Từ khi bước chân vào chính giới đến nay, đây là lần đầu tiên tôi rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan thế này. Tôi lái xe một cách vô định, qua ô cửa kính, tôi có cảm giác những tòa nhà cao tầng cùng những hàng cây quái dị mơ hồ san sát hai bên đường giống như vô số chiếc răng nanh, móng vuốt và mỏ nhọn vây bủa lấy tôi, khiến tôi rơi vào một nỗi sợ hãi khủng khiếp, ngay đến ánh đèn neon bất ngờ vụt qua cũng giống như nước bọt đang văng ra, bắn tung tóe lên kính chắn gió. “Không gì có thể ngăn cản được dục vọng!” Tiềm thức của tôi nói với tôi rằng: “Quan trường giống như một chiếc tử cung khổng lồ, chỉ có điều nó không thai nghén sinh mạng, mà thai nghén dục vọng.” Tin tức mà Triệu Trung cung cấp kỳ thực tôi đã nhận thấy từ trước, chỉ là chưa muốn thừa nhận mà thôi. Ban đầu sở dĩ lãnh đạo cũ đồng ý cho tôi đi với Bành Quốc Lương mà không giao tôi cho Thị trưởng cũ, chính là vì ông ta sắp hết nhiệm kỳ tại Hội đồng nhân dân tỉnh, còn Bành Quốc Lương là một ngôi sao chính trị đang lên, lãnh đạo cũ cho rằng tôi theo Bành Quốc Lương sẽ có tiền đồ rộng mở.
Thế nhưng, từ khi theo Bành Quốc Lương, tôi mới phát hiện cho dù có tố chất của một chính trị gia nhưng ông ta còn có những thói xấu chí mạng có thể hủy hoại những tố chất đó. Sở dĩ ông ta có thể một bước leo lên cương vị Phó Thị trưởng thường vụ, hoàn toàn là do được hưởng lợi từ tố chất chính trị của mình nhưng trên cao tránh sao khỏi lạnh, vị trí ngày càng hiển hách thì những thói hư tật xấu khó khống chế càng dễ dàng bóc trần ông ta dưới hàng triệu con mắt, từ đó khiến những con mắt sắc bén có thể nhìn rõ bộ mặt của một con bạc được che đậy phía dưới chiếc mặt nạ của ông ta. Thông tin của Triệu Trung đủ để chứng minh chiếc mặt nạ của ông ta đã bị Lưu Nhất Hạc lột xuống, toàn bộ những bí mật nguy hiểm dùng để đắc thế đều bị vạch trần. Tôi là Trưởng phòng Tổng hợp 2, cũng là Chủ nhiệm văn phòng của ông ta, một khi ông ta bị lột mặt nạ, vậy tôi phải làm sao?
Phản ứng đầu tiên của tôi là tự vệ, tôi không thể trở thành vật hy sinh trong cuộc đấu đá chính trị được, Lưu Nhất Hạc đã mượn tay Triệu Trung ném cho tôi một nhành ô liu, đương nhiên cũng có thể Triệu Trung đã giả danh nghĩa của Thị trưởng Lưu, bởi Triệu Trung cũng từng làm Trưởng phòng Tổng hợp 2, có quan hệ con ông cháu cha với Lưu Nhất Hạc, trung thành tuyệt đối với ông ta, càng hiểu rõ những biến ảo khôn lường của chốn quan trường. Lưu Nhất Hạc là người có niềm tin vững chắc, tầm nhìn rộng lớn, rất ghét thói ruồi nhặng xu nịnh, nhiều năm qua lại khổ sở với những đòn công kích từ mọi hướng của Bành Quốc Lương, từ trong sâu thẳm không thể nào đồng tình với việc vạch trần Bành Quốc Lương. Nhưng Lưu Nhất Hạc hiểu rõ mối quan hệ giữa lãnh đạo cũ và Bành Quốc Lương, một khi lãnh đạo cũ đồng tình với Bành Quốc Lương, ra mặt bênh vực thì rất có thể rắn đông lạnh cũng sống lại được. Triệu Trung mời tôi ăn cơm, bóng gió nhắc nhở tôi, một khi Bành Quốc Lương bị vạch trần, tôi chỉ cần làm tốt công tác tư tưởng với lãnh đạo cũ, thì sẽ có thể được điều về phòng Tổng hợp 1 làm Trưởng phòng. Đây rốt cuộc có phải là ý của Thị trưởng Lưu không tôi cũng không chắc lắm, nhưng dù cho đây không phải là ý đồ của Thị trưởng Lưu, tôi cũng phải nương tựa vào ông ấy, tục ngữ có câu: chim khôn chọn cây lành mà đậu, Bành Quốc Lương đã là một khúc gỗ mục, tôi phải đổi sang một cánh rừng. Nhưng vị trí Trưởng phòng Tổng hợp 1 quá không xứng với tôi, bởi tôi từng là thư ký của lãnh đạo cũ, theo lý mà nói khi rời khỏi ông ấy, tôi phải được trực tiếp giải quyết một chức vụ thuộc cấp Phó Cục, nhưng rõ ràng Bành Quốc Lương muốn thông qua tôi để nắm thóp lãnh đạo cũ. Tôi đã là Trưởng phòng Tổng hợp 2 rồi, nay lại dùng chức Trưởng phòng Tổng hợp 1 để dụ dỗ tôi, đây rõ ràng không phải là ý đồ của Thị trưởng Lưu, mà chỉ có thể là Triệu Trung giúp Lưu Nhất Hạc nhổ đi một cái gai trong mắt mà ném cho tôi một cọng rơm, nhưng cọng rơm này của Triệu Trung lại như một thứ ám khí quen dùng của cao thủ võ lâm, phóng trúng vào dây thần kinh khiến tôi tỉnh táo. Một khi Bành Quốc Lương bị vạch trần, tôi sẽ lập tức rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan, nếu công khai đầu quân cho Lưu Nhất Hạc, thiên hạ sẽ chửi tôi bán chúa cầu vinh; còn khăng khăng giữ lấy cái đã hỏng thì khác nào đi vào ngõ cụt. Số phận đã ném về phía tôi một tiếng cười mai mỉa mà tôi khó có thể nhận thấy, tiếng cười ngạo nghễ và tự phụ, trong lòng tôi không ngừng lặp đi lặp lại một câu nói: Tôi phải bóp chặt lấy cổ họng của số phận.
Kinh nghiệm làm chính trị nhiều năm cho tôi biết, thiểu số luôn phục tùng đa số, ai được lòng số đông, người đó là kẻ mạnh trên chính giới, hiển nhiên Lưu Nhất Hạc làm được điều này, tôi cố gắng ghì một đầu của chiếc bập bênh xuống đất, thì đầu kia bị ném lên không trung. Tôi đã tận mắt nhìn thấy Bành Quốc Lương rơi xuống, do đó tôi không thể cùng rơi với ông ta được, tôi phải làm thế nào đây? Tôi chỉ có thể đẩy ông ta một cái, đạp thêm cho ông ta một cú khiến ông ta rơi hẳn xuống, tôi phải biến chiếc bập bênh thành chiếc cầu độc mộc để leo về phía Lưu Nhất Hạc, tại sao lại là leo mà không phải là băng thẳng qua? Phải là leo qua, mà còn từ phía sau chiếc cầu độc mộc leo qua nữa, làm như vậy thì sẽ nhỏ hóa được mục tiêu, lỡ khi mọi người có vô tình phát hiện thì tôi cũng đã thành người của Lưu Nhất Hạc rồi. Đến lúc đó, sẽ không còn ai dám bàn tán nhảm nhí rằng tôi bán chúa cầu vinh, mà sẽ phải lau mắt mà nhìn tôi bỏ tối theo sáng, hơn nữa còn đổi sang một chiếc mặt nạ cười. Tại sao lại là mặt nạ mà không phải là khuôn mặt thật. Trên quan trường, mọi người đã sớm mất đi khuôn mặt thật, họ chỉ có mặt nạ hoặc khuôn mặt tương tự như mặt nạ mà thôi. Đặt mình trong môi trường đó, kỹ năng cao siêu nhất để bảo vệ mình chính là nhìn thấu những chiếc mặt nạ này để thấy rõ vẻ mặt thật của họ.
Hai năm nay, cùng với việc phục vụ Bành Quốc Lương, tôi cũng nghiên cứu không ít kỹ năng tòng chính, dù đối với người khác ông ta có khả năng khống chế rất mạnh, thế nhưng khả năng tự kỷ luật đối với bản thân lại cực kỳ kém, nếu không sẽ không đến mức mê muội trong sới bạc như thế. Thế nhưng tôi phát hiện ông ta có một khả năng vô cùng đặc biệt, đó là khả năng ẩn mình trong bóng râm, núp trong bóng tối cực giỏi. Ông ta không thích bị người khác thăm dò ánh mắt, phát giác ra ý đồ của mình, ngược lại trong bóng tối ông ta lại có thể nhìn rõ rất cả. Đáng tiếc ông ta lại không cam tâm ẩn mãi trong bóng tối, làm hậu đài chỉ là kế sách tạm thời của chính trị gia, náu mình trong hậu đài chỉ là để chờ thời cơ để bước lên sân khấu đảm nhiệm vai chính mà thôi. Đó là sai lầm chí mạng mà ông ta phạm phải, về điểm này Lưu Nhất Hạc cao tay hơn ông ta nhiều, trong mắt của Lưu Nhất Hạc, chỉ có tiềm năng thực sự của quyền lực, ngoài nó ra, không còn bất cứ thứ gì khác. Dù đã trở thành Thị trưởng thành phố Đông Châu, ông ta vẫn xem những thứ hình thức bám theo quyền lực là rác rưởi. Chính bởi lẽ đó mà Bành Quốc Lương mãi mãi không phải là đối thủ của Lưu Nhất Hạc, đối mặt với một chính trị gia thực thụ, chính khách chỉ có thể bộc lộ mánh khóe của một con bạc chuyên nghiệp. Trong cuộc đọ sức với Lưu Nhất Hạc, Bành Quốc Lương đánh đâu thua đó, nên chỉ còn cách trút hết sự phẫn uất lên sới bạc mà thôi.
