Trần Trung Thực Đoản Thiên Tiểu Thuyết Tập

Lượt đọc: 504 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Thi Thiên Về Đất Mẹ

❊ ❊ ❊

Mặt trăng từ trên sườn núi bên kia sông nhỏ nhô nửa khuôn mặt khuyết ra, trên mặt sông phủ một tầng hơi nước, như khói, lại như sương. Một dải đai rừng chạy dọc theo đê sông và kênh tưới tiêu trong thung lũng, hệt như những dãy núi nhấp nhô cao thấp. Hôm trước vừa mưa một trận lớn, trong không khí ban đêm ẩm ướt, thoang thoảng mùi thơm nồng nặc của hoa màu mùa thu đã chín, chui vào lỗ mũi người đi đêm.

Lương Chí Hoa, Bí thư Đảng ủy công xã Hà Tây, thong thả đạp xe đạp, để gió đêm thanh mát thổi vào cái đầu trọc không để tóc. Hết người đi sau này đến người khác lái xe lướt qua bên người ông. Chớp mắt đã biến mất ở phía xa con đường lộ mờ ảo dưới ánh trăng. Ông chợt nhớ ra, hôm nay là thứ Bảy rồi nhỉ! Những người đi đêm với từng bao lớn bao nhỏ buộc trên giá xe kia, phần lớn là công nhân viên chức làm việc bên ngoài có nhà ở nông thôn hai bên bờ sông, từ trong thành phố vội vã trở về đoàn tụ với người thân. Ông chợt nhớ đến người vợ đang làm việc ở bệnh viện huyện của mình, đó là một người vợ tốt hội tụ đầy đủ những phẩm chất hợp lý của cả đạo đức truyền thống lẫn đạo đức mới! Giờ này cô ấy đang làm gì nhỉ? Tuy cô ấy đã sớm quen với cuộc sống không có khái niệm ngày nghỉ của ông, thế nhưng, nếu cô ấy biết lúc này ông đang đi trên đường lộ nông thôn, không phải đến một đại đội nào đó để giải quyết những vấn đề tranh chấp dai dẳng, cũng không phải đến đoàn tụ với vợ con, mà là đi đến tận nhà bồi lỗi, xin lỗi một đội trưởng đội sản xuất từng bị ông trừng phạt sai lầm, thì cô ấy sẽ nói gì?

Ồ nha! Kiểm điểm! Bồi lỗi xin lỗi! Cho cái anh đội trưởng bướng bỉnh ở Hố Nhà Hồ kia! Đến nông nỗi này...

Tại hội nghị cán bộ ba cấp do công xã tổ chức, sau khi quán triệt văn bản của Trung ương về việc sửa chữa "cưỡng chế mệnh lệnh", "chỉ huy mò" trong phong trào "Học Đại Trại trong nông nghiệp", "Lương bạo gan" nổi tiếng toàn huyện, trong chớp mắt đã bị những giọt nước bọt phẫn nộ ngập trời đè bẹp... Ải ải! Lần này xong đời rồi! Thảm hại hoàn toàn rồi! Bây giờ không còn vị lãnh đạo nào khen ngợi phong cách làm việc sấm truyền gió bão, dám nghĩ dám làm của ông nữa rồi! Những phóng viên nhiệt tình từng bám lấy ông để viết bài, chụp ảnh, cũng chẳng bao giờ ghé thăm công xã Hà Tây nữa rồi! Tâng càng cao, ngã càng đau! "Lương bạo gan" —— trước kia là biểu tượng của vinh quang, bây giờ biến thành biệt hiệu cho mọi người giễu cọt rồi! Hội nghị ba cấp kết thúc rồi, kiểm điểm vẫn chưa xong, tổ công tác do cấp trên cử đến yêu cầu ông sau hội nghị phải đến tận nhà đội sản xuất bồi lỗi xin lỗi, ông không thể không chấp hành, nhưng trong lòng luôn có một nỗi uất uất khó nói... Công cũng được, tội cũng xong, kiểm điểm xong xuôi, mau chóng nhấc chân khỏi công xã Hà Tây, đi bất kỳ bộ phận nào trong huyện cũng được, không làm nông nghiệp nữa...

Lương Chí Hoa mãi vẫn không hiểu nổi, tại hội nghị ba cấp vừa mới kết thúc, khi các cán bộ và đại biểu xã viên tranh nhau vạch trần phê bình ông, thì anh đội trưởng bướng bỉnh của đội sản xuất Hố Nhà Hồ lại ngồi trên chiếc ghế dài tựa vào tường, giương đôi mắt trâu tròn xoe, không nói một lời, cho đến khi hội nghị kéo dài một tuần kết thúc. Phải biết rằng, dưới tay ông, người bị trừng phạt nặng nề nhất, thảm hại nhất, chính là vị đội trưởng bướng bỉnh này! Vì chống đối việc đào bỏ bãi lau sậy ở kênh mương phía tây làng Hố Nhà Hồ, với tội danh "phá hoại" quy hoạch thống nhất ruộng bậc thang trên đồi của toàn xã, mà bị ông cách chức, lưu Đảng theo dõi... Bây giờ chính là lúc anh ta nên lên tiếng, trút giận, kể khổ, tại sao lại không mở miệng? Tại sao không nước mắt ngắn nước mắt dài tố cáo sự chỉ huy mò của Lương bạo gan đã mang lại tai họa cho họ? Tên bướng bỉnh này, e là không giỏi dùng ngôn ngữ để biểu đạt cảm xúc nhỉ? Tên bướng bỉnh với tóc và râu cứng như bàn chải lông heo này, e là chỉ có dùng nắm đấm mới biểu đạt được những lời trong lòng ra nhỉ...

