Cô bước trở lại căn lều, quăng chiếc mũ ca-pô và áo choàng xuống, rồi tiến lại gần người bệnh. Anh bắt đầu lẩm bẩm những điều đáng sợ ấy một lần nữa, và tay chân đã lạnh ngắt. Ngay khi nhìn thấy anh, nỗi thống khổ trong tâm trí cô lại trỗi dậy—thứ cảm giác mà động lực của cuộc hành trình vừa qua đã tạm thời xua tan đi.
Liệu anh có thực sự sắp chết không? Cô lau người cho anh, hôn anh, quên sạch mọi thứ trên đời ngoại trừ sự thật rằng người đang nằm đó trước mặt cô chính là người đã yêu cô hơn cả một người tình thông thường; người đã tự đày đọa bản thân vì sự thoải mái của cô, và quan tâm đến lòng tự trọng của cô hơn cả chính cô từng nghĩ tới. Tâm trạng ấy kéo dài cho đến khi cô nghe thấy những bước chân nhanh nhẹn, dứt khoát ở bên ngoài; cô biết đó là bước chân của ai.
Grace ngồi ở phía trong giường sát vách tường, tay nắm lấy tay Giles, thành ra khi chồng cô bước vào thì người bệnh nằm ở giữa cô và anh. Ban đầu, anh đứng chết sững, chỉ nhìn thấy một mình Grace. Chậm rãi, anh hạ tầm mắt xuống và nhận ra người đang nằm gục ngã kia là ai. Thật kỳ lạ làm sao, dẫu cho sự chán ghét của Grace đối với sự hiện diện của chồng mình từng suýt biến thành nỗi sợ hãi và đỉnh điểm là cuộc trốn chạy thực sự, thì vào khoảnh khắc này, cảm xúc cuối cùng và mờ nhạt nhất trong cô lại là chuyện cá nhân. Sự nhạy cảm của phái nữ đã bị lu mờ bởi một mục đích quên mình, và việc kẻ đang đứng đó là chồng cô đã bị bỏ quên hoàn toàn. Biểu cảm đầu tiên chiếm lấyKhuôn mặt cô là sự nhẹ nhõm; sự thỏa mãn trước sự hiện diện của vị y sư đã xóa sạch mọi suy nghĩ về người đàn ông kia, thứ chỉ quay trở lại dưới dạng tiềm thức mà không hề cản trở lời nói của cô.
“Anh ấy sắp chết ư—có còn chút hy vọng nào không?” cô kêu lên.
“Grace!” Fitzpiers thốt lên, bằng một giọng thì thầm không thể tả nổi—hơn cả một lời cầu khẩn, dẫu không hẳn là một lời van xin.
Anh bị chấn động bởi cảnh tượng trước mắt, không phải vì bản chất tự thân của nó—mặc dù điều đó cũng đủ gây ấn tượng mạnh với một kẻ tự xưng là chồng của người bạn kiêm y tá chăm sóc người bệnh—mà bởi vì nó chính là hình ảnh phản chiếu của một cảnh tượng từng diễn ra nhiều tháng trước, trong đó anh đóng vai bệnh nhân, còn người phụ nữ kia là Felice Charmond.
“Anh ấy đang gặp nguy hiểm lớn lắm sao—anh có cứu được anh ấy không?” cô lại kêu lên.
Fitzpiers trấn tĩnh lại, bước lại gần hơn đôi chút, và đứng quan sát Winterborne. Cái nhìn dò xét của anh chỉ diễn ra trong chớp mắt. Trước khi cất lời, anh đăm đăm nhìn cô như để thăm dò ảnh hưởng từ những lời sắp nói của mình.
“Anh ta đang hấp hối,” anh điềm tĩnh nói với một giọng khô khốc, chuẩn xác.
“Sao cơ?” cô thốt lên.
“Không thể cứu vãn được nữa, dù là tôi hay bất kỳ ai khác. Mọi chuyện sẽ chấm dứt nhanh thôi. Tứ chi đã lạnh cứng rồi.” Ánh mắt anh vẫn dán chặt vào cô; kết luận mà anh vừa đưa ra dường như chấm dứt vĩnh viễn mọi sự quan tâm của anh, dù là dưới danh nghĩa y khoa hay bất kỳ lý do gì khác, đối với Winterborne.
