Thứ tư, ngày 6 tháng 4 năm 2005, 10:34 sáng

Paola sốt ruột và lo lắng bước tới bước lui, đếm từng bước chân cô sải trên tấm thảm ngoài sảnh lớn trong khi chờ Dante. Ngày hôm nay khởi đầu thật tồi tệ. Đêm qua cô hầu như không chợp được mắt lấy một phút. Vậy mà vừa mới đến cơ quan, cô đã ngập đầu trong một đống giấy tờ và công việc. Người phụ trách cơ quan Dân phòng, Guido Bertolano, đang phát điên với số lượng người hành hương bất tận đang kéo về tràn ngập thành phố. Đến thời điểm này các sân vận động, trường đại học, và bất kỳ trụ sở cơ quan nhà nước nào cũng đều chật cứng những người mới đến. Người ta ngủ cả trên hè phố, dưới cổng các nhà ven đường, trung tâm buôn bán, và thậm chí là cả trong các phòng đặt máy ATM. Dicanti đã liên hệ với Bertolano yêu cầu hỗ trợ tìm kiếm và bắt giữ một kẻ tình nghi, nhưng ông ta đã cười thẳng vào mặt cô.

“Thanh tra thân mến của tôi ơi, ngay cả nếu đối tượng tình nghi của cô có là Osama bin Laden chăng nữa thì chúng tôi cũng chẳng làm được gì đâu. Chắc phải đợi cho đến khi cái nhà thương điên này vãn bớt người đi đã”.

“Tôi nghĩ ông không hiểu được rằng...”

“Thanh tra - cô vừa nói tên cô là Dicanti phải không? - chiếc Không lực I ([1]) đang đậu tại Fiumicino. Không còn phòng nguyên thủ ở bất kỳ khách sạn 5 sao nào mà lại chưa có khách là một vị tai to mặt lớn. Cô có hình dung được cơn ác mộng của chúng tôi khi phải lo bảo đảm an ninh cho những người này không? Cứ mười lăm phút lại có những báo cáo về khả năng xảy ra tấn công khủng bố và những vụ đặt bom thất thiệt. Tôi đang phải liên hệ chặt chẽ với lực lượng cảnh sát của thành phố và thị trấn trong phạm vi bán kính 200km. Tin tôi đi, việc của cô phải chờ thôi. Còn bây giờ xin vui lòng để tôi còn nhận điện thoại.”

Ông ta nói rồi gác máy luôn, không kịp để cô phản ứng gì.

Khốn kiếp! Tại sao không ai thực sự coi trọng ý kiến của cô nhỉ? Vụ án này đúng là đang làm cô đau đầu đến phát điên. Sự im lặng mà nó tạo ra, âm ỉ trong sự chờ đợi những trò điên rồ tiếp theo của tên quái vật bệnh hoạn, chỉ làm tăng thêm mối mâu thuẫn giữa những nỗ lực của Paola và sự thờ ơ của mọi người xung quanh. Cô đã tốn quá nhiều thời gian trên điện thoại mà chẳng lần ra được manh mối gì. Giữa vô số những cuộc gọi mệt mỏi ấy, cô đã yêu cầu Pontiero quay lại hỏi chuyện vị tu sĩ già dòng Carmelite tại nhà thờ Santa Marie ở Traspontina trong khi cô chuẩn bị cho cuộc gặp với Hồng y Samalo, cận thần của Giáo hoàng, hay il Camerlengo trong tiếng Italia. Và bây giờ thì cô đang ở đây, bên ngoài văn phòng của hồng y, lồng lộn như một con hổ với cái bụng chứa toàn cà phê đen đắng ngắt.

Trong lúc đó Fowler ngồi thư giãn trên một chiếc tràng kỷ dài bằng gỗ hồng đào. Ông ta chăm chú đọc quyển kinh nhật tụng.

“Chính những lúc như thế này tôi mới hối hận là đã bỏ thuốc.”

“Cha thấy hồi hộp à?”

“Không. Nhưng những bước chân căng thẳng của cô làm tôi không sao tập trung được.”

