Chín giờ sáng hôm sau, Melbury diện một bộ đồ vải thô bóng loáng, hãy còn hằn những nếp gấp và thoang thoảng mùi long não, rồi lên đường đến trang viên Hintock House. Việc con rể đang vắng nhà vài ngày để lên Luân Đôn tham dự vài buổi họp chuyên môn—dù là thật hay chỉ là cái cớ—thôi thúc ông càng phải đi ngay lập tức. Ông không hé lộ điểm đến của mình với cả vợ lẫn Grace, bởi sợ rằng họ sẽ van nài ông từ bỏ một kế hoạch quá đỗi mạo hiểm, và cứ thế lén ra đi một mình. Ông chọn thời điểm này với dụng ý là sẽ vừa khéo bắt gặp bà Charmond khi bà vừa dùng xong bữa sáng, trước khi những người đến bàn chuyện làm ăn khác xuất hiện, nếu có. Vừa trầm ngâm bước đi, ông vừa băng qua bãi đất trống nằm giữa khu rừng Little Hintock và mảnh rừng trồng nằm liền kề khuôn viên trang viên; vì không gian quang đãng, Winterborne từ vạt rừng thưa trên ngọn đồi kế bên—nơi anh và những người thợ đang làm việc—đã nhìn thấy ông. Biết rõ sứ mệnh của ông, chàng trai trẻ liền rảo bước từ vạt rừng đi xuống và tìm cách chặn đường người buôn gỗ lại.
– Tôi đã suy nghĩ về chuyện này, thưa ông, – anh nói, – và tôi cho rằng tốt nhất là ông nên tạm hoãn chuyến thăm này lại lúc này.
Nhưng Melbury thậm chí chẳng chịu dừng lại để nghe anh nói. Lời đã quyết, và ông hạ tâm chí sẽ phải khẩn cầu cho bằng được; Winterborne đành đứng ngước nhìn theo ông với vẻ ưu tư cho đến khi ông bước vào mảnh rừng thứ hai rồi khuất dạng.
Melbury giật chuông cửa dành cho người hầu ở khu nhà lớn, và ngay lập tức được thông báo rằng bà chủ vẫn chưa tiếp khách, điều mà quả thực ông có thể đoán trước được nếu như ông không phải là một con người cố chấp như thế. Melbury nói ông sẽ đợi, thế là người thanh niên nọ liền thân tình tiết lộ rằng, nói nhỏ cho ông nghe nhé, bà vẫn còn đang nằm trên giường và hãy còn say ngủ.
– Không sao cả, – Melbury nói, lùi lại phía sân trong, – tôi cứ đứng quanh đây là được. Mang trong lòng một sứ mệnh nặng nề, ông né tránh việc tiếp xúc với bất kỳ ai.
Thế nhưng ông cứ đi đi lại lại trong khoảng sân lát đá cho đến khi mỏi nhừ cả chân, mà vẫn chẳng có ai ra gặp ông. Cuối cùng, ông đành bước vào trong nhà và ngồi xuống một căn phòng đợi nhỏ, từ đây ông có thể thoáng nhìn thấy hành lang khu bếp cùng những cô hầu gái đội mũ trắng đang nhanh nhẹn thoăn thoắt qua lại đây đó. Họ đã nghe tin ông đến nhưng không tận mắt thấy ông bước vào, và cứinh rằng ông vẫn còn đang đứng ở sân trong, bèn bàn tán rôm rả về nguyên do có thể khiến ông đến đây. Họ không khỏi kinh ngạc trước sự liều lĩnh của ông; bởi dẫu cho hầu hết những lời xì xào bàn tán đều trút mọi lỗi lầm nặng nề lên đầu Fitzpiers, thì những kẻ hầu người hạ trong dinh thự này lại thích coi nữ chủ nhân của họ mới là người lầm đường lạc lối sâu sắc hơn.
Melbury ngồi với hai tay tì lên chiếc gậy mộc có núm quen thuộc, thứ cây mà ông đã chứng kiến từ thuở nó còn vươn cành bám đất trước khi ông kịp dùng nó làm gậy. Cảnh tượng trước mắt đối với ông không đơn thuần là khung cảnh vật chất xung quanh, mà là một tầm nhìn bi kịch cứ bám riết lấy ông như một lớp vỏ bọc. Xuyên qua lăng kính ấy, những biến động của hiện tại chỉ chớp lóe lên mơ hồ ở chỗ này chỗ khác, tựa như phong cảnh bên ngoài hắt qua những mảng màu rực rỡ của một khung cửa sổ kính màu. Ông cứ thế chờ đợi suốt một tiếng đồng hồ, một tiếng rưỡi, rồi hai tiếng. Sắc mặt ông bắt đầu tái nhợt và mệt mỏi, thấy vậy người quản gia bước vào bèn mời ông dùng một ly rượu vang. Melbury sực tỉnh và đáp:
– Không, không. Cô ấy sắp xong chưa?