Rẽ khỏi đường lộ, đi qua một đoạn đường đất giữa khoảng đất bằng, vượt qua một sườn đồi không mấy dốc, là có thể nhìn thấy đường nét của làng Hố Nhà Hồ. Làng Hố Nhà Hồ nhỏ bé được tạo thành bởi tán cây và những bức tường nhà cao, lặng lẽ ẩn mình dưới ánh trăng mờ ảo nơi lõm núi, không có tiếng chó sủa, không có tiếng người, những đốm sáng hắt ra từ cửa sổ nhà nông, như những con mắt của núi rừng, tiếng suối chảy đêm ngày không ngớt dưới kênh mương, nghe trong đêm vắng như tiếng kim loại va chạm liên tục phát ra tiếng động...

Lương Chí Hoa đẩy xe đạp, trong lòng bắt đầu thấy trống trải, làm sao để mở lời với cái anh chàng bướng bỉnh hơi ngược đời, thậm chí giương mắt không nhận người quen kia đây? Ngươi đến kiểm điểm, xin lỗi, bồi lỗi với anh ta, nếu anh ta trợn mắt trâu lên, nhổ một bãi nước bọt vào mặt ngươi, rồi quay người đi mất, để lại cho ngươi một cục diện khó khăn không đỡ nổi, thì hạ đài thế nào? Thu giàn thế nào? Làm sao đi ra khỏi Hố Nhà Hồ đây? Điều này rất có thể xảy ra! Ấn tượng toàn bộ mà anh chàng bướng bỉnh đó cho ông là như vậy...

Lương Chí Hoa đôi chân nặng trĩu, dứt khoát chống xe lên, đứng lại trên bờ mương, châm một điếu thuốc. Dưới ánh trăng, có thể nhìn thấy sườn đồi trọc lóc hai bên kênh mương, những bờ đê và bờ ruộng sụp đổ, tàn phá và hoang vắng như chiến trường cổ, những đài ruộng bậc thang bằng phẳng do chính tay ông tạo ra, những bờ ruộng phẳng lì như kính, từng đón tiếp không biết bao nhiêu đoàn tham quan, cũng từng được phóng viên nhiếp ảnh chụp hình đưa lên báo, giờ đây, đều vì nước ngầm rỉ quanh năm mà sạt lở, sụp đổ hết rồi.

Đây chính là Kênh Lau Sậy. Khi Lương Chí Hoa mới chuyển đến công xã Hà Tây lần đầu tiên bước tới bên Kênh Lau Sậy, trong lòng mương từ dưới lên trên mọc đầy lau sậy dầy kịt không lọt gió, dây đậu dại thân mềm và dây tơ bao quanh thân lau, tiếng dế tiếng châu chấu kêu râm rạn, tiếng chim quạ quạ kêu ồn ào thành một dải, đây là thế giới xanh tươi tràn đầy sức sống duy nhất trên sườn đồi trọc lóc. Chiếu lau và sáo lau của Hố Nhà Hồ là đặc sản nổi tiếng gần xa... Chính vào năm đó, trên bản đồ quy hoạch cải tạo bộ mặt núi sông công xã Hà Tây do ông xây dựng, có nên xóa bỏ lớp màu xanh này hay không, ông đã từng rất đau đầu! Xóa đi thì tiếc; không xóa thì trên sườn núi được bao quanh bởi từng tầng ruộng bậc thang lại để lại vết cũ này, nhìn thế nào cũng thấy không vừa mắt! "Đừng sợ đập phá hũ hũ hũ!" Khẩu hiệu biến cách triệt để phổ biến này thốt ra từ trong lòng, thúc đẩy tâm trí ông cuối cùng nghiêng về một bên —— Kênh Lau Sậy phải sản xuất lương thực!

Trong hội nghị lần đầu tiên công bố quy hoạch này cho toàn thể cán bộ xã, anh chàng bướng bỉnh nhảy dựng lên, đây là hành động Lương Chí Hoa đã dự đoán từ trước.

“Bí thư Lương, Kênh Lau Sậy đâu đâu cũng rỉ nước, không làm thành ruộng bậc thang được đâu!” Anh chàng bướng bỉnh nói, “Trên làm ruộng, dưới rỉ nước, chân đế không vững...”

Một khi đã hạ quyết tâm, Lương Chí Hoa sẽ không dễ dàng thay đổi, cái đầu này mà mở ra, bản đồ quy hoạch đó sửa đông sửa tây, còn có thể đưa vào thực thi sao? Ông sắt đá quyết định:

“Rỉ dầu cũng phải làm thành!”

“Làm không tốt, không thu hoạch được lương thực, lại hỏng mất lau sậy, hai đằng đều trắng tay.” Anh chàng bướng bỉnh lo lắng khuyên bảo.

