Chúng tôi cùng sang phòng khách, một người đàn ông mặc áo phông quần bò thản nhiên ngồi khoanh chân, lưng quay vào góc toko. Xem chừng là người lao động chân tay ngoài trời, cơ bắp rắn chắc, da ngăm ngăm đen. Dù khuôn mặt có nét rất trẻ thơ với đôi mắt tròn lôi cuốn, nhưng nhìn chân tóc có thể thấy cũng đã qua tuổi ba mươi lăm.
Vừa chạm mắt Shioriko, người đàn ông lập tức buông bát đũa trên tay xuống bàn, rời khỏi đệm ngồi, chống hai tay xuống chiếu, cúi mình thật thấp.
“Shioriko, đã lâu rồi nhỉ. Trông em vẫn khỏe mạnh thế này, tốt quá.”
Dù lời chào hỏi có vẻ rất chân thành, nhưng người đàn ông không đợi Shioriko đáp mà quay ngay lại bàn tiếp tục ăn. Người này có vẻ không bình thường. Shioriko đặt nạng sang một bên rồi ngồi xuống, tôi và em gái cô cũng lẳng lặng an tọa bên cạnh bàn ăn. Bữa tối hôm nay có cá ngừ nướng tái, salad bí đỏ, rau chân vịt luộc vừng và xúp thịt lợn, những món ăn không ai tin nổi là do một cô bé học cấp ba nấu.
“Anh Kadono Sumio, tại sao anh lại đến đây?” Shioriko lạnh lùng lên tiếng. Hình như cô đang rất tức giận nên vẻ rụt rè thường ngày hoàn toàn biến mất. “Tôi nhớ mình đã nói, anh đừng bao giờ đặt chân đến tiệm sách cũ Biblia nữa.”
Sumio không tỏ vẻ muốn đứng dậy, thậm chí còn gắp thêm ba lát cá ngừ vào bát.
“Thì tôi có vào tiệm đâu, tôi vào nhà chính đó chứ.”
“Anh cũng giỏi lý sự nhỉ?”
Cả người Shioriko run lên. Hiếm khi cô ghét ai lộ liễu đến vậy. Chắc hẳn sự cố giữa họ phải vô cùng nghiêm trọng.
“Cá ngừ nướng tái cũng ngon, nhưng salad bí đỏ mới thật là mỹ vị đấy. Có phải em cho thêm hạt thông không?”
Người đàn ông thản nhiên quay sang nói chuyện với cô em gái. Shinokawa Ayaka vội vội vàng vàng đứng dậy, có lẽ không chịu nổi bầu không khí căng thẳng này.
“Em quên mất! Để em đi pha trà!”
Cô chạy sang phòng bếp bên cạnh, tay kéo cửa lại sau lưng. Tôi đoán cô bé đứng ngay sau cánh cửa để nghe lỏm, nhưng dù sao như thế cũng dễ nói chuyện hơn.
“Có thật mẹ tôi bảo anh đến không?”
Shioriko hôi. Phải chăng đây là lý do khiến cô không đuổi người này ngay lập tức?
“Phải phải... Tôi vướng chút rắc rối. Rồi tình cờ gặp chị Chieko, hỏi thì chị ấy bảo em giúp được...”
“Chị Chieko là sao?”
Chẳng lẽ họ có quan hệ huyết thống? Nhưng trông anh ta chẳng giống Shinokawa Chieko chút nào.
“Không phải chị em gì cả. Tôi mà là họ hàng với hạng người này sao, đừng có đùa!”
Shioriko khinh bỉ nói. Sumio nghiêm túc gật đầu.
“Ừm, là bạn hồi nhỏ. Nhà Miura là hàng xóm sát vách nhà tôi... Tôi quen biết hết cả gia đình bên đó.”
“Miura là họ thời con gái của mẹ tôi.”
Shioriko bực bội giải thích. Vậy ra trước khi kết hôn, mẹ cô tên là Miura Chieko. Giờ tôi mới biết.
