Người Chí Khí

Lượt đọc: 1376 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
C. Quan Niệm Hoàn Bị Về Ý Chí

❊ ❊ ❊

Trong cái mà những nhà tâm lý học gọi là « Tôi muốn » nếu phân tách nó kỹ, chúng ta thấy có cả một tổng hợp về ý tưởng và ước vọng. Trước khi bạn định đọc một quyển tiểu thuyết trinh thám, bạn đã dùng trí tuệ nghĩ đến những ích lợi của việc đọc, tưởng tượng những cái hay tác giả sẽ cung cấp cho bạn, đồng thời bạn có ước vọng giải trí, tìm thú vui trong việc đọc. Rồi bạn quyết định đọc. Trong cái « Tôi muốn đọc » của bạn ý chí đã tổng hợp hai ý nghĩ của bạn về quyển tiểu thuyết và những ước vọng đọc của bạn lại để làm nên một tác vi thứ ba không phải của trí tuệ hay của bản năng mà của riêng nó : Chúng ta gọi là tác vi ý chí. Con đẻ chính của ý chí tức là sự quyết định. Vậy bạn có thể định nghĩa ý chí là năng lực tinh thần tổng hợp những ý nghĩ của trí tuệ và sức xô đẩy của tình cảm để tiến đến sự thực hiện cách có ý thức một mục đích đã được suy nghĩ và được quyến rũ bởi tình cảm. Tác vi ý chí vì đó rất phức tạp. Chúng ta biết nó có mà khó bề ý thức bản chất của nó rõ ràng. Tuy nhiên chúng ta có thể chia nó ra làm bốn giai đoạn như nhiều nhà tâm lý học thường làm để hiểu rõ nó hơn : Quan niệm, bàn luận, quyết định, thực hành. Một điều bạn nên biết trước là trong bốn giai đoạn nầy đều có yếu tố tình cảm ảnh hưởng không nhiều thì ít. Chúng ta cần bàn nó riêng từng giai đoạn.

1) Quan niệm. – Khi khởi sự muốn làm việc gì hay muốn đối tượng chi bạn hãy tự vấn : Tôi làm việc đó không ? Tôi lấy vật đó chăng ? Tôi yêu người nọ không ? Lẽ dĩ nhiên đối tượng mà bạn thèm muốn đây phải là đối tượng bạn biết rõ hay biết với một trình độ kiến thức nào đó vì nếu hoàn toàn không biết, nhứt định không thể thích yêu : vô tri bất mộ mà. Đối tượng ít ra một cách chủ quan, nghĩa là đối với bạn phải có tính chất khả ái. Nhờ tính chất nầy bạn thấy nó có cái gì giống bạn hợp với bạn và muốn cho nó làm một với bạn. Cội rễ của tình yêu là đó.

Nhưng trong khi quan niệm điều gì, vật hay người nào bạn chưa ước muốn hẳn – bạn còn bàn luận một thời gian.

2) Bàn luận. – Trong giai đoạn nầy ta nghiên cứu đối vật chu đáo hơn. Ta chú ý đến những đặc tính của nó, phân tách các lý lẽ nghịch và các lý lẽ thuận, so sánh nó với những đối tượng khác cùng một loại. Tâm não ta lúc nầy là địa trường để cho quyết định và hoài nghi vật lộn với nhau. Chúng ta chưa biết chấp thuận hay từ khước. Qua giai đoạn bàn luận, đến giai đoạn quyết định.

3) Quyết định. – Trong cảnh lờ mờ của tâm não, có một tia sáng thúc đẩy ta bám lấy nó. Đó là sự lựa chọn đi đôi với sự hy sinh phủ nhận các điều khác. Lúc bấy giờ chúng ta không lưỡng lự nữa – Mà đã quyết đoán. Có hai thứ lực lượng thúc đẩy ta nhứt định : một là lực lượng của lý trí, hai là lực lượng của tình cảm. Lý trí gợi cho ta những ý tưởng những ý niệm, còn tình cảm cung cấp những hướng chìu, những luyến ái, cảm xúc vv… Cả hai góp công thúc đẩy ý chí và bản năng của ta đến quyết định và hành động.

4) Hành động. – Khi đã có quyết định thì có thể nói có hành động. Tác động của ý chí một khi đến giai đoạn nhứt quyết thì chỉ chờ đủ phương thế là biến thành thực tế. Người quyết định điều gì đã chịu trách nhiệm về việc ấy cũng như khi đã thi hành xong nó. Tuy nhiên một quyết định bao giờ cũng đòi hỏi sự thực hiện cụ thể để tự hoàn thành. Nếu không được thực hiện, nó phải tiêu ma đi như một chiếc hoa héo tàn trước khi thành quả.

Tóm lại trong quá trình của tác vi ý chí, chúng ta thấy việc quyết định đóng vai trò cột trụ. Chính nó là hành vi thuần túy của nhân vị : bạn có thể gọi là hành vi nhân linh. Nó có giá trị y như một tác vi cụ thể. Khi tôi muốn ăn trộm của bạn một đồng bạc, tôi phạm tội y như khi tôi lấy một đồng bạc của bạn : ý muốn của tôi chỉ chờ cơ hội để được cụ thể hóa thôi. Bạn định đem đến cho một nhà dục anh nào đó một món quà rất quí báu. Nhưng vì ốm đau, bạn đem đi không đặng. Tôi nói bạn đã có công trước mặt Thượng-Đế rồi. Chính tâm hồn của bạn bác ái chớ không phải chơn hay tay bạn. Việc cung hiến bên ngoài chỉ làm hoàn tất ý muốn bác ái của bạn thôi.

Ý lực để tự ám thị : Muốn có ý chí dẻo dai, cứ tạo những tập quán tốt đẹp(Toát yếu)

Xin bạn đọc thêm : Apprends à vouloir của Brisset Bonnelain 6 et 17 Ravisse Editeurs 52, Rue des Saints-Pères Paris (VIIè).

Đánh máy : mopie, minhf@yahoo, patimiha, thao nguyen, chip_mars, ganbunma, linhtt, lovelysnake289, kimduyen, blacktulip161, thuannguyen1088 Kiểm tra chính tả : Nguyễn Văn Ninh, Trần Khang, Nguyễn Thị Thủy, Đỗ Thị Thuỳ Trang, Hoàng Thị Trang, Trần Thị Kim Duyên, Trần Trung Hiếu, Nguyễn Tuấn Vinh, Dương Nhật Xuân, Trần Khánh Hoàng, Hoàng Huệ Anh, Vũ Thị Xuân Hương, Nguyễn Thị Thùy Dương, Nguyễn Thị Nhi, Đỗ Thúy Nhi, Nguyễn Tuấn Anh
Nguồn: TVE-4U
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 16 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.