Từ cuộc đọ sức của họ, tôi hiểu ra một đạo lý rằng: Trên quan trường vĩnh viễn không được bộc lộ cảm xúc mạnh mẽ, nếu không sẽ phải chết chung với những cảm xúc đó. Phải biết chờ đợi, biết quan sát, biết tự kỷ luật. Muốn tự kỷ luật thì cần có một ý chí đanh thép, bất kỳ sự bồng bột nào đều có thể hủy hoại tất cả, vì thế nhất thiết phải che giấu tình cảm và đời sống riêng tư của mình. Chính vì lẽ đó, dù trong lòng tôi luôn tơ tưởng đến Âu Bối Bối, nhưng từ trước đến giờ chưa bao giờ để lộ suy nghĩ đó ra ngoài. Tính cách tòng chính xuất sắc nhất chính là không có tính cách, vì thế, quyết không thể bị tín ngưỡng ràng buộc, phải né tránh bất kỳ tia sáng nào, phải biến thế giới nội tâm của mình thành một căn phòng tối tự nhiên, dùng sự điềm tĩnh đáng kinh ngạc để tránh xa bất kỳ tình thế bất lợi nào, đợi thuận gió mới xuôi thuyền, tuyệt đối không chiều theo cảm xúc, chỉ thuận theo thời thế, bởi thời thế tạo ra anh hùng.
Giờ phút này, tất cả những gì chân thực còn lại trên người tôi chỉ có tồn tại mà thôi. Vậy tồn tại là gì? Chính là chiếc cầu độc mộc. Dù trên chiếc cầu độc mộc có thiên binh vạn mã, nhưng mọi người đều có thể nhìn thấy chính mình, vì sự tồn tại này, tôi phải náu mình ở chỗ sâu nhất trong nội tâm, mãi cho đến lúc thay đổi hoàn toàn diện mạo, mãi cho đến lúc tất cả đều được sáng tạo trở lại. Đã đứng trên cầu, tất cả đều thuộc về cây cầu, không ai có thể hiểu được ý nghĩa của cây cầu độc mộc này ngoài chính bản thân nó. Vì ý nghĩa này, cần phải có tất cả tế bào não, cần có tất cả mặt nạ, cần có tất cả hình bóng, cần có tất cả âm mưu.
Chỉ đúng vẻn vẹn một tuần sau khi Triệu Trung mời tôi ăn cơm, cơn “đại địa chấn” chính thức bùng phát. Sớm hôm đó, Bành Quốc Lương đến cơ quan rất muộn, khi tôi đến phòng làm việc của ông ta xin chỉ thị công việc, ông ta đang sắp xếp lại văn kiện với vẻ rất mệt mỏi, có đến ba chồng văn kiện bỏ đi trên bàn làm việc, mỗi chồng đều cao dễ đến một mét, ông ta đang hoang mang nhét từng tờ vào trong chiếc máy cắt giấy, tôi dè dặt hỏi: “Phó Thị trưởng Bành, trưa mai Sở xây dựng thành phố tổ chức lễ giao chìa khóa công trình cải tạo khu lều tạm, muốn mời Phó Thị trưởng tham gia, ông xem...”
Bành Quốc Lương không buồn ngẩng lên nói: “Hằng Đạt, hai hôm nay trong người tôi không khỏe lắm, hay là bảo họ mời Thị trưởng Lưu đi.”
Tôi gật đầu rồi đi liền, vừa ra đến hành lang thì gặp ngay Hoàng Tiểu Minh, tôi thấy anh ta kẹp dưới nách một cuốn sách, liền tỏ vẻ hồ hởi hỏi: “Tiểu Minh, đang nghiên cứu kinh điển gì vậy?”
Hoàng Tiểu Minh cười rầu rĩ nói: “Em đến phòng tư liệu tìm cuốn Sử ký, muốn soi xét xem rốt cuộc Hán Vũ Đế và Tư Mã Thiên ai vĩ đại hơn.”
Làm chính trị ai lại không sùng bái Hán Đại Đế chứ, Tư Mã Thiên dù có vĩ đại cũng chỉ là một văn nhân, nhưng Hoàng Tiểu Minh đột nhiên nói ra ý nghĩ này lại khiến tôi có phần khó hiểu. Để khơi gợi suy nghĩ thật của Hoàng Tiểu Minh, tôi liền thả mồi nhử: “Tư Mã Thiên làm sao có thể đặt ngang hàng với Hán Vũ Đế hùng tài đại lược được, ông có sức ảnh hưởng to lớn đối với quá trình hình thành dân tộc Trung Hoa, xác định hình thái văn hóa, xác lập chế độ chính trị, là thủ lĩnh của đế quốc cổ đại.”
Hoàng Tiểu Minh nghe xong câu nói của tôi lập tức phản bác: “Trưởng phòng, đây phải chăng là cách làm ‘bài xích bách gia, độc tôn Nho thuật’. Theo cách nghĩ của tôi, sự độc tài trên tư tưởng này còn bóp nghẹt sức sống của dân tộc ở mức độ khủng khiếp hơn so với độc tài trên chế độ chính trị. Trần Thắng, Ngô Quảng nói rất hay, vương hầu công tướng chắc gì đã có dũng khí? Hán Vũ Đế chẳng qua là một kẻ độc tài chuyên chế vương quyền, thiên hạ là của họ Lưu, làm hoàng đế là công việc của ông ta, làm hoàng đế tốt là chức trách của ông ta, có gì đáng ca tụng? Trong Báo nhậm an thư, Tư Mã Thiên nói: ‘Mỗi người có một lần chết, hoặc nặng tựa Thái sơn, hoặc nhẹ tựa lông hồng’, cái nặng của Sử ký là nặng tựa Thái Sơn, Tư Mã Thiên tuy bị áp bức và lăng nhục, sinh tử cận kề trước mặt nhưng không hề đánh mất tráng khí ngút trời, lấy máu làm mực, hoàn thành kiệt tác Sử ký được Lỗ Tấn tôn xưng là ‘thiên cổ tuyệt xướng của sử gia, là áng Ly Tao không vần’. Bút pháp của Tư Mã Thiên là thiên cổ độc nhất vô nhị, còn Hán Vũ Đế tuy là danh xưng thiên cổ, nhưng hoàn toàn không phải độc nhất vô nhị. Huống hồ Sử ký không chỉ là một bộ sử soi sáng thiên cổ, mà còn là một bộ ‘báng sử’ không kiêng dè thể diện hoàng gia, trong thời đại chuyên chế vương quyền phong kiến, có thể can đảm viết nên bộ ‘báng sử’ nặng tựa Thái sơn như vậy, không có tinh thần gan dạ không thể làm được! Trong lịch sử dân tộc Trung Hoa, từ xưa đến nay không thiếu gì những kẻ tự ca công tụng đức, cái thiếu chính là người có tinh thần phê phán. Tại sao chúng ta lại thiếu tinh thần phê phán? Chính là vì hành động ‘đốt sách chôn Nho’ của Tần Thủy Hoàng khơi mào cho xã hội chuyên chế, đến ‘văn tự ngục’(1) lên đến tột đỉnh của triều Đại Thanh cuối thời xã hội chuyên chế, đã bóp nghẹt toàn bộ sức sống của cả một dân tộc.”
Hoàng Tiểu Minh xổ một tràng biện luận hùng hồn khiến tôi xây xẩm mặt mày, từ khi đến phòng Tổng hợp 2 nhậm chức Trưởng phòng, mặc dù ấn tượng về cậu ta của tôi là tỉ mỉ kỹ càng, nói năng thận trọng, nhưng chưa bao giờ thấy cậu ta thốt ra những lời lẽ mạnh mẽ quyết liệt đến vậy. Tôi có dự cảm, sự khác thường của Hoàng Tiểu Minh nhất định không phải là vô cớ, hừng hực ý chí “hạ thấp chính trị biểu dương văn chương” hoàn toàn không giống với lời lẽ của những kẻ có hoài bão chính trị lớn lao. Theo hiểu biết của tôi về Hoàng Tiểu Minh, cậu ta phải là một kẻ ôm ấp hoài bão chính trị lớn lao, bởi ai chẳng có bản năng theo đuổi địa vị, Hoàng Tiểu Minh là người thông minh tuyệt đỉnh, không thể không thấy rõ kết cục của Bành Quốc Lương, chẳng lẽ cậu ta đã có kế hoạch rút lui khỏi dòng nước xiết? Khi xưa Hoàng Tiểu Minh và Chu Đại Vỹ tranh nhau chức thư ký cho Bành Quốc Lương, cả hai người đều không thiếu kế ngầm ý hiểm, tuy Hoàng Tiểu Minh hơn Chu Đại Vỹ về tài khí và xử thế, nhưng có nằm mơ cậu ta cũng không ngờ được cậu ta đã bước nhầm lên một chiếc tàu cướp biển, muốn bước lên rất dễ nhưng xuống lại khó vô cùng. Thân phận Hoàng Tiểu Minh rất khác với tôi, cứ bám mãi cái chức thư ký, sợ rằng có chí muốn rút chân khỏi dòng nước xiết, nhưng không có mệnh rút chân khỏi dòng nước xiết. Điều này thật ứng với câu tái ông thất mã, không ngờ Chu Đại Vỹ không tài năng bằng Hoàng Tiểu Minh, nhưng số phận lại may mắn hơn rất nhiều. Nghĩ lại những lời Hoàng Tiểu Minh vừa nói, lại nghĩ đến tình thế tiến thoái lưỡng nan của mình hiện tại, tôi thầm hạ quyết tâm, phải vĩnh viễn đứng trong hàng ngũ của người thắng lợi, tuyệt đối không thể làm kẻ thất bại.