“Nhưng không thể nào như thế được! Mới ba ngày trước anh ấy hãy còn khỏe mạnh cơ mà.”
“Tôi nghi là không khỏe đâu. Trông thế này giống như một đợt tái phát, hệ quả từ một trận ốm trước đó—có thể là thương hàn—từ mấy tháng trước hoặc gần đây thôi.”
“À—anh ấy vốn không khỏe—anh nói đúng. Anh ấy đã ốm—anh ấy đã ốm khi tôi tới đây.”
Chẳng còn gì để làm hay để nói nữa. Cô sụp xuống ngồi bên mép giường, và Fitzpiers tìm một chỗ ngồi xuống. Cứ thế, họ chìm trong im lặng, và suốt quãng thời gian dài đằng đẵng đó, cô chưa từng quay đầu nhìn, hay thậm chí hướng tâm trí về phía chồng mình dù chỉ một chút. Thỉnh thoảng, anh lại lẩm bẩm với một giọng điệu đều đều mang vẻ uy quyền quen thuộc, đưa ra vài chỉ dẫn nhỏ để làm dịu bớt cơn đau của người sắp chết, và cô máy móc làm theo, cúi người bên cạnh anh trong những khoảng lặng đẫm nước mắt.
Winterborne không bao giờ tỉnh lại để nhận biết những gì đang diễn ra; và việc anh sắp ra đi cũng sớm hiển hiện rõ ràng đối với cô. Chưa đầy một tiếng sau, cơn mê sảng chấm dứt; tiếp theo là khoảng thời gian chìm trong sự đau đớn dịu đi và tiếng thở nhẹ nhàng, để rồi cuối cùng Winterborne lặng lẽ trút hơi thở cuối cùng.
Lúc đó Fitzpiers mới phá vỡ sự im lặng. “Em đã sống ở đây lâu chưa?” anh hỏi.
Grace đang chìm trong nỗi đau đớn tột cùng—trước mọi biến cố giáng xuống đời cô—trước những tàn nhẫn đã đày đọa cô—trước cuộc đời—trước cả Chúa trời. Cô đáp bừa: “Có đấy. Bằng quyền gì mà anh hỏi?”
“Đừng nghĩ là anh đòi hỏi bất kỳ quyền hạn nào,” Fitzpiers buồn bã nói. “Em muốn làm gì hay nói gì tùy ý em. Anh thừa nhận, hoàn toàn thấm thía như những gì em cảm nhận, rằng anh là một kẻ lang thang—một tên đồi bại—không xứng đáng sở hữu dù chỉ là một mảnh nhỏ nhất của em. Nhưng anh đã ở đây, và anh vô tình dành đủ sự quan tâm đến em để cất lên câu hỏi đó.”
“Anh ấy là tất cả đối với em!” Grace nói, hầu như chẳng thèm đoái hoài đến chồng, cô đặt bàn tay mình đầy cung kính lên đôi mi của người đã khuất, giữ nguyên ở đó một lúc lâu, nhẹ nhàng vuốt ve những hàng mi cứ như thể đang vỗ về một chú chim nhỏ.
Anh ngắm nhìn cô một lúc, rồi đảo mắt nhìn quanh căn phòng nơi ánh mắt anh chạm phải một vài vật dụng trang điểm cá nhân mà cô đã mang theo.
“Grace—nếu anh được phép gọi em như vậy,” anh nói, “anh đã từng phải chịu đựng sự nhục nhã gần như đến tận đáy. Anh đã quay lại kể từ khi em từ chối đi cùng anh đến nơi khác—anh đã bước vào ngôi nhà của cha em, và gánh chịu tất cả những điều đó mà không hề nao núng, bởi vì anh cảm thấy rằng mình đáng bị nhục nhã như vậy. Nhưng liệu còn có nỗi nhục nhã lớn hơn thế đang chờ đợi anh hay không? Em nói em đã sống ở đây—rằng anh ta là tất cả đối với em. Phải chăng anh phải rút ra từ đó một kết luận hiển nhiên nhất, tột cùng nhất?”