Paola hiểu ý vị linh mục, cô quyết định không bước tới bước lui nữa mà dừng lại và ngồi xuống cạnh ông ta.

Cô làm ra vẻ đang đọc lại bản báo cáo của Dante về vụ giết người đầu tiên, nhưng thực ra trong đầu chỉ băn khoăn về vẻ mặt rất lạ của viên phó chánh thanh tra Tòa thánh khi cô giới thiệu Fowler với anh ta tại trụ sở của UACV lúc sáng. Dante đã kéo Paola qua một bên và thì thầm với vẻ mặt hết sức nghiêm túc, “Đừng tin ông ta.” Cô thấy lo lắng, băn khoăn và quyết định ngay khi có cơ sẽ hỏi Dante xem ý anh ta chính xác là gì.

Cô lắc mạnh đầu và tập trung trở lại vào bản báo cáo.

Phải gọi đó là một thảm họa thì đúng hơn. Rõ ràng Dante không mấy khi phải làm những việc như thế này, nhưng như thế cũng có nghĩa là anh ta vẫn luôn gặp may. Chắc chắn họ sẽ phải kiểm tra lại từng li từng tí hiện trường nơi Portini bị giết, với hy vọng tìm được chút dấu vết nào đó.

Chậm nhất là ngay chiều nay phải tiến hành luôn. Nhưng bù lại thì những bức ảnh cũng không đến nỗi nào. Paola đóng sập tập tài liệu lại. Cô không thể nào tập trung được.

Paola không dám thừa nhận với chính mình rằng cô cảm thấy lo sợ. Cô đang ở giữa Tòa thánh Vatican, trong một tòa nhà đứng độc lập ở trung tâm thành phố. Tòa nhà này có tới hơn 1500 phòng làm việc, trong đó quan trọng nhất chính là phòng làm việc của Giáo hoàng. Đối với Paola, chỉ riêng cơ man nào là tranh ảnh và tượng điêu khắc bày khắp các gian sảnh và hành lang cũng đủ làm cô thấy choáng ngợp rồi. Và đối với những người đứng đầu Tòa thánh suốt hàng chục thế kỷ qua, đó chính là điều mà họ mong muốn; họ đều biết chắc những tác động mà thành phố của mình tạo ra cho du khách. Mặc dù vậy Paola nhất định không để cho những thứ xung quanh làm xao nhãng nhiệm vụ quan trọng mà mình đang theo đuổi.

“Cha Fowler?”

“Vâng.”

“Tôi hỏi ông một câu được không?”

“Tất nhiên rồi.”

“Đây sẽ là lần đầu tiên tôi gặp một vị hồng y đấy.”

“Không có lẽ thế.”

Paola suy nghĩ giây lát rồi nói tiế

“Tôi muốn nói là gặp một vị hồng y còn sống ấy.”

“Vậy cô định hỏi gì?”

“Thường thì người ta phải xưng hô như thế nào với một hồng y?”

“Bao giờ cũng là Đức ông.” Fowler gập quyển kinh lại và nhìn thẳng vào mắt Paola.

“Thoải mái đi nào. Ông ta cũng chỉ là một con người bình thường, giống như cô và tôi thôi. Và cô còn là thanh tra phụ trách cuộc điều tra này cơ mà. Cô là một người chuyên nghiệp. Và hãy hành động như đang ở trong hoàn cảnh hết sức bình thường thôi.”

Dicanti mỉm cười biết ơn. Cuối cùng thì Dante cũng mở cửa bước ra từ phòng chờ của văn phòng hồng y.

“Xin mời vào.”

Trong phòng đợi có hai chiếc bàn, hai vị linh mục trẻ măng ngồi bên điện thoại và máy tính. Họ lịch sự gật đầu chào các vị khách, và cả nhóm tiếp tục bước vào văn phòng của vị hồng y cận thần. Đó là một căn phòng giản dị đến khổ hạnh, chẳng hề có lấy một bức tranh hay tấm thảm nào. Phía bên này phòng có một thư viện nhỏ, đối diện là một chiếc ghế dài. Vật trang trí duy nhất trên tường là một cây thánh giá bằng gỗ.