Đêm qua tôi mơ một giấc mơ rất đáng sợ, sáng hôm sau tỉnh dậy vẫn còn thấy sợ. Tôi mơ thấy giữa đêm khuya, một mình cầm chiếc xẻng đến một bãi tha ma, cứ thấy mộ là đào, đào được một chiếc đầu lâu liền nói không phải, rồi lại tiếp tục đào, đào được chiếc đầu lâu nữa lại nói không phải, cứ như vậy không biết đào đến bao nhiêu ngôi mộ, cuối cùng đào được một thi thể còn chưa thối rữa, vẻ mặt nguội lạnh ước chừng khoảng bốn năm mươi tuổi. Tôi vừa đào đến khuôn mặt của thi thể, hai mắt của ông ta đột nhiên mở choàng, phóng ra hai tia sáng, tôi sợ tái mặt nhảy ra xa, chỉ thấy chiếc miệng trương phình thối rữa của thi thể nói: “Hằng Đạt, sao giờ cậu mới tới? Tôi buồn sắp chết rồi đây!” Giọng nói nghe rất quen, tôi lấy hết can đảm hỏi: “Ông là ai? Sao lại nằm ở đây?” Chiếc miệng thối rữa bốc mùi kia nói: “Hằng Đạt, đến tôi mà cậu cũng không nhận ra sao? Tôi là Bành Quốc Lương đây! Chẳng phải Lưu Nhất Hạc sai cậu chôn tôi ở đây sao? Tôi biết Lưu Nhất Hạc sai cậu hại tôi, cậu là người của tôi, cậu không thể thấy chết mà không cứu, mau đào đi, mau cứu tôi ra.” Tôi hoảng sợ thất sắc nói: “Sao có thể như vậy được? Sao có thể như vậy được?” Rồi lập tức quỳ xuống đất mà đào, đào mãi đào mãi, thi thể sốt ruột quá, lại mở chiếc miệng thối rữa bốc mùi nói: “Hằng Đạt, cậu đào như vậy thì đến bao giờ, chi bằng cậu cho tôi quả tim của cậu, chỉ cần có một quả tim tôi sẽ sống lại được.” Nói xong ông ta liền thò bàn tay gầy đét như móng vuốt túm lấy ngực tôi, móng đã cắm vào ngực, quả tim đầm đìa máu bị ông ta móc ra, tôi đau đớn tột độ, muốn hét lên thật to nhưng không sao nhúc nhích được, đột nhiên tôi bị đẩy một cái, cuối cùng tôi đã thoát ra được, chợt phát hiện vợ tôi đang lay tôi hỏi: “Hằng Đạt, anh gặp ác mộng à?” Tôi gật đầu, sợ đến nỗi toàn thân vã mồ hôi lạnh.
Sáng sớm tỉnh dậy, cảm thấy trong lòng bứt rứt, tôi liền đến thư phòng tìm cuốn Phân tích giấc mơ của Freud. Theo giải thích của Freud, loại giấc mơ của tôi hoặc là những ý niệm còn lưu lại lúc tỉnh táo ngày hôm trước, hoặc là sự chuyển động trong suy nghĩ trong thời khắc tỉnh táo này đã khơi dậy một mong muốn trong tiềm thức, hoặc là ngẫu hợp của hai loại này. Ý muốn trong tiềm thức kết hợp với những ý niệm còn sót lại vào ban ngày, đồng thời phát sinh di chuyển, những điều này rất có thể đã từng xảy ra vào ban ngày. Tóm lại, giấc mơ đại diện cho sự thỏa mãn một mong muốn nào đó, giấc mơ đau đớn khủng khiếp cũng không phải là ngoại lệ. Tôi đã bị những giải thích của Freud làm cho lú lẫn, một Bành Quốc Lương đã chết cứng đào lên từ nấm mộ làm sao có thể là mong muốn của tôi được? Chưa nói đến Bành Quốc Lương vẫn còn sống sờ sờ ra đấy, tại sao trong giấc mơ ông ta lại bị chôn dưới mồ được? Lúc nhỏ tôi đã nghe người lớn nói rằng, mơ nhiều khi là trái ngược, nghĩ vậy bản năng trong tôi khựng lại, lẽ nào tối qua Bành Quốc Lương đã xảy ra chuyện rồi?
Chẳng kịp ăn sáng, tôi vội lái xe đến cơ quan, khi đi qua phòng làm việc của Bành Quốc Lương, tôi vô cùng kinh ngạc, đến nỗi không dám tin vào mắt mình nữa, hai tờ niêm phong dán chéo vào nhau trên cửa phòng làm việc, trên đó viết “Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy niêm phong để kiểm tra ủy viên”, đóng dấu đỏ to tướng. Hai tờ giấy niêm phong dán chéo vào nhau hệt như dấu chéo đỏ trên tên của tội phạm tử hình, đang thần người ra không biết phải làm gì thì Lý Ngọc Dân đi qua tiện tay kéo vào văn phòng.
Tôi lớ ngớ hỏi: “Chủ nhiệm Lý, xảy ra chuyện gì vậy?”
Lý Ngọc Dân thở dài nói: “Hằng Đạt, Thị trưởng Bành bị Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy song quy rồi.”
Dù tôi đã có dự cảm, Triệu Trung từng mời tôi ăn cơm và tiết lộ cho tôi biết trước, nhưng khi sự việc xảy ra tôi vẫn không dám tin đó là sự thật, nghẹn họng trân trối hỏi: “Vậy Hoàng Tiểu Minh thì sao?”
Hoàng Tiểu Minh là lính cũ của Lý Ngọc Dân, cả hai đều là cán bộ thâm niên trong phòng Nghiên cứu của Ủy ban nhân dân thành phố, được điều đến văn phòng Ủy ban thành phố gần như cùng một lúc, đáng nhẽ Lý Ngọc Dân phải ra sức giúp đỡ chiếu cố cho Hoàng Tiểu Minh, nhưng trong mắt tên Lý Ngọc Dân này dường như chỉ có lãnh đạo, vốn dĩ không hề có cấp dưới, vì thế tuy hai người đều đến từ phòng Nghiên cứu, nhưng Hoàng Tiểu Minh hoàn toàn không nhận được chút trợ giúp nào từ Lý Ngọc Dân.
Thế nhưng, lúc này Lý Ngọc Dân dường như đang rất lo lắng cho số phận của Hoàng Tiểu Minh, hắn rầu rĩ nói: “Tối qua Tiểu Minh cũng bị đưa đi, cả Ôn Hoa Kiên, Trần Thực và Hồ Chiếm Phát cũng bị song quy cùng lúc.”
Tôi lớ ngớ hỏi: “Tối qua Thị trưởng Bành phải thết đãi Bộ trưởng Bộ thương mại, không lẽ lại đưa người đi ngay trên bàn tiệc!”
Lý Ngọc Dân cười gằn nói: “Bọn họ đều bị ngư ông câu đi, cậu biết ai là ngư ông câu cá không?”
Tôi tò mò hỏi: “Ai?”
Lý Ngọc Dân tỏ vẻ khinh miệt nói: “Nói ra có thể cậu sẽ không tin, là Tống Đạo Minh phụng mệnh tổ chuyên án câu cá.”
Tôi chưa bao giờ biết đến khái niệm song quy, quả thực không ngờ tổ chuyên án lại dùng hình thức này để bắt người, Tống Đạo Minh không chỉ là thư ký của Thị trưởng Lưu, mà còn kiêm nhiệm chức Phó chủ nhiệm văn phòng Ủy ban thành phố, hơn nữa Tống Đạo Minh luôn xem thường tài trí của Lý Ngọc Dân, thành ra, Lý Ngọc Dân rất bất mãn với hắn ta. Hôm nay ông ta kéo tôi vào phòng làm việc của mình, xem ra chủ yếu là tố Tống Đạo Minh đang đóng vai một thằng hề trong vụ án của Bành Quốc Lương, muốn dựa thời cơ làm bại hoại thanh danh của Đạo Minh đây mà. Thực ra, Đạo Minh cũng là vạn bất đắc dĩ, nếu cấp trên sai Lý Ngọc Dân ông làm người câu cá, có khi ông còn vui thầm trong bụng cũng chưa biết chừng!