“Việc do người làm!” Lương Chí Hoa không chút lay động, “Việc đã định, không thể thay đổi.”

Anh chàng bướng bỉnh ngồi xuống, mặt đỏ gay, không mở miệng nữa.

Đến trước thềm chiến dịch lớn thực thi bản đồ quy hoạch này, Lương Chí Hoa ngồi trong lán trại tạm thời trên núi rừng, nhân viên điện thoại ngồi bên cạnh ông, từ đông sang tây, từng đại đội một, lần lượt gọi điện thoại, lần lượt rà soát công tác chuẩn bị trước thềm chiến dịch. Ông bị một loại nhiệt huyết chiến đấu thiêu đốt, hai mắt đỏ bừng nhưng không hề buồn ngủ, cuộc đại chiến vạn người chỉ còn ba ngày nữa là nổ súng, với tư cầu tổng chỉ huy, cục diện lý tưởng là sôi nổi nhưng phải có trình tự ngăn nắp, công tác chuẩn bị tổ chức là vô cùng hao tâm tổn trí. Hao tâm tổn trí, ông không hề có một chút cảm xúc oán trách nào, ông tràn đầy niềm tin, tin rằng cử chỉ vĩ đại này sẽ trở thành một trận chiến có tầm ảnh hưởng quan trọng trong lịch sử công xã Hà Tây.

Đúng lúc này, đội trưởng bướng bỉnh mặt mày ủ dột bước vào lán trại tổng chỉ huy dựng bằng chiếu lau, còn chưa ngồi xuống đã khó chịu nói:

“Bí thư Lương, xã viên chửi bới dữ dội lắm! Tôi...”

“Mấu chốt là ở anh!” Lương Chí Hoa nhìn chằm chằm vào đôi mắt cay đắng của đối phương, “Bản thân anh còn chưa thông, xã viên làm sao thông được?”

“Tôi... tôi không gầy dựng được cơ nghiệp cho người ta... thì cũng không dám... phá cơ nghiệp!”

“Tôi không muốn dông dài với anh nữa!” Lương Chí Hoa phiền phức, “Ba ngày! Chỉ còn ba ngày nữa là nổ súng rồi, anh suy nghĩ đi! Nếu đến ngày thứ ba không kéo được sức lao động lên công trường, hậu quả anh tự chịu trách nhiệm!”

“Bây giờ ông cách chức tôi luôn đi!” Tính bướng bỉnh của anh chàng nổi lên.

“Cách chức anh hay không, ba ngày sau tính tiếp!” Lương Chí Hoa càng cứng rắn hơn, “Anh đừng có dọa tôi. Anh bướng, tôi chuyên trị bệnh bướng cho người bướng!”

Môi anh đội trưởng mấp máy, tái bệch đi, không nói thêm lời nào nữa, quay người bước ra khỏi lán trại chỉ huy.

Ngày thứ ba, trên khắp sườn núi là đông đảo quần chúng nhân dân đen kịt, cờ đỏ tung bay theo gió, chiến dịch cuối cùng đã nổ súng. Khi Lương Chí Hoa đến Hố Nhà Hồ, ông đi thẳng đến bên Kênh Lau Sậy. Kênh Lau Sậy vẫn là những cây lau rậm rạp không lọt gió, là thiên đường của châu chấu và chim quạ quạ, ông tức giận đến mức không nói một lời, bước vào Hố Nhà Hồ.

Xã viên đã đi làm rồi, rải rác trên các ruộng hoa màu mùa thu ở dải đất ven sông, hỏi mấy xã viên, đều không chịu nói nơi ở của anh chàng bướng bỉnh, các cán bộ khác cũng trốn không thấy tăm hơi. “Ngươi bày ra không thành kế, ta hết cách rồi sao?” Lương Chí Hoa cười lạnh, lại bước ra khỏi Hố Nhà Hồ, “Ta không thể để một mình tên bướng bỉnh nhà ngươi làm phá hoại phương án tác chiến thống nhất của toàn xã!”

Trưa ngày thứ tư, Lương Chí Hoa áp dụng phương án bước thứ ba, ông cũng thuộc tuýp người nói được làm được. Phía sau ông, thẳng tắp xếp thành hàng tám mươi nam nữ dân quân, những sức lao động tinh nhuệ nhất toàn xã, trên vai vác những chiếc liềm, cuốc và xẻng sắt sáng loáng, tiến về phía Kênh Lau Sậy.

Lương Chí Hoa dẫn dân quân bước vào Kênh Lau Sậy, một cảnh tượng ngoài dự tính lại xuất hiện, trong Kênh Lau Sậy, đang ngồi hụp hoặc ngồi bệt là già trẻ lớn bé của đội sản xuất Hố Nhà Hồ. Ông đã hiểu ra, cũng tức giận đến mức bốc hỏa, hừng hực khí thế bước xuống mương, đi đến trước mặt đội trưởng bướng bỉnh:

“Dẫn xã viên ra ngoài!”

Đội trưởng bướng bỉnh ngồi hụp trên mặt đất, ngoảnh đầu đi, không thèm nhìn ông lấy một cái.