– Bà ấy vừa mới dùng xong bữa sáng, – quản gia nói. – Chẳng mấy chốc nữa bà ấy sẽ tiếp ông thôi. Tôi đang định lên báo cho bà ấy biết ông đã ở đây.
– Gì cơ! Anh chưa báo trước cho cô ấy à? – Melbury hỏi.
– Ồ không, – người kia đáp. – Ông biết đấy, ông đến sớm quá mà.
Cuối cùng thì tiếng chuông cũng reo: bà Charmond đã có thể tiếp ông. Lúc ông bước vào, bà không có ở phòng khách riêng, nhưng chỉ một phút sau, ông nghe thấy tiếng bước chân bà từ cầu thang chính đi tới, và bà bước vào căn phòng nơi ông đang đứng.
Vào buổi sáng thế này, trông bà Charmond già đi đúng số tuổi của mình và thậm chí còn hơn thế nữa. Người ta suýt có thể lầm tưởng bà là hình mẫu kinh điển của người phụ nữ tuổi băm, dẫu thực chất bà chưa đầy hai mươi bảy hay hai mươi Tám tuổi. Vì trong phòng không đốt lò sưởi, bà bước vào với một chiếc khăn choàng hững hờ vắt trên vai, và hoàn toàn không mảy may nghi ngờ rằng Melbury đến đây vì bất kỳ mục đích nào khác ngoài chuyện gỗ lạt. Quả thực, Felice là người phụ nữ duy nhất trong giáo xứ chưa hề hay biết những lời đồn đại về sự yếu lòng của chính mình; vào thời điểm này, bà vẫn đang sống trong ảo tưởng ngọt ngào về những tai tiếng ấy, dẫu không phải là không ý thức được những khiếm khuyết của bản thân—những điều mà, thú thật, từng gieo vào lòng bà nỗi ân hận sâu sắc.
– Xin mời ngồi, ông Melbury. Tôi tin là ông đã đốn hạ tất cả số cây được bán cho ông trong mùa này rồi, ngoại trừ những cây sồi.
– Vâng, – Melbury đáp.
– Thật tuyệt làm sao! Làm việc trong rừng vào lúc này hẳn là thích thú lắm nhỉ!
Bà quá hời hợt để có thể giả vờ quan tâm đến chuyện của người ngoài một cách khéo léo đến mức che đậy được như một cỗ máy xã giao hoàn hảo. Chính vì thế, những lời “thật tuyệt”, “thích thú lắm” của bà thốt lên một cách vô trách nhiệm đến mức nghe vô cùng giả tạo.
– Vâng, vâng, – Melbury đáp, giọng chìm trong dòng suy tưởng. Ông không chịu ngồi xuống, và bà cũng đứng nguyên tại chỗ. Tì tay lên chiếc gậy, ông bắt đầu cất lời:
– Thưa bà Charmond, tôi đến đây vì một vấn đề nghiêm túc hơn nhiều—ít ra là đối với tôi—chứ không phải chuyện đốn cây. Và dù tôi có lỡ lời hay diễn đạt vụng về đến đâu trong chuyện này đi chăng nữa, thưa bà, xin hãy rộng lượng coi đó là do tôi thiếu sự từng trải chứ không phải vì thiếu lòng thành.
Bà Charmond có vẻ không được tự nhiên. Có lẽ bà đã bắt đầu đoán ra ý định của ông; nhưng bên cạnh đó, bà vốn vô cùng sợ hãi việc phải tiếp xúc với bất kỳ điều gì đau đớn, cay đắng, hay thậm chí là nghiêm túc, nên những lời mở đầu của ông thôi cũng đủ khiến bà thấy phiền muộn. – Vâng, chuyện gì vậy? – bà hỏi.
