Thần Thoại Bắc Âu: Từ Edda Và Saga

Lượt đọc: 1700 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Wayland Và Các Valkyr

❊ ❊ ❊

Các Valkyr vốn thường bay xuống trần gian trong bộ lông thiên nga. Họ thường cởi bỏ bộ lông này khi đến một dòng suối vắng vẻ để đắm mình trong làn nước mát. Bất kỳ người phàm nào tình cờ bắt gặp họ như vậy và chiếm lấy bộ lông thiên nga có thể ngăn họ bay về trời, thậm chí ép những thiếu nữ kiêu hãnh ấy phải làm vợ nếu hắn muốn.

Tương truyền, có ba nàng Valkyr là Olrun, Alvit và Svanhvit đang đùa nghịch dưới nước thì ba anh em Egil, Slagfinn và Völund (hay còn gọi là thợ rèn Wayland) bất ngờ xuất hiện. Lấy được bộ lông thiên nga của các nàng, những chàng trai trẻ buộc họ phải ở lại trần gian và trở thành vợ mình. Những nàng Valkyr bị cầm chân ấy đã sống với chồng suốt chín năm, nhưng khi thời gian đó kết thúc, nhờ lấy lại được bộ lông hoặc nhờ phép thuật bị phá giải bằng cách nào đó, họ đã trốn thoát thành công.

“Họ ở lại đó

Suốt bảy mùa đông;

Nhưng đến mùa thứ tám

Nỗi nhớ trào dâng;

Và đến năm thứ chín

Định mệnh chia lìa.

Các thiếu nữ khao khát

Khu rừng u tối,

Nàng Alvit trẻ tuổi,

Trọn bề định mệnh.”

Khúc ca về Völund (Bản dịch của Thorpe).

Hai anh em Egil và Slagfinn cảm thấy vô cùng đau đớn trước sự mất mát ấy. Họ mang giày trượt tuyết lên đường tìm kiếm những người vợ yêu dấu, rồi biến mất trong những vùng đất lạnh giá và mù sương ở phương Bắc. Trong khi đó, người em thứ ba là Völund vẫn ở lại nhà vì biết rằng mọi sự tìm kiếm đều vô ích. Chàng tìm thấy sự khuây khỏa ngắm nhìn chiếc nhẫn mà Alvit đã tặng như một tín vật tình yêu, đồng thời nuôi dưỡng niềm hy vọng không nguôi rằng nàng sẽ trở lại. Vốn là một thợ rèn vô cùng tài năng, có thể chế tác những món đồ trang sức bằng bạc và vàng tinh xảo nhất cùng những thứ vũ khí ma thuật không nhát búa nào phá nổi, chàng dành thời gian rảnh rỗi để làm bảy trăm chiếc nhẫn y hệt chiếc nhẫn vợ chàng đã tặng. Khi làm xong, chàng buộc tất cả lại với nhau; nhưng rồi vào một đêm nọ, khi đi săn trở về, chàng phát hiện có kẻ đã lấy đi một chiếc nhẫn và để lại những chiếc khác. Niềm hy vọng trong chàng bừng sáng trở lại, bởi chàng tự nhủ rằng vợ mình đã ở đây và chẳng mấy chốc sẽ quay về đoàn tụ.

Cuộc phi ngựa của các Valkyr

J. C. Dollman

Theo thỏa thuận với họa sĩ

Tuy nhiên, ngay trong đêm hôm đó, khi đang ngủ say, chàng bất ngờ bị Nidud, Vua Thụy Điển, đánh úp, trói chặt và bắt làm tù binh. Nhà vua tịch thu thanh kiếm của chàng — một thứ vũ khí thượng thặng mang sức mạnh ma thuật mà hắn giữ lại cho riêng mình — cùng chiếc nhẫn tình yêu bằng vàng ròng sông Rhine, và đem chiếc nhẫn này trao cho cô con gái duy nhất của hắn là Bodvild. Về phần Völund tội nghiệp, hắn bị áp giải đến một hòn đảo láng giềng. Tại đây, để ngăn chàng trốn thoát, nhà vua đã gân khoeo chân chàng rồi bắt chàng phải làm công việc rèn luyện vũ khí và trang sức không ngớt cho mình. Hắn còn ép chàng xây dựng một mê cung phức tạp, và cho đến tận ngày nay, một mê cung ở Iceland vẫn được gọi là “ngôi nhà của Völund”.

