Vô cùng ủ dột và chán nản, vị hiệp sĩ Don Quixote bị thương nặng nằm đó với khuôn mặt băng bó chằng chịt, những vết tích không phải do bàn tay Chúa gây ra, mà bởi móng vuốt của một con mèo—những tai họa ngẫu nhiên vốn gắn liền với nghiệp dĩ hiệp sĩ giang hồ.
Suốt sáu ngày, ông không hề xuất hiện trước công chúng. Đến một đêm nọ, khi đang trằn trọc suy nghĩ về những bất hạnh của mình cùng sự theo đuổi ráo riết của Altisidora, ông chợt nghe có tiếng ai đó đang dùng chìa khóa mở cửa phòng. Ông lập tức đinh ninh rằng nàng thiếu nữ đang say đắm kia tới để xâm phạm đức hạnh của mình, đẩy ông vào nguy cơ thất tín với phu nhân Dulcinea del Toboso. "Không," ông tự nhủ, lòng vô cùng quả quyết và cất giọng đủ lớn để người ngoài nghe thấy, "dù là tuyệt sắc giai nhân nào trên thế gian này cũng đừng mong lay chuyển được lòng tôn sùng của ta dành cho người mà ta đã khắc ghi sâu đậm tận đáy lòng và trong cõi thẳm thung dung; hỡi ái khinh của ta, dẫu nàng có hóa thành một cô thôn nữ vụng về, hay một nàng tiên bên dòng Tagus vàng son đang dệt tấm thảm lụa là, dẫu Merlin hay Montesinos có giam giữ nàng ở bất cứ chốn nào đi nữa, thì ở bất cứ nơi đâu, nàng vẫn là của ta, và dù ta ở đâu, ta cũng thuộc về nàng." Khoảng khắc lời vừa dứt, cánh cửa liền bật mở. Ông chồm dậy trên giường, từ đầu tới chân quấn kín trong một chiếc chăn sa tanh màu vàng, đội mũ ngủ, mặt và ria mép đều được buộc níu lại—khuôn mặt che các vết cào, còn ria mép để tránh bị xệ xuống—với bộ dạng ấy, trông ông chẳng khác nào một con bù nhìn kỳ dị nhất trần đời. Đôi mắt ông dán chặt vào cánh cửa, và khi đang ngóng chờ sự xuất hiện của nàng Altisidora bất hạnh vì tình, ông lại thấy bước vào một nữ quản gia vô cùng kính cẩn, khoác chiếc khăn trùm đầu dài viền trắng che kín từ đầu đến chân. Giữa những ngón tay bàn tay trái, bà cầm một ngọn nến ngắn đang cháy, còn tay phải thì che bớt ánh sáng để không chiếu vào mắt—vốn đang đeo một cặp kính rất to—rồi rón rén tiến bước, nhẹ nhàng đến mức không một tiếng động.
Don Quixote dõi theo bà từ đài quan sát của mình, và khi quan sát trang phục cũng như sự im lặng của bà, ông đinh ninh rằng chắc hẳn có mụ phù thủy hoặc tay sai phép thuật nào đó đang lẻn vào đây với bộ dạng này để hãm hại mình, thế là ông liền liên tục làm dấu thánh giá. Bóng ma vẫn tiến lên, và khi đến giữa phòng, mụ ngước lên liền thấy Don Quixote đang hăng hái làm dấu thánh giá; nếu như ông từng hoảng sợ khi trông thấy một hình thù như mụ, thì mụ còn khiếp đảm hơn khi nhìn thấy diện mạo của ông. Ngay khoảnh khắc nhìn thấy dáng người cao ngòng màu vàng ấy cùng chiếc chăn và những dải băng quấn dị dạng, mụ thét lên một tiếng thật to và kêu lên: "Lạy Chúa! Tôi đang thấy cái gì thế này?" vì quá sợ hãi mà làm rơi cả ngọn nến xuống đất. Chìm trong bóng tối, mụ quay người định tẩu thoát, nhưng vì hoảng loạn nên vấp phải chân váy, ngã vật xuống một cú thật đau.
Trong cơn nơm nớp lo sợ, Don Quixote cất lời: "Ta truyền lệnh cho ngươi, hỡi bóng ma, hoặc bất cứ thứ gì ngươi là, hãy khai mau ngươi là ai và muốn gì ở ta. Nếu ngươi là một linh hồn đang chịu hình phạt khổ sai, hãy nói ra, và tất cả những gì khả năng ta làm được, ta sẽ làm cho ngươi; bởi ta là một tín đồ Ki-tô giáo ngoan đạo và luôn yêu thích việc làm phước cho toàn thiên hạ, và vì mục đích ấy mà ta đã dấn thân vào trật tự hiệp sĩ giang hồ của mình, một sứ mệnh vươn tới cả việc làm ơn cho những linh hồn trong luyện ngục."