– Tôi là một kẻ đã luống tuổi, – Melbury nói, – mà mãi đến lúc xế chiều của cuộc đời, ơn trên mới rủ lòng ban ơn cho một mụn con, lại là một cô con gái. Mẹ nó là một người vợ vô cùng thương yêu của tôi, nhưng bà ấy đã vội vã rời bỏ chúng tôi khi con bé còn thơ dại, và đứa con gái trở nên quý giá đối với tôi như con ngươi trong mắt, bởi đó là tất cả những gì duy nhất còn sót lại để tôi yêu thương. Chỉ vì muốn có người chăm lo cho nó, tôi đã tục huyền với một người phụ nữ quê mùa, người đã đối xử với con bé hiền hậu như một người mẹ. Rồi thời gian trôi qua, vấn đề học hành của con bé đến, và tôi tự nhủ: ‘Ta sẽ cho con bé ăn học đến nơi đến chốn, dẫu có phải ăn bánh mì trừ bữa đi nữa.’ Tôi chẳng dám nghĩ đến chuyện gả chồng cho nó, vì nghĩ đến cảnh nó gắn bó với một người đàn ông khác, coi nhà người làm nhà mình thay vì nhà tôi, thì chẳng khác nào nếm trải cái chết. Nhưng rồi tôi hiểu rằng đó là quy luật tự nhiên, và việc nó có một mái ấm khi tôi đã khuất núi mới là hạnh phúc cho con bé; thế là tôi đành nuốt giận nhủ lòng vun vén cho nó vì hạnh phúc của nó. Thời trẻ, tôi từng có lỗi với một người bạn quá cố, và để chuộc lại lỗi lầm ấy, tôi đã quyết định trao đi đứa con gái quý giá nhất đời mình cho con trai của người bạn ấy, khi thấy hai đứa có cảm tình với nhau. Thế rồi nhiều chuyện xảy ra khiến tôi hoài nghi liệu việc làm đó có thực sự đem lại hạnh phúc cho con gái tôi hay không, bởi cậu thanh niên thì nghèo khó trong khi con bé từ nhỏ đã được nuôi nấng đài cát. Lại có một người khác đến theo đuổi nó—một kẻ tương xứng với nó cả về gia thế lẫn học thức; và xét ở mọi phương diện, tôi thấy chỉ có người ấy mới có thể mang lại cho nó một mái ấm mà sự giáo dưỡng đã biến thành một nhu cầu gần như thiết yếu. Tôi đã giục giã con bé, và nó đã gả cho người đó. Nhưng thưa bà, gốc rễ của những tính toán ấy lại là một sai lầm chết người. Tôi nhận ra rằng người đàn ông dòng dõi quý phái mà tôi đặt trọn niềm tin ấy lại là kẻ dạ thú bất lương, và ẩn chứa trong đó là nguy cơ đem lại nỗi đau khổ tột cùng cho con gái tôi. Thưa bà, hắn đã nhìn thấy bà, và phần còn lại thì hẳn bà đã rõ... Tôi đến đây không phải để đưa ra yêu sách—cũng chẳng phải để thốt lên lời đe dọa nào; tôi chỉ đơn thuần đến như một người cha đang chìm trong đau khổ khôn cùng vì đứa con gái duy nhất này, và tôi khẩn khoản xin bà hãy đối xử tử tế với con bé, đừng làm bất cứ điều gì có thể khiến tâm can người chồng quay lưng lại với nó mãi mãi. Xin bà hãy cấm cửa hắn, và hãy khuyên bảo hắn về bổn phận của một người đàn ông đúng như uy quyền mà bà có thể tác động lên hắn, và tôi vẫn hy vọng rằng vết rạn nứt giữa họ có thể được hàn gắn. Bởi làm thế bà cũng chẳng mất mát gì; vị thế của bà cao hơn rất nhiều so với những kẻ làm nghề chuyên môn đơn thuần, và lòng biết ơn mà bà nhận được từ tôi cũng như gia đình vì sự tử tế ấy là điều tôi không sao nói hết bằng lời.
Bà Charmond ban đầu chìm đợt phẫn nộ khi hiểu ra câu chuyện của Melbury; lúc nóng lúc lạnh, bà lẩm bẩm: – Hãy rời khỏi đây, rời khỏi đây ngay! – Nhưng khi thấy ông dường như chẳng mảy may bận tâm đến điều đó, những lời lẽ của ông bắt đầu tác động đến bà, và khi ông dứt lời, bà thở hổn hển với bầu không khí nóng hổi:
– Điều gì khiến ông lại nghĩ về tôi như vậy? Ai nói rằng tôi đã cướp mất chồng của con gái ông? Thật là những lời vu khống bị đặt quái đản—mà tôi hoàn toàn không hề hay biết gì cho đến tận lúc này!
Melbury giật mình, ngước nhìn bà với vẻ ngây thơ chân chất. – Nhưng thưa bà, chẳng lẽ ngài còn rõ sự thật hơn cả tôi sao?