Cơn thịnh nộ và nỗi tuyệt vọng của Völund lớn dần theo mỗi sự lăng mạ mà Nidud giáng xuống, khiến ngày đêm chàng chỉ nung nấu ý chí trả thù. Dù vậy, chàng vẫn không quên chuẩn bị đường tẩu thoát cho mình. Trong những khoảng nghỉ giữa lúc làm việc, chàng chế tác một đôi cánh giống hệt đôi cánh mà vợ chàng từng dùng khi còn là một Valkyr, dự định sẽ đeo lên ngay khi trả thù xong. Một ngày nọ, nhà vua đến thăm tù nhân của mình và mang theo thanh kiếm bị đánh cắp để nhờ chàng sửa chữa. Nhưng Völund đã vô cùng khôn ngoan tráo đổi bằng một vũ khí khác giống hệt thanh kiếm ma thuật đến mức nhà vua chẳng hề mảy may nghi ngờ khi quay lại lấy. Vài ngày sau, Völund dụ các hoàng tử con trai nhà vua vào xưởng rèn rồi sát hại họ. Sau đó, chàng xảo quyệt chế tác những chiếc cốc uống rượu từ hộp sọ của họ, làm đồ trang sức từ đôi mắt và hàm răng của họ, rồi đem biếu chúng cho cha mẹ và em gái các nạn nhân.

“Nhưng những chiếc hộp sọ

Dưới lớp tóc mây

Được chàng cẩn bạc,

Rồi dâng lên Nidud;

Còn từ đôi mắt

Chàng đẽo đá quý,

Gửi đến người vợ

Xảo quyệt của Nidud.

Và từ hàm răng

Của hai hoàng tử

Chàng làm trâm cài ngực,

Gửi tặng Bödvild.”

Khúc ca về Völund (Bản dịch của Thorpe).

Hoàng tộc chẳng mảy may nghi ngờ nguồn gốc của những món đồ ấy, và thế là chúng được đón nhận với niềm hân hoan. Về phần những hoàng tử tội nghiệp, người ta đinh ninh rằng họ đã trôi dạt ra khơi và chết đuối.

Brunhild và Siegmund

J. Wagrez

Ảnh, Braun, Clément & Co.

Không lâu sau đó, Bodvild muốn sửa lại chiếc nhẫn của mình nên cũng đến túp lều của người thợ rèn. Trong lúc chờ đợi, nàng vô tình uống phải một thứ thuốc mê khiến chìm vào giấc ngủ sâu và rơi vào tầm kiểm soát của Völund. Hoàn thành xong hành động trả thù cuối cùng, Völund lập tức đeo đôi cánh mà chàng đã chuẩn bị sẵn cho ngày này, tay cầm thanh kiếm cùng chiếc nhẫn rồi từ từ bay vút lên không trung. Hướng thẳng đến cung điện, chàng đậu ở một vị trí cao vời vợi ngoài tầm với, rồi lớn tiếng phơi bày tội ác của mình cho Nidud nghe. Nhà vua giận tím mặt, liền triệu tập Egil — anh trai của Völund, kẻ cũng đã rơi vào tay hắn — và ra lệnh cho anh ta dùng tài bắn cung siêu việt để hạ gục con chim ngạo mạn ấy. Làm theo một ám hiệu của Völund, Egil nhắm vào một khối u dưới cánh chàng nơi giấu một bàng quang đầy máu của các hoàng tử trẻ. Nhờ vậy, người thợ rèn đã bay đi trong khúc khải hoàn mà không hề tổn hại gì, đồng thời tuyên bố rằng Odin sẽ trao thanh kiếm của ông cho Sigmund — một lời tiên tri sau đó đã ứng nghiệm hoàn toàn.

Völund sau đó đến Alf-heim, nơi, nếu tin theo truyền thuyết, chàng đã tìm thấy người vợ yêu dấu và sống hạnh phúc bên nàng cho đến tận hoàng hôn của các vị thần.

Nhưng ngay cả ở Alf-heim, người thợ rèn tài ba này vẫn tiếp tục miệt mài rèn đúc, và những bộ áo giáp không thể xuyên thủng do chàng chế tác được mô tả trong các sử thi anh hùng sau này. Bên cạnh Balmung và Joyeuse — những thanh kiếm nổi tiếng của Sigmund và Charlemagne, người ta còn truyền tụng rằng chàng đã rèn thanh Miming cho con trai mình là Heime cùng nhiều thanh gươm kỳ diệu khác.

“Đó là bạn của Miming

Là vua của mọi thanh gươm,

Do bàn tay Weland tạo tác,

Được gọi là Bitterfer.”

Thơ ca Anglo-Saxon (Bản dịch của Coneybeare).

Có vô số câu chuyện khác kể về những thiếu nữ thiên nga hay các Valkyr từng chung sống với người phàm, nhưng nổi tiếng nhất trong số đó chính là chuyện về Brunhild, người vợ của Sigurd — hậu duệ của Sigmund và là anh hùng lừng lẫy nhất phương Bắc.

William Morris, trong tác phẩm “The Land East of the Sun and West of the Moon”, đã mang đến một phiên bản vô cùng lôi cuốn về một truyền thuyết Bắc Âu khác. Câu chuyện ấy là một trong những truyện hấp dẫn nhất nằm trong tập “The Earthly Paradise”.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.