Hệ thống dự toán tài chính của Đại Đường Vương Triều, ngay từ khi bắt đầu thực thi đã xác định một mô hình như vậy: vào đầu năm cơ bản đã phân bổ sạch sành sanh ngân sách của năm nay rồi. Có bao nhiêu tiền, chi tiêu ở đâu, chi bao nhiêu tiền, những điều này đều đã xác định từ sớm.

Cho dù ngoài ngân sách chi tiêu, có để lại một phần kinh phí khẩn cấp, nhưng muốn lấy được phần kinh phí này, độ khó không hề nhỏ chút nào.

Bởi vì đã gọi là kinh phí khẩn cấp, thì có nghĩa là số tiền này chỉ có thể dùng vào việc cấp bách, ví dụ như chiến tranh đột xuất, ngoài ý muốn, cần tạm thời cấp phát quân phí khẩn cấp, hoặc là nơi nào đó bị thiên tai, cần cứu trợ.

Còn chi tiêu tài chính thông thường thì tuyệt đối không thể có được kinh phí khẩn cấp. Thậm chí vào năm ngoái, tức năm Tuyên Bình thứ năm, hơn một triệu lượng bạc kinh phí khẩn cấp còn lại, cuối cùng đều không dùng vào quân phí, mà dùng vào việc cứu trợ thiên tai và phục hồi dân sinh.

Thế nhưng các bộ ngành, thậm chí cả quân đội, họ đều thiếu tiền mà!

Cho nên họ mới dồn sự chú ý vào khoản thu ngoài ngân sách!

Khoản thu ngoài ngân sách này, thực chất chính là lợi nhuận của doanh nghiệp quốc doanh, chiến lợi phẩm thu được từ chiến tranh, và tài sản tịch thu từ tội phạm. Trong đó lợi nhuận của doanh nghiệp quốc doanh tuy không tính là nhiều, nhưng chiến lợi phẩm và tài sản tịch thu lại không hề ít.

Bởi vì hiện tại Đại Đường Vương Triều đang trong giai đoạn mở rộng đối ngoại nhanh chóng, các doanh nghiệp quốc doanh hầu như đều là doanh nghiệp quốc phòng liên quan đến an ninh quốc gia. Để đáp ứng nhu cầu an ninh quốc gia, chúng luôn trong tình trạng mở rộng quy mô lớn. Cho nên những doanh nghiệp quốc doanh này tuy có lợi nhuận, nhưng cơ bản đều được đổ vào việc mở rộng quy mô. Dẫu có nộp lên quốc khố, thì cũng là chuyên khoản chuyên dụng, sau này vẫn sẽ được đổ vào việc mở rộng doanh nghiệp quốc doanh.

Nhưng chiến lợi phẩm thu được từ chiến tranh và tài sản tịch thu từ tội phạm lại không giống vậy. Chiến lợi phẩm thu được trong chiến tranh thực sự rất nhiều, ngoại trừ một phần vật tư quân dụng ra, thì kim ngân tiền mặt trong kho tàng quan phủ cùng các loại vật tư khác đều là chiến lợi phẩm.

Còn về việc tịch thu tài sản tội phạm, thực ra mục tiêu chính không phải là những sĩ thân, thương nhân bình thường đó, mà phần lớn chủ yếu đến từ phiên vương Ngụy Minh và gia tộc các quan viên Ngụy Minh.

Mà việc tịch thu tài sản của nhóm cự phú như thương nhân muối Dương Châu, nói thật, đối với Đại Đường Vương Triều mà nói cũng là lần đầu tiên.

Khi nghe tin Thuế bộ tịch thu được tới hơn bốn mươi triệu tài sản các loại ở Giang Bắc Đạo, trong đó riêng tiền mặt đã hơn mười triệu, các Thượng thư của các bộ thuộc Nội các cùng các tướng lĩnh quân đội đều không ngồi yên được nữa, trực tiếp ùa hết tới chỗ Lý Hiên, sợ rằng đến chậm thì bị người khác cướp mất hết.