Rời khỏi phòng làm việc của Lý Ngọc Dân, tôi không khỏi lo lắng cho số phận của Hoàng Tiểu Minh, nhớ lại hôm qua gặp cậu ta ở hành lang, hai chúng tôi tranh luận Tư Mã Thiên và Hán Vũ đế ai vĩ đại hơn, tôi đột nhiên tỉnh ngộ, thực ra lúc đó Hoàng Tiểu Minh đã thấy rõ bi kịch của mình, cậu ấy muốn mượn Sử ký để khích lệ mình chăng? Sau khi “tự cung” (thiến), người đàn ông trong Tư Mã Thiên đã chết, người sĩ phu trong Tư Mã Thiên cũng chết, nhưng Thái Sử Công biểu dương văn chương đã tái sinh. Lần này Hoàng Tiểu Minh cùng ngã theo Bành Quốc Lương, số phận sau này khó có thể nói trước được, nhưng có một điều có thể khẳng định chắc chắn, con người công chức trong Hoàng Tiểu Minh đã chết, thư ký Thị trưởng Hoàng Tiểu Minh cũng đã chết, Tư Mã Thiên vừa “tái sinh” bỗng có đủ một thứ nhận thức xưa nay chưa từng có, bắt đầu dùng con mắt của tầng lớp thấp nhất, bị kỳ thị nhất trong xã hội để nhìn nhận sự vật, nhìn nhận cuộc đời, nhìn nhận lịch sử; vậy còn Hoàng Tiểu Minh sẽ “tái sinh” ở đâu?
Nhớ lại hồi tôi và cậu em vợ cùng đi Thành Đô, đến thảo đường của Đỗ Phủ, cậu ta từ chối chụp ảnh với tượng Đỗ Phủ, tôi hỏi lý do, cậu ta nói mình là người làm ăn, người cậu ta sùng bái là Đào Chu Công, Đỗ Phủ tuy là thánh thơ nhưng suốt đời khốn khó lao đao, người làm ăn chụp ảnh chung với tượng ông ta sợ sẽ bị xúi quẩy. Lúc đó tôi mắng cậu ấy nói năng nhảm nhí, một ông chủ cỏn con như cậu mà cũng sợ chụp chung với thi thánh. Tư Mã Thiên chính xác là một sử thánh, Đỗ Phú suốt đời mưu cầu chức vị, luận về khí phách e rằng vẫn kém Thái Sử Công một bậc, đương nhiên trước khi chịu cung hình, Tư Mã Thiên cũng một lòng “nịnh nọt chúa thượng để cầu thân”, nhưng khi trầm luân trong tình cảnh khổ nhục như một thái giám, tự nhiên đối với những chuyện thị phi thành bại, nước chảy mây trôi, thịnh suy thăng trầm, trăng tròn nguyệt khuyết bèn nảy sinh một thứ trí tuệ và cảm khái oán trời thương người. Thời khắc này, Hoàng Tiểu Minh giống như chim sợ cây cung, bị giam lỏng trong một căn phòng nhỏ, e rằng còn chưa suy xét và cân nhắc đến trí tuệ và cảm khái của Tư Mã Thiên, mà chắc chắn là đang lao tâm khổ tứ để tìm cách chạy thật nhanh ra khỏi địa ngục. Nhất định Hoàng Tiểu Minh có thể chạy thoát được, bởi thời gian cậu ta theo Bành Quốc Lương không dài, chưa lún quá sâu nhưng chạy ra ngoài e rằng còn khó chịu hơn ở bên trong! Lòng người khó đoán, thói đời nóng lạnh, riêng việc làm thư ký nhầm cho một tên tham quan đã phải đánh đổi một đời, huống hồ thói đời thường lấy việc cười trên nỗi đau của người khác làm niềm vui. Trong chốn quan trường, giữa người với người đa phần lấy lợi ích làm sợi dây gắn bó, một khi cây đổ khỉ vượn tự nhiên cũng tản đi hết, chỉ có phần cô đơn sâu thẳm nhất trong tâm hồn mới có thể giày vò con người đến mức sống không bằng chết, thật khiến người ta nghĩ đến mà sợ!
Ai cũng biết tôi và Hoàng Tiểu minh là hai cánh tay đắc lực của Bành Quốc Lương, Hoàng Tiểu Minh ngã xuống rồi, tôi phải làm sao đây? Suy đi tính lại tôi cảm thấy mình phải nhanh chóng rời khỏi phòng Tổng hợp 2, nhưng dù Lưu Nhất Hạc sắp xếp tôi làm Trưởng phòng Tổng hợp 1, tôi cũng không cam tâm, bởi lẽ với kinh nghiệm và khả năng của tôi, phải sớm được giải quyết một chức vị cấp Phó Cục rồi mới đúng, tôi cảm thấy dù thế nào cũng nên biến vụ án của Bành Quốc Lương thành một bàn đạp trên con đường hoạn lộ của mình. Tôi đã sớm nhắm vị trí của Lý Ngọc Dân, tôi phải lợi dụng cơ hội Bành Quốc Lương có chuyện để tống cổ hắn ta đi, giành lấy chiếc ghế dưới mông ấy. Nhưng giành bằng cách nào, tôi vẫn đang cân nhắc, đương nhiên muốn việc này thành công, mấu chốt vẫn nằm ở Lưu Nhất Hạc, may mà tôi có lãnh đạo cũ làm hậu thuẫn. Trước mắt việc tôi phải làm là lo nỗi lo của Lưu Nhất Hạc, nghĩ suy nghĩ của Lưu Nhất Hạc. Đương nhiên, nỗi lo lớn nhất hiện tại của Lưu Nhất Hạc chính là tay phó của mình đã bị song quy, việc này khác nào một cơn động đất đối với chính giới Đông Châu, điều ông ta muốn biết nhất chắc hẳn là cấp độ của cơn động đất rốt cuộc là bao nhiêu? Ông ta biết rõ “Nữ Bao Công” Tề Tú Anh đích thân thụ lý vụ án, cấp độ địa chấn không phải là nhỏ, nhưng nếu quá lớn nền kinh tế, chính trị Đông Châu sẽ phải chịu tổn hại nghiêm trọng, đó là điều Lưu Nhất Hạc không muốn thấy. Thứ Lưu Nhất Hạc cần nhất hiện tại là tin tức của nhóm người Bành Quốc Lương. Nghĩ đến đây, tôi bỗng cảm thấy khoan khoái, phòng Tổng hợp 2 là văn phòng làm việc của Bành Quốc Lương, nay Bành Quốc Lương đã bị tổ chuyên án song quy, một Chủ nhiệm văn phòng như tôi rất có thể sẽ trở thành cầu nối giữa tổ chuyên án và chính quyền thành phố, chỉ cần tổ chuyên án tìm đến tôi, tôi sẽ không lo không có tin tức để cung cấp cho Lưu Nhất Hạc, đến lúc đó lo gì ông ấy không nhìn tôi với cặp mắt khác, như vậy Bành Quốc Lương bị song quy lại trở thành cơ hội có một không hai của tôi.
Bành Quốc Lương bị song quy gây chấn động mạnh mẽ đến giới quan liêu Đông Châu, nhưng điều khiến tôi choáng váng nhất là khi Bành Quốc Lương đánh bạc ở Ma Cao lại để công an ghi hình như ghi hình một phần tử khủng bố vậy. Mà người phụ trách bắt phần tử khủng bố lại là Vương Triều Quyền, chồng cũ của Âu Bối Bối, điều này thật khiến người ta khó bề tưởng tượng! Người này từng là chuyên viên thuộc loại dễ bảo trong Cục xúc tiến đầu tư thành phố, đột nhiên hô biến thành Phó phòng chống khủng bố văn phòng công an tỉnh, câu chuyện chỉ có thể xảy ra trong phim ảnh và tiểu thuyết này lại là sờ sờ xảy ra ngoài đời thật. Trong một thời gian Vương Triều Quyền được loan truyền như một hiện tượng thần kỳ, có người nói tài nghệ bắn súng của Vương Triều Quyền đạt mức bách phát bách trúng, có người nói mười mấy cao thủ cũng không tiếp cận được Vương Triều Quyền, thậm chí còn có người nói Vương Triều Quyền biết thuật ẩn thân, còn giỏi khinh công vượt nóc băng tường, tóm lại, từ một chức chuyên viên cấp chủ nhiệm cỏn con của Cục xúc tiến đầu tư, Vương Triều Quyền thoát xác kỳ diệu biến thành một đại anh hùng “tinh thông 18 loại binh khí” của văn phòng công an tỉnh.
Đương nhiên, người choáng váng nhất vẫn là Âu Bối Bối, từng là người đầu ấp tay gối với Vương Triều Quyền. Người đàn bà xinh đẹp ham chuộng hư vinh đáng thương này luôn khao khát mỹ cảnh phu quý thê vinh, hết nương vào Bành Quốc Lương rồi lại đến Triệu Trung, kết cục cuối cùng chẳng khác nào bong bóng xà phòng. Cuộc sống quả thật quá tàn khốc, cùng với Bành Quốc Lương bị vạch tội, một Vương Triều Quyền gọi dạ bảo vâng thoắt biến thành đại anh hùng, còn Âu Bối Bối không chỉ gặp phải sự đả kích thậm tệ, mà còn trở thành trò cười giúp người ta hả hê. Dù cô ta cắn răng âm thầm chịu đựng nhưng tôi có thể thấy được, chuyện “hồng hạnh vượt tường” của Âu Bối Bối đã làm tổn thương Vương Triều Quyền, khiến cậu ta rời bỏ cô ấy, ăn năn cũng đã muộn. Milan Kundera(2) nói: “Con người vĩnh viễn không thể biết mình nên làm gì, bởi con người ta chỉ có thể sống một lần, không thể so sánh nó với đời trước, cũng không thể rút kinh nghiệm ở tương lai.” Từ câu nói này tôi ngộ ra được một đạo lý, muốn tránh cho cuộc đời giống như một bản phác thảo phải dùng nguyên nửa đời trước để tập duyệt, nửa đời sau diễn xuất, mặc dù làm vậy sẽ phải trả giá rất lớn, nhưng cũng đáng, chí ít cũng không phải ôm hận như Thomas: “Chỉ có thể sống được một lần, chẳng khác gì vốn chưa từng sống.” Nếu Âu Bối Bối có thể đem quá khứ của mình ra tập duyệt, đúc kết bài học kinh nghiệm sau đó tự tin diễn xuất ở nửa đời sau, nhất định cô ấy sẽ biến bản phác thảo cuộc đời thành bản thảo hoàn chỉnh. Nhưng mỗi khi nhìn thấy nụ cười gượng gạo hiện ra từ đôi mắt sưng mọng của Âu Bối Bối, tôi đều phải nhớ đến câu nói của Hamlet: “Nhẹ dạ, tên gọi của mi phải là đàn bà mới đúng!” Tôi cảm thấy câu nói này đã đập tan chiếc vỏ ốc ngụy trang của Âu Bối Bối, chạm đến nơi mềm yếu nhất trong sâu thẳm tâm hồn cô ấy.
