“Tình yêu cai trị triều đình, trại lính, và chốn đồng quê.”
—Bài ca về Người hát rong cuối cùng.
“Thật là đau buồn khôn xiết nếu phải mất anh trong hoàn cảnh thế này, người bạn cũ của tôi,” Oliver thốt lên, thở hổn hển lấy hơi để nói. “Mau đứng lên và đi thôi! Ngay lúc này đây, có lẽ chúng ta đã quá muộn rồi; ngọn lửa đang vây quanh mỏm đá phía dưới, và trừ phi chúng ta vượt qua được lối đó, con đường duy nhất còn lại là vượt qua vách núi. Đi mau! Đi mau lên! Hãy rũ bỏ sự thờ ơ đi, John; giờ là lúc cấp bách rồi.”
Mohegan chỉ về phía Elizabeth, người vì quá bàng hoàng nên đã lùi lại, tựa người vào một mỏm đá ngay khi nhận ra giọng nói của Edwards, và cất tiếng với một chút sinh khí như vừa bừng tỉnh:
“Hãy cứu con bé—để mặc John chết.”
“Nàng! Ý nàng là ai?” chàng thanh niên kêu lên, quay phắt lại hướng mà người kia vừa chỉ; nhưng khi nhìn thấy bóng dáng Elizabeth đang rướn người về phía mình với vẻ mặt bộc lộ rõ nỗi kinh hoàng, lẫn lộn sự ngập ngừng không muốn gặp anh ở một nơi thế này, cú sốc mạnh đến mức khiến anh nghẹn lời.
“Cô Temple!” anh kêu lên khi tìm lại được tiếng nói; “cô ở đây ư! Số phận lại dành cho cô một cái chết thế này sao!”
“Không, không, không—tôi hy vọng tất cả chúng ta sẽ không phải chết, thưa anh Edwards,” cô đáp, cố gắng nói bằng giọng bình tĩnh; có khói, nhưng không có ngọn lửa nào hại được chúng ta cả. “Chúng ta hãy tìm cách rút lui thôi.”
“Hãy bám lấy tay tôi,” Edwards nói; “ắt hẳn phải có lối nào đó để thoát thân. Cô có còn đủ sức để cố gắng không?”
“Chắc chắn là có. Anh đã phóng đại mối nguy hiểm lên rồi đấy, anh Edwards. Hãy dẫn tôi đi theo con đường anh đã đến đây.”
“Tôi sẽ dẫn—tôi sẽ dẫn,” chàng thanh niên kêu lên với một giọng điệu tựa như kẻ đang lên cơn cuồng loạn. “Không, không—không có nguy hiểm gì đâu—tôi đã làm cô hoảng sợ vô cớ đấy thôi.”
“Nhưng còn người da đỏ thì sao—chúng ta có thể bỏ mặc ông ấy, như lời ông ấy nói, để cho chết cháy sao?”
Một vẻ đau đớn thoáng qua trên khuôn mặt chàng trai; anh khựng lại, liếc nhìn Mohegan đầy lưu luyến, nhưng rồi lôi người bạn đồng hành đi theo, dẫu cô chẳng mấy tự nguyện, bước những sải chân dài dũng mãnh về phía lối mòn mà anh vừa dùng để vượt qua vòng vây lửa.
“Đừng bận tâm đến ông ấy,” anh nói bằng thứ giọng biểu lộ sự bình tĩnh đến tuyệt vọng; “ông ấy đã quen với núi rừng và những cảnh tượng thế này rồi; ông ấy sẽ trốn thoát lên đỉnh núi—vượt qua vách đá—hoặc cứ ở nguyên đó cũng hoàn toàn an toàn.”
“Vừa lúc nãy anh đâu có nghĩ thế, Edwards! Đừng bỏ mặc ông ấy ở lại đó để chịu một cái chết như vậy,” Elizabeth kêu lên, đăm đăm nhìn vào khuôn mặt người dẫn đường với vẻ như nghi ngờ sự minh mẫn của anh.
“Một người da đỏ chính gốc! Ai từng nghe chuyện người da đỏ chết vì lửa bao giờ? Người da đỏ không thể cháy được; ý nghĩ đó thật nực cười. Nhanh lên, nhanh lên, cô Temple, kẻo khói sẽ làm cô ngạt thở đấy.”