Sự đắc thắng bằng bất cứ giá nào luôn ngọt ngào đối với cả đàn ông lẫn phụ nữ—đặc biệt là phụ nữ. Đây là cơ hội đầu tiên và cũng là cuối cùng để cô trả thù cho những lời lăng mạ tàn nhẫn mà cô từng phải nhẫn nhịn đón nhận từ anh.
“Đúng vậy,” cô đáp; và sâu thẳm trong bản chất phức tạp đầy tinh tế của cô có một thứ gì đó khiến cô dâng lên niềm kiêu hãnh khi thốt ra những lời ấy.
Thế nhưng chỉ một khoảnh khắc sau khi chối bỏ bản chất thực sự của mình một cách mạnh mẽ như vậy, cô lại đâm ra hối hận. Chồng cô đã tái mét đi chẳng khác nào bức tường phía sau anh. Trông anh cứ như thể toàn bộ sức sống và tinh thần còn lại đã bị tước đoạt sạch trơn chỉ trong một nhát cắt. Dẫu vậy, anh vẫn không hề nhúc nhích, và trong nỗ lực tự kìm nén, anh mím chặt môi lại như thể đang bị kẹp trong chiếc ê-tô. Sự quyết tâm ấy đã đạt được thành công nhất định, dẫu cho cô thấy rằng niềm kiêu hãnh đắc thắng của mình vừa qua lớn hơn rất nhiều so với dự tính. Chẳng mấy chốc, anh nhìn sang phía Winterborne.
“Em có giật mình không khi nghe điều này,” anh nói, như thể chẳng còn đủ hơi để thốt nên lời, “rằng người từng là tất cả đối với anh cũng giống như anh ta đối với em, nay đã qua đời rồi?”
“Chết rồi—cô ta chết rồi ư?” Grace kinh hoàng thốt lên.
“Đúng vậy. Felice Charmond đang ở cùng chỗ với người thanh niên này đây.”
“Không thể nào!” Grace quả quyết thốt lên.
Anh tiếp tục nói mà không thèm để ý đến sự nghi ngờ của cô: “Và anh đã quay lại để tìm cách hàn gắn với em—nhưng—”
Fitzpiers đứng dậy, bước ngang qua căn phòng để rời đi, cúi gằm đầu với dáng điệu của một kẻ có hy vọng đã biến thành sự lãnh đạm, nếu không muốn nói là tuyệt vọng. Khi đi ngang qua cửa, ánh mắt anh lại một lần nữa dừng lại ở cô. Cô vẫn đang cúi người bên thi thể của Winterborne, khuôn mặt áp sát vào người thanh niên trẻ tuổi.
“Em có hôn anh ta trong suốt thời gian anh ta lâm bệnh không?” chồng cô hỏi.
“Có.”
“Kể từ khi cơn sốt của anh ta bắt đầu bùng phát sao?”
“Có.”
“Hôn lên môi ư?”
“Có.”
“Thế thì tốt nhất em nên uống vài giọt chất này pha với nước càng sớm càng tốt.” Anh rút một chiếc lọ nhỏ từ trong túi ra và quay lại đưa cho cô.
Grace lắc đầu.
“Nếu em không làm theo lời anh, chẳng mấy chốc em cũng sẽ giống như anh ta thôi.”
“Tôi mặc kệ. Tôi muốn chết.”
“Anh đặt nó ở đây nhé,” Fitzpiers nói, đặt lọ thuốc lên gờ cửa sổ bên cạnh. “Ít nhất thì tội lỗi vì đã không cảnh báo em sẽ không chồng chất lên đầu anh nữa, giữa vô vàn tội lỗi khác của anh. Giờ anh đi đây, và anh sẽ cử người đến với em. Cha em không biết rằng em đang ở đây, nên chắc anh bắt buộc phải báo cho ông ấy biết chứ nhỉ?”
“Tùy anh.”
