Trong sách vở nói chung, các vùng đầm lầy thường được mô tả là hoang vu và tẻ nhạt, những cánh đồng bùn đất hoặc cóói bao la, với đường chân trời trải dài một màu xám xịt hoặc đơn điệu. Thế nhưng, điều này cũng giống như nhiều quan niệm văn chương áp đặt khác, lại là một sự bất công với thi ca. Sự đơn điệu vốn chẳng liên quan gì đến bản chất của một vùng đất; sự tẻ nhạt, dù xét về cảm giác hay tác động của nó, thực chất chỉ là phẩm chất của chính con người. Chẳng có cảnh tượng nào buồn tẻ cả; chỉ có những kẻ ngắm cảnh với tâm hồn buồn tẻ mà thôi. Việc đầm lầy có tẻ nhạt hay không hoàn toàn tùy thuộc vào gu thẩm mỹ, tức là tùy thuộc vào cá tính mỗi người; thế nhưng xét theo thực tế khoa học thì chúng hoàn toàn không phải là một màu đơn sắc. Đỉnh của những ngọn núi cao (tôi được nghe kể lại) đều trắng xóa; đáy của những hang động nguyên thủy (tôi cũng nghe nói vậy) đều tối đen. Biển có thể xám ngắt hoặc xanh ngời ròng rã suốt nhiều tuần; và sa mạc, theo như tôi vẫn tin, có màu của cát. Cực Bắc (giả sử ta tìm đến được đó) sẽ trắng muốt với những đường nứt màu xanh; và Không Gian Vô Tận (nếu ta đặt chân đến đó) có lẽ sẽ đen kịt với những đốm trắng li ti. Nếu những nơi ấy bị coi là có màu sắc đơn điệu thì tôi còn có thể hiểu được; trái lại, người ta luôn nhắc đến chúng cứ như thể chúng mang muôn vàn sắc thái rực rỡ và hỗn độn của một kính vạn hoa vũ trụ. Thế mà, nơi duy nhất bạn có thể tìm thấy những gam màu tương tự như trong một khu vườn tulip hay một khung cửa kính màu, lại chính là những vùng đất trũng ngập nước vẫn thường bị gắn cho cái mác buồn tẻ. Tất nhiên, những vườn tulip khổng lồ vốn xuất phát từ Hà Lan; mà nước Hà Lan thì chẳng khác nào một vùng đầm lầy khổng lồ duy nhất. Chẳng có nơi nào ở châu Âu mang đậm chất nhiệt đới đích thực bằng đầm lầy. Hơn nữa, khi ngẫm lại, tôi thấy có rất ít nơi mang lại cảm giác đầm lầy dễ chịu như vùng nhiệt đới. Dù sao đi nữa, các vùng đầm lầy ở nước England lúc nào cũng đặc biệt phong phú với những thảm cỏ tươi vui hay các loài nấm sặc sỡ; đôi khi chúng trông lộng lẫy như một cảnh biến hóa trên sân khấu kịch, nhưng đồng thời cũng ảo ảnh chẳng kém. Trong những khung cảnh tráng lệ ấy, việc bạn bước hụt chân xuống bùn là điều vô cùng dễ dàng. Bạn có thể lún sâu đến tận nách; nhưng bù lại, bạn sẽ lún giữa bạt ngàn hoa thơm cỏ lạ.
Tôi không phủ nhận bản thân mình thuộc tuýp người dễ bị lún — ngoại trừ tinh thần lúc nào cũng phơi phới. Gần đây, tôi có dịp nhìn thấy một cánh đồng đầm lầy ở các hạt miền tây vô cùng trù phú và đầy hứa hẹn. Nếu lúc ấy tôi bước chân lên đó, chắc chắn tôi đã biến mất tăm; và muôn đời sau, người ta sẽ tìm thấy bộ hóa đơn hoàn chỉnh của một nhà báo béo mập đến từ Fleet Street nằm đâu đó trong lớp sét nén chặt ấy. Tôi chỉ dám chắc rằng bộ xương ấy sẽ được tìm thấy trong một tư thế đầy năng lượng, thậm chí là đang hân hoan. Nhưng chi tiết cuối cùng này mới là quan trọng nhất, bởi khi tưởng tượng ra cảnh mình đang lún sâu đến cổ giữa một khoảnh đất thoạt nhìn có vẻ xanh mướt và vững chãi ấy, tôi chợt nhớ ra rằng điều này chắc hẳn đã từng xảy ra với một vài tên cướp biển thú vị nào đó từ ngót nghét ngàn năm trước.
