Vương ma ma đi chưa đầy một năm, gia đình nhỏ của chúng tôi đã thay đổi đến mức không còn ra hình dáng gì nữa. Bà ấy lên đường về quê vào ngày mùng 3 tháng 9 năm ngoái, đúng vào ngày Chủ nhật, chồng tôi - Kiến - cũng ở nhà. Ngoài ra còn có cô con gái ba tuổi Linh Linh, con bé ngủ cùng Vương ma ma. Ngày thường chúng tôi không hẳn là yêu thích Vương ma ma, vì bà ấy làm việc tùy hứng, hoàn toàn không coi chúng tôi ra gì. Thế nhưng khi có bà ấy ở đây, chúng tôi cảm thấy vui vẻ, hai vợ chồng cứ bận rộn chạy ngược chạy xuôi mà không cần phải lo lắng chuyện nhà cửa. Bây giờ, chao ôi, thật tệ quá, đã bảy tám tháng nay tôi chưa từng đặt chân đến rạp chiếu phim rồi!
Bà ấy đi vào buổi chiều, tôi nhớ rất rõ, sau khi bà ấy ra khỏi cửa, chúng tôi bèn kiểm điểm lại đồ đạc trong nhà. Không phải là sợ bà ấy mang đi thứ gì, thực ra là vì ngày thường chúng tôi giao hết mọi thứ cho bà ấy, bản thân ngược lại không biết món đồ nào rốt cuộc để ở đâu. Vừa thu xếp đồ đạc, chúng tôi vừa bàn luận về những điểm tốt của Vương ma ma, quên hẳn đi tính khí tùy hứng trước đây của bà ấy, càng nói càng thấy buồn, không kìm được mà bốn mắt rưng rưng lệ. Linh Linh không hiểu ý chúng tôi, kẹt ở giữa cứ khóc nháo không ngừng, sau đó cả hai chúng tôi cũng mệt phờ người, Kiến đề nghị hay là cứ ra nhà hàng ăn một bữa cơm tối đã, tối về rồi thu dọn cũng chưa muộn. Thế là mọi người thay quần áo, rửa mặt. Bận rộn một hồi, để đồ đạc lộn xộn chất đầy trong phòng trước phòng sau, đóng sầm cửa phòng lại rồi tự mình đi ra ngoài. Trên đường đi Linh Linh cứ đòi tôi bế. Kiến nói trên xe điện đông lắm, để bố bế là được rồi. Linh Linh không chịu, tôi cáu lên, Kiến cưỡng ép bế con bé qua, tiếng khóc tiếng hờn dội vào tai không dứt, mày Kiến cũng nhíu chặt lại. Đây là lần đầu tiên kể từ khi kết hôn anh ấy cau mày với tôi, miệng tôi tuy không nói, nhưng trong lòng vô cùng tức giận.
Vào nhà hàng, Kiến liền nói muốn uống vài cân rượu cũ cho khuây khỏa, tôi không lên tiếng. Anh hỏi tôi ăn gì, tôi bảo anh cứ tùy tiện gọi vài món là được, anh gọi toàn là món nhắm rượu, tôi không uống rượu, cũng không thích ăn loại đồ đó. Linh Linh gào khóc đòi cái này đòi cái kia, chúng tôi dỗ dành lẫn dọa nạt đều vô ích, đành mỗi thứ cho con bé nếm một ít. Kiến thì một chén trong tay, chẳng thèm để ý gì nữa, còn tôi thì vội vã ăn xong cơm, bế Linh Linh đợi anh, càng đợi càng thấy không kiên nhẫn nổi.
Mãi mới đợi được anh uống xong rượu cùng ra ngoài, trên đường nhớ ra Linh Linh chưa ăn cháo, bèn mua cho con bé một cái bánh mì ở quán Quán Sinh Viên. Sau khi lên xe điện, Kiến lại nói mình uống nhiều rượu quá chưa ăn no, hối hận vì đã không mua thêm vài cái bánh mì ở Quán Sinh Viên. Tôi cũng thấy bụng trống rỗng, ăn ngoài rốt cuộc không ngon miệng bằng ở nhà, thôi thì mọi người cứ về nhà rồi gọi hai suất mì tôm nõn vậy.