“Khi tôi bắt đầu hiểu chuyện thì chị Chieko đã là người lớn rồi, lại còn xinh đẹp nữa. Tôi, đám anh em trong nhà, rồi cả bọn con trai cùng khu đứa nào cũng mê mệt vì chị. Biết tin chị ấy lấy chồng, cả lũ buồn xo... Từ bấy đến giờ cũng ba mươi năm rồi.” Anh ta vừa nói vừa gập ngón tay đếm số năm. “Về sau gặp anh Noboru, tôi đành chịu thua. Anh ấy thực sự xứng đôi với chị Chieko. À, anh Noboru là chủ tiệm đời trước của Biblia.”
Sumio giải thích, chắc vì trông tôi khá bối rối. Người này thực sự thân quen với vợ chồng nhà Shinokawa. Vậy tại sao anh ta lại bị cấm cửa?
“Nhà tôi có ba anh em trai, trên tôi còn hai ông anh nữa. Anh cả giống tôi, cũng thích sách, là khách quen của tiệm này, cũng thân thiết với chị Chieko và anh Noboru... Anh ấy vừa mất tháng trước nữa.”
“Tôi biết, tôi có đến viếng.” Shioriko nói, giọng sắt lại.
“Tôi đã gây rất nhiều rắc rối cho anh cả, ví như vụ nợ nần tiền nong của đoàn kịch. Bởi vậy tôi quyết định không nhận một thứ gì từ tài sản anh ấy để lại.”
“Thì sao?”
Người đàn ông húp nốt chỗ xúp thịt lợn. Có vẻ đã no, anh ta ợ một tiếng rồi chắp hai tay trước mặt.
“Chuyện là thế này. Shioriko, không biết em còn nhớ không? Anh cả tôi cực kì hâm mộ Terayama Shuji, anh ấy sở hữu khá nhiều ấn bản đầu tiên của ông ấy. À, tôi cũng thích tác giả đó.”
Terayama Shuji. Tôi chưa đọc tác phẩm nào nhưng đã từng nghe cái tên này. ở các tiệm sách mới bày bán rất nhiều bản bunko sách của ông.
“Dĩ nhiên là tôi nhớ.” Mắt Shioriko càng đanh lại.
“Vậy thì tốt... Tôi tới đây để bàn với em về một ấn bản đầu tiên của Terayama. Nhớ quyển Ban cho ta tháng Năm mà em cũng phải khen là sách tốt không? Ồ, đúng lúc bây giờ cũng đang là tháng Năm.”
“Anh thôi đi!”
“Xin lỗi, tôi đi vệ sinh một lát. À không, tôi biết chỗ rồi, em không cần lo đâu.”
Dù chẳng ai lo lắng gì nhưng người đàn ông vẫn thốt lên cường điệu rồi bước ra khỏi phòng. Shioriko mím môi phẫn nộ.
Ngoài thái độ chán ghét, tôi nhận ra còn một cảm xúc khác ở Shioriko, nhất là khi so với thái độ chán ghét cô dành cho bà mẹ “kì phùng địch thủ”. Nếu cấm cửa chỉ vì người ta từng gây rắc rối, cô sẽ không sục sôi đến mức này. Trong câu chuyện giữa hai người vẫn còn vương vất chút thân thiết. Phải chăng do cô từng đặt lòng tin sâu sắc vào Sumio, nên đến giờ vẫn không nguôi tức giận?
Hay là.... không, không thể nào...
Tôi dập tắt ý nghĩ thoáng hiện lên trong đầu mình. Shioriko có thể hành xử khác thói thường, nhưng tôi không cho rằng cô từng qua lại với người đàn ông này. Nếu có, thì là loại quan hệ khác.
“Terayama Shuji là người như thế nào nhỉ?”
Tôi tìm cách gợi chuyện bằng một câu hỏi an toàn. Thật ra tôi cũng muốn biết về tác giả ấy. Cuối cùng nét mặt cô cũng dịu đi. Hỏi chuyện về sách đúng là ý tưởng sáng suốt.