Nữ quản gia bất hạnh nghe tiếng gọi hồn ấy liền đoán được nỗi sợ của Don Quixote thông qua chính sự kinh hãi của bà, bèn cất giọng nhỏ nhẹ, rên rỉ đáp rằng: "Thưa ngài Don Quixote—nếu quả thực ngài là Don Quixote—tôi không phải là bóng ma, hồn vía hay linh hồn trong luyện ngục nào như ngài tưởng tượng đâu, mà là Doña Rodriguez, nữ quản gia danh dự của phu nhân công tước, và tôi đến gặp ngài để trình bày một trong những nỗi oan khiên mà ngài vẫn thường ra tay giải quyết."
"Thưa bà Doña Rodriguez," Don Quixote nói, "có phải bà đến đây để làm mai mối hay lo chuyện vớ vẩn nào đó không? Bởi ta phải nói cho bà hay rằng ta không rảnh rỗi để bận tâm đến mục đích của bất kỳ ai đâu, nhờ có nhan sắc vô song của phu nhân Dulcinea del Toboso. Tóm lại, thưa bà Doña Rodriguez, nếu bà gác lại mọi thông điệp ái tình, bà có thể đi thắp nến rồi quay lại, chúng ta sẽ bàn bạc về mọi mệnh lệnh hay bất cứ điều gì bà muốn ngài sai bảo, ngoại trừ, như ta đã nói, mọi thông điệp dụ dỗ."
"Tôi chẳng mang thông điệp của ai cả, thưa ngài," nữ quản gia đáp; "ngài quá ít hiểu về tôi rồi. Không đâu, tôi chẳng còn trẻ trung gì để mà vướng vào những trò trẻ con ngớ ngẩn ấy. Tạ ơn Chúa, tôi vẫn còn một linh hồn trong thân xác này, cùng đầy đủ răng cửa lẫn răng hàm, ngoại trừ một hoặc hai chiếc đã bị những trận cảm lạnh vốn hoành hành ở xứ Aragon này cướp mất. Nhưng xin ngài đợi một lát, để tôi đi thắp nến rồi sẽ quay lại ngay và giãi bày nỗi lòng cùng ngài như với một đấng cứu rỗi của thiên hạ;" và chẳng đợi câu trả lời, bà bước ra khỏi phòng, để lại Don Quixote thảnh thơi trầm ngâm trong lúc chờ đợi. Hàng ngàn ý nghĩ lập tức dồn dập xuất hiện trong đầu ông về cuộc phiêu lưu mới mẻ này, và ông chợt thấy thật là dại dột và thiếu khôn ngoan khi dấn thân vào hiểm họa phá vỡ lời thề sắt son với người thương; ông tự nhủ: "Biết đâu quỷ dữ, vốn ranh mãnh và xảo quyệt, đang cố giăng bẫy ta bằng một mụ quản gia, sau khi đã thất bại với các hoàng hậu, nữ hoàng, nữ công tước, hầu tước và bá tước? Đã bao nhiêu lần ta nghe nhiều bậc hiền triết bảo rằng hắn thà dâng cho ngươi một ả thôn nữ mũi tẹt còn hơn một ả mũi dọc dừa; và ai mà biết được, sự riêng tư này, cơ hội này, sự tĩnh lặng này, có đánh thức những khao lạc đã ngủ quên trong ta, khiến ta vấp ngã ở những năm cuối đời này tại nơi mà ta chưa từng sảy chân hay không? Trong những trường hợp thế này, tốt hơn là chuồn lẹ còn hơn ở lại nghênh chiến. Nhưng chắc ta mất trí rồi mới đi nghĩ và nói ra những điều ngớ ngẩn ấy; bởi làm sao một mụ quản gia già đeo kính, trùm khăn trắng lại có thể khơi gợi hay đánh thức nổi một ý nghĩ dâm ô trong cõi lòng chai sạn nhất thế gian này được chứ. Trên đời này có mụ quản gia nào sở hữu làn da ngọc ngà không? Có mụ quản gia nào thoát khỏi tính nết khó ưa, nhăn nheo và ra vẻ đạo mạo không? Thế nên, xéo đi, lũ quản gia đáng ghét đối với cả nhân loại kia. Ồ, nhưng vị phu nhân nọ thật khôn ngoan làm sao khi người ta bảo rằng, ở cuối phòng tiếp khách của mình, bà đã đặt hai bức tượng quản gia đeo kính, tay cầm gối ren làm như đang chăm chỉ làm việc, và những bức tượng ấy đã làm tròn nhiệm vụ tô điểm vẻ trang nghiêm cho căn phòng chẳng khác gì những quản gia bằng xương bằng thịt."