Nghe đám người bên dưới kẻ kể khổ, người than nghèo, trong lòng Lý Hiên thấy phiền muộn không thôi!

Lễ bộ nói hiện nay việc trù bị trường tiểu học, trung học công lập đang thiếu vốn trầm trọng. Lễ bộ vì để trù bị trường học, thậm chí đã dùng tạm không ít kinh phí chuẩn bị cho kỳ thi Hương ở các tỉnh vào mùa thu năm nay. Nếu không nghĩ cách, e rằng phải hoãn lại kỳ thi Hương mùa thu năm nay mất.

Công bộ sau khi bị tách quyền, quyền lực bị thu hẹp đáng kể, cũng nói rằng tình hình phòng chống lũ lụt ở Trường Giang và Hoàng Hà năm nay vô cùng đáng lo ngại, khẩn cấp cần kinh phí để tu sửa đê điều, khơi thông lòng sông. Ngoài ra còn nói rất nhiều nơi quan đạo đã cũ kỹ, thậm chí bỏ hoang từ lâu, cũng cần kinh phí để tu sửa lại quan đạo.

Có lẽ cảm thấy như vậy vẫn chưa đủ sức thuyết phục, người bên Công bộ đề xuất rằng họ đang nghiên cứu phổ biến đường sắt, thử nghiệm xây dựng một tuyến đường sắt ở nhiều khu vực hơn, đặc biệt là tại vùng Đương Đồ, nối liền khu mỏ sắt với Công ty Thép Giang Nam, Công ty Vũ khí Giang Nam và bến tàu Đương Đồ.

Quy hoạch sơ bộ chỉ dài khoảng hai mươi lăm cây số, mà vừa mở miệng ra đã đòi chi phí xây dựng tới một triệu lượng bạc!

Sau đó còn thao thao bất tuyệt nói muốn xây dựng một tuyến đường sắt siêu khổng lồ từ Kim Lăng thành đến U Châu, tổng chiều dài hơn một ngàn cây số, vừa mở miệng đã đòi năm mươi triệu lượng bạc, bảo rằng chi bằng đem số tiền tịch thu được từ thương nhân muối Dương Châu lần này ra để xây dựng đường sắt vân vân, tuy số tiền vẫn không đủ, nhưng hơn mười triệu lượng này cũng đủ để bắt đầu công trình giai đoạn đầu rồi.

Khiến những người thuộc các bộ khác nghe xong, từng người một không nhịn được mà hít một hơi khí lạnh. Mẹ kiếp, bọn ta dù có đòi tiền, thì cũng nhiều nhất chỉ vài chục vạn, vài trăm vạn lượng bạc, hơn nữa đó còn là nói thách rồi trả giá, căn bản chẳng hy vọng lấy được nhiều như vậy.

Người Công bộ các người vậy mà lại cuồng vọng đến thế, vừa mở miệng đã là năm mươi triệu lượng bạc, hơn mười triệu lượng bạc chỉ là vốn đầu tư giai đoạn đầu thôi sao!

Đối với những lời của Công bộ, phần trước về chuyện thủy lợi và quan đạo, Lý Hiên còn nghe lọt tai vài câu, nhưng phần sau về cái gì mà đường sắt kia, Lý Hiên chọn cách làm ngơ!

Xây đường sắt quá tốn kém, hơn nữa số lượng thép cần dùng cũng không phải là ít. Quan trọng hơn là, hiện tại kỹ thuật máy hơi nước vẫn chưa hoàn thiện, còn xa mới đạt tới mức có thể kéo được xe lửa.

Bây giờ xây đường sắt thì cũng được, nhưng nhiều nhất chỉ là xây một vài tuyến đường ngắn vài cây số, mười mấy cây số, dùng ngựa kéo thì còn có thể miễn cưỡng dùng tạm. Còn như cái gì mà đại động mạch Nam Bắc dài cả ngàn cây số kia, thì đợi kỹ thuật xe lửa phát triển rồi hãy tính sau.