Fitzpiers rời khỏi căn lều, và tiếng bước chân của anh nhanh chóng chìm nghỉm vào sự tĩnh lặng bao trùm khắp chốn. Grace vẫn quỳ đó và khóc nghẹn ngào, cô chẳng màng thời gian trôi qua bao lâu, rồi cô ngồi dậy, che mặt người tội nghiệp Giles lại, và bước về phía cánh cửa nơi chồng cô từng đứng. Không có bất kỳ dấu hiệu của người nào khác đến gần lọt vào tai cô, âm thanh duy nhất có thể cảm nhận được là tiếng lạo xạo nho nhỏ của những chiếc lá khô—giống như một chiếc đệm lông vũ, chúng vẫn chưa phồng trở lại hình dạng ban đầu sau khi bị sức nặng từ những bước chân rời đi của chồng cô đè bẹp. Điều đó gợi cho cô nhớ lại rằng cô từng bị ấn tượng bởi sự thay đổi trong diện mạo của anh; vẻ ngoài vô cùng trí tuệ vốn có trên gương mặt anh nay càng trở nên sắc sảo hơn bởi sự gầy gò, và phảng phất thêm một nét uy nghiêm từng trải. Cô quay trở lại bên cạnh Winterborne, và trong lúc cô đang chìm đắm trong những suy tư, một tiếng bước chân khác lại đến gần cửa, bước vào căn phòng ngoài, rồi dừng lại ngay lối vào căn phòng nơi Grace đang đứng.
“Gì thế—là Marty đấy à!” Grace lên tiếng.
“Vâng. Em đã nghe tin,” Marty nói, người mà phong thái dường như đã đánh mất hoàn toàn vẻ trẻ con dưới cú sốc tưởng chừng như đã vò nát tâm can cô.
“Anh ấy chết vì tôi!” Grace nghẹn ngào thấu tâm can.
Marty không hiểu hết ý nghĩa; và cô đáp lời, “Anh ấy giờ chẳng thuộc về ai trong chúng ta nữa, và nhan sắc của chị chẳng còn chút uy lực nào với anh ấy hơn vẻ ngoài thô mộc của em cả. Em đến để giúp chị đây, thưa cô. Anh ấy chưa từng quan tâm đến em, và anh ấy rất quan tâm đến chị; nhưng giờ thì anh ấy đối xử với cả hai chúng ta như nhau rồi.”
“Ôi đừng, đừng mà, Marty!”
Marty không nói thêm gì nữa, mà chỉ quỳ xuống bên Winterborne từ phía bên kia.
“Em có gặp chồng ch—ông Fitzpiers không?”
“Không ạ!”
“Thế điều gì đã đưa em đến đây?”
“Đôi khi em vẫn đi lối này. Vào thời điểm này trong năm, em phải sang tận bên kia khu rừng và buộc phải đến đó trước bốn giờ sáng để bắt đầu nhóm lò nướng bánh sớm. Em vẫn hay đi qua đây vào giờ này lắm.”
Grace nhìn cô bé đầy dò xét. “Vậy ra em biết chị ở đây ư?”
“Vâng, thưa cô.”
“Em đã nói với ai chưa?”
“Không ạ. Em biết chị ở trong căn lều này, rằng anh ấy đã nhường nó cho chị, còn bản thân thì ra ngoài tá túc.”
“Em có biết anh ấy trọ ở đâu không?”
“Không ạ. Cái đó thì em không dò ra được. Có phải ở Delborough không ạ?”
“Không. Không phải ở đó đâu, Marty. Giá mà được như thế thì tốt biết mấy! Nó đã cứu được—cứu được—” Để kìm nén dòng nước mắt, cô quay đi, và nhìn thấy một cuốn sách trên bệ cửa sổ, liền cầm nó lên. “Nhìn này Marty, đây là một cuốn Thánh vịnh. Anh ấy bề ngoài không phải là người sùng đạo, nhưng trái tim anh ấy vô cùng trong trắng và hoàn mỹ. Chúng ta hãy đọc một bài thánh vịnh tưởng niệm anh ấy nhé?”
“Ồ vâng—chúng ta hãy đọc đi—với tất cả tấm lòng ạ!”
Grace mở cuốn sách mỏng bìa nâu ra, thứ mà tội nghiệp Giles luôn để sẵn gần tay chủ yếu để tiện mài chiếc dao dọc giấy lên phần bìa da của nó. Cô bắt đầu đọc bằng chất giọng trầm ấm, thành kính vốn chỉ xuất hiện ở phụ nữ trong những dịp như thế này. Khi vừa dứt lời, Marty liền nói, “Em rất muốn cầu nguyện cho linh hồn anh ấy.”