Thế nhưng vừa bước vào cửa, nhìn thấy cảnh tượng lộn xộn khắp nơi, trong lòng liền cảm thấy phiền não. Linh Linh không đợi chúng tôi cởi áo ngoài đã vội vã khóc đòi ngủ, thế là Kiến tiện tay dọn đống đồ trên giường sang bàn, bảo tôi nằm cùng Linh Linh ngủ trước, còn anh tự mình mở cửa ra ngoài gọi mì tôm nõn. Lúc đầu Linh Linh không cần tôi nằm cùng, con bé cứ khóc đòi Vương ma ma. Mãi sau khi mắt con bé mơ màng như sắp ngủ, thì Kiến lại dẫn người giao mì gọi to hét lớn chạy lên lầu. Linh Linh bị họ làm tỉnh giấc lại đòi ăn mì, thế là lại phải thay quần áo cho con bé, tiễn người giao mì về, rồi lại dọn đống đồ trên bàn đi. Cứ thế rối loạn thêm nửa tiếng đồng hồ nữa, Linh Linh cuối cùng cũng mệt quá mà ngủ thiếp đi, tôi bảo chúng ta khoan hãy rửa mặt, cứ thu xếp xong xuôi đồ đạc rồi hẵng hay. Kiến chẳng đáp lời, chỉ cầm lấy điếu thuốc nằm ườn ra ghế sô pha, hồi lâu mới vươn vai nói không cần vội, đồ đạc cứ để mai từ từ dọn là được. Tôi nói anh đây là tham lười, ngày mai anh đi làm ở văn phòng rồi, đống đồ này chẳng phải để một mình tôi dọn sao? Anh nói vậy thì thế này đi, bây giờ chúng ta cứ tạm chất hết đống đồ vào phòng sau, sáng mai em vội vàng đến tiệm môi giới tìm một người giúp việc đến, bảo người ta buổi chiều rảnh rỗi thì từ từ thu dọn.
Một đêm không chuyện gì, vai đau chân mỏi.
Hôm sau tôi gọi Kiến dậy, bảo anh ở nhà trông Linh Linh, còn tôi thì ra ngoài tìm tiệm môi giới. Các tiệm môi giới gần chợ nhỏ nhiều vô kể, tôi chọn một tiệm có mặt tiền lớn nhất rồi bước vào.
"Có phải cần người giúp việc không?" - Một gã nhân viên mặt dài nhọn bước tới hỏi.
Tôi gật đầu.
"Cơm có cần nấu không?"
"Tất nhiên rồi!" Tôi nói.
"Có cần giặt quần áo không?"
Tôi lại gật đầu.
"Lau sàn, dọn phòng nữa?"
Tôi bảo hắn là chúng tôi chỉ dùng một người giúp việc, nấu cơm, giặt đồ, lau sàn, dọn phòng, tất cả đều phải làm.
"Ồ, cái này là phải làm tất cả rồi." Gã mặt dài hiểu ra, sau đó quay đầu hỏi một nữ giúp việc trung niên: "Có muốn đi thử không?"
Người nữ giúp việc kia lắc đầu, bà ta muốn chuyên làm việc trong phòng. Gã nhân viên lại hỏi tiếp vài người nữa, già trẻ đều hỏi qua, họ đều không mấy mặn mà. Trong lòng tôi cảm thấy vô cùng tủi nhục và phẫn nộ. Thế là không còn quản được chân mỏi tay đau nữa, chỉ tức tối quay ngoắt người định đi nơi khác tìm. Một gã đàn ông dáng vẻ ông chủ bước ra ngăn tôi lại, hắn nói: "Đừng vội, người giúp việc nhiều lắm." Hắn kiễng chân hét về phía góc phòng: "Cô chạy ra đây! Theo bà chủ này về thử việc xem." Một người phụ nữ trông như chị nông thôn từ trong góc lù đù bước ra, ánh mắt đờ đẫn, sau gáy tết một bím tóc dài. Ông chủ chỉ vào cô ta giới thiệu với tôi: "Cô chị này người khá tốt, mới từ quê lên, người thật thà không có mánh khóe."
Thế là tôi đưa cô ta về nhà thử việc, thử được một ngày liền hiểu ra, hóa ra người chị này quả thực là khá tốt, mánh khóe cũng không có, chỉ là có một việc cô ta không làm được. Bếp lò than nhóm không cháy lửa, nồi sắt tây nấu không được cơm, người nhà quê họ vốn quen dùng bếp lớn nồi lớn rồi mà! Tôi phải làm thay cô ta mọi thứ, thậm chí đến lúc cô ta đi vệ sinh, cũng phải có tôi đi theo kéo bồn cầu xả nước cho cô ta. Một ngày này làm tôi mệt đến rã rời, vừa làm thay cô ta, vừa dạy bảo cho cô ta nghe, mặc cho bạn nói đến khô cả môi cháy cả họng, mà cô ta vẫn "chứng nào tật nấy", chẳng học được cái gì cả. Tối đến khi Kiến về, anh đề nghị hay là cứ ra nhà hàng ăn đi, lần này ăn món Tây, như vậy Linh Linh không cần phải mua bánh mì riêng nữa. Còn về cô chị vừa tìm được kia, thì đã sớm được tôi đưa trả lại tiệm môi giới trước khi chúng tôi đi ăn, vì cô ta không biết đường.