“Edwards! Ánh mắt của anh, ánh mắt của anh đang làm tôi khiếp sợ! Hãy nói cho tôi biết sự thật về hiểm họa này; liệu nó có lớn hơn vẻ bề ngoài không? Tôi đủ sức chịu đựng mọi thử thách.”
“Nếu chúng ta chạm tới mỏm đá đằng kia trước khi bức tường lửa ấy tràn tới, chúng ta sẽ được an toàn, cô Temple,” chàng thanh niên thốt lên bằng một giọng nói vượt qua cả giới hạn của sự bình tĩnh giả tạo. “Chạy đi! Cuộc đấu tranh này là để giành lấy sự sống đấy!”
Nơi diễn ra cuộc gặp gỡ giữa cô Temple và người da đỏ từ lâu đã được miêu tả như một trong những thềm đá tạo thành một dạng sân thượng giữa miền núi non ấy, và như chúng ta đã nói, vách đá vừa cao lại vừa dựng đứng. Hình dạng của nó gần giống một cung tròn tự nhiên, với hai đầu nhập vào sườn núi tại những điểm mà độ dốc thoai thoải hơn. Edwards đã leo lên qua một trong những điểm tận cùng của vòng cung đá ấy, và cũng chính hướng đó là nơi anh đang giục Elizabeth ráo riết vắt kiệt sức lực để tháo chạy.
Những đám mây khói trắng khổng lồ đang cuồn cuộn bay qua đỉnh núi, che khuất cả hướng tiến và sự tàn phá của ngọn lửa; nhưng một tiếng nổ lách tách đã thu hút ánh mắt của cô Temple, khi cô đang chạy thục mạng qua khoảng đất trống dưới sự dìu dắt của chàng trai, hướng về phía màn khói nơi cô đã nhìn thấy những lưỡi lửa uốn lượn đang phóng vụt ra từ làn hơi mờ đục, lúc thì bùng lên cao tận trời xanh, lúc lại quằn quại là sát mặt đất, như muốn thiêu rụi mọi cành cây ngọn cỏ mà chúng liếm qua. Cảnh tượng ấy thúc giục họ dốc toàn lực; ngặt một nỗi, một đống ngọn cây khô lâu năm lại nằm chắn ngang lối đi của họ; và đúng vào khoảnh khắc cả hai tưởng rằng sự an toàn đã trong tầm tay, luồng không khí nóng rực đã thổi một lưỡi lửa chẻ đôi quét qua đống củi, khiến chúng bùng cháy ngay lập tức; và khi họ vừa đặt chân tới nơi, đôi uyên ương đang trốn chạy liền bị chặn lại bởi tiếng gầm gừ hung dữ của một biển lửa, tựa như có một lò luyện kim đang rực hồng ngay trước lối đi. Họ lùi lại vì sức nóng, đứng khựng trên một mỏm đá, đờ đẫn nhìn ngọn lửa đang lan nhanh xuống sườn núi, khiến cả sườn non biến thành một biển lửa ngút ngàn. Thật quá nguy hiểm cho một người mặc trang phục mỏng manh, thoáng mát như Elizabeth khi đến gần vùng hoành hành của thần lửa; và những tà áo thướt tha từng tô điểm thêm vẻ mềm mại, duyên dáng cho vóc dáng cô giờ đây lại trông giống như những công cụ đẩy cô đến chỗ diệt vong.
Dân làng thường có thói quen lên ngọn đồi đó để tìm gỗ dựng nhà và củi đốt; khi khai thác, họ chỉ lấy phần thân cây, bỏ lại ngọn và cành cho mục nát dưới tác động của thời tiết. Hậu quả là phần lớn ngọn đồi bị phủ kín bởi những thứ củi khô nhẹ ấy, vốn đã phơi mình dưới ánh nắng gay gắt suốt hai tháng qua và chỉ cần bén lửa là bùng cháy. Thậm chí, trong một số trường hợp, dường như chẳng có sự tiếp xúc nào giữa đám cháy và những đống củi đó, mà ngọn lửa cứ phóng từ đống này sang đống khác, hệt như ngọn lửa thần thoại trong đền thờ được miêu tả là tự thắp sáng lại ngọn đèn đã bị bỏ quên của nó.