“À, miêu tả người này thì khó mà tóm gọn trong một từ... Ông ấy ra mắt với tư cách một nhà thơ, tiếp theo hoạt động như một nhà thơ kiêm nhà viết kịch. Ngoài ra, ông ấy rất nổi tiếng với tư cách trưởng đoàn kịch thực nghiệm Tenjo Sajiki và đạo diễn phim điện ảnh. Ở nước ngoài ông ấy cũng được đánh giá cao.”
“Nghề chính của Terayama là gì vậy?”
“Ông ấy hoạt động trong khá nhiều lĩnh vực nên tôi không xác định được nghề nghiệp chính, bản thân ông từng nói nghề của mình là Terayama Shuji. Ông còn được đông đảo người đọc biết đến với vai trò người viết tản văn, tùy bút. Đặc biệt, những cuốn như Đừng quẩn quanh trong tổ* hay Quăng sách đi, ra phố* cho đến bây giờ vẫn mua được ở các tiệm sách mới.”
Chú Thích: Tên tạm dịch từ Iede no Susume (Lời khuyên rời nhà lên đường.
Chú Thích: Tên tạm dịch từ Sho wo Suteyo Machi e Deyo (Throw Away Your Books, Rally in the Streets).
“Tôi từng trông thấy quyển Đừng quẩn quanh trong tổ rồi.” Tôi đã rất ấn tượng với nhan đề này. “Thế nội dung của nó là gì?”
“Một chùm tản văn dành cho thanh thiếu niên, cho đến thời điểm hiện tại, nội dung của nó vẫn có thể coi là khá táo bạo. Terayama Shuji khuyên mọi người tạm đứng từ góc độ người ngoài nhìn lại mối quan hệ giữa mình và máu mủ ruột thịt, sau đó ông đưa ra luận điểm thanh niên cần rời khỏi gia đình, độc lập tự nuôi sống bản thân.”
Nghe chừng nội dung cuốn sách đúng như nhan đề thể hiện. Hồi còn học cấp hai cấp ba, đây lần tôi nghiêm túc nghĩ đến chuyện bỏ nhà ra đi sau khi cãi nhau với cha mẹ. Nếu đọc được sách thì biết đâu tôi đã mua tập tản văn ấy rồi.
“Có ai bỏ nhà đi thật vi đọc sách này không?”
“Có đấy, nghe nói lâu lâu lại có người bỏ nhà đi và tới thăm Terayama. Hơn bốn mươi năm nay, tôi nghĩ cuốn sách này vẫn có ảnh hưởng tới giới trẻ. Dù cũng có người giả vờ như bị ảnh hưởng và gây ra những hành động vô trách nhiệm...”
Nét mặt đanh lạnh lại quay về hướng hành lang, có lẽ cô đang tự hỏi vì sao Sumio mãi vẫn chưa ra.
“Cô không muốn nói cũng không sao, nhưng... cái người kia đã làm chuyện gì à?”
Phòng khách lặng hẳn đi. Shioriko hạ ánh mắt xuống, dùng hai tay chỉnh lại kính. Gọng kính bật lên âm thanh nho nhỏ.
“Sau khi cha mất, hầu như chỉ còn một mình tôi trông coi tiệm sách. Cũng có tìm người phụ giúp, nhưng chẳng mấy chốc là người ta nghỉ việc. Hồi ấy tôi tiếp khách còn tệ hơn bây giờ, nên khách cũng ngày một ít.”
Shioriko bình tĩnh nói. Tôi cũng từng nghe kể lại rằng những người làm trước tôi đều bỏ hết, vì không ai chịu nổi mỗi khi Shioriko tràng giang đại hải về sách. Không có nhân viên, việc tiếp khách hoàn toàn do cô cáng đáng.
“Đúng lúc ấy người kia quay về nhà, và cũng bắt đầu ghé qua tiệm. Anh ta không có việc làm, đành ăn bám anh trai, nhưng lại kể với tôi rằng mình bị bệnh và đang trong thời gian điều trị. Lúc nghe tôi tâm sự đang rất đau đầu do không có sách để mua vào thì ngày nào anh ta cũng mang tới tiệm những cuốn sách cũ thuộc thể loại tiệm đang kinh doanh. Trong số đó có những ấn bản đầu tiên của Terayama Shuji. Quyển nào cũng trong tình trạng tươm tất, nên tôi rất mừng. Đương nhiên tôi biết ơn anh ta, nhưng...”