Kiến nói: "Tiệm môi giới là chỗ hợm hĩnh nhất, thấy cô chủ nhỏ đích thân tới tận nơi chọn, liền biết công quán này không mấy khá giả, cho nên người tốt người ta không chịu đến đâu, mai cứ bảo người phục vụ ở công ty gọi giúp em một người đến là được." Tôi nghĩ câu này cũng có lý, mười một giờ trưa hôm sau, người phục vụ quả nhiên mang đến cho tôi một người giúp việc chừng ba mươi tuổi, trông rất lanh lợi. Người giúp việc đó vừa vào cửa đã như thể từng ở nhà tôi mười năm rồi, món gì cũng tìm thấy, bưng cơm nước ra bát nào cũng đâu ra đấy. Kiến ăn trưa bên ngoài, tôi vì muốn lấy lòng người giúp việc mới, đã đem món thịt bò kho, cá trắm phần đuôi vốn định để lại cho anh ăn tối, tất cả đều lấy cho cô ta ăn hết, việc này trong lương tâm tôi tuy cũng thấy có lỗi với chồng, nhưng người giúp việc tốt không dễ tìm, tôi không thể để người ta ngày đầu tiên đã thấy nản lòng mà chạy mất được! Tôi phải dùng mỹ thực để mua chuộc lòng cô ta, và luôn tỏ ra hòa nhã vui vẻ để lấy lòng cô ta.
Cô ta ăn cơm xong, liền vào pha nước sôi, vắt khăn tay rất đỗi ân cần, tôi cảm thấy chỗ thịt bò và cá kia không hề phí phạm, sự mệt mỏi hai ngày qua cần được nghỉ ngơi một chút, tôi cởi quần áo chuẩn bị ngủ trưa.
Đột nhiên người giúp việc lại đẩy cửa bước vào gọi một tiếng "Cô chủ", tôi vội vàng xốc lại tinh thần, nặn ra một nụ cười, vừa im lặng nghe cô ta nói tiếp, cô ta nói: "Tôi đi đây, xin lỗi nhé."
"Đi ư?! Cô đi đâu?" Tôi như thể gặp tiếng sét giữa trời quang.
"Về tiệm môi giới." Cô ta cười thản nhiên, chẳng hề để tâm đến vẻ lúng túng của tôi.
Xong rồi! Tất cả xong rồi! Hóa ra thịt bò và cá không sao mua chuộc được lòng cô ta, hòa nhã vui vẻ cũng không cách nào giữ chân cô ta lại, tôi cảm thấy tủi nhục cũng không khỏi thất vọng. Môi tôi run rẩy, trong lòng muốn hỏi cô ta "tại sao không muốn làm nữa"?, nhưng lòng tự trọng khiến tôi im bặt, tôi đành phải giả vờ như không quan tâm mà để mặc cô ta cuốn xéo.
Sau đó tôi lại đến tiệm môi giới vài chuyến, người phục vụ công ty cũng giúp chúng tôi vài lần, già, trẻ, lanh lợi, chậm chạp, xinh đẹp, xấu xí, sạch sẽ, bẩn thỉu, thật thà, hung dữ... đủ loại người giúp việc tôi đều đã gặp qua, cũng coi như là mở mang tầm mắt không ít. Cuối cùng chúng tôi đã tự mình dọn xong đống đồ tạp nham chất ở phòng sau, việc nhóm lửa nấu cơm cũng miễn cưỡng làm được, nghĩ bụng hay là cứ dứt khoát đừng dùng người giúp việc nữa!
Không dùng người giúp việc lại càng bất tiện hơn: Thứ nhất, tôi phải dậy sớm đi mua thức ăn, Kiến phải làm lỡ giờ làm việc để trông Linh Linh giúp tôi. Thứ hai, khách đến nhà, bản thân không thể phân thân ra ngoài mua thuốc lá, chuẩn bị điểm tâm, gọi hàng qua điện thoại thì không giao đúng giờ. Thứ ba, quần áo thay ra đem đến tiệm giặt, tốn kém chẳng bao nhiêu, mà lại quá bất tiện. Thứ tư, ra ngoài cứ phải lo bếp tắt lửa, chơi không trọn vẹn đã phải vội vàng quay về. Thứ năm, Linh Linh thực sự phải chịu khổ, con bé vốn là nhân vật trung tâm trong gia đình nhỏ, giờ đây lại thành mục tiêu xả giận. Thứ sáu, vợ chồng thường xuyên cãi vã, cũng thường xuyên ra nhà hàng ăn cơm ăn điểm tâm... Vì thế chưa đầy nửa tháng chúng tôi đã thay đổi ý định ban đầu, thôi thì vẫn cứ tìm người giúp việc vậy!