“Chị cũng vậy,” người bạn đồng hành đáp. “Nhưng chúng ta không được phép.”
“Tại sao chứ? Sẽ chẳng ai biết đâu.”
Grace không thể cưỡng lại lý lẽ ấy, khi mà cô đang chịu sự chi phối bởi cảm giác muốn chuộc lỗi vì đã ghẻ lạnh anh lúc sinh thời; thế là những giọng nói dịu dàng của họ hòa quyện vào nhau, lấp đầy căn phòng nhỏ hẹp bằng những lời cầu xin tha thiết đến mức một tín đồ phái Calvin cũng phải ghen tỵ. Họ vừa dứt lời thì những tiếng bước chân đông đúc hơn lại vang lên, cùng với tiếng người trò chuyện, và Grace nhận ra một trong số đó chính là cha mình.
Cô đứng dậy, bước ra căn phòng bên ngoài, nơi chỉ có chút ánh sáng hắt ra từ căn phòng phía bên trong. Melbury và vợ ông đang đứng đó.
“Ta không trách con đâu, Grace,” cha cô cất lời với một thái độ xa cách, và bằng một giọng chẳng còn chút nào giống với giọng nói ngày xưa của ông. “Những gì giáng xuống đầu con và gia đình chúng ta đã vượt quá giới hạn của sự trách cứ, vượt qua cả những giọt nước mắt và tiếng ai oán rồi. Có lẽ chính ta đã đẩy con đến bước đường này. Nhưng ta đang bị tổn thương; ta bị trừng phạt; ta bàng hoàng. Đối mặt với chuyện này, chẳng còn gì để nói nữa cả.”
Không đáp lời, Grace quay người lặng lẽ bước trở lại căn phòng phía trong. “Marty,” cô nói nhanh, “chị không dám đối mặt với cha cho đến khi ông biết rõ hoàn cảnh thực sự của chị khi ở đây. Em hãy ra nói với ông ấy—những gì em đã kể cho chị nghe—những gì em đã thấy—rằng anh ấy đã nhường nhà cho chị.”
Cô ngồi xuống, hai tay ôm mặt, còn Marty bước ra ngoài, và sau một lúc ngắn ngủi đã quay trở lại. Khi ấy Grace đứng dậy, bước ra ngoài và hỏi cha mình rằng ông có gặp chồng cô không.
“Có,” Melbury đáp.
“Và cha đã biết hết mọi chuyện xảy ra rồi chứ?”
“Ta biết rồi. Tha lỗi cho cha nhé, Grace, vì đã ngờ vực con còn tệ hơn cả sự bồng bột—lẽ ra ta phải hiểu con rõ hơn mới phải. Con có muốn cùng ta trở về nơi từng là mái ấm của con không?”
“Không ạ. Con ở lại đây với anh ấy. Đừng bận tâm gì đến con nữa.”
Mối quan hệ đầy khác lạ, rắc rối và căng thẳng mà cô từng có với Winterborne ngay trước đó—do chính tay Melbury sắp đặt—đã khiến cho cơn giận tự nhiên của một người cha trước những hành động gần đây của cô không khỏi dịu đi. “Con gái ta ơi, mọi chuyện đã tồi tệ lắm rồi,” ông tiếp lời. “Nhưng sao con cứ cố chấp làm cho nó tồi tệ thêm làm gì? Con ở lại đây với Giles thì có ích gì cho anh ta nào? Cứ cho là ta không gặng hỏi gì đi. Ta không thắc mắc tại sao con lại quyết định đến đây, hay con sẽ định làm gì nếu anh ta không qua đời, dẫu ta biết con chẳng hề có ý làm điều gì sai trái một cách cố ý. Còn về phần ta, ta đã mất hết mọi quyền định đoạt đối với con, và ta chẳng oán trách gì đâu. Nhưng ta phải nói rằng, nếu con chịu cùng ta quay về ngay lúc này, con vừa tỏ được sự tử tế với anh ta, vừa tránh được mọi lời dị nghị xấu hổ.”
“Nhưng con không muốn tránh né điều đó.”