Cô ngừng nói, lại ngoảnh ra phía hành lang. Sumio có vẻ vẫn quyến luyến nhà vệ sinh. Chắc là cố tình rồi.
“Một thời gian sau, anh cả anh ta đến Biblia. Chú ấy vốn là khách quen của tiệm, nhưng vì lý do sức khỏe nên khá lâu rồi chúng tôi mới gặp lại. Khi tôi chỉ cho xem các ấn bản đầu tiên của Terayama bày trong kính, chú ấy sửng sốt kêu lên, “Tất cả những quyển này đều là của tôi.”
Một âm thanh tựa như tiếng sáo vọng ra từ bếp, Shioriko ngừng nói. Hẳn là Shinokawa Ayaka đang dùng ấm đun nước.
“Là người kia lấy trộm à?”
Giọng tôi tự nhiên nhỏ xuống. Shioriko gật đầu.
“Anh ta không chỉ lấy sách của anh trai... Khá nhiều sách anh ta mang đến bấy giờ là đồ ăn cắp từ tiệm khác.”
Tôi nghe mồ hôi lạnh rịn ra trên lưng. Người đàn ông kia đã mang đồ ăn cắp đến bán cho tiệm chúng tôi. Trong vụ việc liên quan tới cuốn Đại chiến thế giới lần cuối, tôi từng nghe nói về trách nhiệm pháp lý của tiệm sách cũ khi mua hàng ăn cắp. Nếu chủ tiệm không biết đó là hàng ăn cắp, thì sẽ được coi là “bên thứ ba thiện ý” và không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Dù vậy, cũng không thể phớt lờ như không có việc gì.
“Chuyện về sau thế nào?”
“Tôi báo cảnh sát, nhưng nhà Kadono tìm mọi cách để Sumio không bị khởi tố. Tôi mang trả toàn bộ sách cũ vốn là hàng ăn cắp còn lại trong tiệm. Anh cả anh ta thì đến từng tiệm chịu thiệt hại đưa tiền tạ lỗi, nhưng đến Biblia thì tôi không nhận.”
Tôi sắp xếp lại thông tin trong đầu. Ông anh trai mang sách đi trả lại từng nơi bị lấy cắp, tiệm nào không trả được sách thì bồi thường tiền. Biblia mang những quyển sách ăn cắp trả lại cho chính chủ. Nói như vậy thì...
“Tiệm chúng ta tổn thất lớn quá còn gì?”
“Không, dù sao vẫn còn tiền lời từ những cuốn đã bán mất. Nếu lấy doanh thu trừ chi phí mua vào thì đúng là tổn thất, nhưng so với những tiệm sách bị ăn cắp sách, thiệt hại của chúng ta không đáng kể. Đằng nào tôi cũng phải chịu một phần trách nhiệm vì không sớm phát hiện ra đó là sách ăn cắp. Thế rồi, tôi cấm anh ta thò chân vào tiệm. Nhà Kadono cũng gần như đoạn tuyệt với con người này.”
Giờ tôi đã hiểu thái độ của Shioriko. Bị phản bội đã đủ phẫn nộ rồi, đây lại còn bị chính người mình tin tưởng phản bội... Từ nhà vệ sinh vọng ra tiếng xối nước. Tiếng bước chân to dần ngoài hành lang rồi Kadono Sumio tái xuất hiện.
“Phù. Xin lỗi, xin lỗi!”
Anh ta trở lại bên bàn ăn, khoanh chân ngồi xuống. Tôi có cảm giác mình đang nhìn thấy một sinh vật chưa xác minh được nguồn gốc. Tại sao con người này cứ phớt tỉnh như không có gì xảy ra, trong khi gây nên bao nhiêu phiền phức cho một cô gái ít tuổi hơn mình như thế?