Cảnh tượng ấy vừa đẹp đẽ lại vừa kinh hoàng, và Edwards lẫn Elizabeth đứng ngắm nhìn sự tiến công của sự tàn phá ấy với một tâm trạng pha trộn kỳ lạ giữa sợ hãi và tò mò. Tuy nhiên, chẳng bao lâu sau, chàng trai đã xốc lại tinh thần để tiếp tục nỗ lực thoát thân, kéo theo người bạn đồng hành dọc theo mép màn khói, đôi lúc anh lao sâu vào những tầng khói đặc quánh để tìm lối thoát, nhưng lần nào cũng hoài công vô ích. Cứ thế, họ di chuyển theo hình bán nguyệt quanh phần trên của thềm đá, cho đến khi đặt chân tới mép vực thẳm nằm đối diện với điểm mà Edwards đã leo lên, thì cả hai cùng lúc bàng hoàng nhận ra một sự thật phũ phàng rằng họ đã bị lửa bao vây tứ phía. Chừng nào còn một lối lên hoặc xuống núi chưa được dò xét thì vẫn còn hy vọng; nhưng khi việc rút lui trở thành điều hoàn toàn bất khả thi, nỗi kinh hoàng của hoàn cảnh ngặt nghèo giáng xuống đầu Elizabeth mạnh mẽ đến mức hệt như thể trước đó cô coi thường hiểm họa vậy.
“Ngọn núi này vốn được định sẵn là nơi mang lại điềm gở cho tôi!” cô thì thầm; “chúng ta sẽ tìm thấy nấm mồ của mình ở đây mất!”
“Đừng nói thế, cô Temple; vẫn còn hy vọng mà,” chàng trai đáp bằng chất giọng tương tự, dẫu ánh mắt vô hồn của anh lại mâu thuẫn hoàn toàn với lời nói; “chúng ta hãy quay lại mỏm đá đi—ở đó có—chắc chắn phải có—nào đó để chúng ta có thể trèo xuống.”
“Hãy dẫn tôi tới đó,” Elizabeth kêu lên; “đừng bỏ sót bất kỳ nỗ lực nào.” Cô không chờ anh đồng ý mà quay người, bước ngược lại về phía rìa vách đá, miệng lẩm bẩm trong những tiếng nấc nghẹn ngào, kìm nén: “Cha ơi! Người cha tội nghiệp, người cha đang quẫn trí của con ơi!”
Edwards đã ở ngay bên cô trong chớp mắt, đôi mắt nhức buốt soi xét từng khe nứt trên vách đá với hy vọng tìm thấy một lối mở có thể tạo thuận lợi cho việc tóm lấy đường thoát. Nhưng bề mặt nhẵn nhụi, phẳng lì của những khối đá hầu như chẳng chừa lại một chỗ đặt chân nào, chứ đừng nói đến những mỏm đá nhô ra liên tục vốn là điều kiện cần thiết để có thể leo xuống một vực sâu gần trăm thước. Edwards chẳng mất nhiều thời gian để nhận ra hy vọng này cũng hoàn toàn vô vọng, và với một nỗi tuyệt vọng sốt sắng vẫn đang thôi thúc anh hành động, anh lại chuyển sang một phương kế khác.
“Chẳng còn cách nào khác, cô Temple,” anh nói, “ngoài việc hạ cô từ đây xuống phiến đá bên dưới. Nếu có Natty ở đây, hay thậm chí đánh thức được người da đỏ kia, sự tháo vát và kinh nghiệm lâu năm của họ chắc chắn sẽ dễ dàng nghĩ ra cách làm được điều đó; nhưng lúc này đây, ngoài sự liều lĩnh ra thì tôi chẳng khác nào một đứa trẻ. Biết tìm đâu ra phương tiện đây? Bộ trang phục này của tôi vừa mỏng lại vừa chẳng có bao nhiêu vải—lại thêm chiếc chăn của Mohegan nữa; chúng ta phải thử thôi—phải thử mọi cách—còn hơn là trơ mắt nhìn cô trở thành nạn nhân của cái chết bi thảm này!”
“Thế còn anh thì sao?” Elizabeth nói. “Thật lòng mà nói, dẫu thế nào đi nữa, anh và John cũng không được phép hy sinh vì sự an toàn của tôi.”