“Nếu con không vì bản thân mình, thì chẳng lẽ con không thể vì ta và mẹ con sao? Ngoại trừ người trong nhà chúng ta, chẳng ai biết rằng con đã bỏ nhà ra đi cả. Vậy tại sao con lại cứ muốn dùng một sự bướng bỉnh để dìm mái đầu bạc phơ của ta xuống nấm mồ trong đau khổ cơ chứ?”
“Nếu không vì chồng con—” cô bắt đầu nói, xao động bởi những lời của ông. “Nhưng làm sao con có thể gặp lại anh ấy ở đó được? Làm sao bất kỳ người phụ nữ nào không phải là món đồ chơi mặc sức sai khiến của đàn ông lại có thể bước về phía anh ta sau tất cả những chuyện đã xảy ra cơ chứ?”
“Nó thà bỏ đi nơi khác chứ nhất quyết không để con phải chịu cảnh không thể bước chân vào nhà ta đâu.”
“Sao cha lại biết điều đó?”
“Chúng ta đã gặp nó trên đường tới đây, và chính nó đã nói với chúng ta như vậy,” bà Melbury tiếp lời. “Nó cũng từng nói điều gì đó tương tự trước đây rồi. Trông nó hoàn toàn suy sụp và rối bời.”
“Nó đã tuyên bố với con bé khi đến nhà chúng ta rằng nó sẽ kiên nhẫn chờ đợi thời gian và sự tận tụy để đổi lấy sự tha thứ của con,” chồng bà nói. “Đúng thế phải không Lucy?”
“Vâng. Rằng nó sẽ không làm phiền đến Grace cho đến khi con bé hoàn toàn cho phép,” bà Melbury nói thêm.
Sự chu đáo có trước có sau này ở Fitzpiers khiến Grace vừa ngạc nhiên vừa dễ chịu; và dẫu cô chẳng hề mong muốn sự hiện diện của anh, cô lại cảm thấy hối hận vì thói dựng chuyện trả thù của mình đã vô tình tạo cho anh một lý do khác để tránh mặt cô. Cô không phản đối việc đi cùng cha mẹ nữa, dẫn họ vào căn phòng phía trong để nhìn Winterborne lần cuối, đồng thời thu dọn vài món đồ cá nhân của mình. Trong lúc cô đang làm việc đó, hai người phụ nữ được Melbury thuê đã tới, theo sau họ là lão Creedle đáng thương.
“Xin tha lỗi cho tôi, nhưng tôi chẳng tài nào kìm nén nỗi tiếc thương theo đúng phép tắc của một người đàn ông được đâu, ông Melbury ạ,” lão nói. “Tôi đã không gặp cậu ấy kể từ thứ Năm tuần trước nữa, và cứ ngẩn ngơ tự hỏi mãi không biết cậu ấy đi đâu suốt mấy ngày nay. Cứ ngỡ cậu ấy sẽ đến bảo tôi cạo rửa các thùng rượu táo để chuẩn bị mùa ép quả, hóa ra cậu ấy lại— Chà, tôi đã chứng kiến cậu ấy lớn từ thuở còn bé xíu; tôi từng quen cả bố cậu ấy—người hay chống hai cái gậy đi lại ngoài nắng trước khi qua đời cơ mà!—và giờ thì tôi đã chứng kiến hồi kết của dòng họ ấy, một mất mát mà Hintock chẳng đời nào kham nổi khi mà những người tốt ở đây vốn đã quá ít ỏi. Giờ thì chắc Robert Creedle cũng sắp bị đóng đinh vào mấy cái ván quan tài nghèo nàn của giáo xứ thôi; và chẳng có lấy một ai thèm nuốt trôi một tiếng thở dài vì lão đâu cho mà xem!”