“Vẫn chưa có trà à?”
Sumio thì thầm đủ to để chúng tôi nghe thấy. Cơn giận trong tôi sôi trào. Người này đang cố tình khiêu khích hay mặt dày cực độ thì tôi không biết, chỉ biết anh ta tuyệt đối không phải một người dễ mến.
“Anh đến đây có việc gì?”
Shioriko quay lại câu chuyện. Người đàn ông vờ vĩnh nhìn lên trần nhà, rồi vỗ tay như thể sực nhớ ra.
“À, đúng rồi. Là chuyện liên quan đến quyển Ban cho ta tháng Năm ấn bản đầu tiên. Anh cả có gọi điện cho tôi, chắc là khoảng một tuần trước khi qua đời.. Anh cả nói muốn tặng lại tôi quyển Ban cho ta tháng Năm ấn bản đầu tiên. Cái quyển tôi từng mang đến đây ấy.”
“Hả?”
Chúng tôi cùng kêu lên. Vừa nghe bảo người này gần như bị gia đình đoạn tuyệt rồi mà?
“Có muốn dối trá cũng một vừa hai phải thôi!” Shioriko thẳng thừng lên tiếng. “Tại sao chú ấy phải tặng sách cho anh, lại còn là quyển Ban cho ta tháng Nămấn bản đầu tiên nữa? Không đời nào có chuyện đó.”
“Không, tôi không dối trá đâu. Là sự thật mà.”
Người đàn ông cười cợt. Chưa bao giờ tôi thấy hai chữ “sự thật” sặc mùi khả nghi như vậy.
“Tôi không biết lý do là gì. Anh cả bảo lần tới gặp sẽ giải thích rõ, nhưng hai anh em chưa kịp gặp lại thì anh ấy đã mất rồi. Chưa hết, hôm bốn chín ngày, tôi định mang quyển sách đi thì tất cả những người có mặt đều cực lực ngăn cản. Tôi nói hết hơi mà chẳng ai chịu tin.”
Chịu tin mới lạ!
Thấy hai chúng tôi vẫn chưa hết ngạc nhiên, Sumio nói tiếp, “Tôi đã tìm được người mua, chỉ còn chờ giao hàng cho người ta thôi. Giờ không có sách thì tôi gặp rắc rối to. Tiền đã nhận của người ta rồi, em nghĩ cách xoay xở giúp tôi được không?”
Xấu xa quá thể, tôi thầm nghĩ. Anh ta bán khống à, chưa kể đó còn là di vật của anh ruột. Không có một chút gì đáng tin trong lời người đàn ông này. Tôi chỉ thấy rằng anh ta đang bịa tạc để cố cướp lấy ấn bản đầu tiên hiếm có kia.
Nhưng, Shioriko không định ngừng câu chuyện ở đây, “Khi nào anh phải giao sách cho người ta?”
“Muộn nhất là trong tuần sau... A, em sẽ giúp tôi ư?”
Không chỉ mình tôi, ngay cả người đang nhờ giúp đỡ cũng lộ vẻ bất ngờ.
“Trước hết tôi sẽ xác nhận xem tình hình thực sự là thế nào.”
Trên mặt Shioriko hiện rõ ba chữ “bất đắc dĩ”. Rõ ràng cô nhận lời không phải vì thích điều tra, mà vì muốn gặp mẹ mình, nên không thể nào từ chối “câu đố” do bà sắp xếp.
“Cô chắc chứ?”
Dù đang có mặt người ủy thác, tôi vẫn ghé vào tai cô hỏi nhỏ. Xác nhận tình hình xong hẳn sẽ rõ kết quả ngay thôi.
Tôi không thể đoán được ý đồ của Shinokawa Chieko. Bà đưa ra “câu đố” khó xử này để làm gì? Hay là, bà chỉ muốn chứng kiến con mình đau đầu nhức óc?
“Cứ xác nhận đã...”
Shioriko bất lực đáp lời. Xem ra lần này cô không hề tự tin.