Để xoa dịu nỗi đau của Âu Bối Bối, lấy danh nghĩa trách nhiệm của một Trưởng phòng, nhân dịp sinh nhật mình tôi mời cả phòng đi ăn. Trong bữa tiệc, Hứa Trí Thái bày tỏ sự bất bình thay cho Bành Quốc Lương, trái với bình thường Âu Bối Bối bắt bẻ lại Hứa Trí Thái, mắng Bành Quốc Lương là một bãi phân chó bốc mùi, bất ngờ hai người nảy ra một cuộc khẩu chiến kịch liệt, từ đầu đến cuối tôi vẫn yên lặng không xen vào, điều khiến tôi ngầm sợ là Chu Đại Vỹ đứng hẳn về phía Âu Bối Bối, chọc cho Hứa Trí Thái giận quá hóa giận, nổi đóa: “Đừng quên chúng ta đều là người sát sườn với Phó Thị trưởng Bành, nhiều năm phục vụ cho ông ấy, đúng là hiện tại ông ấy đã bị song quy nhưng vẫn chưa có kết luận chính thức, ngay đến chúng ta cũng là những kẻ đánh thằng chết rồi thì chỉ tổ làm trò cười cho những kẻ cười trên nỗi đau của người khác. Âu Bối Bối, ông trời đã cho chúng ta một khuôn mặt, không bao giờ chúng ta có thể tự tạo ra một khuôn mặt khác được đâu.” Câu cuối cùng của Hứa Trí Thái đã làm tổn thương nặng nề đến lòng tự trọng của Âu Bối Bối, khác nào chửi cô ấy đã ngoại tình còn không biết xấu hổ. Lúc Vương Triều Quyền còn làm trong văn phòng mời gọi đầu tư, quan hệ giữa Hứa Trí Thái và Vương Triều Quyền khá tốt, câu cuối cùng của Hứa Trí Thái rõ ràng là bất bình hộ cho Vương Triều Quyền. Âu Bối Bối nghe xong phát nộ xung thiên lao ra khỏi nhà hàng, Hứa Trí Thái không ngờ Âu Bối Bối phản ứng như vậy, đứng thần người ra, Chu Đại Vỹ ghé tai tôi nói nhỏ: “Trưởng phòng, mau chạy theo khuyên nhủ cô ấy đi, đừng để xảy ra chuyện gì!” Tôi liền vội vàng đuổi theo.
Lúc này, giữa cơn mưa phùn rả rích rơi dưới trời đêm, Âu Bối Bối bất chấp chạy bổ về phía trước, tôi nhanh chân đuổi theo, cuối cùng túm được cánh tay cô ấy: “Bối Bối, đều là những lời nhảm nhí, đừng cho là thật.” Bối Bối khăng khăng vùng thoát, tôi cũng không nghĩ được gì nhiều, vòng tay ôm lấy cô ấy nói: “Bối Bối, anh biết trong lòng em rất khổ sở, giờ chỉ có một mình anh, em hãy khóc một trận đi, khóc lên được sẽ dễ chịu hơn rất nhiều.” Không ngờ Bối Bôi ôm chặt lấy tôi, khóc nức nở...
Trong lời mở đầu Odyssey, khi quần thần đang đang tụ hội trong cung điện thần Zeus trên núi Olympus, Zeus nói: “Ôi! Người đời đều thích oán trách thiên thần, nói tất cả tai họa đều do chúng ta giáng xuống; trên thực tế đều là do bản thân họ hồ đồ mới gặp phải những tai họa ngoài số mệnh đã định.” Lúc này, Trương Bội Phương đang ngồi trước mặt tôi gạt nước mắt nguyền rủa ông trời bất công: “Dựa vào cái gì để Lưu Nhất Hạc thì hiên ngang làm Thị trưởng, mà lại đẩy Quốc Lương vào họa lớn như vậy chứ!” Đúng như tôi dự liệu, Tổ trưởng tổ chuyên án Đặng Hoằng Xương đã gọi điện cho Chủ nhiệm văn phòng Ủy ban thành phố Tiêu Phúc Nhân, hy vọng Đảng ủy sắp xếp một người liên hệ với Trương Bội Phương chuẩn bị quần áo cho Bành Quốc Lương, Tiêu Phúc Nhân liền giao việc này cho tôi. Sau khi gọi được cho Trương Bội Phương, tôi nhanh ý đem tin này nói trước cho Tống Đạo Minh, Tống Đạo Minh đang thu dọn văn kiện trong phòng làm việc, biết tôi muốn đi gặp Trương Bội Phương, tỏ vẻ vỗ về nói: “Hằng Đạt, trong lòng tôi cậu luôn là người của lãnh đạo cũ, xưa nay chưa bao giờ xem cậu là người của Bành Quốc Lương, Thị trưởng Lưu đã nói từ trước, để cậu làm Trưởng phòng Tổng hợp 2 là quá thiệt thòi cho cậu, nhưng trước đây do còn vướng Bành Quốc Lương, không thể cho cậu vị trí đó được, trước mắt cậu cứ cố gắng chịu thiệt thòi ở phòng Tổng hợp 2 thêm một thời gian nữa, tôi tin Thị trưởng Lưu sẽ cho cựu Thị trưởng một câu trả lời thỏa đáng. Thực ra, sau khi Đặng Hoằng Xương gọi điện cho chủ nhiệm Tiêu, chủ nhiệm Tiêu đã báo cáo lên Thị trưởng Lưu, trong thời gian song quy Bành Quốc Lương, việc để cậu liên hệ với Trương Bội Phương là do Thị trưởng Lưu chủ định, sở dĩ quyết định như vậy là có hai nguyên nhân, thứ nhất cậu từng là cánh tay phải của Bành Quốc Lương, Trương Bội Phương tín nhiệm cậu; thứ hai cậu từng là thư ký của cựu Thị trưởng, tổ chức càng tín nhiệm cậu, đặc biệt là Thị trưởng Lưu. Sau khi Bành Quốc Lương bị vạch trần, Thị trưởng Lưu rất đau lòng, nhưng điều khiến ông ấy đau lòng hơn là Trương Bội Phương không biết giúp chồng hối lỗi lại chạy đôn chạy đáo kêu oan cho Bành Quốc Lương, ra sức vu oan hãm hại những người vô tội, ảo tưởng có thể hãm hại được Thị trưởng Lưu, dụng tâm vô cùng hiểm ác. Hằng Đạt, tình hình ngày càng phức tạp, đầu óc cũng phải ngày càng tỉnh táo hơn!” Lời của Tống Đạo Minh vừa chân thành vừa sắc bén, may mà tôi nhanh trí báo cho Tống Đạo Minh biết, không ngờ phía sau lại ẩn giấu nhiều huyền cơ bí ẩn đến vậy.
Tôi bước vào cổng nhà Bành Quốc Lương, Trương Bội Phương như nhìn thấy người nhà, vừa gạt nước mắt vừa kéo tay tôi vào phòng khách, nhìn bộ dạng của Trương Bội Phương rõ ràng rất đáng thương nhưng cô ta luôn miệng rủa ông trời bất công, chửi tiểu nhân lộng quyền, thề có làm ma cũng phải đòi lại công bằng, ngoài khiến tôi đồng tình, cũng khiến tôi phải một phen sợ toát mồ hôi trước người đàn bà một mực muốn cứu chồng này. Bởi giờ phút này Trương Bội Phương chẳng khác gì một kẻ đang đùa với lửa. Điều này lại nhắc nhở tôi, chỉ cần tôi làm ra vẻ cùng chung mối thù với Trương Bội Phương, rất có thể cô ta sẽ tiết lộ kế hoạch tiếp theo của mình. Quả không sai, sau khi tôi giúp cô ta gom thêm hàng loạt bất bình, tôi phát hiện cô ta biết rất rõ tình hình của Bành Quốc Lương trong trại giam, thậm chí đến việc ngày ba bữa cơm cô ta cũng nắm rõ trong lòng bàn tay, tôi không thể không kinh ngạc về khả năng của người đàn bà này. Rõ ràng, nội bộ Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy đã có người chuyển tin tức cho cô ta, nếu không làm sao cô ta có thể biết rõ đến vậy. Không phải vô tình mà Trương Bội Phương tiết lộ với tôi những thông tin này, dụng ý của cô ta rất rõ ràng, ý cô ta muốn nói với tôi, chớ cho rằng chồng cô ta đã cùng đường, vẫn có người biểu dương chính nghĩa, vẫn chưa biết hươu sẽ chết trong tay ai đâu! Chỉ cần Dương Hằng Đạt chú biểu hiện tốt, sau này chồng tôi nhất định sẽ không quên ơn chú! Bành Quốc Lương nhiều năm lăn lộn trên quan trường, không thiếu những mối quan hệ vô cùng lợi hại, với một số người, bảo vệ ông ta chính là bảo vệ chính mình, vì thế những nhân tài này sẵn sàng chấp nhận rủi ro. Trong thể chế hiện nay, nắm giữ quốc pháp là người chứ không phải là chế độ, mạng lưới pháp luật biến thành mạng lưới quan hệ, mạng lưới ân huệ, thậm chí còn bị ảnh hưởng bởi dư luận, cái gọi là lưới trời lồng lộng, thưa nhưng khó thoát chỉ dọa được kẻ trộm vặt chứ không dọa được cường tặc. Nhưng dù Bành Quốc Lương ông có may mắn thoát được thì cũng thương tật đầy mình, đời người ngắn ngủi, chỉ có kẻ đáng khinh như Hứa Trí Thái mới tin những lời quỷ quái của Trương Bội Phương thôi. Tôi ngày ngày làm việc bên cạnh Bành Quốc Lương, dù không hiểu rõ ông ta bằng thư ký sát sườn, nhưng cũng không tránh khỏi nhìn nhiều quen mắt, nghe nhiều quen tai, không nói đâu xa, ngay như những tổn thương mà Âu Bối Bối phải chịu đựng, đủ biết Bành Quốc Lương bỉ ổi không bằng cầm thú, không biết sau khi Trương Bội Phương biết những chuyện như vậy sẽ nghĩ thế nào, có còn lớn tiếng oán trời trách đất kêu oan cho hắn nữa không. Trương Bội Phương cô đã có gan chơi với lửa, cũng tốt, nói không chừng sẽ đốt thổi bùng vận may đến cho mình. Không biết tại sao, từ sau ngày Âu Bối Bối khóc nức nở trong lòng tôi, tôi bỗng khinh ghét Bành Quốc Lương đến tận xương tủy, từ việc Vương Triều Quyền làm nhiệm vụ ở Ma Cao vô tình chộp được cảnh Bành Quốc Lương trên sòng bạc, đó quả là một sự báo ứng, là ông trời đã ban công lý cho Vương Triều Quyền.