Họ bắt đầu lên đường trở về nhà, Marty và Creedle ở lại phía sau. Một lúc lâu, Grace và cha cô cứ lặng lẽ bước đi song song mà không nói câu nào. Trời vừa hừng sáng với ánh chạng vạng xanh ngắt, và sắc màu lạnh lẽo của bầu trời phản chiếu lên gương mặt đẫm sương lạnh của cô. Cả khu rừng tựa như một ngôi nhà tang tóc, nơi nỗi mất mát thấm đẫm đến từng ngóc ngách cùng cực. Winterborne đã ra đi, và những rặng cây có vẻ như đang thổ lộ niềm khát khao sự hiện diện của anh; những cây non ấy, phần lớn do chính tay anh vun trồng, và từng được anh dự đoán một cách chuẩn xác rằng anh sẽ ngã xuống trước khi chúng kịp lớn lên, giờ phút này đây vẫn đang đâm rễ theo hướng mà đôi bàn tay khéo léo của anh từng chỉ định.
“Có một điều khiến chúng ta thấy việc chồng con quay lại nhà là điều có thể chấp nhận được,” cuối cùng Melbury cất lời—“đó là cái chết của bà Charmond.”
“À, vâng,” Grace đáp, thoáng bừng tỉnh khi nhớ lại, “anh ấy có kể với con.”
“Con có biết bà ấy chết thế nào không? Đó không phải cái chết kiểu như Giles đâu. Bà ấy bị bắn—bởi một người tình phụ bạc. Chuyện xảy ra ở Đức. Kẻ bất hạnh đó sau tự sát luôn. Hắn là một quý ông người Nam Carolina có tính khí rất cuồng nhiệt, kẻ từng lai vãng ở chốn này để ép bà ấy gặp mặt, và cứ bám theo bà ấy khắp mọi nơi. Cứ thế là kết thúc cuộc đời của Felice Charmond hào hoa một thuở—từng là ân nhân của ta—nhưng lại chẳng phải bạn của con.”
“Con có thể tha thứ cho bà ấy,” Grace lơ đễnh nói. “Edgar có kể cho cha nghe chuyện này không?”
“Không; nhưng nó để một tờ báo Luân Đôn có đăng bài viết về vụ việc đó trên bàn ở sảnh, gấp lại ở trang sao cho chúng ta dễ dàng nhìn thấy nhất. Chắc chắn tuần này tờ báo ở Sherton cũng sẽ đưa tin thôi. Điều khiến sự việc càng thêm phần bi thảm đối với nó, là ngay trước đó nó vừa có trận cãi vã nảy lửa với bà ta rồi bỏ đi. Nó kể với Lucy chuyện này, bởi vì chẳng có gì dính líu đến nó xuất hiện trên báo cả. Và nguyên nhân của cuộc cãi vã ấy, trớ trêu thay lại chính là người mà chúng ta vừa để lại đằng sau.”
“Ý cha là Marty sao?” Grace thốt lên một cách hững hờ. Bởi vì dẫu câu chuyện của Melbury có sát sao và gợi mở đến đâu chăng nữa, lúc này cô hoàn toàn chẳng còn chút tâm trí nào để bận tâm.
“Ừ. Marty South.” Melbury vẫn kiên trì kể câu chuyện của mình với hy vọng đánh lạc hướng cô khỏi nỗi đau hiện tại, nếu có thể. “Trước khi đi, con bé đã viết cho nó một bức thư, và nó đã giữ trong túi áo khá lâu mới đem ra đọc. Nó tình cờ rút bức thư ấy ra trước mặt bà Charmond, và đọc lớn lên. Trong thư có chứa vài điều khiến bà ta vô cùng tức tối, và điều đó đã dẫn đến sự rạn nứt. Bà ta đã đuổi theo nó để làm hòa thì gặp phải cái chết kinh hoàng kia.”
Melbury không biết rõ ngọn nguồn chi tiết, thực chất là bức thư của Marty South đề cập đến một món đồ trang điểm giả gắn liền với cả cô và bà Charmond. Cuối cùng thì viên đạn cũng tìm đúng đích của nó. Cuộc chạm trán giữa Fitzpiers và Felice đã diễn ra vô cùng gay gắt, một sự căng thẳng chỉ có thể sinh ra từ sự ê chề khi một người phụ nữ bị nhục mạ bởi một người phụ nữ khác ngay trước mặt người tình. Quả thực, Marty không hề dùng lời lẽ trực tiếp để gây ra điều đó; lời tố cáo về những lọn tóc giả thực ra xuất hiện khi Fitzpiers đọc lớn bức thư của cô cho Felice nghe, với giọng điệu mỉa mai đầy đùa cợt của một kẻ đã bắt đầu cảm thấy chán ngấy hoàn cảnh hiện tại, và thấy người bạn đời của mình, theo cách nói của George Herbert, chỉ là một thứ “niềm vui nhạt nhẽo”. Anh ta đã từng vuốt ve những lọn tóc giả dối ấy biết bao lần mà chẳng hề hay biết chúng là đồ mượn vá víu, và khi sự thật bị phơi bày một cách đột ngột như thế, thật khó để tránh khỏi việc thốt lên những lời châm biếm cay nghiệt, dẫu cho bản tính anh ta vốn hào phóng.