“Dẫn xã viên ra ngoài! Không thì ta xử phạt anh!”

Đội trưởng bướng bỉnh "vút" một cái đứng dậy, trợn tròn mắt trâu, chỉ vào lồng ngực: “Ông bảo dân quân đào vào đây này!”

Lương Chí Hoa quay người lại lên bờ mương, phái hai dân quân điều hai chiếc xe ủi đang làm việc ở cách đó không xa đến.

Bánh xích sắt của xe ủi cuộn lên bụi vàng cuồn cuộn trên đất sườn núi, tài xế mở cửa xe, nhô người ra chờ lệnh của ông. Lương Chí Hoa giải thích tình hình, tài xế vừa nghe xong, ngó xuống mương, kinh hãi nhìn ông, hoảng hốt đến mức lục thần vô chủ.

Lương Chí Hoa tự mình nhảy lên cabin lái, không thèm nhìn tài xế, nhìn chằm chằm phía trước, lạnh lùng nói: “Lái!” Ý đó rất rõ ràng, mọi hậu quả do họ Lương ta chịu trách nhiệm!

Tài xế gạt cần điều khiển, lưỡi ủi sáng loáng hạ xuống đất, sau khi động cơ khởi động, Lương Chí Hoa cùng với sự rung lắc của thân xe cũng rung lắc theo, trong phần sắt thép trước đệm ngồi phát ra tiếng ầm ùng. Lương Chí Hoa hô: “Tháo ống giảm thanh ra!”

Mắt tài xế lóe lên, nhảy xuống xe tháo ống giảm thanh ra, lại nhảy lên cabin lái, nét mặt thả lỏng hơn nhiều: “Dọa người ta à?”

Lương Chí Hoa vẫn đanh mặt lại, chiếc xe khởi động, tiếng gầm ầm ầm vang vọng trong lòng mương hai bên kẹp sườn núi, những luồng sóng bùn đen kịt quấn lấy lá mục cành khô, cuộn lên rồi lại rơi xuống, dưới lưỡi ủi sắt, rễ lau khi bị cắt đứt phát ra tiếng rắc rắc giòn tan. Thấy sắp tiếp cận bụi lau rồi, tài xế quay đầu lại, ý đó rất rõ ràng: Cứ thế cán qua người thật sao?

Lương Chí Hoa nhìn chằm chằm vào bụi lau trước lưỡi ủi, ở đó có hai ông lão đang ngồi hụp trên bãi cỏ, trong mắt lộ ra vẻ bất cần, miệng đang rít tẩu thuốc, chắc là ước tính chiếc xe ủi này dù thế nào cũng không dám cán qua đầu họ nhỉ? Chẳng qua là dọa dân thường mà thôi! Lương Chí Hoa đã cảm nhận được ý tứ trong mắt tài xế, vẫn lạnh lùng nói: “Tăng số!”

“Cán chết người thì làm sao?” Tài xế sợ hãi quá, cuối cùng hét lên.

“Sao anh lại phải cán chết người?” Lương Chí Hoa cười, “Anh phải nghĩ cách, vừa đuổi họ đi, lại không được làm sứt một miếng da nào!”

“Á á! Tôi cứ tưởng ông làm thật cơ chứ!” Tài xế trút một hơi thở dài, cười, “Thế thì dễ thôi! Ông xem này ——”

Máy ủi đất ầm ầm lăn qua, lưỡi ủi sắt cắm sâu vào lòng đất, cuộn lên sóng đất cao bằng nửa người, Lương Chí Hoa nhìn thấy, khi lớp đất cuộn trào rơi xuống bên chân hai ông lão, trong mắt hai ông lão lóe lên một tia sợ hãi còn sót lại, vội vàng bò dậy, lăn lộn sang một bên.

Tài xế như được tiếp thêm sức mạnh, lái càng nhanh hơn, cuối cùng đã xông vào rừng lau rậm rạp.

Các nam nữ xã viên bên rừng lau hỗn loạn bò dậy, rất nhiều người chạy lên mương, Lương Chí Hoa cười, đưa cho tài xế một điếu thuốc, nói: “Không có ai thực sự muốn chết cả!”

Anh đội trưởng bướng bỉnh không nén nổi trận tuyến tan rã, giận dữ chạy lại, nhảy lên bậc thềm cabin lái, từ ngoài cửa kính dính chặt mắt vào Lương Chí Hoa, đôi mắt trâu chằng chịt tia máu không chớp lấy một cái.

Lương Chí Hoa bảo tài xế dừng xe, ông mở cửa xe, vừa nhô nửa người ra, muôn vàn không ngờ tới, đội trưởng bướng bỉnh đột ngột nhổ một bãi nước bọt vào mặt ông, rồi nhảy xuống xe đi mất... Một bãi nước bọt của đội trưởng bướng bỉnh đổi lại là lập tức bị cách chức, bị lưu Đảng theo dõi, tiếp đó là đeo biển đi diễu khắp các làng lớn thôn nhỏ của công xã Hà Tây... Không còn một cán bộ hay xã viên nào dám công khai phản đối quy hoạch nữa, chuyện này được thêm mắm thêm muối diễn xướng càng thêm ly kỳ sinh động, lan truyền khắp nơi, chấn động toàn huyện, danh hiệu Lương bạo gan cũng từ đó mà nổi lên.