Khác với những bức tường trống trơn, bàn làm việc của Eduardo González Samalo, người cầm trịch mọi chuyện tại Tòa thánh cho đến khi bầu ra được vị Giáo hoàng mới, lại bừa bộn giấy tờ. Samalo, trong trang phục áo dài màu đỏ sẫm của các hồng y, đứng lên khỏi ghế sofa để chào đón các vị khách. Fowler quỳ xuống và hôn chiếc nhẫn trên bàn tay chìa ra của Hồng y, như một cử chỉ thể hiện lòng tôn kính và quy phục, điều mà tín đồ Công giáo nào cũng làm trước mặt một vị hồng y. Paola hơi lùi lại, hy vọng là không ai để ý. Cô chỉ hơi cúi đầu, có lẽ là vìấu hổ nhiều hơn là một cử chỉ chào. Từ lâu cô không còn coi mình là một người Công giáo nữa.

Samalo tỏ ra rất khoan dung trước sự thô lỗ của Paola.

Vẻ đau thương và mệt mỏi còn hằn rõ trên khuôn mặt và đôi vai như sụp xuống của ông. Trong vài ngày tới ông vẫn còn là nhân vật tối cao trong Tòa thánh, nhưng căn cứ vào vẻ mặt ông, người ta có thể nhận ra là Samalo không mặn mà lắm với vai trò nặng nề này.

“Xin lỗi vì đã bắt các con phải chờ. Ta vừa nói chuyện điện thoại với một đại biểu của phái đoàn Đức. Họ đang vô cùng bực bội. Các phòng khách sạn đều chật cứng và cả thành phố là một mớ hỗn độn khủng khiếp. Thế mà ai cũng đòi được ngồi ở hàng ghế đầu trong tang lễ sáng mai.”

Paola nhã nhặn gật đầu.

“Con nghĩ chắc chắn cơn chấn động này làm tất cả chúng ta đều mệt mỏi.”

Samalo chỉ thở dài chán nản như một câu trả lời.

“Thưa Đức ông, người đã được thông báo về những gì đang diễn ra chứ ạ?”

“Tất nhiên. Camilo Cirin đã kịp thời thông báo cho ta về những sự kiện đã xảy ra. Tất cả đều là nỗi ô nhục khủng khiếp. Ta nghĩ rằng trong những hoàn cảnh khác có lẽ ta đã phản ứng mạnh mẽ hơn trước những tội ác dã man này. Nhưng chân thành mà nói với các con, ngay lúc này đây ta còn chẳng có đủ thời gian để mà phẫn nộ.”

“Chắc người cũng biết, thưa Đức ông, chúng ta phải nghĩ đến việc bảo đảm an toàn cho những hồng y khách.”

Samalo phác một cử chỉ về phía Dante.

“Vigilanza đã nỗ lực hết sức để tập các hồng y tại Domus Sanctae Marthae sớm hơn dự kiến, để bảo đảm an ninh cho cả tòa nhà này.”

“La Domus Sanctae Marthae?”

Dante xen vào giải thích. “Nghĩa là tòa nhà Sainte Martha. Một công trình kiến trúc được trùng tu lại theo chính yêu cầu của Giáo hoàng John Paul II, Người muốn công trình này được sử dụng làm nơi cư trú chính thức của các hồng y trong thời gian diễn ra Hội nghị bầu giáo hoàng.”

“Xây cả một tòa nhà rộng mênh mông chỉ cho mục đích đó thôi sao?”

“Khi nào không có Hội nghị hồng y, tòa nhà được sử dụng làm nơi dừng chân của những vị khách quý đến Tòa thánh,” Hồng y Samalo nói. “Cha Fowler, nếu tôi không nhầm thì cha cũng đã ở đó một lần, phải không nhỉ?”

