Sau khi bức điện được gửi đi, những lời của Tommy Dudgeon nhắc đến viên thư ký trẻ lại văng vẳng trong tâm trí của “Thợ giày” Horn, và ông liền kể lại chuyện ấy với người em gái.
– Chắc hẳn đây là điều mà anh chàng tốt bụng ấy muốn nói, – ông nói. – Em còn nhớ không, Jemima, Tommy và đứa bé quý mến nhau biết nhường nào?
– Có chứ, – cô Jemima miễn cưỡng đáp; bởi cô vẫn giữ nguyên sự ác cảm đối với “mấy kẻ ngốc nhà Dudgeon” ấy.
– Em có biết không, Jemima, anh đang định cho người gọi ngay Tommy tới và hỏi xem thực ý anh ta là gì.
– Gọi cậu ta đến đây á?
– Ừ, sao lại không?
– Chà, tùy anh thôi, em đoán thế.
Chỉ ngẫm nghĩ trong chốc lát, người phụ nữ tốt bụng nhận ra mình chẳng có lý lẽ gì xác đáng để phản đối đề xuất mà anh trai vừa đưa ra; và cô biết rằng, dù thế nào đi nữa, ông vẫn sẽ làm theo ý mình thấy phải.
Thế là một sứ giả được phái đi gấp rút gọi Tommy Dudgeon; còn anh chàng tiểu thương nọ liền thảy ngay vị khách quan trọng mà mình đang phục vụ cho người anh trai lo liệu mà chẳng mủi lòng chút nào, rồi vội vã rảo bước đến bên giường bệnh của người bạn kính yêu.
Người đầy tớ, tuân theo mệnh lệnh đã nhận, đưa Tommy lên thẳng căn phòng của “Thợ giày” Horn, đồng thời trao tay ông một bức điện vừa mới gửi tới từ chỗ ông Burton, báo rằng ông và bà Burton có thể sẽ đến nơi vào khoảng ba giờ chiều. “Thợ giày” Horn đặt tờ giấy hồng lên chiếc bàn nhỏ cạnh giường, rồi quay sang Tommy đang đứng ngay sát ngưỡng cửa, đôi tay bứt rứt xoắn vặn chiếc mũ.
– Vào đi Tommy, vào đây! – “Thợ giày vàng” cất tiếng khuyến khích, – cậu thấy đấy, tôi gần như khỏe hẳn rồi.
Tommy bước hẳn vào phòng; nhưng khi trông thấy cô Jemima đang đứng ở cuối giường, anh khựng lại giữa chừng, đoạn dành cho người phụ nữ đáng gờm ấy một cái cúi chào run rẩy. Tâm trạng của cô Jemima sáng nay dễ chịu vô cùng, và cô đáp lại sự kính cẩn của anh chàng tiểu thương bằng một cái gật đầu không mấy khó chịu. Được khích lệ lớn lao, Tommy rón rén bước lại gần giường thêm một hoặc hai bước.
– Tôi vô cùng mừng, thưa anh Horn, – anh nói, – khi thấy anh trông khỏe mạnh nhường này.
– Cảm ơn cậu, Tommy, – “Thợ giày” Horn đáp lại bằng một nụ cười, đồng thời đưa tay ra. – Chúa thật nhân từ. Chắc hẳn Ngài vẫn còn nhiều việc muốn giao cho tôi làm.
Khi Tommy cung kính nắm lấy bàn tay của người bạn kính yêu, anh thầm nghĩ: “Không biết anh ấy đã suy nghĩ về điều mình nói chưa?”
– Lần cuối chúng ta gặp nhau, Tommy, – “Thợ giày” Horn bắt đầu, như thể để trả lời câu hỏi thầm kín của anh chàng nọ, – nhưng mà, ngồi xuống đi bạn hiền, ngồi xuống đi.
Tommy thoạt đầu chối từ vì muốn đứng; nhưng bị ép quá, anh bèn dung hòa bằng cách ngồi ghé hẳn lên mép ghế, còn chiếc mũ thì đặt xuống sàn nhà, giữa hai chân.
