Ngày 12 tháng 2

Sáng sớm, Thực Trai ăn mì, mặc áo mưa, tôi hỏi: "Sao rồi, trời mưa à?" Anh ta ủ rũ đáp: "Phải đó, e là không đi Tô Châu được rồi."

Nhưng kết quả là chúng tôi vẫn lên đường, trong xe tôi ngồi cùng Văn Tải Đạo quân, bàn về "Cổ Kim Nhân", "Thiên Địa", chẳng mấy chốc đã tới Tô Châu.

Dạo xong Chuyết Chính viên, tôi chỉ có hai cảm tưởng: Thứ nhất, trong vườn tốt nhất đừng nên đứng cảnh sát mà hãy thay bằng nữ thi nhân, thứ hai là khu vườn này quá hoang vu, đi đêm không tránh khỏi sợ ma.

Buổi tối ăn cơm ở Hạc viên, ăn xong liền đến khách sạn Lạc Hương, nghe Phàn Tố Tố kể chuyện. Phàn Tố Tố khá là "Hải phái", ngoái đầu cười một cái, trăm vẻ yêu kiều nảy sinh, dáng cầm đàn tỳ bà cũng rất đẹp.

Ngày 13 tháng 2

Buổi sáng dạo Linh Nham sơn, trong chùa XX chiêm bái tượng Ấn Quang pháp sư, và xem xá lợi. Lúc vào, mọi người đều nghiêm trang quỳ lạy, như thật lắm, tôi nghĩ trong số những người cùng đi có khi còn có kẻ đến cả đại danh của pháp sư cũng không biết ấy chứ, tôi thì chỉ từng thấy tên ông trong Vĩnh Hoài Lục của Hoằng Nhất pháp sư thôi, ngoài ra cũng chẳng biết gì thêm, tuy cũng theo mọi người quỳ lạy rất nghiêm chỉnh, nhưng trong lòng cứ thấy kỳ quặc thế nào ấy.

Gian ngoài có lời răn do chính tay pháp sư viết, đại ý không ngoài việc khuyên người ta làm thiện, trong đó có mấy câu nghe khá là... thế nào ấy, ông nói: "Cực Lạc thế giới, không có đàn bà, đàn bà súc sinh, sinh ra ở đây, đều hiện thân nam tử." (Đại ý là như vậy). Thế là tôi bực dọc chạy ra sân trời, thấy con chó vàng đang liếm mông, Đàm Duy Hàn cũng đi ra, cười chỉ vào con chó nói với tôi: "Ở nơi này chỉ cần nó và cậu rời đi, là thành thế giới Cực Lạc rồi." Tôi cũng mắng hắn là kẻ nhai lưỡi, sau khi chết đem đốt chắc chắn là sẽ không có xá lợi đâu.

Buổi trưa dùng bữa tại nhà hàng Thạch gia, món canh đậu phụ quả nhiên tươi ngon, nhưng nghĩ kỹ lại, một là do leo núi bị đói, hai là có lẽ do cho nhiều bột ngọt, lúc ăn nếu không có thơ của Vu Hữu Nhậm, Tri Đường và mọi người nhắc nhở, e là nuốt chửng luôn chứ chẳng màng phân biệt vị ngon, mà dù có phân biệt vị thì cũng chưa chắc dám nói là ngon hơn mấy phần hay mấy độ so với các quán khác. Nhưng nhìn chung mà nói, thức ăn của quán này là không tệ.

Trên bàn tiệc, tôi đòi bản thảo của tiên sinh Uông Chính Vị, ông bảo hãy uống rượu trước, thế là uống cạn một ly, chẳng mấy chốc đã say. Buổi chiều đi Thiên Bình sơn, không thể không ngồi kiệu, trong kiệu ngủ một giấc, phong cảnh dọc đường không rõ, lúc đến núi thì mắt vẫn còn mơ màng, leo đến Nhất Tuyến Thiên mới cảm thấy nguy hiểm, tỉnh táo hơn một chút. Trên đường về, người đàn bà khiêng kiệu cứ lải nhải đòi thêm tiền, hứng thú du ngoạn vì thế mà giảm đi quá nửa.

Buổi tối mọi người tụ tập đánh bài, đến cả lời kể chuyện của Tiền Cẩm Chương cũng không buồn nghe, quay về ngủ thì đã hơn ba giờ sáng.