Anh không hề nghe thấy lời cô, bởi vì anh đã đến bên Mohegan, người sẵn sàng nhường chiếc chăn của mình mà chẳng hỏi một lời, vẫn điềm tĩnh giữ nguyên chỗ ngồi với dáng vẻ đường hoàng của một chiến binh da đỏ, dẫu cho hoàn cảnh của chính ông còn ngặt nghèo hơn cả những người khác. Chiếc chăn được cắt thành những dải nhỏ rồi buộc chặt vào nhau; chiếc áo khoác vải lanh mỏng của chàng trai và chiếc khăn choàng bằng vải muslin nhẹ của Elizabeth cũng được nối thêm vào đó, rồi toàn bộ sợi dây tự chế được ném xuống vách đá nhanh như chớp; nhưng tổng chiều dài của những mảnh vải chắp vá ấy thậm chí còn chưa vươn tới được một nửa quãng đường xuống tận đáy.
“Không được đâu—không được đâu!” Elizabeth kêu lên; “với tôi chẳng còn hy vọng nào nữa! Ngọn lửa đang tiến đến từ từ nhưng chắc chắn. Kìa, nó đang thiêu rụi cả lớp đất dưới chân rồi kìa!”
Nếu ngọn lửa lan trên phiến đá đó với tốc độ bằng một nửa so với lúc chúng nhảy từ bụi cây này sang cây khác ở những khu vực khác trên núi, thì nhiệm vụ đau đớn của chúng ta đã sớm kết thúc; bởi vì khi ấy chúng đã thiêu rụi những kẻ khốn khổ đang bị mắc kẹt rồi. Nhưng chính đặc điểm địa hình nơi họ đứng đã mang lại cho Elizabeth và người bạn đồng hành khoảng thời gian nghỉ ngơi ngắn ngủi để họ tận dụng thực hiện những nỗ lực mà chúng ta vừa ghi lại.
Lớp đất mỏng trên mỏm đá chỉ nuôi sống được những thảm thực vật cằn cỗi, tàn tạ, và phần lớn những cái cây bén rễ trong các khe nứt đã chết khô từ những mùa hè oi bức trước đó. Những cây vẫn còn giữ vẻ ngoài tươi tắn thì chỉ mang vài chiếc lá khô quắt queo, trong khi số khác chẳng qua chỉ là những thân cây thông, sồi, và thích đã mục nát. Sẽ chẳng thể tìm đâu ra vật liệu nào bén lửa tốt hơn thế, giả sử có đường thông với biển lửa; nhưng mặt đất lại hoàn toàn trống vắng lớp củi mục từng dẫn dắt sức mạnh tàn phá ấy càn quét như vũ bão qua phần còn lại của ngọn đồi. May mắn thay, để bù đắp cho sự thiếu hụt vật liệu đốt này, một trong những con suối lớn vốn rất phổ biến ở miền đất ấy lại tuôn trào từ sườn dốc phía trên, và sau khi lững thững bò qua vùng đất bằng phẳng, làm bão hòa lớp rêu phủ trên đá, nó rẽ quanh chân ngọn đồi nhỏ cấu thành đỉnh cao nhất của núi, rồi tiến vào vòm khói ngút ngàn gần một trong hai đầu thềm đá, tìm đường chảy xuống hồ, không phải bằng cách tung bọt ào ào từ mỏm đá này sang mỏm đá khác, mà thông qua những mạch ngầm bí mật trong lòng đất. Nó có thể dâng lên bề mặt ở chỗ này hay chỗ khác vào những mùa mưa ẩm, nhưng vào những tháng hè khô hạn, người ta chỉ có thể dò ra nó nhờ những vũng lầy và đám rêu báo hiệu sự hiện diện của nguồn nước. Khi ngọn lửa tiến đến bức tường chắn tự nhiên này, nó buộc phải dừng lại cho đến khi nhiệt lượng tích tụ đủ để vượt qua độ ẩm, hệt như một đạo quân đang chờ đợi sự yểm trợ của pháo binh để mở đường cho sự tàn phá.
