Hôm sau Paul tới, vào cuối giờ sáng.

Julie nhìn thấy ông khi ra khỏi nhà Jérôme. Nét mặt Paul hốc hác. Không bằng Julie, nhưng cô đoán ông vừa trải qua một đêm trằn trọc, và một nỗi buồn đau không thể kìm nén. Họ ôm hôn nhau, ôm thật chặt. Ông vẫn là cây sồi cổ thụ, nhưng trong sâu thẳm lòng cô, Baloo đang rất tệ hại. Thậm chí cô còn tự hỏi liệu nó có còn hít thở không.

— Ôi Julie, Julie, bác không biết phải nói gì…

— Bác đừng nói gì.

Cái ôm thật dài, dịu dàng và lặng lẽ.

— Cháu đang tới thăm bé, sáng nay họ đã chuyển đi rồi.

— Cháu có muốn bác đưa đi không?

Ồ có chứ, cô muốn.

Người phụ trách nhà xác là một người đàn ông tử tế, nhẹ nhàng và nhã nhặn ân cần. Không có những hành động quá trớn. Cũng không thương hại.

Ông yêu cầu họ đợi một lát, để ông có thời gian sửa soạn cho cậu bé.

Khi Julie bước vào phòng, cô gặp lại con trai lần đầu tiên kể từ khi cô để bé lại trên giường bệnh viện, thân thể vẫn còn ấm.

Khi lại gần, cô thấy bé nhợt nhạt, dù hình như bé đã được trang điểm hòng che đậy cái chết bên dưới. Sắc hồng trên hai má là giả, nhưng nó làm hình ảnh bớt phần nghiệt ngã. Đôi khi, ta cần gian lận với thực tại.

Julie lại gần rồi rùng mình khi chạm vào Ludovic, lạnh lẽo. Lạnh ngắt. Cô thử cầm tay bé. Nhưng nó cứng đờ.

Cô mất một lúc mới quen được với cảm giác kinh khủng này. Sinh linh ấm nóng và ẩm ướt mà nữ hộ sinh từng đặt lên bụng cô vài năm trước đã trở nên lạnh băng và bất động.

Thế rồi rốt cuộc cô cũng thuần hóa được cái thân xác đầy sự trống vắng, cái thể xác bất động này, giống như một chú bướm đã rời khỏi vỏ kén. Chú bướm nhỏ của cô đã bay đi và chỉ để lại cái thân xác vốn dùng làm nơi của nó. Cô tự thuyết phục mình rằng chiều sâu của Ludovic, thứ đem lại cho bé sự sống, thứ mà bé vốn có trong mình lúc chào đời đã không chết, mà chỉ rời khỏi thân xác này thôi, cô không rõ là đi đâu, nhưng rất có thể đang rải rác khắp nơi, xung quanh cô, ở bên cô, sát bên những người mà bé yêu thương, trong những đóa hoa và những đám mây, một thứ bụi sao đã rời bỏ cái vỏ chứa bằng thể xác con người của mình. Thế nên cô trò chuyện cùng bé, bằng cách nói mãi nói mãi tất cả những gì cô từng thì thầm với con khi bé ra đi. Bé nghe thấy cô, dĩ nhiên. Bé đang có mặt, nơi nào đó, xung quanh cô, hoặc ở tận đáy lòng cô…

Julie khẽ khàng đặt xuống những món đồ con trai cô yêu thích, một cuốn sách lịch sử mà bé thích hơn những cuốn khác một chút, món gogo rách bươm, thanh kiếm gỗ. Giống như người ta chôn cất một vị pharaon cùng với toàn bộ của cải của ngài.

Cô hôn lên trán Ludovic, không biết chán, cô sẽ nhớ bé vô cùng. Cô biết đây là những lần cuối cùng môi cô đặt lên da bé. Vậy nên dù có lạnh cũng chẳng sao, nhỉ?!

Paul đứng sững trong góc phòng, như một pho tượng. Rồi ông lại gần Ludovic, giơ ngón cái làm dấu thánh giá đơn giản lên trán bé, rồi nhanh chóng đến bên Julie lúc này đã bên ngoài.

Ông cố gắng nuốt nước mắt vào trong. Nỗ lực thất bại thảm hại và biến Paul Moissac, thường ngày vẫn cứng cỏi, hiên ngang và vững vàng, thành một ông già cao lớn còng rạp, người run bần bật, khóc nức nở như một cậu bé. Bởi ông kìm nén quá nhiều, nên khi tràn bờ, cảm xúc trong ông trào ra, đột ngột, hỗn loạn. Cơn lũ trăm năm mới có một lần cuốn phăng mọi thứ trên đường đi rồi để lại một quang cảnh tiêu điều. Đã từ lâu, Julie hiểu rằng đôi khi cần phải nới lỏng dây cương, để mặc cho nỗi buồn phi nước đại. Bao giờ cũng vậy, nỗi buồn ấy rốt cuộc sẽ mỏi gối chồn chân và quay trở về đi nước kiệu. Hôm nay nỗi đau buồn là một con ngựa chứng, nhưng cô đoán chừng, cô hy vọng rằng một ngày nào đó, nó cũng sẽ mỏi gối chồn chân.

Nhìn thấy Paul như vậy khiến tim cô như có ai cứa vào. Có lẽ khi nhìn thấy cô, Paul cũng có cảm giác tương tự.

Ta đau khổ theo cả hai cách, cá nhân và tập thể. Ta đau khổ vì buồn bã và vì thấy những người khác buồn bã. Ta đau khổ gấp đôi. Và ta chẳng thể làm được gì.

Cơn lũ đã rút, họ đã ngồi vào ô tô.

— Sao bác không khởi động xe, bác Paul?

Ông lục tìm thứ gì đó trong túi áo vest, rồi đưa cho Julie một tờ séc.

— Cháu làm ơn đừng từ chối nhé.

— Bác Paul!

— Làm ơn đi mà, Julie, xin cháu đấy!

— Năm nghìn euro ư? Nhưng bác điên rồi sao, bác Paul?

— Cách đây vài năm bác đã mai táng mẹ bác, bác biết việc đó tốn kém thế nào. Bác không muốn cháu gặp khó khăn về tiền bạc khi mai táng con trai, vậy nên hãy nhận số tiền này, bác không thiếu tiền, và hãy tặng cho cậu bé một mộ phần thật đẹp.

— Nếu không dùng hết cháu sẽ gửi lại bác phần tiền thừa.

— Cháu im đi! Và hãy giữ toàn bộ số tiền, cháu sẽ đặt hoa ở nghĩa trang nữa. Và nếu thực sự là vẫn còn tiền, cháu có thể tự tạo niềm vui cho bản thân, cháu sẽ cần làm thế.

— Cháu biết cảm ơn bác thế nào…?

— Bằng cách trụ vững, Julie ạ, bằng cách trụ thật vững, ông nói đoạn xoay chìa khóa điện, mắt nhìn ra bên ngoài, để cô không thấy dấu vết của nỗi muộn phiền trong mắt ông.