Fowler có vẻ khó chịu. Trong giây lát như thể giữa hai người đang có sự đối đầu căng thẳng, một cuộc đối đầu không đổ máu nhưng căng thẳng không kém, bằng sức mạnh ý chí. Cuối cùng Fowler là người cúi đầu xuống.

“Đúng vậy, thưa Đức ông. Tôi đã có vinh dự được mời đến Tòa thánh một lần rồi.”

“Ta nghĩ là cha đã gặp rắc rối với Sant' Uffizio, Văn phòng Tòa thánh.”

“Tôi được mời đến để tham gia một cuộc thẩm tra về những hoạt động mà tôi đã tham gia, chỉ có thế thôi. Không có gì hơn cả.”

Vị hồng y tỏ vẻ hài lòng trước sự khó chịu không thể che giấu nổi của linh mục.

“À, tất nhiên rồi, cha Fowler. . . Không cần thiết phải giải thích với ta làm gì. Dù sao thì danh tiếng của cha cũng đã vượt trước cha rồi. Như ta đang nói, thanh tra Dicanti, ta rất yên tâm về vấn đề bảo đảm an toàn cho các vị hồng y, nhờ những nỗ lực rất đáng khen ngợi của cơ quan Vigilanza. Hầu hết các hồng y đều đang được bảo vệ sát sao, tránh xa khỏi mọi nguy hiểm, ở ngay trong Vatican này. Cũng còn vài người chưa đến. Về nguyên tắc, từ ngày 15 tháng 4 trở đi, các hồng y mới bắt buộc phải ở trong Domus Sanctae Marthae. Nhiều hồng y đang ở phân tán trong các giáo đoàn và dinh thự dành cho các chức sắc. Nhưng sắp tới chúng ta sẽ thông báo cho họ biết rằng họ phải ở tập trung cùng nhau”.

“Vậy hiện tại ở tòa nhà Sainte Martha có bao nhiêu người tất cả?”

“Năm mươi tư hồng y. Những người khác, trong tổng số 115 hồng y, sẽ đến đó trong vài giờ nữa. Chúng ta đã nỗ lực liên hệ với tất cả mọi người, yêu cầu họ gửi cho chúng ta lịch trình đi lại của họ để có thể bảo đảm an ninh cần thiết. Các hồng y sẽ là đối tượng bảo vệ quan trọng nhất của Tòa thánh. Nhưng như ta đã nói với cô, Chánh thanh tra Cirin đang phụ trách tất cả mọi chuyện.

“Đừng nên lo lắng như thế, cô gái.”

“Vậy con số một trăm mười lăm hồng y đó có gồm cả Robayra và Portini không?” Dicanti đăm chiêu hỏi, hơi khó chịu vì sự kẻ cả của vị hồng y cận thần.

“Hừm, có lẽ trong thực tế phải nói là một trăm mười ba hồng y,” Samalo bực bội trả lời. Với một người kiêu ngạo như ông ta, việc để cho một người phụ nữ chỉnh lại quả là khó chấp nhận.

“Tôi dám chắc là Đức ông đã có kế hoạch phù hợp với vấn đề này,” Fowler xen vào, cố gắng hòa giải hai người.

“Đúng thế. Chúng ta sẽ thông báo rằng Portini bị bệnh tại nhà nghỉ nông thôn của gia đình ông ấy, ở Corsica. Và rất đáng tiếc là ông ấy đã không qua khỏi. Còn về Robayra, những vấn đề liên quan đến sứ mệnh mà ông ấy đảm trách khiến ông ấy không thể tham dự Hội nghị hồng y bầu giáo hoàng, mặc dù chắc chắn ông ấy sẽ đến Rome để thể hiệự phục tùng của mình trước Đức Thánh cha mới. Và thật đáng tiếc, ông ấy đã qua đời trong một tai nạn giao thông, chắc chắn bên cảnh sát sẽ dễ dàng hoàn thành các thủ tục chứng tử phù hợp. Những câu chuyện này sẽ được thông báo cho báo chí sau khi Hội nghị hồng y kết thúc.”