– Cậu còn nhớ lúc đó chứ? – “Thợ giày” Horn tiếp lời.
– Ồ nhớ chứ, nhớ rất rõ ạ!
– Đó là buổi chiều hôm tôi ngã bệnh.
– Vâng; và bà Bunn đã bảo là anh không nên ra ngoài trong trận mưa kinh khủng ấy.
Tommy không nói thêm rằng chính bản thân anh, khi đứng ngó qua khung cửa sổ cửa hàng với hy vọng người bạn sẽ ghé sang để hỏi nghĩa đen của những lời ẩn ý ấy, đã phải thắt cả cõi lòng khi chứng kiến ông bước đi ngược hướng dưới làn mưa như trút nước.
– Chà, – “Thợ giày” Horn mỉm cười nói, – tôi đã phải trả giá cho chuyện đó, và chắc chắn từ nay sẽ khôn ngoan hơn nhiều. Nhưng có một điều cậu đã nói vào chiều hôm ấy mà tôi muốn hỏi cho raẽ. Lúc đó tôi tưởng mình đã hiểu ý cậu. Nhưng giờ thì tôi lại nghi ngờ rằng mình đã nhầm, và những lời của cậu ám chỉ một điều hoàn toàn khác với những gì tôi tưởng tượng khi ấy. Cậu có nhớ mình đã nói gì không?
Tommy Dudgeon không sao giấu nổi sự bấn loạn trong tâm trí. Anh vừa vui mừng vì có cơ hội tỏ bày phát hiện lớn lao của mình với người bạn, lại vừa run rẩy sợ rằng bản thân không đủ khả năng hoàn thành. Trong khoảnh khắc, anh định kéo dài thời gian bằng cách vờ như không hiểu ý người bạn đang nhắc đến.
– Ý anh muốn hỏi câu nào cơ, thưa anh Horn? – anh run rẩy hỏi, – tôi đã nói biết bao nhiêu là...
Nhưng Tommy Dudgeon chẳng thể giả vờ nổi nữa. Anh lắp bắp, khựng lại, lấy tay lau trán, rồi giơ hai tay ra như thể đang khẩn cầu sự khoan dung từ những người nghe.
– Đương nhiên là tôi biết anh đang nhắc đến câu nào rồi! – anh kêu lên. – Tôi muốn nói cho anh nghe về điều mà tôi đã nhìn thấy suốt bao tuần lễ qua, nhưng có vẻ như anh lại chẳng hề nhận ra. Và tôi vẫn đang thấy nó; hoàn toàn không thể nhầm lẫn được đâu. Tôi chắc chắn về điều đó hệt như việc tôi đang ngồi trên chiếc ghế này vậy. Chuyện đó liên quan đến cô thư ký, và một người nào đó; nhưng mà thực ra cũng chẳng phải ai khác, bởi vì cả hai chỉ là một. Tôi có thể nói cho anh nghe được không, thưa anh Horn? Anh nghĩ mình có chịu đựng được không?
“Thợ giày vàng” đăm đăm nhìn gương mặt đầy vẻ sốt sắng của người bạn nhỏ với đôi mắt rưng rưng ngấn lệ; còn cô Jemima, rướn người về phía ông qua thành giường bằng sắt, lắng nghe với vẻ mặt chăm chú đến mức mọi vết tích khó chịu trên nét mặt đều đã tan biến sạch.
– Được chứ, – “Thợ giày” Horn cất giọng điềm tĩnh, nghiêm nghị, – hãy kể chúng tôi nghe tất cả đi. Chúng tôi đã chuẩn bị tinh thần rồi.
