúng có phải sống trong một con hẻm, có bao giờ được vui chơi thỏa thích không? Đó là những suy nghĩ thỉnh thoảng lại quẩn quanh trong bộ óc non nớt của Skippy. Nhưng chúng chẳng ở lại lâu hay làm cậu phải nhức đầu suy tính, bởi Skippy vốn chẳng được dạy dỗ để mà suy ngẫm; những gì lũ trẻ lượm lặt được ở xó hẻm này cũng chẳng mấy khi vươn tới được tầm suy nghĩ sâu xa.

Có lẽ như vậy lại hay. Ở đó có một hoặc hai kẻ được tiếng là hiểu biết rộng, từng nghiền ngẫm và suy tính tường tận về lão chủ nhà cùng con hẻm này. Nhưng thật trớ trêu làm sao khi lại chính là hai con người ấy, bởi Skippy chưa bao giờ ưa họ. Họ lúc nào cũng cáu kỉnh, dữ dằn, chẳng bao giờ cười đùa hay pha trò như những người đàn ông khác thỉnh thoảng vẫn làm, lại còn bắt đôi chân nhỏ bé của cậu phải chạy đi mua rượu sớm hôm mỏi nhừ cả ra. Cậu cũng nhớ rất rõ rằng, chính là một trong hai kẻ đó đã nói – vào ngày người ta khiêng cậu về nhà trong tình trạng đau đớn, thọt quẹo sau bánh xe của Jimmy Murphy – rằng thà nó chết quách đi còn hơn là sống. Cậu vẫn luôn ôm mối hận với hắn vì câu nói ấy, bởi cậu thấy chẳng có lý do gì để nói thế cả. Chẳng phải chính ngày hôm đó cậu đã chạy ra quán rượu cho hắn tận hai bận rồi sao?

Tầm mắt của Skippy bị giới hạn bởi những bức tường gạch cao ngất trời của Scrabble Alley. Chẳng có ánh mặt trời nào mọc hay lặn giữa chốn ấy. Vào những ngày hè oi ả, khi chủ quán rượu ở phía bên kia đường kéo tấm bạt che nắng lên, ánh sáng mới lọt qua những mái nhà, rọi xuống con hẻm tối tăm trong vòng một hoặc hai tiếng đồng hồ. Nó chiếu lên những phiến đá vỡ nát, vũng bùn cạnh trụ nước công cộng nơi lũ trẻ chân trần lấm lem đang đùa nghịch nước, và vô số thùng đựng tro tàn. Một chiếc lá bắp cải lạc lõng trong một chiếc thùng như thế là thứ duy nhất mang sắc xanh mà ánh nắng tìm thấy, bởi chẳng có lấy một tia nắng nào lọt qua ô cửa sổ dưới tầng hầm của Skippy để soi rọi lớp rêu xanh trên bức tường.

Có bận, trong lúc nằm liệt giường vì cơn sốt, Skippy đã kết thân được với bức tường ẩm mốc ấy. Cậu tự vẽ ra trong đầu nào là rừng cây, đồi núi và cả một vùng hoang dã bạt ngàn đúng nghĩa như những gì từng nghe kể qua lớp rêu xanh ấy; thế nhưng ngay cả niềm vui ít ỏi đó người ta cũng cướp mất của cậu. Viên bác sĩ từ thiện bảo rằng lớp rêu đó không tốt cho sức khỏe, thế là có người đến cạo sạch rồi quét vôi trắng lên tường. Cứ như thể mọi thứ mang lại niềm vui cho một đứa trẻ đều là xấu xa vậy.

Cách đó không xa về phía cuối đường có một khoảng sân rộng rãi và lý tưởng để chơi bóng, nhưng tay đại lý đã giơ tấm biển cấm tuyệt đối trẻ con và mọi hoạt động chơi bóng ở đó, thế là chấm hết; bởi vì viên cảnh sát cũng chẳng cho phép điều đó diễn ra ngoài đường phố. Có lần hắn bắt quả tang lũ trẻ đang chơi và "tóm cổ" chúng tới đồn. Dù vị thẩm phán sau đó đã tha bổng, nhưng Skippy cùng đám trẻ vẫn bị đóng mác là một lũ hư hỏng.