Khoảnh khắc định mệnh ấy dường như đã đến, bởi những làn hơi nước xèo xèo từ con suối có vẻ sắp cạn kiệt, và lớp rêu trên đá đã bắt đầu quăn lại dưới cái nóng gay gắt, trong khi những mảnh vỏ cây vẫn còn bám vào những thân cây chết thì bắt đầu bong tróc khỏi thân, rơi xuống mặt đất thành từng mảng mục vụn. Không khí như rung lên bởi những tia nhiệt có thể nhìn thấy rõ đang nhảy múa dọc theo những thân cây khô khốc. Có những lúc những đám khói đen kịt cuồn cuộn càn quét qua thềm đá nhỏ hẹp; và khi thị giác suy giảm, các giác quan khác lại góp phần khuếch đại nỗi kinh hoàng đáng sợ của cảnh tượng. Những lúc ấy, tiếng ngọn lửa gầm rú, tiếng củi nổ lách tách đầy hung hãn, tiếng cành gãy xé gió, và thỉnh thoảng là tiếng vang dội như sấm sét của một thân cây đổ sập, tất cả hòa quyện vào nhau để gieo rắc nỗi khiếp sợ cho những nạn nhân. Tuy nhiên, trong ba người, chàng trai tỏ ra là kẻ dao động hơn cả. Elizabeth, sau khi từ bỏ hoàn toàn ý niệm trốn thoát, đang dần chìm vào sự điềm tĩnh đầy kiên nhẫn mà đôi khi người phụ nữ mỏng manh nhất vẫn thường dùng để đối mặt với những thảm họa không thể tránh khỏi; trong khi Mohegan, người đứng gần vùng nguy hiểm hơn nhiều, vẫn điềm nhiên giữ nguyên chỗ ngồi với sự kiên định bất khuất của một chiến binh da đỏ. Một hoặc hai lần, ánh mắt của vị tù trưởng già, vốn thường đăm đăm hướng về những ngọn đồi xa xăm, lại quay sang nhìn đôi trẻ—những kẻ dường như đã bị định đoạt một cái chết quá sớm—với một thoáng thương cảm lướt qua nét mặt điềm tĩnh của ông, nhưng rồi nó lập tức quay lại hướng nhìn cũ, như thể đang dòm ngó vào cõi hồng hoang của tương lai. Quãng thời gian phần lớn ông đều lẩm nhẩm hát một khúc ca ai điểu bằng ngôn ngữ Delaware, sử dụng những âm vực trầm khàn đặc trưng của tộc người mình.
“Vào khoảnh khắc thế này, anh Edwards, mọi tước vị trần thế đều tan biến,” Elizabeth thì thầm; “hãy thuyết phục John lại gần chúng ta hơn đi—chúng ta hãy cùng nhau chết.”
“Tôi không thể—ông ấy không chịu nhúc nhích đâu,” chàng trai đáp bằng chất giọng tĩnh lặng đến rợn người. “Ông ấy coi đây là khoảnh khắc hạnh phúc nhất trong đời, ông ấy đã qua tuổi bảy mươi và sức khỏe sụt giảm nghiêm trọng từ lâu rồi; hơn nữa, ông ấy từng bị thương khi đuổi theo con hươu xui xẻo đó ngoài hồ. Ôi! Cô Temple, đó quả thực là một cuộc săn đuổi xui xẻo! Tôi sợ rằng nó đã dẫn đến cảnh tượng khủng khiếp này.”
Nụ cười của Elizabeth rạng ngời như thánh nữ. “Sao lại nhắc đến chuyện vụn vặt đó làm gì lúc này?—vào khoảnh khắc này, trái tim đã hoàn toàn nguội lạnh trước mọi cảm xúc trần thế rồi!”
“Nếu có điều gì có thể khiến một người chấp nhận cái chết này,” chàng trai kêu lên, “thì đó chính là việc được đối mặt với nó bên cạnh những con người thế này!”
“Đừng nói thế nữa, Edwards; đừng nói thế nữa,” cô Temple ngắt lời. “Tôi không xứng đáng với điều đó, và nói vậy là bất công với chính anh. Chúng ta phải chết; phải—phải—chúng ta phải chết—đó là ý Chúa, và chúng ta hãy cố gắng phó mặc như những đứa con ngoan của Ngài.”
“Chết ư!” chàng trai thốt lên bằng một tiếng kêu thét hơn là lời nói, “không—không—không—chắc chắn vẫn còn hy vọng chứ—cô, ít nhất là cô, không được phép, và sẽ không phải chết.”