Người giúp việc chuẩn bị xong quần áo bỏ vào một chiếc túi xách giao cho tôi, tôi nhận lấy túi xách rồi xin cáo từ, Trương Bội Phương lại kéo tay tôi, năn nỉ tôi đến nhà lãnh đạo cũ bày tỏ bất bình thay cho Bành Quốc Lương, xin ông ấy gây sức ép cho Tỉnh ủy, Ủy ban kiểm tra tỉnh, tôi không nhận lời nhưng cũng không từ chối, miễn cưỡng rời khỏi nhà Bành Quốc Lương.
Đây là lần đầu tôi lái xe vào trụ sở quân khu tỉnh, nhà tiếp khách tuy không sang trọng, nhưng sáng sủa sạch sẽ, trước cửa có rất nhiều xe hơi loại rẻ tiền của Ủy ban kiểm tra tỉnh và Viện kiểm sát. Hai tay cảnh sát đứng canh cửa, người ra vào đều phải mang thẻ. Trước khi đến nhà Bành Quốc Lương, Tiêu Phúc Nhân đã cho tôi số điện thoại của một người trong tổ chuyên án, bảo tôi tìm vị chuyên viên cấp chủ nhiệm tên là Thượng Tiểu Quỳnh. Sau khi gọi theo số đó, xuống xe, vừa châm một điếu thuốc, một cô gái xinh đẹp với vầng trán tràn đầy khí khái từ trong phòng bước ra.
“Trưởng phòng Dương, mang quần áo đến rồi sao?” Vừa nhìn thấy tôi, cô ta mỉm cười chào.
Tôi há hốc miệng vì kinh ngạc: “Cô… chẳng phải cô làm ở tổ tạp vụ văn phòng Ủy ban thành phố sao?”
Mấy cô gái ở phòng tạp vụ cô nào cũng giống cô nào, mỗi khi mở Hội nghị thường vụ Ủy ban nhân dân thành phố hoặc Hội nghị xử lý thường vụ của Thị trưởng, bọn họ phụ trách việc pha trà rót nước cho lãnh đạo, cho nên tôi đều có ấn tượng, chỉ có điều không thể nhớ được tên.
“Đúng vậy, không ngờ trưởng phòng Dương còn nhớ tôi.” Thượng Tiểu Quỳnh chớp đôi mắt to tròn lanh lợi nói: “Thực ra, mục đích tôi đến phòng tạp vụ làm việc là để bắt chuột, nay chuột đã bắt hết, đương nhiên tôi phải rời khỏi đó thôi. Trưởng phòng Dương, cảm ơn anh đã đối tốt với Đại Vỹ, hôm sau tôi và Đại Vỹ sẽ mời anh ăn cơm.”
”Sao cơ, cô quen Chu Đại Vỹ sao?” Tôi tròn mắt hỏi.
“Đúng vậy, Đại Vỹ là bạn trai của tôi, anh ấy chưa nói với anh sao?” Thượng Tiểu Quỳnh ngời ngời hạnh phúc nói.
Cô ta vừa dứt lời, trong lòng tôi bỗng cảm thấy hồi hộp vô cùng, thầm nghĩ Đại Vỹ thật giỏi che giấu, trước đây tôi luôn cho rằng Hoàng Tiểu Minh mới là kẻ lòng dạ thâm sâu, không ngờ tôi đã nhìn lầm, nay nghĩ lại Hoàng Tiểu Minh chẳng qua chỉ là thận trọng, kẻ lòng dạ thâm sâu thực sự nhất định phải là kẻ có thể chôn những bí mật khủng khiếp xuống tận đáy lòng, nghĩ đến cặp Chu Đại Vỹ và Thượng Tiểu Quỳnh, tôi bỗng thấy lạnh sống lưng, nói không chừng Bành Quốc Lương lọt vào tay Vương Triều Quyền cũng chỉ là một khúc nhạc đệm. Căn cứ vào thời gian cô ta đến phòng tạp vụ làm việc, nói không chừng Bành Quốc Lương là gục trong tay Tiểu Quỳnh và Đại Vỹ. Chả trách gần đây Chu Đại Vỹ liên tục ra vào chỗ Tống Đạo Minh, xem ra tên oắt con này đã bỏ tối tìm sáng trước tôi một bước, tuổi còn trẻ mà đã có lòng dạ thâm hiểm như vậy, chẳng phải chỉ cần đắc thế nữa là sẽ tiến rất xa sao? Nghĩ kỹ lại, ban đầu Chu Đại Vỹ suốt ngày bám theo nịnh bợ Hồ Chiếm Phát, không ngờ là để tạo căn cứ cho Thượng Tiểu Quỳnh, giờ đây Hồ Chiếm Phát bị song quy có hối hận cũng đã quá muộn rồi.
“Tiểu Quỳnh, Đại Vỹ có bạn gái xinh đẹp, lợi hại như vậy, tương lai lấy nhau e là sẽ bị ‘vợ quản chặt’ rồi đây!” Tôi đùa.
“‘Vợ quản chặt’ có gì không tốt, ‘vợ quản chặt’ là giám sát tốt nhất, đàn ông có ‘vợ quản chặt’ cho khỏi bị song quy!” Thượng Tiểu Quỳnh vừa nói vừa khanh khách, đúng là một bông hồng có gai.
Chúng tôi tán gẫu với nhau mấy câu, tôi lấy chiếc túi xách đựng quần áo để trên xe giao cho Thượng Tiểu Quỳnh, cô ấy đưa lại túi quần áo bẩn cho tôi, sau đó vẫy tay chào, xoay người bước vào nhà khách. Tôi phóng mắt quan sát toàn bộ tòa nhà khách cũ kỹ, càng nhìn càng thấy giống một khối bia mộ.
Khi đưa quần áo bẩn của Bành Quốc Lương hộ Thượng Tiểu Quỳnh, tôi biết Hoàng Tiểu Minh đã được thả. Tôi liên lạc được với Hoàng Tiểu Minh qua vợ cậu ta, đề nghị lái xe đến đưa cậu ta đi dạo cho khuây khỏa, Hoàng Tiểu Minh đồng ý, tôi lập tức lái xe đến đón cậu ta đi Tây Sơn.
Suốt quãng đường Hoàng Tiểu Minh chỉ im lặng, bị giam mười mấy ngày khiến cậu ta gần như biến thành một người khác, trong lòng dường như lúc nào cũng có một tảng đá đè nặng, Hoàng Tiểu Minh chắc chắn đã đi đến ngã tư quan trọng nhất của cuộc đời. Tôi đoán, ngày nào cậu ta cũng bị dằn vặt bởi một câu hỏi duy nhất: Phải rẽ về hướng nào? Nói thật, tôi hẹn Hoàng Tiểu Minh ra, không phải vì muốn biết cậu ta đang nghĩ gì, mà là muốn biết tổ chuyên án đã hỏi cậu ta những gì, chỉ khi biết rõ tình hình trong đó của Hoàng Tiểu Minh, tôi mới có thể đi gặp Thị trưởng Lưu được.
Không ngờ Hoàng Tiểu Minh đã nhìn thấu suy nghĩ của tôi, cậu ta ngồi ghế phụ ngắm nhìn phong cảnh qua cửa sổ nói: “Anh Dương, em nói trước, hôm nay chúng ta ra ngoài là để ngắm cảnh, nếu anh muốn biết tổ chuyên án đã hỏi em những gì, thì xin lỗi, em không thể báo cáo, không chỉ anh, nếu chị dâu có tìm em, em cũng sẽ nói như vậy. Nếu anh cảm thấy mất hứng, vậy hãy lập tức đưa em về.”