Đó chính là điểm xuất phát trong cuộc đời Skippy. Mang trên mình vết nhơ ấy, cậu xuôi theo tương lai mà nó vạch sẵn cho mình, suy tính vừa ít ỏi vừa mơ hồ về tính công bằng của sự việc cũng chẳng khác gì cách cậu nghĩ về hoàn cảnh sống trong con hẻm. Thế giới ngoài kia, qua những gì cậu được chứng kiến, đã dạy cho cậu một bài học: cứ đón nhận mọi thứ theo cách chúng hiện hữu, bởi bản chất sự việc vốn là như thế; và vì đó là con đường dễ dàng nhất, đồng thời phù hợp nhất với bản tính của Skippy, cậu đã tự nhiên bước vào vai trò được định sẵn cho mình. Kể từ đó, phần lớn thời gian cậu tự mình lo vụ mua rượu. Băng nhóm mà cậu gia nhập tìm ra đủ mọi cách để duy trì hoạt động, càng làm cho cái mác mà viên cảnh sát áp lên chúng thêm phần xác đáng. Hiếm khi nào chúng kiếm sống bằng nghề nghiệp lương thiện. Kiếm tiền làm gì cho nhọc xác? Thế giới này nợ chúng một cách sống, và việc của chúng là thu hồi nó một cách dễ dàng nhất có thể. Nhìn chung, ai ở cái chốn này từ kẻ làm chủ con hẻm trở xuống cũng đều hành động theo cách đó cả.

Chúng xoay xở để khai thác con hẻm theo cách riêng của mình. Nơi đây ẩn chứa những lợi thế mà ngay cả kẻ thiết kế ra nó cũng chưa từng nghĩ tới, dù lão đã vô tình tạo ra chúng. Đầy rẫy những lối ngõ quanh co bí mật, những đường hầm và lối đi thông sang các tòa chung cư lân cận mà người ta khó lòng tìm ra, con hẻm mang lại cơ hội tẩu thoát hạng nhất mỗi khi một hoặc vài tên trong băng nhóm bị "truy nã" vì tội cướp tiệm tạp hóa trên đại lộ, cạy két sắt, hay đột kích kho hàng của tiệm tạp hóa. Khi một gã say xỉn bị chặn đường và cướp sạch, đây là địa điểm tuyệt vời có một không hai để chia chác chiến lợi phẩm. Đã có một vài lần, theo thời gian, người ta phát hiện một gã đàn ông bị đánh vỡ đầu rồi cướp sạch ngay trong lãnh địa của băng nhóm Scrabble Alley khét tiếng lúc bấy giờ, hoặc một cái xác chết trôi dạt vào bến tàu với những chiếc túi quần bị lộn ra ngoài. Vào những dịp ấy, cảnh sát lại mở các cuộc đột kích bất thường, và dăm ba tên trong băng bị tóm gọn; nhưng rồi chẳng đâu vào đâu cả. Người chết thì không biết nói dối, và bọn người ở Scrabble Alley cũng chẳng hé răng nửa lời, huống chi là họ thực sự biết gì để mà kể.

Dần dà, câu chuyện ấy cũng trở nên nhàm chutas. Skippy cùng đồng bọn từ lâu đã có mặt trong Sảnh đường Tội phạm, mang những con số định danh và hồ sơ lưu trữ hệt như những kẻ hư hỏng thực thụ. Chúng không còn là những đứa trẻ nữa, mà đã trở thành những tên du thủ du thực đầu sộ. Hầu hết bọn chúng đều từng "bóc lịch" ở nhà tù phía thượng nguồn sông rồi trở về với sự lỳ lợm hơn xưa, mang theo vô số ngón nghề mới mà chúng nóng lòng muốn trưng ra trước mặt lũ trẻ, cốt để chứng minh rằng bản thân không hề ăn hại trong khoảng thời gian bị giam giữ. Trong hồ sơ cảnh sát, chúng được gọi là những "nhà đầu cơ" – một mỹ từ nghe có vẻ bảnh tỏn hơn từ "kẻ trộm", nhưng theo cách chúng hiểu thì ý nghĩa cũng chang cháng nhau; nghĩa là kẻ kiếm sống dựa trên sức lao động của người khác. Ai nấy ở khu ổ chuột đều thừa nhận rằng băng nhóm Scrabble Alley là băng nhóm liều lĩnh nhất dám thách thức cảnh sát trong một thời gian dài. Chúng chiếm ưu thế tuyệt đối trước các băng nhóm khác ở khắp các khu phố xung quanh, bởi chúng quy tụ những tên tay đấm cự phách nhất lẫn những kẻ trộm cắp ranh mãnh nhất.