Ngày 14 tháng 2

Thực Tiêu về Thượng Hải trước, Văn Tải Đạo quân vừa thấp vừa thiếu sức lực, nên hôm nay người đi Hổ Khâu ít đi. Lưu viên, Tây viên đều đã đi hết, trên tượng Phật có mấy chỗ vàng lá đều bị cạy mất, tôi nghĩ: Tương lai chiến tranh cứ tiếp diễn thế này, những mảnh vàng vụn này không biết có bị quản chế không? Mà những thứ như lư hương sắt trong chùa, không biết có bị thu mua không? Nếu có, chẳng phải các hòa thượng gặp đại họa rồi sao.

Đêm lại đánh bài, có người mắt còn không mở nổi, có người họng cũng khản đặc, nhưng đều không chịu dừng lại. Tôi nghĩ, khổ thế để làm gì chứ, muốn đánh bài, chẳng lẽ ở Thượng Hải không đánh được sao, việc gì phải cất công lặn lội tới tận Tô Châu?

Ngày 15 tháng 2

Hôm nay tiên sinh Uông Chính Vị đưa chúng tôi đi tham quan cổ tích, đầu tiên đến Thương Lãng đình, thăm nơi ở cũ của Thẩm Tam Bạch, thế là có người chụp ảnh làm bằng chứng. Phong cảnh Thương Lãng đình rất đẹp, nhưng nơi phong cảnh rất đẹp thì nhiều vô kể, sao mọi người cứ nhất định phải chọn những nơi nổi tiếng mà đến nhỉ? Cái này đại khái cũng giống như việc thích chơi với kỹ nữ nổi tiếng vậy, một là tâm lý mù quáng, hai là hư vinh. Thế nên du sơn tất phải đến Thiên Bình, Linh Nham, còn cái núi sau núi trước gần nhà mình thì chẳng buồn liếc mắt. Mà Phù Sinh Lục Ký thì hoàn toàn có thể không đọc, nơi ở cũ của Tam Bạch (viết nhầm là Tam Hắc cũng được) thì xem qua cũng tốt. Vì thế mà bên cạnh tấm bia cổ, liền viết to "Thúy Trinh em thật đẹp!" hoặc "Trương Quốc Diệu đã đến đây chơi" vân vân, để mong được lưu danh thiên cổ, ít nhất cũng có thể tự an ủi bản thân rằng chuyến đi này không uổng phí. Còn chúng tôi thì sao? Thật xấu hổ quá, hứng thú xem mấy câu vớ vẩn này còn cao hơn cả xem bia cổ, chỉ là không nỡ phụ lòng tốt chỉ dẫn nhiệt tình của tiên sinh Uông Chính Vị, đành gật đầu, vươn tay sờ vào bia một cái, coi như là đã hiểu rồi.

Nơi ở cũ của Khúc viên là đi từ tiệm may vào, bên trong toàn mạng nhện bụi bặm, không nỡ nhìn. Xuân Tại đường tiêu điều vạn trạng, cái gọi là Khúc viên đó còn chẳng bằng sân sau nhà tôi ở quê nữa, căn nhà này hiện do cháu dâu của Hồng Quân ở, trong sảnh có một chiếc dương cầm, nghe nói là Thái Kim Hoa từng chơi, thật là người mất vật còn. Tôi thấy những cái khác thì không cảm khái gì, chỉ là thấy nhiều sách cũ trong thư viện tỉnh như vậy, lại thấy đời người ngắn ngủi biết bao. Những cuốn sách này sao mà đọc hết được đây? Tiên sinh Uông Chính Vị nói: "Sao nhất thiết phải đọc hết chúng chứ!"

Trên đường đi Sư Tử lâm, lại đến chiêm bái mộ của tiên sinh Chương Thái Viêm. Bài viết của tiên sinh Thái Viêm tôi chưa đọc một bài nào, truyền thuyết về ông thì xem cũng khá nhiều, nên đối với ông rất mực kính trọng. Tiên sinh Uông Chính Vị đứng trước mộ ông cúi chào sâu, mái tóc bù xù của ông bay bay, càng thêm rối bời, tôi cảm thấy phong thái học giả của ông thực sự rất đáng yêu.

Tôi hy vọng Tô Châu cổ kính cũng có thể giống như tiên sinh Uông Chính Vị, giữ gìn được phong thái của chính mình, đừng để bị những khẩu hiệu và những công trình kiến trúc kiểu Tây hay kiểu Nhật phá hỏng những nét đẹp vốn có.