“Chúng ta có thể trốn bằng cách nào đây?” Elizabeth hỏi, hướng ánh mắt bình thản tựa cõi tiên về phía ngọn lửa. “Hãy nhìn kìa! Ngọn lửa đang vượt qua bức tường đất ẩm—nó tiến đến chậm chạp thôi, Edwards, nhưng chắc chắn lắm. A! Kìa! Cái cây! Cây đã bén lửa rồi kìa!”
Lời cô hoàn toàn chính xác. Sức nóng của vụ hỏa hoạn cuối cùng đã chiến thắng sự kháng cự của con suối, và ngọn lửa đang từ từ bò dọc theo lớp rêu nửa khô; trong lúc ấy, một thân cây thông chết đã bén lửa ngay khi chạm phải một lưỡi lửa chẻ đôi, thứ vừa cuộn quanh thân cây vừa rít lên the thé trong một vòng xoáy dưới tác động của luồng không khí. Hậu quả xảy ra trong chớp nhoáng. Ngọn lửa nhảy múa dọc theo thân thông khô khốc hệt như tia chớp xé ngang một sợi xích, và ngay lập tức một cột lửa rực hồng đang bùng cháy dữ dội trên thềm đá. Nó nhanh chóng lan từ cây này sang cây khác, và cảnh tượng rõ ràng đang đi đến hồi kết. Khúc gỗ mà Mohegan đang ngồi đã bén lửa ở phần đầu bên kia, và người da đỏ dường như đã bị vây kín trong biển lửa. Dù vậy, ông vẫn hoàn toàn bất động. Do cơ thể không có gì che chắn, những đau đớn mà ông phải chịu đựng ắt hẳn vô cùng lớn lao; thế nhưng sức chịu đựng của ông vượt lên trên tất cả. Người ta vẫn có thể nghe thấy giọng nói của ông ngay giữa những nỗi kinh hoàng ấy. Elizabeth quay mặt đi khỏi cảnh tượng đó, hướng ra thung lũng. Những luồng gió xoáy hung hãn được tạo ra bởi sức nóng, và đúng lúc đó, vòm khói lửa phủ kín thung lũng đột ngột tan đi, phơi bày rõ mồn một ngôi làng yên bình nằm ở phía dưới. “Cha ơi!——Cha ơi!” Elizabeth thét lên. “Ôi! Lẽ ra điều này—chắc chắn đã có thể không giáng xuống đời tôi—nhưng tôi xin tuân số phận.”
Khoảng cách không quá xa nên người ta vẫn có thể nhìn thấy bóng dáng Thẩm phán Temple đang đứng trong khuôn viên nhà mình, dường như đang đăm đăm ngắm nhìn ngọn núi lửa mà hoàn toàn không hề hay biết gì về mối nguy hiểm đang đe dọa đứa con gái yêu quý. Cảnh tượng ấy còn đau đớn hơn cả hiểm họa đang kề cận; và Elizabeth lại quay mặt về phía sườn núi.
“Sự nóng nảy bồng bột của tôi đã gây ra cơ sự này!” Edwards kêu lên bằng giọng điệu của sự tuyệt vọng. “Giá như tôi chỉ có được một phần nhỏ sự bình thản thánh thiện của cô, cô Temple, thì mọi chuyện có lẽ đã tốt đẹp hơn rồi.”
“Đừng nhắc đến nó nữa—đừng nhắc đến nó nữa,” cô nói. “Giờ thì chẳng còn ích gì đâu. Chúng ta phải chết thôi, Edwards, chúng ta phải chết—vậy hãy đón nhận nó như những tín đồ Cơ Đốc giáo. Nhưng—không—anh vẫn có thể trốn thoát, biết đâu đấy. Trang phục của anh không dễ bắt lửa như của tôi. Chạy đi! Hãy rời bỏ tôi đi. Biết đâu vẫn tìm được một lối thoát cho anh—chắc chắn là rất đáng để thử. Chạy đi! Bỏ mặc tôi—nhưng khoan đã! Anh sẽ gặp lại cha tôi! Người cha tội nghiệp, người cha bất hạnh của tôi! Vậy hãy nói với ông ấy, Edwards, hãy nói với ông ấy tất cả những gì có thể xoa dịu nỗi đau đớn tột cùng của ông. Hãy nói với ông rằng tôi đã ra đi trong hạnh phúc và sự minh mẫn; rằng tôi đã về với người mẹ kính yêu; rằng khoảng thời gian của cuộc đời này chẳng là gì khi đặt lên bàn cân của cõi vĩnh hằng. Hãy kể về cách chúng ta sẽ gặp lại nhau. Và hãy nói,” cô hạ thấp giọng, thứ giọng vừa vút cao theo cảm xúc như thể nhận thức được sự yếu đuối trần tục của mình, “rằng tình yêu của tôi dành cho ông sâu sắc biết bao, tha thiết biết bao; rằng nó lớn lao đến mức suýt chút nữa đã sánh ngang với tình yêu tôi dành cho Thiên Chúa.”