Nói đoạn, ông tung chăn nhảy khỏi giường với ý định đóng cửa lại không cho Doña Rodriguez bước vào; nhưng vừa khép cửa thì Doña Rodriguez đã quay lại tay cầm ngọn nến sáp đang cháy. Khi nhìn rõ hơn Don Quixote đang quấn chăn, trùm băng và đội mũ ngủ, bà lại hoảng hốt lùi lại vài bước, thốt lên: "Liệu tôi có được an toàn không, thưa ngài hiệp sĩ? Bởi việc ngài đường đường là một trang nam nhi mà lại bật dậy khỏi giường thế kia chẳng phải là điσm báo của đức hạnh lớn lao gì cho cam."
"Ta cũng có thể hỏi câu tương tự, thưa bà," Don Quixote đáp; "và ta thực sự muốn hỏi liệu mình có được an toàn trước nguy cơ bị tấn công và ép uổng hay không?"
"Ngài đòi hỏi sự bảo đảm ấy từ ai và chống lại ai vậy, thưa ngài hiệp sĩ?" nữ quản gia hỏi.
"Ta đòi hỏi điều đó từ bà và chống lại chính bà," Don Quixote đáp; "bởi ta không phải là cẩm thạch, bà cũng chẳng phải đồng thau, và bây giờ cũng chẳng phải mười giờ sáng, mà là nửa đêm, hoặc tôi chừng hơn thế một chút, và chúng ta đang ở trong một căn phòng còn kín đáo, u tịch hơn cả hang động nơi gã Aeneas xảo trá và bạo gan từng vui vầy bên nàng Dido dịu dàng mềm yếu. Nhưng hãy đưa tay cho bà đây; ta chẳng cần sự bảo vệ nào khác ngoài sự tiết chế của chính mình, ý thức về sự chuẩn mực của bản thân, cũng như nguồn cảm hứng toát ra từ chiếc khăn trùm đầu đáng kính ấy;" nói rồi ông hôn lên bàn tay phải của bà và nắm lấy nó, còn bà thì ngoan ngoãn trao tay với đầy vẻ trang trọng. Tại đây, Cide Hamete chèn vào một đoạn chú thích rằng nếu được tận mắt chứng kiến cặp đôi sánh bước từ cửa giường trong khung cảnh nắm tay nhau thế ấy, ông sẵn sàng dâng hiến chiếc áo choàng đẹp nhất trong hai chiếc mà ông có.
Cuối cùng Don Quixote cũng leo lên giường, còn Doña Rodriguez ngự trên chiếc ghế cách xa giường ông một quãng, mắt vẫn đeo kính và tay không rời ngọn nến. Don Quixote kéo chăn quấn chặt lấy người, che kín mít từ đầu đến chân, chỉ chừa lại mỗi khuôn mặt, và ngay khi cả hai đã lấy lại bình tĩnh, ông liền phá vỡ sự im lặng: "Giờ đây, thưa bà Doña Rodriguez, bà có thể trút bầu tâm sự và bày tỏ mọi nỗi niềm trong trái tim sầu muộn và cõi lòng đau khổ của mình; và ta sẽ lắng nghe bà bằng đôi tai trinh bạch, đồng thời sẵn sàng hỗ trợ bằng những hành động đầy lòng trắc ẩn."