Các nét trên gương mặt bà hơi co lại, và lớp phấn trang điểm trên khuôn mặt kiều diễm lần đầu tiên lộ rõ như một lớp màng ngoại lai. – Ông có để tôi được yên không? – bà nói, giọng yếu ớt làm người ta liên tưởng đến một lương tâm cắn rứt. – Chuyện này thật quá đỗi bất ngờ—ông đột nhập vào gặp tôi bằng những lời lẽ mập mờ, đánh tráo—
– Thấu trời xanh chứng giám, thưa bà, điều đó không đúng. Tôi không hề ngụy tạo điều gì cả; và tôi nghĩ một cách hợp lý rằng bà phải thừa biết lý do vì sao tôi đến đây. Những lời ong tiếng ve này—
– Tôi chưa hề nghe thấy gì về nó cả. Hãy nói cho tôi nghe về nó xem nào, tôi bảo thế.
– Nói cho bà nghe ư—tôi không đời nào làm thế. Chuyện thiên hạ bàn tán là gì không quan trọng. Còn sự thật thế nào, tự bà rõ hơn ai hết. Cứ chỉnh đốn lại mọi việc đi, tự khắc tai tiếng sẽ lắng xuống. Nhưng xin bà thứ lỗi—tôi ăn nói thô lỗ; còn tôi đến đây là để nói năng ôn tồn, để nài nỉ, cầu xin bà hãy làm bạn với con gái tôi. Con bé từng yêu quý bà, thưa bà; ban đầu bà cũng quý mến nó. Thế rồi bà hắt hủi nó chẳng vì lý do gì, và điều đó đã làm tổn thương trái tim nhân hậu của con bé nhiều hơn tôi có thể kể xiết. Nhưng chắc chắn bà có quyền làm thế với tư thế kẻ bề trên của mình. Chỉ là nếu bà chịu nghĩ cho hoàn cảnh của nó lúc này—chắc chắn, chắc chắn là bà sẽ chẳng nỡ làm hại nó đâu!
– Chắc chắn là tôi sẽ không làm hại nó—tôi... – Ánh mắt Melbury chạm vào ánh mắt bà. Thật kỳ lạ, nhưng lời nhắc nhở về tình cảm trước đây của Grace dành cho bà dường như tác động đến bà mạnh mẽ hơn tất cả những lý lẽ khác của Melbury. – Ồ, Melbury, – bà bật khóc thét lên, – ông làm tôi khổ sở quá! Sao ông lại có thể đến gặp tôi thế này! Thật là khủng khiếp! Giờ thì đi đi—đi đi thôi!
– Vâng, tôi đi đây, – ông đáp bằng giọng khàn đặc.
Ngay khi ông vừa ra khỏi phòng, bà liền lủi vào một góc, ngồi thụp xuống và oằn mình quằn quại trong một thứ cảm xúc đan xen giữa niềm kiêu hãnh bị tổn thương, nỗi bực bội và cả những tình cảm lương thiện hơn.
Tâm hồn dễ dao động của bà Charmond vốn hay chịu đựng những cơn sóng gió dữ dội dường ấy. Cho đến tận lúc này, bà chưa bao giờ nhận thức rõ ràng rằng tâm hồn mình đang dần bị xâm chiếm bởi một cơn mê sảng đã gây ra tất cả nông nỗi này; rằng bà đang đánh mất lý trí và phẩm giá dưới sức ép của nó, dần trở thành một thứ bản năng vô tri, một hiện thân của dục vọng. Sự mê hoặc đã dẫn dắt bà đi; cứ như thể bà đã bị tóm lấy bởi một bàn tay bọc nhung; và đây chính là nơi bà phải đối mặt—bủa vây bởi màn đêm u tối bất ngờ, tựa như một trận cuồng phong vừa quét qua.
Trong lúc bà ngồi đó, hay đúng hơn là co ro ở góc phòng, tinh thần suy sụp vì cuộc gặp gỡ, thì giờ ăn trưa rồi đầu giờ chiều đã trôi qua tự lúc nào mà bà chẳng hề hay biết. Rồi bất ngờ có tiếng thông báo về một “vị khách lạ mặt không chịu xưng tên”.
– Tôi không tiếp đâu, dù hắn là ai đi nữa. Tôi không tiếp bất kỳ ai hết.
Bà không hề nghe thêm bất kỳ tin tức gì về vị khách đó nữa; và chẳng bao lâu sau, trong nỗ lực tìm lại sự bình yên trong tâm trí bằng những vận động thể chất mạnh mẽ, bà đội mũ, khoác áo choàng rồi bước ra ngoài trời, chọn một lối mòn dẫn ngược lên những sườn dốc hướng về phía vạt rừng gần nhất. Bà vốn chẳng ưa gì những khu rừng, nhưng chúng có một ưu điểm là nơi bà có thể đi dạo mà ít bị ai chú ý hơn.