Kiến nói: "Dưới giải thưởng lớn, tất có dũng phu", chúng ta chuẩn bị trả lương cao, nhất định phải tìm một người giúp việc thật tốt. Thế là chúng tôi tìm được Chu ma ma. Bàn về tay nghề của Chu ma ma thì quả thực rất tốt, nhưng không hiểu sao, chúng tôi luôn cảm thấy không thể giao phó mọi việc cho bà ấy. Chúng tôi không yên tâm khi cả hai cùng ra ngoài mà để bà ấy trông nhà, càng không yên tâm để bà ấy một mình trông Linh Linh. Nhưng tuy chúng tôi không yên tâm về bà ấy, lại không thể để lộ ra chút vẻ không yên tâm nào, vì chúng tôi đâu thể để bà ấy giận lên rồi bỏ đi chứ! Chúng tôi rất cẩn trọng với bà ấy. Vì bà ấy, chúng tôi không dám dậy quá sớm, không dám ăn cơm quá muộn, không dám bớt mua vài món thức ăn, không dám không nhẫn nhịn cơn đau đầu mà rủ bạn bè người thân đến chơi bài, không dám nói ra trong bát canh thịt bò cà chua bà ấy bưng lên có chút mùi phân gián... Công phu nhẫn nhịn của chúng tôi thật đúng là kinh người, nếu con cái có thể nhẫn nhịn cha mình như thế này, thì là hiếu tử; vợ có thể nhẫn nhịn chồng như thế này, thì là hiền phụ. Kiến và tôi ngày thường tuy không phải hiếu tử hiền phụ, nhưng hôm nay lại là ông chủ bà chủ cung thuận của Chu ma ma. Chúng tôi từ khi có được Chu ma ma, tuy vạn sự đều chiều ý nịnh hót, sợ không kịp, nhưng ba tháng sau, bà ấy vẫn không thể không rời bỏ chúng tôi mà đi.
Bởi vì có một ngày Kiến tình cờ tính sổ sách, phát hiện số tiền chi tiêu lại vượt quá mức trước kia hơn ba lần. "Đó là do trăm thứ đều tăng giá vì tích trữ cả đấy thôi", anh khép sổ sách lại giải thích với tôi. Tôi suy nghĩ kỹ, thấy giá gạo tăng từ bảy tám mươi đồng lên đến một trăm hai, ba mươi đồng, than tổ ong từ sáu bảy đồng một gánh tăng lên mười lăm, mười sáu đồng, điều đó tất nhiên phải đổ tội cho kẻ tích trữ, nhưng ba tháng qua lượng gạo ăn hàng tháng từ sáu đấu tăng lên chín đấu, than đốt hàng tháng từ hai gánh tăng lên ba gánh rưỡi, thì lại nên bắt ai chịu trách nhiệm đây? Hơn nữa các đồ đạc khác sau khi kiểm điểm lại, có rất nhiều thứ đã không cánh mà bay, khăn tay, tất, bút máy, đồng hồ, ngay cả quần áo lót vải lụa cũng chỉ còn lại một bộ rưỡi, chúng tôi tình cờ nhắc đến một câu, Chu ma ma liền thề thốt kêu oan, sau đó lại gào khóc thảm thiết, vừa khóc vừa chửi những kẻ vu oan người khác chết không toàn thây, mắng một hồi, rồi xị mặt bỏ đi.
Chúng tôi thở phào nhẹ nhõm, đến đây lại bắt đầu rối loạn. Kiến đôi khi cùng người ta nhắc đến chuyện này, thường thở dài nói: "Lấy vợ nhất định phải biết việc nhà mới tốt!" Tôi nghe xong tuy cũng hổ thẹn, nhưng rốt cuộc vẫn là phần tức giận chiếm nhiều hơn.
Tôi thường oán hận, hận xã hội này tiến bộ quá chậm chạp, những nhà ăn công cộng, nhà trẻ... đến nay vẫn chưa thể thiết lập nhiều, hại cho những người không giỏi việc nhà như chúng tôi thực sự phải chịu khổ, lãng phí tinh thần thật không đáng chút nào. Nhưng đôi khi cũng thực sự hối hận, hối hận sao lúc trước không bớt đọc vài cuốn kịch của Shakespeare, những kiến thức như giặt giũ nấu nướng lại quan trọng hơn cả hoàng tử Hamlet!
Tôi dám nói, chúng tôi kể từ sau khi Vương ma ma đi rồi, không có ngày nào là có thể yên tâm làm việc, yên tâm đọc sách, sự bất an của cuộc sống vốn dĩ cũng không phải chỉ do máy bay đại bác gây ra đâu.