Ngược lại, yêu cầu mà Thuế bộ đưa ra lại khá hợp lý. Phía Thuế bộ yêu cầu tăng thêm kinh phí, dùng để tăng số lượng nhân viên điều tra thuế. Thuế bộ tuy là túi tiền của Đại Đường, ngày thường cũng không thiếu tiền lắm, nhưng trong thời khắc mấu chốt như thế này, vẫn không quên kiếm lợi cho bộ mình.

Lý Hiên nghĩ có bỏ ra mới có nhận lại, không có đủ kinh phí thuế vụ thì không thể thu được đủ thuế. Cho nên tuy vẫn chưa nói gì, nhưng trong lòng đã đồng ý rồi. Kinh phí của Thuế bộ có thể tăng thêm một chút một cách hợp lý, nhân thủ đầy đủ hơn một chút, đặc biệt là số lượng nhân viên điều tra thuế nhiều hơn một chút, thu thuế cũng dễ dàng hơn.

Các bộ ngành bên phía Nội các, bộ nào cũng không chịu thua kém, lần lượt đưa ra lý do của mình.

Còn đám tướng lĩnh quân đội, bất kể là Hải quân hay Lục quân, hoặc là tướng lĩnh Cấm vệ quân, đều rất ăn ý mà không lên tiếng!

Cho đến khi đám người bên phía nội các nói đến miệng khô lưỡi đắng, đám tướng lĩnh cuối cùng cũng lên tiếng. Người lên tiếng đầu tiên lại không phải là những tướng lĩnh nắm thực quyền như Lôi Vạn, mà là Tằng Tử Văn.

Tằng Tử Văn tuy không còn giữ chức vụ thực quyền là Bộ trưởng Bộ Tác chiến, nhưng vẫn là Trung tướng Lục quân đương nhiệm của Lục quân Đại Đường, nhậm chức Phó sứ Xu Mật Viện, trở thành tướng lĩnh có quân hàm cao nhất Đại Đường Vương Triều hiện nay. Đồng thời ông ta còn là thầy dạy quân sự cho hoàng tử, đại thần hành tẩu Ngự thư phòng, tước Hầu của Đại Đường Vương Triều.

Cho dù không còn đảm nhiệm chức vụ thực quyền, nhưng ông ta vẫn thường xuyên ra vào Ngự thư phòng, lần Bắc phạt này, ông ta cũng hộ giá Bắc tiến.

Chỉ nghe Tằng Tử Văn nói: "Khởi bẩm Bệ hạ, hiện nay đại chiến ở phương Bắc vẫn đang tiếp diễn, mà hậu phương lại đang thiếu hụt binh lực nghiêm trọng để trấn áp địa phương, phía Lục quân thật sự là khó mà chống đỡ nổi! Phương tướng quân đang tiến về phía Tây ở Hà Nam mấy ngày trước có gửi thư tới, nói rằng Đệ Tứ Quân hiện nay ở Hà Nam gần như là đi lại khó khăn, hận không thể dùng một người làm mười người. Một khi tiếp tục tiến quân vào Sơn Tây, Thiểm Tây, thì dù tướng sĩ Đệ Tứ Quân có trung dũng vô song đi nữa, e rằng cũng khó mà chống đỡ nổi!"

Chỉ nghe ông ta nói tiếp: "Hiện nay các tỉnh hậu phương, cơ bản mỗi tỉnh chỉ có một Hỗn thành đoàn đóng quân, hơn nữa rất nhiều Hỗn thành đoàn mới thành lập còn thiếu binh lực, thiếu trang bị, căn bản không đủ sức duy trì nhiệm vụ trấn áp của cả một tỉnh rộng lớn. Mà dân binh các địa phương vẫn chưa thành hệ thống, nếu muốn giữ gìn sự an ổn cho địa phương các tỉnh, mỗi tỉnh ít nhất phải có một Sư đoàn bộ binh đóng quân mới được!"

"Nhìn vào cục diện hiện tại, Lục quân ít nhất phải có năm mươi sư đoàn mới có thể miễn cưỡng duy trì cục diện toàn quốc!"

Tằng Tử Văn không nói đến vấn đề quân phí, mà lại nói binh lực ít!