"Tôi tin là thế," nữ quản gia đáp; "từ phong thái dịu dàng và cuốn hút của ngài, người ta chỉ có thể mong đợi một câu trả lời mang đậm tinh thần Ki-tô giáo như vậy. Sức là thế này, thưa ngài Don Quixote, mặc dù ngài thấy tôi ngồi trên chiếc ghế này, ngay giữa lòng vương quốc Aragon, trong trang phục của một mụ quản gia bị rẻ rúng khinh miệt, nhưng quê gốc của tôi là từ xứ Asturias thuộc Oviedo, thuộc dòng dõi có quan hệ huyết thống với nhiều gia đình danh giá nhất trong vùng; thế nhưng số phận nghiệt ngã và sự kém cỏi của cha mẹ tôi—không hiểu vì lý do gì mà đã lâm vào cảnh nghèo túng một cách oan nghiệt—đã đưa đẩy tôi đến triều đình Madrid. Tại đó, để có phương kế sinh nhai và tránh những tai ương lớn hơn, cha mẹ đã gửi tôi làm thợ may trong phủ của một vị phu nhân quý tộc. Ngài nên biết rằng suốt đời tôi chưa từng thua kém bất kỳ ai về khoản khâu vá thêu thùa. Cha mẹ tôi để tôi lại làm việc rồi trở về quê nhà, và chỉ ít năm sau, chắc hẳn họ đã về cõi thiên đàng, bởi họ là những tín đồ Ki-tô giáo vô cùng đạo đức. Tôi bơ vơ mồ côi một mình với khoản tiền công chết đói cùng những món quà mọn mà người ta ban phát cho loại hầu cận như chúng tôi trong các cung điện; nhưng vào khoảng thời gian ấy, dẫu tôi chẳng hề mồi chèo gì, một trong những thị vệ trong phủ bỗng đem lòng yêu tôi. Ông ta đã có tuổi, râu ria xồm xoàm, tướng mạo đường hoàng, và trên hết là một quý tộc chính hiệu chẳng kém gì nhà vua, bởi ông xuất thân từ dòng dõi miền núi. Chuyện tình cảm của chúng tôi chẳng thể giấu kín mãi mà cuối cùng cũng lọt đến tai phu nhân. Để khỏi phải rắc rối to chuyện, bà đã cho chúng tôi kết hôn với sự chấp thuận hoàn toàn của Giáo hội Công giáo Rô-ma thánh thiện. Từ cuộc hôn nhân ấy, một cô con gái đã ra đời để đặt dấu chấm hết cho vận may của tôi—nếu như tôi từng có vận may nào; không phải vì tôi khó sinh, bởi tôi vượt cạn an toàn và đúng ngày đúng tháng, mà vì chẳng bao lâu sau, chồng tôi qua đời vì một cú sốc nào đó. Nếu có thời gian kể lại cho ngài nghe, tôi biết ngài sẽ phải kinh ngạc đấy;" đoạn, bà bắt đầu khóc nức nở và cất lời: "Xin ngài tha thứ cho tôi, thưa ngài Don Quixote, nếu tôi không thể kìm ném cảm xúc của mình, bởi cứ mỗi lần nghĩ đến người chồng bất hạnh là đôi mắt tôi lại nhòa lệ. Lạy Chúa tôi, ngài ấy từng có một phong thái oai nghiêm biết bao khi cõng phu nhân nhà tôi phía sau trên một con lừa lực lưỡng đen như mun! Bởi vào thời đó, người ta nào đã dùng xe ngựa hay kiệu khiêng như bây giờ, mà các phu nhân toàn ngồi sau lưng các thị vệ của mình. Có điều này tôi không tài nào không kể cho ngài nghe để thấy được sự lịch thiệp và câu nệ phép tắc của người chồng đáng kính đời tôi. Khi ngài ấy đang rẽ vào phố Calle de Santiago ở Madrid—vốn khá chật hẹp—thì một vị thẩm phán triều đình cùng hai viên thị vệ đi trước đang đi tới. Vừa trông thấy vị thẩm phán, người thị vệ tốt bụng của tôi liền quay đầu lừa lại làm như muốn quay đi tống tiễn cùng hướng với ông ấy. Phu nhân nhà tôi, ngồi phía sau, liền thì thầm hỏi nhỏ: 'Anh đang làm cái quái gì thế hả đồ hèn nhát, chẳng lẽ không thấy ta đang ở đây sao?' Vị thẩm phán với phép lịch sự liền dừng ngựa lại và bảo: 'Xin ngài cứ đi đi, chính tôi mới là người phải tống tiễn phu nhân Dona Casilda'—đó là tên của chủ nhân tôi. Thế nhưng chồng tôi, tay vẫn cầm mũ, vẫn khăng khăng đòi đi tống tiễn vị