– Cảm ơn anh, – anh chàng nhỏ bé tha thiết nói. – Nhưng ôi, ước gì anh đã biết! Ước gì Chúa rủ lòng thương khiến anh nhận ra điều đó, – anh nói thêm với giọng điệu gợi nhắc đến những bài học Cựu Ước của mình, – trong một giấc chiêm bao và thị hiện giữa đêm trường. Ôi, người bạn thân mến của tôi ơi, chẳng lẽ anh không nhận ra rằng điều mà anh hằng mong mỏi và cầu nguyện suốt bao năm qua nay đã thành hiện thực – như chúng ta vẫn luôn biết là nó sẽ đến; và... và cô ấy đã trở về! Cô ấy đã trở về rồi kìa! Đó, đó chính là điều tôi muốn nói!
– Vậy ra chuyện đó thực sự là thế sao, – “Thợ giày” Horn nói. – Tôi ngạc nhiên vì lúc đó đã không tài nào nhận ra ý cậu.
Tommy thấy ông bình tĩnh đến kỳ lạ.
– Nhưng tôi phải nói cho cậu biết điều này, Tommy, rằng giờ đây chúng ta có rất nhiều lý do để tin rằng phỏng đoán của cậu là chính xác.
– “Phỏng đoán” không phải là từ đúng đâu, thưa anh Horn; tôi biết chắc chắn cô ấy đã trở về!
– Đương nhiên là cậu biết rồi, – cô Jemima quả quyết chen vào.
Tommy nhìn đầy biết ơn về phía người phụ nữ nãy giờ vẫn nổi tiếng đáng sợ; còn cô nhìn anh bằng ánh mắt như muốn bảo: “Cậu đã chiếm được thiện cảm của tôi một lần và mãi mãi.”
– Tommy này, cậu có thể cho chúng tôi biết, – “Thợ giày” Horn hỏi, – điều gì đã khiến cậu chắc chắn đến vậy không?
– Có chứ, – Tommy hăng hái đáp, – tôi sẽ kể cho anh nghe. Mọi thứ đều khiến tôi chắc chắn – dáng điệu cô ấy sải bước trên phố, ngẩng cao đầu, đặt từng bước chân vững chãi như thể dẫu có cả một trung đoàn quân lính cũng chẳng thể cản đường; rồi cách cô ấy bước vào cửa hàng và cất tiếng: “Hôm nay anh thế nào, anh Dudgeon?”; rồi cả lúc cô ấy ngồi vào chiếc ghế bành cũ, nghiêng đầu sang một bên trông như một chú chim nhỏ tinh ranh, hỏi han đủ thứ chuyện trên đời, và để cho đôi mắt chiếu rọi vào anh sáng ngời như những vì sao. Xin mạn phép anh Horn, cô ấy chính là cô bé ngày xưa mười phân vẹn mười. Tại sao chứ, dẫu có nhắm mắt lại thì tôi vẫn cứ nhận ra cô ấy, miễn là cô ấy lên tiếng và cất giọng: “Này Tommy, hôm nay anh khỏe không?”
– Nhưng, – “Thợ giày” Horn hỏi, dẫu thâm tâm đang vỡ òa vì sung sướng tột độ, – nhỡ đâu cậu vẫn có thể nhầm lẫn thì sao?
– Tôi không hề nhầm đâu, – Tommy quả quyết đáp.
– Nhưng đã lâu lắm rồi mà, – “Thợ giày” Horn gợi ý; – và... và giờ đây cô ấy chắc hẳn đã thay đổi rất nhiều. Cậu không thể chắc chắn rằng một thiếu nữ trưởng thành lại chính là một đứa trẻ mà cậu đã không gặp trong suốt hơn chục năm trời.
Có lẽ đây chính là nỗi bận tâm lớn nhất của bản thân “Thợ giày” Horn. “Làm sao,” ông tự hỏi, “mình có thể nghĩ Marian dưới một hình hài nào khác ngoài hình ảnh một cô bé nhỏ nhắn đây?” Riêng Tommy Dudgeon thì chẳng mảy may bận tâm về điều đó chút nào.