Tôi bị nhìn thấu ruột gan, cố giấu vẻ lúng túng nói: “Chú em, chú muốn đi đâu, anh biết trong lòng chú rất rối, anh lại không rối giống như chú sao. Người ta đều nói hai anh em ta là trợ thủ đắc lực của Phó Thị trưởng Bành, nay ông ta xảy ra chuyện, người khó chịu nhất đương nhiên là hai anh em ta rồi. Kéo chú ra đây chính là muốn chú được khuây khỏa, đương nhiên cũng muốn biết dự định tiếp theo của chú là gì.”
Hoàng Tiểu Minh châm một điếu thuốc, rít một hơi dài, nói: “Có thể dự định gì chứ, vụ án chưa thể kết thúc trong một chốc một lát được, dù em đã được thả nhưng chỉ cần vụ án chưa kết thúc thì em chưa thể nói được điều gì, bất cứ lúc nào tổ chuyên án cũng có thể gọi em trở lại. Hiện tại em là một con cừu non lạc đường, ngày ngày đều sống trong sợ hãi. Anh Dương, anh biết tại sao em sợ không? Chỉ cần tổ chuyên án tìm em thẩm tra tình hình, đều có thể đề cập đến một số người, chỉ cần anh nhắc đến tên của của một người này thôi, sẽ liên lụy đến tính mạng, tài sản của tất cả mọi người trong gia đình. Ai có tội là chuyện của bản thân họ, em không muốn làm hại bất cứ người nào, nhưng hiện tại em không có tự do được không muốn hại người, đó là nỗi khổ lớn nhất của em.”
Nghe những lời của Hoàng Tiểu Minh, tôi mừng thầm trong lòng, may mà tôi không ham cờ bạc, cũng không tham gia vào cuộc chiến giữa Bành Quốc Lương và Lưu Nhất Hạc, nếu không rất có thể tôi cũng cùng chung số phận với Ôn Hoa Kiên, Trần Thực và Hồ Chiếm Phát, hoặc may mắn lắm thì cũng trở thành con cừu non lạc đường như Hoàng Tiểu Minh.
Tôi còn muốn moi thêm một vài thứ từ miệng Tiểu Minh, bèn mở lời an ủi: “Tiểu Minh, nghe chú nói vậy, xem ra đã có người hé miệng rồi, chú đoán xem là ai nhát gan như vậy?”
Hoàng Tiểu Minh khẽ hừm một tiếng nói: “Anh Dương, chớ thấy một số người cậy có quyền lực trong tay mà vênh vang tự đắc, coi trời bằng vung, đối mặt với tổ chuyên án, không bằng một tên vô lại, tất cả chỉ là cọp giấy mà thôi.”
Tôi dò hỏi: “Ý chú là cả mấy người này đều đã khai hết rồi sao? Không thể nào, chị dâu vẫn luôn đôn đáo khắp nơi để kêu oan cho Thị trưởng Bành cơ mà.”
Hoàng Tiểu Minh tỏ ra bình tĩnh lạ thường nói: “Anh Dương, anh đã đọc cuốn Chuộc tội tại Shawshank chưa? Trong đó có một đoạn nói thế này: ‘Trong trại giam mỗi phạm nhân đều khẳng định mình vô tội, chỉ khi họ gặp phải thẩm phán lạnh lùng, luật sư vô dụng, những lời vu cáo với cảnh sát mà trở thành kẻ bị hại, hoặc nếu không thì là số quá xui xẻo.’ Nói thẳng một câu, trong vụ án này, người đen đủi nhất chỉ có một mình em, em là kẻ xui xẻo nhất trên đời này, còn những người khác căn bản không cần phải Chuộc tội tại Shawshank, chỉ cần đóng đinh trên thập tự giá là đủ, chị dâu đã quá không biết lượng sức mình, lẽ nào ngay đến thượng đế trên thập tự giá cũng có thể chuộc được?”
Dù tội Bành Quốc Lương đã bị phanh phui, nhưng tôi luôn cho rằng tội của ông ta không đến nỗi phải chết, không ngờ Hoàng Tiểu Minh lại ám chỉ Bành Quốc Lương bị đóng trên thập tự giá. Phải thừa nhận rằng, Hoàng Tiểu Minh là thư ký sát sườn của Bành Quốc Lương, xem ra Hoàng Tiểu Minh biết rõ chân tướng hơn tôi, nếu không cậu ta đã không thể phán đoán được kết quả cuối cùng của vụ án như thế. Nghĩ đến chuyện Bành Quốc Lương có thể sẽ từ bị song quy đến mất mạng, tôi lại hít một hơi thật sâu.
Sau khi từ Tây Sơn quay về, tôi sắp xếp lại cẩn thận trong đầu tình hình tiếp xúc với Trương Bội Phương, Thượng Tiểu Quỳnh và Hoàng Tiểu Minh mấy ngày nay. Hôm sau vừa đến cơ quan, tôi liền đến văn phòng của Thị trưởng Lưu, đúng lúc Lý Ngọc Dân cũng ở đó, hai người đang ngồi trên ghế, có vẻ Lý Ngọc Dân đang báo cáo tình hình công việc với Thị trưởng Lưu.
Tôi bước vào phòng, Thị trưởng Lưu chào hỏi rất nhiệt tình, rồi quay sang nói với Lý Ngọc Dân bằng giọng đuổi khách: “Ngọc Dân, cứ vậy nhé, cậu về cân nhắc thật kỹ nhé!” khiến Lý Ngọc Dân chưng hửng bỏ đi. Thị trưởng Lưu kéo tôi ngồi xuống, thân mật hỏi: “Hằng Đạt, tìm tôi có việc gì sao?”
Tôi ngượng ngùng gật đầu, rồi dựa theo mạch suy nghĩ đã sắp sẵn trong đầu tối qua, báo cáo một cách vô cùng sinh động tình hình tiếp xúc với Trương Bội Phương, Thượng Tiểu Quỳnh và Hoàng Tiểu Minh. Báo cáo xong, tôi còn thêm chút mắm muối: “Thị trưởng Lưu, lãnh đạo cũ thường dạy em, cuộc đời chỉ có một quy luật là tự làm tự chịu, nhưng Trương Bội Phương lại không biết điều này, rất nhiều biểu hiện chứng minh cô ta đang vu cáo hãm hại sếp, vì thế em cảm thấy mấu chốt của vụ án Bành Quốc Lương không phải là Bành Quốc Lương mà là Trương Bội Phương. Ngày nào Trương Bội Phương còn ráo riết hoạt động khắp nơi bên ngoài, thì ngày đó không chỉ tổ chuyên án bị quấy nhiễu, mà ngay đến bản thân sếp cũng không được yên. Vì thế vẫn nên giải quyết chuyện Trương Bội Phương cho ổn thỏa.”
Lưu Nhất Hạc nghe xong nhíu chặt lông mày trầm tư một lúc, sau đó tỏ vẻ vị tha nói: “Hằng Đạt, một người nếu thể xác mắc phải bệnh nan y còn có thể khiến tinh thần sống dậy, nhưng một người nếu linh hồn mắc phải bệnh nan y thì dù có vu oan giá họa, đổi trắng thay đen cũng không cứu nổi mình. Vẫn là câu châm ngôn đó, thế gian chính đạo thăng trầm!”
Tôi cảm thấy vẫn chưa tỏ đủ lòng trung thành của mình, bèn tăng thêm vẻ sốt sắng khẩn thiết: “Thị trưởng Lưu, tâm hại người không có, nhưng tâm đề phòng không thể không có!”
Thị trưởng Lưu cười ha hả nói: “Hằng Đạt, không hổ danh từng là thư ký của lãnh đạo cũ, tinh thần giác ngộ chính trị quả rất cao! Những rủi ro chính trị ngày càng có thể kiểm nghiệm được khả năng nhạy bén chính trị của từng cá nhân, về điểm này cậu chín chắn hơn Hứa Trí Thái. Hằng Đạt, càng ở giai đoạn khác thường, càng có thể rèn luyện được phẩm cách chính trị của mỗi người, giai đoạn này, một Trưởng phòng Tổng hợp 2 như cậu đã có cơ hội để thử thách bản thân rồi!”
Rõ ràng Thị trưởng Lưu đã dùng Hứa Trí Thái để trấn áp tinh thần mình, Hứa Trí Thái đã làm gì mà khiến Thị trưởng Lưu phải canh cánh trong lòng như vậy?
Rời khỏi văn phòng Thị trưởng Lưu, ngẫm lại từng câu nói của ông ta, câu sau cùng rất sâu sắc, điều này chứng tỏ ông ta chưa hoàn toàn tín nhiệm mình, nếu không sẽ không căn dặn mình phải “trải qua thử thách”, phải làm sao mới có thể khiến Thị trưởng Lưu tín nhiệm mình như tín nhiệm Tống Đạo Minh, Tiêu Phúc Nhân đây? Như vậy sẽ đứng ở phía đối lập với Hứa Trí Thái, không đúng, Hứa Trí Thái đã leo lên tàu cướp biển mà không chịu xuống, suy cho cùng tôi vẫn phải vạch rõ lằn ranh với Bành Quốc Lương, nhưng dù thế nào tôi vẫn là Trưởng phòng phục vụ cho Bành Quốc Lương, quay giáo đánh lại là đúng, nhưng câu “vẽ rồng thêm mắt” cuối cùng dường có chút thái quá, lúc đó trong lòng tôi cảm thấy rất đắc ý, nhưng giờ nghĩ lại, đó không chỉ là “vẽ rắn thêm chân” mà còn có chút cảm giác là “đánh kẻ chết rồi”. Nhưng tôi là cánh tay phải của Bành Quốc Lương... báo cáo tình hình khách quan cũng chẳng có gì đáng trách, bày tỏ cách nhìn nhận của mình một cách thông thường cũng chẳng có gì là không thể, nhưng vì lúc đó tôi quá muốn thể hiện lòng trung thành của mình, có thể nào đã để lại ấn tượng bán chúa cầu vinh cho Thị trưởng Lưu hay không? Nếu không thì tại sao lại phải thử thách mình?
