Nghị lực hiểu theo nghĩa triết lý, không phải là ý chí mà là một trạng thái của ý chí khi dẻo dai vươn mình đến một mục đích nào đã được suy nghĩ quyết định và đang thực hiện. Bạn có thể nói nghị lực tức là ý chí bền bỉ ăn chịu mọi trở lực, lúc nào cũng tiến đến đối tượng của mình. Một người can đảm nhứt thời vì một lý do nào đó không hẳn là một người nghị lực. Gọi là người nghị lực, người luôn luôn có sức khỏe tinh thần, chiến đấu với mọi nghịch cảnh, coi thường dư luận, bền gan với đau khổ, kiên tâm với lý tưởng. Chính nghị lực đã tạo cho đời những bực anh hùng, những thánh nhân.
Ganhdi là một ngôi sao nghị lực. Hồi lúc còn măng trẻ Ganhdi không hơn gì bạn và tôi. Khi mới đi học, Ganhdi lười biếng có hạng. Thích chơi giỡn. Ganhdi nhút nhát, thấy ai cũng sợ, khi thôi đi học thì thích ở trong nhà du dú như gián ban ngày. Lối 12, 13 tuổi lại sinh tật nghiện thuốc lá. Có khi không tìm tiền được để mua thuốc hút, Ganhdi ăn cắp tiền của cha mẹ. Nhiều lúc ông dối láo với người nhà để ăn mặn. Con người tuổi trẻ của Ganhdi là con người đầy tật xấu. Thế mà từ lúc đi du học ở Anh Quốc về sau, Ganhdi nhờ đọc Phúc-âm thư, kinh Gihta và tu tâm luyện tánh mà nên người có nghị lực phi thường. Ông có óc cương quyết siêu quần nhưng bao giờ cũng xử thế mềm mỏng. Cuộc sống của ông thanh đạm như của một bực tu hành, thích ăn mặc thô sơ, đi chân không, thường chay lạt. Ông không hề cầm vũ khí nhưng thực dân Anh sợ ông như người ta sợ hổ. Lời ông phán ra phần đông người dân Ấn nghe như nghe kinh thánh. Ông vận động những phong trào bất hợp tác, bất đề kháng, vào tù ra khám như cơm bữa nhưng tinh thần vẫn mạnh khỏe và cương quyết đòi độc lập cho nước nhà. Toàn dân Ấn nô lệ mang nặng ơn ông, coi ông như hiện thân của thần phật. Ngày ông bị tên vũ phu Golse ám sát là ngày quốc tang của dân Ấn mà cũng là ngày thế giới mất một bực người đầy chí khí.
Nếu muốn kể thánh nhân, gương nghị lực thì có thể viết bằng quyển sách dày. Thánh Bảo Lộc sau ngày trở lại Công Giáo, biến thành một sứ đồ cuồng nhiệt say mê việc truyền giáo. Ngài chịu không biết bao nhiêu cực khổ, khi bị chìm tàu, khi bị bắt bớ, bị đóng đinh cách khốc hại. Nhưng đến giây phút chót ngài vẫn yêu mến Thiên Chúa, say mê đấng Kitô, khao khát Kitô hóa đồng loại và chết thánh lành.
Bà thánh Têrêsa từ bé đến lớn gặp không biết bao nhiêu cơn thử thách, khi chịu hiểu lầm, lúc bị bạc đãi, gần 20 năm chịu cảnh khô lạt, bối rối trong tâm hồn, nhưng luôn đeo đuổi lối tu hành tiểu lộ, trông cậy Chúa và nên đại thánh.
Không cần kiếm thêm ví dụ. Ngần ấy gương chứng cho chúng ta thấy người nghị lực là người có ý chí dẻo dai, ăn chịu lao lung, chuyển bại thành thắng.