Chàng trai lắng nghe những lời đầy xúc động của cô mà không hề nhúc nhích. Chẳng mấy chốc anh tìm lại được tiếng nói và đáp lời:
“Và chính tôi là kẻ mà cô ra lệnh phải bỏ đi ư! Phải bỏ mặc cô bên bờ vực của cái chết thế này sao? Ôi! Cô Temple, cô chẳng hiểu gì về tôi cả!” anh kêu lên, quụp xuống quỳ rạp dưới chân cô, hai tay ôm lấy tà áo thướt tha của cô như muốn che chở cho cô khỏi ngọn lửa. “Tôi đã bị dồn ép vào chốn núi rừng trong sự tuyệt vọng, nhưng chính sự hiện diện của cô đã thuần hóa được con mãnh thú trong tôi. Nếu tôi có lãng phí thời gian trong sự tha hóa, thì chính cô là người đã mê hoặc tôi làm điều đó. Nếu tôi có quên đi tên tuổi và gia thế của mình, thì bóng hình cô đã khỏa lấp chỗ trống của ký ức. Nếu tôi có quên đi những bất công cuộc đời gieo rắc, thì chính cô là người đã dạy tôi lòng trắc ẩn. Không—không—Elizabeth dấu yêu, tôi có thể chết cùng cô, chứ tuyệt đối không thể bỏ mặc cô!”
Elizabeth không nhúc nhích cũng chẳng đáp lời. Rõ ràng tâm trí cô đã vượt thoát khỏi cõi trần gian. Hồi ức về người cha và sự tiếc nuối vì phải chia lìa đã được xoa dịu bởi một thứ tình cảm thiêng liêng, nâng tâm hồn cô vượt lên trên những tầm thường của cõi thế, và cô đang dần rũ bỏ sự yếu đuối của giới tính trước thềm cõi vĩnh hằng. Thế nhưng khi lắng nghe những lời tỏ tình ấy, cô lại một lần nữa trở thành một người phụ nữ trần thế. Cô chống lại những cảm xúc ấy, mỉm cười khi nghĩ rằng mình đang rũ bỏ nốt chút vướng bận cuối cùng của bản ngã con người, thì thế giới cùng toàn bộ những cám dỗ của nó lại ùa về tràn ngập trái tim cô theo tiếng gọi của một giọng người, cất lên những âm thanh bén nhọn:
“Con bé! Mày ở đâu hở con bé! Hãy làm cho cõi lòng một lão già được vui sướng, nếu mày vẫn còn thuộc về cõi trần này!”
“Suỵt!” Elizabeth nói; “đó là Người-Mang-Giày-Da; ông ấy đang tìm tôi kìa!”
“Đính chính là Natty!” Edwards hét lên, “và chúng ta vẫn còn cơ hội cứu rỗi!”
Một vầng lửa lớn và rực rỡ bùng lên trước mắt họ trong chốc lát, lấn át cả ngọn lửa của khu rừng, theo sau là một tiếng nổ lớn đinh tai nhức óc.
“Đó là hộp đạn, chính là hộp thuốc súng,” cùng giọng nói ấy vang lên, rõ ràng là đang tiến rất gần họ. “Đứa trẻ quý giá của tôi tiêu đời rồi.”
Ngay khoảnh khắc tiếp theo, Natty lao qua những làn hơi nước của con suối và xuất hiện trên thềm đá, đội mũ da nai đã mất tích, mái tóc bị cháy xém tận da đầu, chiếc áo sơ mi ca rô vải thô đen thui và thủng chi chít lỗ chỗ, còn khuôn mặt đỏ au của lão trông càng sẫm màu hơn bao giờ hết bởi sức nóng khủng khiếp mà lão vừa phải đương đầu.