– Vâng, – anh nói, – tôi hoàn toàn có thể chắc chắn khi mình đã từng quen biết cô bé ấy tường tận như đối với đứa trẻ đó; và khi tôi đã quan sát, lắng nghe người thiếu nữ ấy, hệt như cách tôi vẫn hằng quan sát và lắng nghe viên thư ký suốt mấy tháng trời qua.
“Thợ giày” Horn và cô Jemima đưa mắt nhìn nhau.
– Chuyện này quả thực kỳ diệu làm sao! – ông thốt lên.
– Có gì mà kỳ diệu! – cô phản bác. – Điều kỳ diệu là ở chỗ Thomas ạ, anh và em lại có thể mù quáng suốt ngần ấy thời gian.
“Thợ giày vàng” dịu dàng mỉm cười khi ngả người ra sau những chiếc gối kê. Hình ảnh một đứa trẻ nhỏ nhắn với đôi mắt đen láy đang chiếm ngự tâm trí ông; và bấy lâu nay ông vẫn chưa thể dễ dàng hình dung cô bé Marian của mình dưới bất kỳ hình dạng nào khác. Còn về phần hoài nghi thực sự, lúc này trong tâm trí ông chỉ còn lại sót lại một nhúm chút xíu. Dẫu vậy, ông vẫn tự nhủ rằng mình phải khiến cho sự chắc chắn ấy được nhân đôi.
– Này Tommy, – ông nói, – chúng tôi vô cùng mang ơn cậu. Và giờ đây, cậu có thể làm ơn cho chúng tôi thêm một điều nữa được không? Chiều nay chúng tôi đang mong chờ một vài vị khách, những người có lẽ sẽ cung cấp cho chúng tôi rất nhiều ánh sáng về vấn đề này. Liệu cậu có đến khi chúng tôi cho người gọi, và lắng nghe xem họ nói gì không?
– Nhất định rồi! – đó là câu trả lời đầy nhiệt huyết, – tôi sẽ đến, thưa anh Horn, bất cứ khi nào anh cho người gọi.
– Cậu đã từng gặp những vị khách này rồi đấy, Tommy, – “Thợ giày” Horn nói. – Đó chính là ông bà Burton – ở chỗ “Mái ấm”, cậu biết mà.
Tommy gật đầu.
– Họ đã tìm thấy cô Owen khi con bé hãy còn rất nhỏ; và nuôi nấng cô ấy như con ruột của mình; và chúng tôi hy vọng những gì họ kể về cô ấy sẽ giúp chúng tôi quyết định xem điều mình đang nghĩ có phải là sự thật hay không.
Tommy lại gật đầu với ánh mắt rạng rỡ niềm vui, rồi chẳng bao lâu sau thì cáo từ ra về.
– Này anh trai, – cô Jemima bảo, – anh phải nghỉ ngơi chút đi, bằng không chúng ta lại có chuyện để lo khi anh ngã bệnh trở lại đấy.
– Chẳng mấy nguy cơ ấy đâu! – “Thợ giày” Horn mỉm cười đáp. – Anh nghĩ, ơn Chúa, giờ đây anh đã tìm được một thứ thuốc chữa bệnh còn tốt hơn cả thảy những vị bác sĩ trên đời này có thể cho anh.
– Vâng; nhưng anh đang bị kích động, và sự mệt mỏi rệu rã sẽ kéo đến nếu anh không cẩn thận đấy.
– Chà, có lẽ em nói đúng, Jemima. Nhưng trước hết, em không nghĩ là tốt hơn hết cô ấy nên tránh đi nơi khác khi ông bà Burton tới sao?
– Có, em đã nghĩ đến chuyện đó rồi; con bé có thể đưa tội nghiệp ấy đi dạo một chuyến dọc con đường.
– Một ý kiến tuyệt vời. Hãy sắp xếp đi, Jemima.
– Được rồi. Anh đi lo việc của mình đi, còn em sẽ ra xắp xếp ngay đây; và anh thì hãy lo mà ngủ đi.