Rồi vào một buổi sáng ngày lễ nọ, khi ở hàng trăm nhà thờ vang lên khúc ca khải hoàn: "Bình an dưới thế, thiện ý cho loài người", cả thành phố New York chấn động trước câu chuyện về một vụ án mạng lúc nửa đêm do băng nhóm của Skippy thực hiện. Chủ quán rượu – kẻ có cửa hàng đang bị chúng lục tung để kiếm "chiến lợi phẩm" đón Giáng sinh theo cách của bọn chúng – đã bất ngờ chạm trán chúng, và Skippy đã nổ súng hạ sát ông ta trong khi đồng bọn bỏ chạy. Một tiếng thét đòi báo thù vang lên từ xã hội đầy phẫn nộ.

Đó cũng là hồi chuông báo tử cho băng nhóm này. Chúng tan đàn xẻ nghé mỗi đứa một phương, ngoại trừ Skippy – kẻ bị đem ra xét xử vì tội giết người và phải nhận án treo cổ. Báo chí nhắc đến sự bình thản đến kinh ngạc của cậu trên đoạn đầu đài; họ gọi đó là sự thách thức. Vị linh mục ở bên cạnh cậu trong những giờ phút cuối đời thì cho biết cậu đã ra đi thanh thản để đến với một mái ấm tốt đẹp hơn. Tất cả bọn họ đều sai lầm. Nếu những hình ảnh cứ nối đuôi nhau chạy qua tâm trí Skippy khi chiếc khăn trùm đen được kéo xuống khuôn mặt cậu mà hiện lên trước mắt họ, thì họ sẽ nhìn thấy Scrabble Alley với trụ nước đang rỉ nước, vũng bùn nơi lũ trẻ chân trần đùa nghịch; căn phòng hầm tối tăm với bức tường ẩm mốc; tấm biển trong sân "Cấm chơi bóng ở đây"; viên cảnh sát đã đóng mác cậu vào hàng ngũ kẻ hư hỏng, và gã đàn ông cau có từng cho rằng giá như cậu chết quách đi trong vụ tai nạn năm xưa thì đã tốt biết bao. Skippy thẫn thờ tự hỏi rốt cuộc mình có đúng hay không, và liệu những đứa trẻ có bao giờ có được lấy một cơ hội ngóc đầu lên nổi không. Cậu nhắm mắt xuôi tay khi câu hỏi ấy vẫn còn bỏ ngỏ.

Người ta bảo rằng chưa từng có đám tang nào rời khỏi Scrabble Alley lớn đến thế. Đã có một cuộc chen lấn thực sự tại nhà tang lễ nơi thi hài Skippy được quàn suốt hai ngày trời, và lễ tang ấy được nhắc đi nhắc lại suốt bao ngày như một điều kỳ diệu. Trong nghi thức an táng, người ta kháo nhau rằng chắc chắn Skippy đã đến được một mái ấm tốt đẹp hơn. Mọi sổ sách nợ nần của cậu đã được thanh toán sòng phẳng.

Câu chuyện về Skippy không phải là thứ được bịa ra để kể lại nơi đây. Về những tình tiết chính, đó là một bản tường thuật chân thực về một bi kịch nhức nhối nơi khu ổ chuột, mà tấm màn nhung đã khép lại ngay tại sân nhà tù Tombs. Vẫn còn đó vô số những đứa trẻ như Skippy đang lớn lên trong các khu ổ chuột ngày nay, mơ hồ tự hỏi tại sao mình lại sinh ra trên cõi đời vốn chẳng hề màng tới sự hiện diện của chúng; những con hẻm Scrabble Alley vẫn nhan nhản khắp thành phố lớn này nơi các khu chung cư mọc lên san sát, những con hẻm mà qua bao thế hệ, lũ trẻ sinh ra rồi chết đi – chủ yếu là chết đi, và qua đó tự xoay xở lấy phần đời tốt đẹp nhất có thể cho mình, đúng như lời triết gia cộc cằn trong nhóm của Skippy đã nói – chẳng có lấy một nguồn cảm hứng nào ngoài một bức tường xám xịt trơ trọi nằm ngay tầm mắt bên cửa sổ suốt những ngày tháng tẻ nhạt của cuộc đời chúng. Chính chúng mới là những kẻ cần được thanh toán sòng phẳng – bằng công lý, chứ không phải sự báo thù. Skippy chẳng qua chỉ là một con số nằm ở cột nợ sai trái trên sổ cái. Sự phán xét thực sự của một xã hội đầy phẫn nộ không dành cho cậu, mà dành cho Scrabble Alley.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 3 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.