Bởi lẽ, thật trùng hợp làm sao, vùng đất ngập nước bằng phẳng mà tôi suýt nữa thì chìm nghỉm ấy chính là vùng đầm lầy quanh đảo Athelney — nay đã trở thành một vùng đất nổi giữa những cánh đồng chứ không còn nằm giữa dòng nước nữa. Thế nhưng, trên gò đất dựng đứng ấy, một phiến đá vẫn sừng sững đứng đó để ghi dấu rằng đây từng là hòn đảo kiên cố bên sông Parrett, nơi Vua Alfred từng lập chiến lũy cuối cùng chống lại ngoại xâm, trong cuộc chiến suýt chút nữa đã đẩy chúng ta ra xa khỏi nền văn minh chẳng khác nào quần đảo Solomon. Tại đây, ngài đã bảo vệ hòn đảo mang tên Athelney, cũng giống như sau đó ngài đã dốc toàn lực để bảo vệ hòn đảo mang tên England. Bởi lẽ một anh hùng luôn bảo vệ lấy một hòn đảo, một nơi bị bao vây và cô lập, tựa như thành Troy của Hector. Và ngay cả những nhà nhân đạo vĩ đại nhất cũng chỉ có thể vươn lên đến sứ mệnh bảo vệ hòn đảo bé nhỏ mang tên trái đất này mà thôi.
Người ta tiếp cận hòn đảo Athelney bằng một con đường thấp và dài, trông giống như một sợi dây màu trắng dài vô tận vắt ngang qua những vùng đất phẳng, hai bên là những hàng cây lùn tịt mang vẻ ma quái trong chính sự buồn tẻ của chúng. Tại một điểm trên hành trình (tôi chẳng thể tài nào hiểu nổi tại sao), người ta bị chặn lại bởi một trạm thu phí và phải đóng ba xu. Có lẽ đó là một tàn tích méo mó của thời kỳ đen tối ấy. Hoặc có lẽ Alfred, với sự uyên bác vượt trội của nền văn minh so sánh, đã tính toán kỹ lưỡng nền kinh tế của Đan Mạch đến từng nửa xu. Có lẽ đôi khi một tên lính Dane xuất hiện với hai xu, đôi khi thậm chí là hai xu rưỡi, và sau những cuộc cướp phá vô số thành thị thì thậm chí mang theo hai xu ba cheng; nhưng tuyệt nhiên chưa bao giờ mang đủ ba xu. Dù đó có phải là bức tường ngăn vĩnh viễn đối với lũ rợ hay không, thì đối với tôi, nó chỉ là một chướng ngại vật tạm thời. Tôi lục lọi khắp người và tìm thấy ba đồng xu lớn trọn vẹn ở các túi áo quần khác nhau, rồi tiếp tục bước đi trên con đường mang vẻ đơn điệu kỳ lạ mà cũng đầy sức hút kỳ lạ ấy. Cảm giác nơi đây thể hiện trọn vẹn ý nghĩa của nó — một chốn ẩn náu của vị Vua Cơ Đốc vĩ đại tránh khỏi đám ngoại giáo — không đơn thuần chỉ là một sự tưởng tượng. Dù vùng đầm lầy luôn trải rộng mở thoáng đãng, nó vẫn mang một vẻ kín đáo đến kỳ lạ. Các vùng đầm lầy, cũng giống như sa mạc, là những không gian rộng lớn rất dễ bị bỏ quên. Những vùng đất phẳng phiu này dường như sợ bị phát hiện theo cả hai nghĩa; những thân cây còi cọc cúi rạp xuống và cả vùng đồng bằng trông như đang úp mặt xuống đất, hệt như tư thế của con người khi đạn pháo đang gầm rú xung quanh. Con đường nhỏ cứ thế băng băng tiến về phía trước một cách không chút sợ hãi; nhưng có cảm giác nó đang bò bằng cả bàn tay lẫn đầu gối. Mọi thứ ở vùng quê kỳ lạ ấy dường như đều nép mình sát đất, như thể để tránh những loạt mưa tên rít lên lanh lảnh không ngớt của người Dane. Quả thực ở ngay trong tầm gọi với vẫn có những ngọn núi với độ cao đáng kể; thế nhưng những vũng nước và vùng đất phẳng của dòng sông Parrett cổ xưa dường như tách biệt hẳn ra như một vùng biển trung tâm và bí mật; và sừng sững giữa chốn ấy là tảng đá Athelney, cô độc y như thuở vua Alfred từng đối mặt. Và trải dài khắp vùng đất cúi rạp, gần như đangườn bò ấy là vẻ đẹp huy hoàng của những vùng đất ướt át thấp trũng; thảm cỏ ngời sáng và tràn trề sức sống như bộ lông của một loài chim muôn thuở; những bông hoa rực rỡ tựa đống lửa trại còn đám cỏ dại thì thậm chí còn đẹp hơn cả những đóa hoa. Người ta cúi xuống vuốt ve thảm cỏ, ngỡ như cả mặt đất là một sinh vật hiền lành biết cảm nhận.