Ừm! Ngỡ như mới ngày hôm qua! Cảnh tượng rầm rộ từng xảy ra trong Kênh Lau Sậy trước mắt, giờ đây đã không còn là kỷ lục vinh quang dám nghĩ dám làm nữa, mà là mang theo sự mỉa mai khiến người ta xấu hổ vấn vương trong lòng ông. Đống lửa và cột khói đốt rễ lau bị san phẳng đào bỏ ngày xưa, đang hun nấu trái tim ông, ngày càng khó nhẫn nại...

Phát điên mà! Đúng là phát điên mà! Lương Chí Hoa tự thở dài, làm ra chuyện bị người ta chửi rồi, thì để người ta chửi đi! Anh đội trưởng bướng bỉnh nếu không khách khí nhổ nước bọt vào mặt ông, thì cứ nhổ đi! Để những cán bộ và xã viên từng bị sự cưỡng chế mệnh lệnh của ông hại khổ được trút giận, được bình tâm. Được rồi, họ Lương ta cũng nên rời khỏi cái công xã Hà Tây này thôi! Ôi!

Đêm ở làng quê núi rừng thật yên tĩnh. Khi bước vào đầu làng, tiếng xích xe đạp nghe chừng càng vang hơn, nhà ai đó ở đầu cổng truyền đến một tiếng chó sủa dữ dội làm ông giật mình. Đừng thần kinh căng thẳng thế chứ! Đừng hồn xiêu phách lạc thế chứ! Cán bộ công xã từng chỉ huy mò, toàn tỉnh đâu phải chỉ có mình ta! Ông tự an ủi mình, có trách nhiệm của ta, cũng có trách nhiệm của cấp trên! Đừng tự làm mình xám xịt đến mức không ngẩng được mặt lên...

Lương Chí Hoa đẩy xe đạp, bước vào cổng nhà bằng đất của anh chàng bướng bỉnh, trong căn bếp nhỏ đang thắp đèn lập tức truyền ra tiếng hỏi khàn khàn của một người phụ nữ trung niên: “Ai đấy!” Đó là tiếng của Thái Nga, vợ anh chàng bướng bỉnh.

“Tôi.” Lương Chí Hoa đáp một tiếng, chống xe đạp bên đống củi trong sân, rồi đi vào trong.

Thái Nga đứng ở cửa căn bếp nhỏ, từ trong ánh sáng hắt ra qua cửa, nhô người nhìn chằm chằm Lương Chí Hoa. Thái Nga ngoài ba mươi tuổi, khi nhận ra người đến, đứng thẳng người dậy, hai tay vỗ vào nhau, kinh ngạc nói: “Ấy da! Bí thư Lương đấy à! Sao ông —— tối trời lại đến?”

“Trời tối rảnh rỗi mà!” Lương Chí Hoa tiện miệng nói.

“Bí thư lúc nào chả bận!” Thái Nga kéo dài giọng nói, “Vẫn bận chiến dịch lớn làm ruộng bậc thang à?”

“Ờ...” Lương Chí Hoa đỏ mặt, may mà đêm tối không nhìn ra được, người phụ nữ trung niên này một phát chọc đúng vào vết thương của ông, ông nghẹn lời.

Thái Nga cười vui vẻ, đôi mắt chớp chớp đầy tinh quái, đắc ý nhìn vị lãnh đạo đã mất đi uy phong, bắt chước khẩu hiệu trước kia của Lương Chí Hoa: “Đại phê thúc đại cán, đại cán thúc đại biến, vườn điền hóa dải đất ven sông, ruộng bậc thang hóa sườn núi. Bây giờ ông hóa thành cái dạng gì rồi?”

“Ồ... cái này...” Lương Chí Hoa càng thêm ngượng ngùng, mặt nóng bừng bừng, không nói nên lời.

“Một phê hai đấu ba vác gạch, không sợ xã viên không lên núi. Cái bộ phương pháp này của ông tốt thật đấy! Cứng rắn thật đấy! Sao không dùng nữa thế? Ha nha...”

Lương Chí Hoa nghe vậy, ngượng ngùng cực điểm, mà người phụ nữ đó lại đang nói cho hả giận, không thấy có dấu hiệu dừng lại. Đúng lúc này, trên nhà chính truyền đến tiếng quát hỏi của một bà lão:

“Nga Nga, mày nói chuyện với ai đấy? Không biết lớn nhỏ gì cả...” Đó là tiếng mẹ của anh chàng bướng bỉnh.

“Là Bí thư Lương ạ!” Thái Nga cười nói.

“Á á! Là... Bí thư Lương... đấy ư?” Bà thím lắp bắp nói, đã bước ra khỏi cửa, đứng trên bậc thềm.

“Là cháu đây, thím!” Lương Chí Hoa vội vàng bước lên phía trước.

“Bí thư Lương à! Đêm nửa hôm thế này, sao ông lại đến?” Bà thím niềm nở hỏi.

“Cháu đi xe đạp.” Lương Chí Hoa nói.

“Sao ông... lại đi xe đạp!” Thái Nga đứng phía sau vẫn không bỏ qua cơ hội, “Ngồi xe ủi uy phong biết bao nhiêu chứ!”