Paola không khỏi thốt lên kinh ngạc, “Như vậy là Đức ông dã trù tính mọi việc đâu vào đấy rồi.”

Vị hồng y đằng hắng trước khi trả lời.

“Đó chỉ là một trong số nhiều phương án dự phòng. Và ít nhất thì phương án này sẽ không gây hại cho ai cả.”

“Trừ sự thật.”

“Đây là nhà thờ Công giáo, thanh tra ạ. Là nguồn sức mạnh và ánh sáng soi rọi đường đi cho hàng triệu con chiên. Chúng ta không thể để cho nhà thờ phải chịu thêm bất kỳ chuyện ô nhục nào khác. Xét từ quan điểm đó thì sự thật có là gì?”

Mặt Dicanti không giấu nổi vẻ hoài nghi, mặc dù cô thừa nhận tính logic ẩn chứa trong những lời của vị hồng y già. Cô nghĩ đến những cách khác nhau để đáp lại ông ta, nhưng rồi lại hiểu chẳng có cách nào chứng tỏ được điều gì khác cả. Tốt nhất là nên quay lại cuộc phỏng vấn.

“Tôi đoán nguyên nhân của việc triệu tập các hồng y sớm hơn dự định sẽ không được thông báo cho họ”.

“Tuyệt đối không. Tôi đã yêu cầu họ không được ra khỏi Tòa thánh nếu không có lực lượng Vigilanza hoặc Cận vệ Thụy Sĩ đi cùng. Lý do tôi đưa ra là có một nhóm cực đoan trong thành phố đang đe dọa chống lại nhà thờ Công giáo. Tôi tin là mọi người đều hiểu.”

“Ông có biết rõ các nạn nhân không?”

Gương mặt vị hồng y tối sầm lại

“Lạy Chúa, có. Với Hồng y Portini tôi cũng không có nhiều điểm chung, mặc dù ông ta là người Italia. Công việc của tôi từ trước đến giờ vẫn xoay quanh tổ chức nội bộ của Vatican, còn ông ấy thì dành cả cuộc đời cho học thuật. Lúc nào ông ấy cũng nghiên cứu, viết lách và đi khắp nơi rao giảng. Portinia là một con người vĩ đại. Cá nhân tôi không đồng tình với những quan điểm của ông ấy cho lắm, tôi thấy chúng quá cởi mở và cách mạng.”

“Cách mạng là sao ạ?”

Fowler hơi cúi người về trước và chăm chú hỏi.

“Rất cách mạng là khác, đức cha ạ. Ông ta đấu tranh cho việc sử dụng bao cao su, ủng hộ việc phong chức linh mục cho phụ nữ. Lẽ ra ông ấy đã có thể là một giáo hoàng của thế kỷ XXI. Hơn nữa, ông ấy cũng còn khá trẻ, dù trong thực tế năm nay ông ấy đã năm mươi chín tuổi rồi. Nếu ông ngồi vào chiếc ngai vàng của thánh Peter, chắc chắn ông ấy sẽ là người phụ trách Cộng đồng Vatican III, mà nhiều người đang rất tin tưởng là vô cùng cần thiết cho Giáo hội. Cái chết của ông ấy là một mất mát vô cùng to lớn và khủng khiếp.”

“Nếu ông ấy còn sống thì Đức ông sẽ bầu cho ông ấy chứ?” Fowler hỏi.

Vị hồng y cận thần cười khẽ.

“Cha không định yêu cầu tôi tiết lộ việc tôi sẽ bầu cho ai đấy chứ?”

Paola lại lên tiếng để tiếp tục kiểm soát cuộc phỏng vấn.

“Thưa hồng y, ông vừa nói là ông không có nhiều điểm chung với Portini cho lắm. Thế còn với Robayra thì sao?”