Thế nhưng binh lực nhiều hay ít, chính là liên quan trực tiếp đến quân phí nhiều hay ít, mà điểm này, các tướng lĩnh biết, Lý Hiên cũng biết.

Tuy lời Tằng Tử Văn nói có hơi phóng đại, nhưng tổng thể mà nói vẫn nói ra được khó khăn thực tế mà Đại Đường Vương Triều đang tồn tại, đó chính là binh lực quân chính quy quá ít, tổ chức dân binh tuy dễ dùng, nhưng ở nhiều khu vực vẫn chưa thành hình, khó mà gánh vác trọng trách.

Nhưng cho dù Tằng Tử Văn có nói như vậy, Lý Hiên cũng không thể nào trực tiếp xây dựng năm mươi sư đoàn theo lời Tằng Tử Văn được, như vậy thì thật quá nhảm nhí.

Một sư đoàn mỗi năm tốn ít nhất một triệu năm trăm vạn lượng bạc, năm mươi sư đoàn? Thế thì phải mất bảy mươi lăm triệu lượng!

Đại Đường Vương Triều căn bản không thể lấy ra nhiều tiền như vậy để duy trì một đội quân chính quy quy mô khổng lồ như thế. Nếu không thì tại sao Lý Hiên lại dồn tâm trí vào việc tổ chức dân binh chứ, chẳng phải vì tổ chức dân binh chi tiêu ít, mà còn có thể miễn cưỡng dùng tạm hay sao.

Trong chế độ dân binh của Đại Đường Vương Triều, dự định lấy cựu chiến binh cộng thêm một phần thanh tráng niên địa phương để thành lập tổ chức dân binh, ngày thường mọi người làm việc của mình, lúc nông nhàn thì huấn luyện một chút, trong thời gian huấn luyện cấp một chút trợ cấp, đợi khi gặp chuyện gì thì trực tiếp trưng tập sử dụng.

Điều chú trọng chẳng qua là không tốn bao nhiêu tiền, nhưng lại có thể duy trì một số lượng dân binh khá lớn và có qua huấn luyện quân sự nhất định.

Đợi đến giai đoạn sau, Lý Hiên còn chuẩn bị thành lập thêm lực lượng dự bị, lấy cựu chiến binh làm lực lượng tuyến hai, ngày thường chỉ duy trì khung cơ bản nhất, một năm huấn luyện một thời gian, sau đó gặp chiến trường thì trực tiếp trưng tập rồi lôi ra đánh trận.

Mà những kế hoạch này, đều là để bổ sung cho vấn đề số lượng quân chính quy không đủ!

Dựa trên việc duy trì quân chính quy tốn kém, cho nên việc duy trì một đội quân chính quy quy mô siêu lớn là điều không thể, chỉ có thể nghĩ cách từ những phương diện khác.

Nhưng nói đi cũng phải nói lại, binh lực hiện nay quả thực không đủ. Trong tay đã có tiền rồi thì nên mở rộng quân đội vẫn phải mở rộng, chỉ là không thể nhiều như Tằng Tử Văn nói, nhiều nhất cũng chỉ mở rộng thêm vài sư đoàn mà thôi.

Mà thực tế, tính theo thu nhập tài chính hiện tại của Đại Đường Vương Triều, nuôi hơn hai mươi vạn quân chính quy hiện nay đã là rất chật vật rồi, nếu thêm nữa, thì thật sự là tài chính phá sản mất.

Lục quân đã mở rộng quân đội, Hải quân tất nhiên cũng không ngoại lệ. Hải quân lần này ngược lại không hề kể khổ, mà trực tiếp đưa cho Lý Hiên một phương án phát triển hạm đội ba năm. Phương án phát triển hạm đội này nói rất nhiều, thao thao bất tuyệt một đống lớn, xem mà Lý Hiên đau cả đầu.

Cốt lõi của nó chẳng qua là hai điểm: đóng tàu và xây cảng!

Thế nhưng mỗi điểm đều cần tiêu tốn số tiền rất lớn!