“Cái con ranh đáng ăn chém này... lắm mồm!” Bà thím mắng con dâu, ra tay kéo tay áo Lương Chí Hoa, “Mau, vô nhà ngồi.”

“Lắm mồm phạm pháp à? Bí thư Lương ban cho tôi cái biển đeo mới tốt chứ!” Thái Nga không thèm chấp lời mắng của mẹ chồng, càng thêm hăng hái châm biếm, “Mặt tôi dày, không sợ đi diễu phố! Ở trong làng nhỏ xó núi thì có gì hay mà diễu? Phải diễu vào tận thành phố Tây An ấy! Người quê chúng tôi hiếm có cơ hội vào thành phố, coi như đi chơi xem náo nhiệt vậy! Trải đời trải sự đời...”

“Đáng tát bợp tai!” Bà thím thực sự đổi nét mặt, đổi giọng nói, bà có lẽ cảm thấy con dâu nói quá đáng rồi, khách không chịu nổi nữa, “Có khách đến không biết hỏi ăn hỏi uống, chỉ biết khoe cái mồm!”

Thái Nga lại ha ha cười lớn, bước vào bếp, hình như chẳng sợ tí nào.

Lương Chí Hoa được bà thím dắt tay bước vào nhà chính, cảm giác như gai nhọn trên lưng đã biến mất. Ông ngồi xuống, lúng túng cuốn điếu thuốc lá sợi, quẹt diêm...

Người đàn ông của cô ấy bị ông trừng phạt, cô ấy cũng phải nơm nớp lo sợ theo, bây giờ tự nhiên muốn trút hơi tức rồi.

“Lão Lương, đêm hôm ông còn không nghỉ ngơi, thật vất vả!” Bà thím niệm tha niệm thở nói.

“Thím ơi! Cháu hôm nay đến, là đặc biệt đến làm kiểm điểm với thím đấy!” Lương Chí Hoa tranh thủ nói rõ mục đích đến, biết đâu chừng lại tránh được sự châm biếm mỉa mai của Thái Nga, “Cháu năm đó đối với anh chàng bướng bỉnh...”

“Đừng nói nữa! Chuyện qua rồi, đừng nhắc lại nữa!” Bà thím rộng lượng bao dung nói, “Có gì đâu! Anh chàng bướng bỉnh là dân thường, đeo biển một lần cũng chẳng thương tổn đến thịt da, không sao cả!”

“Anh chàng bướng bỉnh là đúng đấy.” Lương Chí Hoa chân thành nói, “Cháu lúc đầu đầu óc phát nóng, không nghe vào ý kiến quần chúng...”

“Ai mà chẳng có lúc sẩy tay!” Bà thím vẫn rộng lượng bao dung nói, “Người một nhà sống với nhau còn có lúc va chạm! Cha mẹ mắng con cái, cũng đâu phải lúc nào cũng là con sai! ‘Cha mắng con con không thẹn, quan đánh dân dân không giận’!”

“Thím ơi, chúng cháu là đồng chí, bình đẳng...” Lương Chí Hoa vội vàng sửa lại, người già đã gộp ông và quan lại ngày xưa làm một rồi.

“Giống nhau! Giống như cha mẹ vậy!” Bà thím lại ngắt lời ông, kéo ý của cuộc trò chuyện về phía mình, “Ông là Bí thư, quản lý bao nhiêu người, có biết bao chuyện rắc rối, làm sao có thể san bằng để yên cho từng người, làm cho từng việc đều rõ ràng minh bạch được chứ? Tổng phải có lúc không chu đáo...”

Lương Chí Hoa kẹp điếu thuốc, điếu thuốc giữa các ngón tay bốc lên từng luồng khói, trôi dạt trước mặt ông, xuyên qua làn khói, ông nhìn thấy trong nét mặt quá đỗi bao dung của người già che giấu sự nghi ngờ và lo lắng. Bà sợ ông, sợ ông cái gì chứ? Sợ ông sau này lại trả thù sao? Hay là vì nguyên nhân nào khác nữa? Trong lòng ông lúc này mới thực sự cảm nhận được lớp rào cản vô hình đó, ông im lặng, không muốn giải thích thêm điều gì nữa.

Sự im lặng ngắn ngủi, tình cảm ngăn cách khó thông hiểu nhau, làm cho người kiểm điểm và người tiếp nhận kiểm điểm đều cảm thấy không tự nhiên. Thái Nga bước vào rất đúng lúc, phá tan bầu không khí trầm mịch vừa mới xuất hiện, cả hai đều cảm thấy như được giải thoát.

Một tay cô bế phích nước bọc tre, một tay móc hai chiếc cốc men, trong bộ quần áo rất vừa vặn, tỏa ra luồng khí tức mạnh mẽ của người phụ nữ trung niên khỏe mạnh, cô vừa rót nước vừa cười: “Ông tối nay là đặc biệt đến làm kiểm điểm à?”

Lương Chí Hoa gượng cười, chuẩn bị tiếp nhận sự giễu cợt của Thái Nga.