Tại sao chẳng có một người tử tế nào viết một cuốn tiểu thuyết lịch sử về Alfred và chiến lũy của ngài tại Athelney, giữa những đầm lầy sông Parrett nhỉ? Không phải là một cuốn tiểu thuyết quá đậm chất lịch sử. Không phải viết về đức tính Nói Thật của ngài (làm ơn đấy), hay việc ngài thành lập Đế quốc Anh, hay Hải quân Anh, hay Liên đoàn Hải quân, hay bất cứ thứ gì mà ngài đã khai sinh. Cũng không phải về Hiệp ước Wedmore và việc liệu nó có nên (như một sử gia lỗi lạc từng nói) được gọi là Hiệp ước Chippenham hay không. Mà đó phải là một cuốn tiểu thuyết nguyên thủy dành cho các cậu thiếu niên, xoay quanh sự thật trần trụi, mộc mạc và tuyệt vời rằng một vị anh hùng vĩ đại đã giữ vững pháo đài của mình trên một hòn đảo giữa dòng sông. Một hòn đảo tự nó đã đủ tuyệt vời theo mọi chuẩn mực đạo đức hay sự bất lương của cướp biển rồi, thế nhưng một hòn đảo nằm giữa dòng sông lại nghe như chương mở đầu cho câu chuyện phiêu lưu vĩ đại nhất trần đời. "Robinson Crusoe" quả thực là một câu chuyện tuyệt hay, nhưng hãy thử tưởng tượng cảm giác của Robinson Crusoe nếu ông thực sự có thể nhìn thấy nước England và nước Tây Ban Nha từ hòn đảo biệt lập của mình! "Treasure Island" mang một tinh thần thiên tài: nhưng liệu hòn đảo ấy có thể chứa đựng báu vật nào sánh được với Alfred? Và rồi hãy tiếp tục cân nhắc những yếu tố hấp dẫn của tuổi trẻ trong một hòn đảo vốn mang tính đảo nhiều hơn vẻ bề ngoài của nó. Athelney được che chắn bởi những đầm lầy; không ít tên Viking giáp trụ nặng nề từng hớn hở lao qua một đồng cỏ để rồi nhận ra mình đang chìm nghỉm giữa biển nước. Tôi cảm thấy vẻ tráng lệ hư cấu ấy đang lan tỏa trọn vẹn xung quanh mình; tôi thoáng thấy bóng dáng của một thiên sử thi vĩ đại sẽ chẳng bao giờ được viết thành lời. Tôi nhìn thấy một mũi tên vùn vụt cắm phập vào một thân cây thấp. Tôi nhìn thấy một gã đàn ông tóc đỏ đang lội điên cuồng giữa những đóa hoa vàng cao ngất của đầm lầy, vừa tung người lao tới vừa lảo đảo chìm sâu hơn. Tôi thấy một mũi tên nữa cắm sâu vào cổ gã. Tôi chẳng thể nhìn thấy gì thêm nữa, bởi vì, như tôi đã tinh tế gợi ý từ trước, tôi là một người đàn ông nặng nề. Vùng đầm lầy huyền bí này chẳng thể nâng đỡ tôi nổi, và tôi chìm nghỉm xuống lòng sâu của nó cùng một tiếng rên rỉ sủi tăm.