thẩm phán. Thấy vậy, phu nhân đùng đùng nổi giận, rút một chiếc kim băng lớn—hoặc tôi nhớ là cái trâm cài tóc—từ trong hộp đựng kim rồi đâm thẳng vào lưng chồng tôi mạnh đến mức ông ấy hét lên một tiếng thật to, oằn oại ngã nhào xuống đất cùng phu nhân. Hai gã gia nhân vội chạy đến đỡ bà dậy, vị thẩm phán và các thị vệ cũng làm thế; cả khu cổng Guadalajara náo loạn cả lên—ý tôi là đám người rảnh rỗi tụ tập ở đó; chủ nhân tôi phải đi bộ quay về, còn chồng tôi vội vã chạy đến tiệm thợ cạo kêu la rằng ông ấy bị đâm thấu ruột gan rồi. Sự lịch thiệp của chồng tôi đồn xa đến mức lũ trẻ ngoài đường chẳng chịu để yên cho ông ấy; cũng vì chuyện này, cộng thêm việc mắt ông ấy hơi kém, nên phu nhân đã sa thải ông; và tôi chắc chắn chính sự uất ức vì chuyện đó đã đẩy ông đến cái chết. Tôi trở thành góa phụ bơ vơ với một đứa con gái đang lớn lên với nhan sắc tựa bọt biển; thế nhưng cuối cùng, vì tôi có tiếng là thợ may khéo tay, phu nhân nữ công tước—lúc bấy giờ vừa mới kết hôn với ngài công tước—đã ngỏ ý đưa tôi cùng con bé đến vương quốc Aragon này. Theo thời gian, con gái tôi lớn lên mang theo mọi vẻ đẹp kiều diễm trên đời: con bé hát hay như chim sơn ca, nhảy múa nhanh như cắt, múa uốn dẻo như dân Digan, biết đọc biết viết như thầy giáo làng, và tính toán giỏi như một kẻ keo kiệt; về khoản tươm tất sạch sẽ thì tôi khỏi phải bàn, bởi dòng nước suối chảy cũng chẳng tinh khiết bằng, và tuổi nó hiện giờ, nếu tôi nhớ không lầm, là mười sáu tuổi năm tháng ba ngày, chênh lệch không quá một ngày. Vào vấn đề chính nhé, con trai của một tay phú nông giàu có sống trong một ngôi làng của lãnh chúa công tước cách đây không xa đã đem lòng yêu con bé nhà tôi; và tóm lại, chẳng biết bằng cách nào, chúng đã vượt rào, và với lời hứa hẹn kết hôn, hắn ta đã lừa gạt con gái tôi rồi bây giờ lại nuốt lời. Mặc dù ngài công tước thừa biết chuyện này—bởi tôi đã than phiền với ngài không chỉ một lần mà rất nhiều lần, tha thiết cầu xin ngài ra lệnh cho gã nông dân kia phải cưới con gái tôi—nhưng ngài ấy cứ làm ngơ chẳng thèm đếm xỉa hay lắng nghe tôi; lý do là vì bố của kẻ lừa đảo kia quá giàu có, lại hay cho ngài vay tiền và thường xuyên đứng ra bảo lãnh các khoản nợ của ngài, nên ngài không muốn làm mếch lòng hay phiền lòng ông ta dưới bất kỳ hình thức nào. Giờ đây, thưa ngài, tôi muốn ngài đứng ra gánh vác trách nhiệm này, đòi lại công đạo bằng lời khẩn nầu hoặc bằng gươm giáo; bởi như thiên hạ đồn đại, ngài đến thế gian này là để dẹp bỏ bất công, rửa oan cho kẻ bị áp bức và giúp đỡ những mảnh đời bất hạnh. Xin ngài hãy nhìn vào hoàn cảnh bơ vơ của con gái tôi, tuổi trẻ của nó, cùng tất cả những phẩm chất tuyệt vời mà tôi vừa kể; và trước mặt Chúa cùng với lương tâm tôi, trong số tất cả các thiếu nữ hầu hạ phu nhân, chẳng có lấy một ai với tới gót giày của nó cả, còn ả mang tên Altisidora—người mà thiên hạ xem là bạo dạn và vui vẻ nhất trong số đó—nếu đem ra so sánh với con gái tôi thì còn cách xa tới hai dặm. Bởi tôi muốn ngài biết rằng, vàng thau lẫn lộn, và chính con mụ Altisidora ấy bản tính xấc láo nhiều hơn nhan sắc, trơ trẽn nhiều hơn đức hạnh; chưa kể ả ta chẳng được khỏe mạnh cho lắm, vì hơi thở nặng mùi đến mức chẳng ai dám đứng gần dù chỉ một giây; và ngay cả phu nhân nữ công tước—nhưng thôi tôi xin ngâm tẩm câm miệng, bởi người ta bảo tai vách mạch rừng mà."