“Thế thì kiểm điểm với tôi đi!” Thái Nga nói, ngồi xuống chiếc ghế gỗ bên cạnh giường sưởi, nhấc một chân lên ngồi thành tư thế gác chân chữ ngũ, hai tay ôm đầu gối, thẳng lưng, “Lòng thành của ông có thật không đấy?”

Lương Chí Hoa vẫn mỉm cười nói: “Lòng thì không móc ra được...”

“Mang gai nhận tội, đáng lẽ phải tự mang theo roi gai chứ!” Thái Nga nói. Đây khoảng chừng là một người phụ nữ có học thức từng học qua vài năm sách vở, có lẽ từng học hết cấp hai, không thì làm sao biết câu chuyện lịch sử này! Cô châm biếm nói, “Trong bếp nhà tôi thì có đầy chổi xơ với củi gộc đấy...”

“Thái Nga! Thật đáng ăn tát bợp tai!” Bà thím mắng con dâu, “Không biết lớn nhỏ, nói năng bừa bãi! Còn không mau xuống bếp!”

Thái Nga liếc nhìn người mẹ chồng đang giận dữ, nhưng lại ha ha cười lớn, nhảy xuống khỏi ghế, đứng bên giường sưởi, chẳng hề để tâm đến lời mắng của mẹ chồng. Cười xong, bĩu môi một cái, nói: “Bí thư Lương, ông có lòng làm kiểm điểm, mẹ em còn không dám nhận đâu! Ông xem có sợ người không chứ!”

“Mày càng nói càng không ra làm sao!” Bà mẹ chồng bắt đầu ra tay kéo tay áo con dâu, “Mày đi! Đi gọi anh chàng bướng bỉnh về đây!”

Thái Nga rút tay về, hai tay như kìm sắt giữ chặt hai cánh tay bà lão, đẩy bà lão ra khỏi cửa: “Mẹ đi gọi đi. Mẹ sợ, mẹ đi đi! Con không sợ, Bí thư Lương đâu phải hổ, mà ăn thịt người chứ?”

Bà lão quả nhiên thực sự bước ra khỏi sân.

Thái Nga ngồi lại vào ghế, ghé nghiêng người về phía Lương Chí Hoa. Nhờ mẹ chồng không có mặt ở đây, cô nghiêm túc trở lại, nói: “Ông đêm hôm đó làm kiểm điểm trên đài phát thanh, cả nhà em quây quần dưới loa để nghe.” Thái Nga ngẩng đầu nhìn cái loa nhỏ có dây dẫn vào nhà treo phía trên xà cửa, nói tiếp, “Mẹ em nghe mà chảy nước mắt, bảo từ xưa đến nay quan gia làm chuyện bừa bãi, ai từng thấy đi xin lỗi tạ lỗi với dân chúng bao giờ? Nghe nói ông ở công xã bị phê bình, không hạ đài được, vợ ngồi không yên, ngủ không xong, ép bằng được anh chàng bướng bỉnh mang trứng gà đến cho ông, bảo ông thả lỏng lòng ra...”

Lương Chí Hoa ngẩng đầu lên, không khỏi nhẹ nhàng "khẽ à" một tiếng, lông mày nhíu chặt lại, “Có chuyện như vậy sao?”

“Bố đứa trẻ là đứa con hiếu thảo, không cưỡng lại được mẹ em, đã đi hai lần. Lần đầu đi, ông không có ở công xã; lần thứ hai đi, ông đang làm kiểm điểm ở hội nghị cơ quan, anh ấy không trót gọi ông, về nhà mẹ em còn mắng anh ấy không biết làm việc...”

“Ồ!” Lương Chí Hoa nhắm mắt lại, tim đập nhanh liên hồi trong lồng ngực. Điếu thuốc lá cháy đến đoạn cuối cùng rồi, làm bỏng cả ngón tay, ông lại rút ra một điếu nữa châm lên.

“Mẹ em ngày nào sáng ra cũng dặn dò anh ấy, ‘Chúng ta đừng vạch trần Bí thư Lương nhé! Người ta vạch trần thì kệ người ta vạch trần, chúng ta đừng...’”

“Người già sợ cháu đánh trả thù sao?”

“Có lẽ vậy.” Thái Nga nói, “Bà ấy thì nói là ‘Chúng ta đừng làm cái con lăn đẩy xuống dốc’!”

Lương Chí Hoa lúc này mới hiểu ra nguyên nhân vì sao tại hội nghị chuyên đề tập trung vạch trần phê bình ông, anh chàng bướng bỉnh lại im hơi lặng tiếng rồi. Ông một tay vỗ vào trán mình, nhìn chằm chằm Thái Nga, không muốn nói thêm lời nào nữa, bất kỳ sự giải thích nào cũng đều là thừa thãi, thậm chí là nực cười.

“Bí thư Lương!”

Một tiếng hô vừa to vừa trầm trọng, kèm theo tiếng bánh xe kéo cọc cạch vang lên trong sân, mang theo luồng khí nóng hổi và thân thiết, từ cửa xông vào. Anh chàng bướng bỉnh và bà thím, hai mẹ con, đã đứng ở cửa, Lương Chí Hoa đứng dậy.

“Ông đừng nghe Thái Nga nói lung tung!” Anh chàng bướng bỉnh cười, “Đấy là một đứa điên đấy!”

