Rosaura Salazar cảm thấy rét, cái rét ghê gớm kẹp chặt cả trong lẫn ngoài, làm chị phải đi thẳng đứng và nghiến hàm chặt đến nỗi có cảm giác lạ lùng như ngoạm vào cao su. Chị che ô đi ven sông, cố dùng các đường phố băng giá, gần như hoang vắng để khuây nỗi đau, nỗi đau nặng trĩu trong lòng và đe dọa bật thành tiếng hét bất cứ lúc nào. Không thể kìm nổi những giọt lệ nóng hổi trong mắt, chị mặc cho chúng trào tuôn, biết rằng nỗi đau đớn của mình không còn mãnh liệt và bản năng như mấy tháng trước. Tuy cảm thấy giận thân, song đồng thời chị thầm nhẹ nhõm vi hiểu rẳng hồi đó, nỗi đau có thể hủy hoại chị. Nhưng không phải lúc này. Không còn nữa. Nước mắt đột ngột ngừng chảy, để lại cảm giác như một chiếc mặt nạ ấm trên khuôn mặt đông cứng của chị, nó mát dần và cứng lại trên da chị.

Chị đã sẵn sàng về nhà, giờ đây chị hiểu rằng những giọt nước mắt đó sẽ không để lộ nỗi đắng cay của chị. Tránh những vũng nước, chị đi qua ikastola[1] và bất giác đưa mu bàn tay lau khô những giọt lệ còn lại khi nhìn thấy một cô gái tiến thẳng tới chỗ mình. Chị thở dài và nhẹ người khi thấy đó là một người lạ, nên chị không dừng lại để chuyện gẫu hoặc chào hỏi. Nhưng người phụ nữ đó đứng lại và nhìn vào mặt chị. Hơi bối rối, Rosaura cũng dừng lại. Đó là một cô gái ở thị trấn, chị biết mặt nhưng không sao nhớ ra tên. Có lẽ là Maitane. Cô gái nhìn chị, tặng chị một nụ cười quyến rũ, và mặc dù bẽn lẽn, Rosaura cũng cười đáp lại mà không hiểu vì sao. Cô gái bắt đầu cười to, chỉ còn thoáng dấu vết của nụ cười ban đầu, rồi tiếng cười to dần cho đến lúc tràn ngập màn đêm. Rosaura không thể cười được nữa. Chị nuốt khan và nhìn quanh để tìm hiểu vì sao cô ta cười. Khi nhìn lại cô gái, chị thấy miệng cô ta vặn xoắn thành một nụ cười chế nhạo và khinh bỉ, cô ta vừa nhìn chị chằm chặp vừa cười vang. Rosaura mở miệng định nói, định hỏi, định... Nhưng không cần nữa, chị đã hiểu mọi sự rõ ràng, như thể có người giật miếng vải che khỏi mắt chị. Khi đã hiểu cặn kẽ, Rosaura bị một đám khinh thị, xấu xa và kiêu ngạo, hình như tỏa ra từ cô gái quyến rũ bé nhỏ kia xúm đến. Họ vây quanh khiến chị cảm thấy buồn nôn trong lúc tiếng cười vẫn rung ngân trong tai chị, làm chị xấu hổ muốn chết. Chị cảm thấy yếu ớt và giá lạnh, và đúng lúc chị rút ra kết luận đây chỉ là một cơn ác mộng, cô gái thôi cười và tiếp tục bước đi, song ánh mắt ác nghiệt vẫn xoáy vào Rosaura cho đến khi cô ta khuất dạng. Rosaura đi thêm năm chục mét nữa mà vẫn không dám ngoảnh nhìn lại, rồi bước qua bức tường ở ven sông, chị nôn thốc tháo.

❀ ❀ ❀

[1] Trường học (tiếng Tây Ban Nha trong nguyên bản).