"Vì Chúa, thưa bà Doña Rodriguez, phu nhân nữ công tước bị làm sao thế?" Don Quixote gặng hỏi.
"Bị van nài thế kia," nữ quản gia đáp, "tôi không thể không trả lời câu hỏi và kể ra toàn bộ sự thật. Thưa ngài Don Quixote, ngài đã bao giờ để ý đến vẻ kiều diễm của phu nhân nữ công tước chưa? Làn da láng mịn như thanh gươm được mài giũa đánh bóng, đôi má hồng hào trắng trẻo như sữa với hoa hồng, dáng đi uyển chuyển sống động như đang lướt đi hoặc tựa hồ đang khinh miệt mặt đất, khiến người ta có cảm giác phu nhân đi đến đâu là tỏa ra sức sống rạng rỡ đến đó? Thế thì, xin thưa với ngài, phu nhân trước hết phải tạ ơn Chúa vì điều này, và kế đến là nhờ hai cái lỗ rò trên cơ thể, một ở mỗi bên chân, qua đó mọi dịch độc hại mà các bác sĩ bảo là đầy ắp trong cơ thể phu nhân đều được tống ra ngoài."
"Lạy Đức Mẹ Đồng Trinh!" Don Quixote thốt lên; "Và chuyện phu nhân nữ công tước có những đường cống thoát loại đó là có thật sao? Ta sẽ chẳng đời nào tin nếu mấy vị tu sĩ chân đất kể cho ta nghe; nhưng vì chính bà Doña Rodriguez đã nói vậy thì chắc chắn là thế rồi. Thế nhưng những lỗ rò kiểu ấy, lại nằm ở những chỗ như thế, chắc chắn không phải là để tiết ra dịch độc, mà là hổ phách lỏng rồi. Quả thực, giờ đây ta tin rằng phương pháp rạch lỗ thoát dịch này là một vấn đề vô cùng quan trọng đối với sức khỏe."
Don Quixote vừa dứt lời thì cánh cửa phòng bỗng bật tung ra với một tiếng nổ lớn, và cú giật mình do âm thanh ấy gây ra khiến Doña Rodriguez đánh rơi cả ngọn nến trên tay, khiến căn phòng chìm trong bóng tối mù mịt như trong miệng sói theo cách nói ví von. Ngay lập tức, tội nghiệp nữ quản gia cảm thấy có hai bàn tay tóm chặt lấy cổ họng mình, bóp mạnh đến mức chẳng thể phát ra tiếng kêu khò khè nào nữa, trong khi một kẻ khác, chẳng nói năng gì, nhanh như cắt tốc váy bà lên và dùng thứ trông giống như một chiếc giày nện cho những đòn nhừ tử khiến bất cứ ai chứng kiến cũng phải động lòng trắc ẩn; nhưng mặc dù Don Quixote vô cùng xót xa, ông vẫn chẳng dám nhúc nhích khỏi giường, cứ nằm yên im lặng, thậm chí còn nơm nớp lo sợ rằng sắp đến lượt mình ăn đòn. Và sự lo sợ ấy không hề thừa thãi; bởi sau khi bỏ mặc nữ quản gia (vốn chẳng dám kêu lên nửa tiếng) với trận đòn nhừ tử, những kẻ hành hình lặng lẽ ấy liền quay sang tấn công Don Quixote. Họ giật phăng tấm ga lẫn chiếc chăn đắp, cấu véo ông tơi bời khiến ông buộc phải vung nắm đấm để tự vệ, tất cả diễn ra trong sự im lặng đến kỳ lạ. Cuộc hỗn chiến kéo dài ngót nghét nửa giờ đồng hồ, rồi những bóng ma liền biến mất. Doña Rodriguez xốc lại tà váy, vừa ngậm ngùi cho số phận vừa lủi thủi bước ra ngoài mà không nói nổi một lời nào với Don Quixote. Về phần ông, người ngập vết cấu véo, bối rối và chán nản, cứ thế trơ trọi một mình, và chúng ta hãy cứ để ông ở đó với nỗi băn khoăn tự hỏi không biết tên phù thủy độc ác nào đã đày đọa mình ra nông nỗi này; nhưng điều đó sẽ được kể rõ vào thời điểm thích hợp, bởi nhân vật Sancho đang cần sự chú ý của chúng ta, và sự sắp xếp mạch lạc của câu chuyện đòi hỏi điều đó.