Lương Chí Hoa cũng cười, không nói gì.

Thái Nga nũng nịu liếc nhìn chồng một cái, bước ra cửa đi mất. Lương Chí Hoa trong khoảnh khắc này, lần đầu tiên phát hiện ra một luồng dịu dàng của người phụ nữ trung niên đanh đá này.

“Đi kéo rễ lau về à?” Lương Chí Hoa hỏi.

“Ừm!” Anh chàng bướng bỉnh vui vẻ nói, “Á á, lão Lương, mấy năm trước chúng tôi biết lau sậy đại đội Đông Cổ cao hơn lau sậy nhà mình, vỏ dày hơn, nhưng không biết người ta là giống mới! Bây giờ tốt rồi, ông nhổ sạch giống lau xấu cho chúng tôi, vừa hay trồng giống lau tốt! Ông lại làm được việc tốt đấy!”

“Trong rủi có may!” Lương Chí Hoa tự thấy xấu hổ nói, “Cháu lúc đầu, là ép buộc anh đi làm cái chuyện nhọc lòng tốn sức, ngu ngốc quá!”

“Ai mà chẳng có lúc tính sai!” Anh chàng bướng bỉnh không cho là đúng nói, gã cố chấp bướng bỉnh trong ấn tượng, lúc này lại trở nên thấu tình đạt lý, “Ông mấy năm nay ở Hà Tây, chịu không ít khổ vất vả đâu.”

“Thở dài!” Lương Chí Hoa lắc đầu, “Toàn làm mấy chuyện ngu ngốc!”

“Công trình kênh Phong Thu của ông, không nên dừng...” Anh chàng bướng bỉnh nói.

“Mẹ đã bảo không được nhắc mấy chuyện đó nữa, con... anh chàng bướng bỉnh, không nhớ à?” Bà thím nhắc nhở con trai.

Anh chàng bướng bỉnh ha ha cười lớn, ra hiệu không nói nữa.

Trong gian bếp bên cạnh, truyền ra hai tiếng nổ bùng, là tiếng dầu sôi dội vào ớt bột hoặc hành hoa, tiếp đó, Thái Nga hai tay bưng khay gỗ đi vào, đặt lên bàn. Trong bát nhỏ đựng dấm và xì dầu, floating một tầng mỡ óng ánh; hành hoa và ớt, cũng bóng nhẫy mỡ; giữa khay gỗ, có một đĩa to trứng gà xào vàng ươm.

Thái Nga quay người một cái, lập tức lại bưng đến hai bát mì khô, đưa cho Lương Chí Hoa một bát trước, rồi lại đưa cho chồng một bát.

Lương Chí Hoa nhận lấy bát, lại đẩy sang một bên bàn, cảm ơn rối rít, nói ông vừa mới ăn tối xong.

Anh chàng bướng bỉnh đặt bát xuống, cả nhà đều trợn tròn mắt.

“Anh bảo lão Lương ăn cơm đi chứ, trợn mắt làm gì!” Thái Nga nhắc nhở chồng, “Mời người ta cũng không biết đường mời!”

Anh chàng bướng bỉnh cười ngớ ngẩn, bưng bát lên, nhét cứng vào tay lão Lương.

Cả nhà quây quần khuyên lăm lăm, bà thím là sốt sắng nhất, thậm chí còn nói ra những lời không liên quan: “Nga Nga nhà tôi cái miệng không tha người, nhưng tâm tốt, Bí thư Lương đừng chấp nhặt!”

Lão Lương khó xử rồi.

“Lão Lương, ông biết đấy, trứng gà này, bố đứa trẻ đã đưa cho ông hai lần rồi!” Thái Nga nói, “Hôm nay vừa hay.”

“Đúng đúng đúng!” Anh chàng bướng bỉnh nói, “Ông ăn đi, mẹ tôi mới yên tâm. Không thì, bà lại giục tôi đưa lần thứ ba...”

Lương Chí Hoa cầm đũa lên, cơm có vị gì thế này...

Anh chàng bướng bỉnh đang ăn ngấu nghiến, miếng mì to từ họng trôi xuống phát ra tiếng ùng ục. Lương Chí Hoa dừng đũa, hỏi anh chàng bướng bỉnh: “Khi nào anh trồng rễ lau?”

Anh chàng bướng bỉnh không ngẩng đầu lên: “Sáng mai.”

“Tôi đi trồng cùng anh.” Lương Chí Hoa nói.

Anh chàng bướng bỉnh ngẩng đầu lên, như chợt tỉnh ngộ chớp mắt một cái, bộc bạch cười.

Lương Chí Hoa thong thả trộn đũa, trong căn bếp bên cạnh, bà thím và Thái Nga, một bên ăn cơm, một bên răn dạy đứa trẻ không chịu ăn uống đàng hoàng, giọng điệu nghiêm khắc, nhưng tình cảm lại yêu thương, trong căn sân nhỏ, mọi thứ đều thể hiện sự hòa thuận đặc trưng của nhà nông.

Lương Chí Hoa chớp mắt một cái, hai giọt nước mắt lăn vào bát cơm, những người dân thuần phác như đất vàng ơi...

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.