“Một con người vĩ đại. Hoàn toàn hiến dâng cuộc đời mình cho người nghèo. Tất nhiên là ông ấy cũng có những khiếm khuyết. Ông ấy bị ám ảnh với ý nghĩ được khoác chiếc áo trắng, đứng trên ban công nhìn xuống quảng trường Saint Peter ([2]). Tất nhiên, ông ta không bao giờ công khai tuyên bố tham vọng của mình. Chúng tôi là bạn bè rất thân thiết và thường xuyên viết thư cho nhau. Tội lỗi duy nhất của Robayra là sự kiêu ngạo. Lúc nào ông ta cũng muốn khoe khoang sự nghèo khổ của mình. Lá thư nào của ông ta cũng kết thúc bằng câu beati pauperes ([3]). Và để trêu ông ta, tôi ký lại là beati pauperes spirito ([4]) nhưng có vẻ như ông ta chẳng bao giờ hiểu điều tôi ám chỉ. Mặc dù có những khiếm khuyết, ông ta vẫn thực sự là người con trung thành của Chúa và nhân vật vĩ đại của Giáo hội.

Trong suốt đời mình, ông ấy đã làm được rất nhiều việc tốt đẹp. Tôi chưa bao giờ hình dung đến việc tôi sẽ nhìn thấy ông ấy trở thành Giáo hoàng ([5]) nhưng có lẽ là vì tôi đã quá thân với ông ấy.”

Trong khi nói về người bạn xấu số, vị hồng y già như rũ xuống, gương mặt u ám, buồn thảm, giọng nói run rẩy, đau thương - lúc này người ta mới nhận ra nỗi mệt mỏi và gánh nặng mà một ông già bảy mươi tám tuổi phải chịu đựng. Mặc dù không hiểu lắm những gì vị hồng y già đang nói, Paola vẫn cảm thấy thông cảm với ông ta.

Cô hiểu rằng đằng sau những lời lẽ thống thiết, trang trọng và biểu cảm như một bài điếu văn, vị hồng y già người Tây Ban Nha đang đau buồn vì không có cả thời gian để ở một mình và khóc thương người bạn thân của mình. Trong lúc suy nghĩ như vậy, cô chợt nhận ra mình đang bắt đầu nhìn thấu qua chiếc mũ và tấm áo choàng màu đỏ thẫm của vị hồng y, để hiểu rõ cái con người đang mang chúng. Có lẽ cô phải từ bỏ định kiến nhìn nhận các chức sắc tôn giáo như là những con người một chiều, cứng nhắc. Trong trường hợp này, thành kiến của cô đối với các linh mục hoàn toàn có thể gây tổn hại tới công việc mà cô đang tiến hành.

“Xét cho cùng, ta nghĩ không ai được coi là vị thánh ngay trong đất nước của chính mình. Như ta đã nói, ta và ông ấy có rất nhiều điểm tương đồng. Ông bạn già Emilo của ta đã đến đây bảy tháng trước. Đó là chặng dừng chân cuối cùng trong chuyến thăm của ông ấy. Một người phụ tá của ta đã chụp lại bức ảnh của ta và ông ấy trong văn phòng. Ta nhớ là ta đã để đâu đó ở đây thôi”

Vị hồng y bước lại bàn làm việc của mình và lấy ra một chiếc phong bì đựng rất nhiều ảnh. Ông lướt qua một lượt, chọn ra một bức và chìa cho các vị khách của mình xem.

Paola hờ hững nhìn lướt qua bức ảnh cho đến khi điều gì đó trong bức ảnh đột nhiên làm cô chú ý. Mắt cô trợn trừng sững sờ, miệng há hốc, có vội vàng giật mạnh cánh tay Dante, suýt chút nữa thì làm cánh tay của anh ta trật khỏi khớp vai.

“Ôi khốn kiếp, khốn kiếp.”

❀ ❀ ❀

[1] Air Force One : Chuyên cơ của Tổng thống Mỹ.

[2] Tức là trở thành Giáo hoàng.

[3] Phúc thay cho những ai đang nghèo đói (Phúc âm, Matthew 5: Tiếng Latin trong nguyên bản.

[4] Phúc thay cho những ai đang nghèo đói về tâm linh - Tiếng Latin trong nguyên bản.

[5] Nguyên văn “xỏ chân vào đôi dép của Người đánh cá”.