Mọi chuyện bắt đầu như thế, và bi kịch chính là hồi kết. Khi anh đột ngột bỏ đi, cô đã đuổi theo ra ga nhưng chuyến tàu đã rời bánh; và trên đường đến Baden để tìm anh, cô đã đụng độ tình địch của mình, để rồi những lời chì chiết dẫn đến một cuộc tranh cãi kịch liệt và cái chết của cả hai. Về khoảnh khắc bồng bột đầy bạo lực và tội ác ấy, Fitzpiers hoàn toàn không hay biết gì cho đến khi đọc được tường thuật trên báo chí, nơi mà—may mắn thay cho anh—không có bất kỳ dòng nào nhắc đến mối quan hệ quen thuộc trước đó của anh với người phụ nữ bất hạnh kia; cũng chẳng có bóng gió nào đả động đến anh trong cuộc điều tra sau đó, khi mà cái chết của cả hai được quy cho những khoản thua bạc, mặc dù trên thực tế, chẳng có ai trong số họ từng bén mảng đến sòng bài.
Melbury và con gái đã đến gần nhà, trên đường đi họ chỉ bắt gặp duy nhất một sinh vật sống là một con sóc; nó không chạy lên cây, mà thả rơi hạt dẻ ngọt đang ngậm trong miệng, phát ra tiếng kêu chut-chut-chut và dùng hai chân sau dậm mạnh xuống đất. Khi những mái nhà và ống khói của khu trang ốc bắt đầu hiện ra sau màn lá cây, Grace giật mình, khựng lại giữa bước chân đang thả trôi theo dòng suy nghĩ.
“Cha hiểu rõ chứ,” cô nói với mẹ kế, khi nỗi hoài nghi quen thuộc lại trỗi dậy trong lòng, “rằng con chỉ đồng ý quay về với điều kiện anh ta phải rời đi như đã hứa? Mẹ hãy báo cho anh ấy biết điều này nhé, để không xảy ra bất kỳ hiểu lầm nào.”
Bà Melbury, người từng có những cuộc trò chuyện riêng tư kéo dài với Fitzpiers, trấn an Grace rằng cô chẳng cần phải bận tâm nghi ngờ về điều đó làm gì, và có lẽ anh đã rời đi trước khi trời tối. Grace liền bước cùng họ vào khu nhà của Melbury, mệt mỏi ngồi thụp xuống chiếc ghế bành trong phòng khách, trong khi mẹ kế đi tìm Fitzpiers.
Sự tuân thủ nhanh chóng đối với mong muốn của cô mà vị bác sĩ thể hiện thực sự vớt vát lại chút danh dự cho anh, nếu như còn điều gì có thể cứu vãn. Trước khi bà Melbury kịp quay trở lại phòng, Grace—người đang ngồi bên bệ cửa sổ phòng khách—đã nhìn thấy chồng mình bước ra từ cánh cửa dưới ánh bình minh đang dần rực sáng, trên tay cầm một chiếc túi xách. Khi đi qua cổng, anh quay đầu lại. Ánh lửa bập bùng từ căn phòng cô đang ngồi hắt bóng dáng cô thành một vệt đen nổi bật bên khung cửa kính, và chắc chắn anh đã nhìn thấy cô rất rõ. Chỉ trong tích tắc, anh bước tiếp, cánh cổng khép lại, và anh biến khuất tầm mắt. Tại căn lều, cô từng tuyên bố rằng một người khác đã thay thế vị trí của anh; và giờ đây, chính cô đã đẩy anh rời xa.