Tôi càng nghĩ càng chán nản, không kiềm chế nổi bèn đi thẳng vào nhà vệ sinh, đúng lúc chạm mặt Hứa Trí Thái trong đó. Từ khi Bành Quốc Lương xảy ra chuyện, phòng Tổng hợp 2 cũng phải chịu “án treo”, suốt ngày ăn không ngồi rồi, lòng người cũng phân tán. Chu Đại Vỹ thì mải mê nghiên cứu sách dạy đánh cờ, Âu Bối Bối mải mê chăm chút sắc đẹp và vẫn thường xuyên tán tỉnh vẽ vãn Triệu Trung qua điện thoại, chỉ có Hứa Trí Thái cứ đến điểm danh rồi mất hút. Ban đầu tôi cũng không chú ý lắm, vừa rồi Thị trưởng Lưu nhắc nhở, tôi mới cảm thấy việc thường xuyên mất hút của Hứa Trí Thái chắc chắn là có liên quan đến Trương Bội Phương. Tôi còn khai thác được từ miệng Triệu Trung thông tin Hứa Trí Thái có quan hệ rất gần gũi với tình cũ của Tề Tú Anh, người này tên là Lâm Vĩnh Thanh, phóng viên của Thanh Giang nhật báo, lẽ nào tên Lâm Vĩnh Thanh này thực sự có thể ảnh hưởng gây sức ép với Tề Tú Anh? Theo tôi cũng chưa chắc, đừng nói tên Lâm Vĩnh Thanh này với Tề Tú Anh mới chỉ là tình nhân, cho dù hai người đã kết hôn, Lâm Vĩnh Thanh có danh chính ngôn thuận trở thành chồng của Tề Tú Anh đi chăng nữa, cũng chưa chắc có thể chi phối được Tề Tú Anh, bà ta được mệnh danh là “Nữ Bao Công”, ngay đến cháu ruột Bao Công còn sẵn sàng chém, chưa nói đó còn là con trai độc nhất của chị dâu ông ta. “Nữ Bao Công” làm sao có thể để tình nhân cũ thao túng, không chỉ không bị thao túng, mà nếu làm không khéo, bọn Lâm Vĩnh Thanh, Hứa Trí Thái còn có thể rước họa vào thân cũng chưa biết chừng. Hứa Trí Thái lăn lộn trên quan trường nhiều năm như vậy, tại sao mãi cũng chưa có chút gì khởi sắc? Chính là vì không biết xem hướng gió. Theo kinh nghiệm của nông dân, phải đại tiện ngược gió, tiểu tiện thuận gió, hắn ta lại làm ngược lại, đại tiện thuận gió, tiểu tiện ngược gió, kết quả hít trọn hôi thối vào bụng. Muốn trở thành chúa cứu thế của Bành Quốc Lương, thật là không biết tự lượng sức mình!
Đã đến lúc phải tìm lãnh đạo cũ rồi, bởi tôi đã moi móc được từ miệng của Tống Đạo Minh, Chủ nhiệm phòng Nghiên cứu Ủy ban nhân dân thành phố đã đến tuổi nghỉ hưu, Thị trưởng Lưu có ý muốn điều Lý Ngọc Dân tiếp nhiệm vị trí này, như vậy tự nhiên lại có một vị trí Phó chủ nhiệm văn phòng từ trên trời rơi xuống, đó chẳng phải là cơ hội trời ban hay sao! Mỗi lần gặp lãnh đạo cũ phiền phức nhất chính là phải nói về kinh nghiệm uống nước tiểu, tôi đã làm thư ký cho ông ấy năm năm, từng theo ông ấy uống nước tiểu suốt năm năm, uống đến nỗi con ngươi vàng khè như nước tiểu. Tôi vốn cho rằng sau khi rời khỏi ông ấy sẽ không còn phải uống nước tiểu nữa, thế mà không ngờ, do xã giao tiệc tùng quá nhiều, công việc quá áp lực, đặc biệt là thường xuyên thức thâu đêm viết báo cáo, từ chỗ luôn vỗ ngực tự xưng “giáo cứng” trước mặt vợ, dần biến thành “roi nhũn”. Vợ tôi oán trách là do tôi ngừng uống nước tiểu, tôi nhất định không tin, vợ tôi vẫn ép tôi phải uống nước tiểu lại bằng được, kết quả là “roi nhũn” lại biến thành “giáo cứng”. Chớ cho rằng khi làm thư ký cho lãnh đạo cũ tôi cam tâm tình nguyện viết nên những cảm ngộ uống nước tiểu, thực chất là không còn cách nào khác. Lúc đó từ cốt tủy tôi cho rằng “liệu pháp nước tiểu” là hoàn toàn vô nghĩa, nhưng từ sau khi tôi mắc ngay phải chứng liệt dương khi ngừng uống nước tiểu và lấy lại được phong độ “anh hùng phòng the” khi uống trở lại, tôi đã có thiện cảm nhất định đối với “liệu pháp nước tiểu”, nhưng vẫn là bán tín bán nghi, bởi tôi vẫn chưa thể kiểm nghiệm được mỗi lần làm tình với vợ, cái cậu nhỏ cứng như giáo của tôi rốt cuộc là tác dụng của nó, hay là tác dụng của sự tưởng tượng đến cơ thể Âu Bối Bối. Bởi trong cuộc mây mưa, tối kỵ nhất là có ánh sáng, hễ trong phòng quá sáng, nhìn rõ người mình đang ôm ấp là bà xã mà không phải là Âu Bối Bối, chiếc “giáo nhọn” của tôi lại lập tức biến thành “roi nhũn”.
Tôi đã dành hẳn ra hai ngày để ngẫm lại về ý nghĩa triết học của “liệu pháp nước tiểu”, tự thấy đã làm hết bài tập về nhà. Sau bữa cơm tối, tôi hào hứng đến ngôi nhà ấm cúng của lãnh đạo cũ. Bước vào cửa, thấy ông ấy đang lúi húi viết gì đó trong thư phòng, tôi tiến lại gần để xem, thì ra là những cảm ngộ về “liệu pháp nước tiểu” do người kế nhiệm tôi viết, lãnh đạo cũ đang phê duyệt, nghiêm túc không khác gì phê duyệt văn kiện.
Trông thấy tôi, ông ấy liền bỏ kính lão xuống khen ngợi bài cảm ngộ về “liệu pháp nước tiểu” của người kế nhiệm viết rất tốt, sau đó tỏ vẻ quan tâm hỏi: “Hằng Đạt, gần đây có tâm đắc nào mới về ‘liệu pháp nước tiểu’ không?”
Tôi dựa theo những bài tập đã chuẩn bị sẵn kể ra vanh vách: “Thưa sếp, nói ra e rằng sếp phê bình, từ sau khi đến Ủy ban thành phố làm việc, do công việc bề bộn, thực sự không còn chút thời gian nào để viết cảm nhận về nó, nhưng về mặt kiên trì uống nước tiểu thì không dám lười nhác chút nào. Đặc biệt thời gian trước, được biết sếp đang ra sức thúc đẩy phổ biến ‘liệu pháp nước tiểu’ ra toàn tỉnh, lại còn tặng tác phẩm chuyên ngành ‘liệu pháp nước tiểu’ của mình cho đồng hương, thật khiến người ta cảm động! Em tin chắc dưới sự quan tâm chăm sóc tận tình của sếp, toàn tỉnh sẽ nhanh chóng xuất hiện ngày càng nhiều cụm dân cư sử dụng liệu pháp ấy. Sếp ạ, nếu thực sự có thể phổ biến mạnh mẽ ‘liệu pháp nước tiểu’, cứu khốn phò nguy, tạo phúc trăm họ, công đức vô lượng!”
Lãnh đạo cũ thấy tôi nắm vững tình hình phát triển của “liệu pháp nước tiểu” như lòng bàn tay, vô cùng vui sướng nói: “Về hưu rồi, sức khỏe vẫn tốt, lại đầy ắp nhiệt huyết tuổi già, tôi luôn muốn làm chút việc có ích nào đó cho nhân dân. Hằng Đạt, lâu lắm rồi cậu không đến thăm tôi, nay đột nhiên lại đến thăm lão già này, có phải lại có mưu đồ gì không? Vụ án của Bành Quốc Lương náo động khắp nơi, không thể không ảnh hưởng đến cậu, nói đi, có dự định gì?”
Lãnh đạo cũ quả nhiên vẫn là lãnh đạo cũ, luôn nhìn thấu những mưu mô trong chốn quan trường, trước mặt ông ấy tôi không dám múa rìu qua mắt thợ, liền khai tuột hết suy nghĩ của mình. Ông ấy chẳng nói chẳng rằng, nhấc điện thoại lên gọi cho Lưu Nhất Hạc, không ngờ chuyện khiến tôi hao tâm tổn sức, đêm ngày khao khát, chỉ một cú điện thoại của ông ấy là xong, sớm biết như vậy tôi đã chẳng phải khổ sở chờ đợi Bành Quốc Lương xảy ra chuyện. Nhưng ngẫm lại, nói vậy cũng không đúng, nếu không vì Bành Quốc Lương xảy ra chuyện, lãnh đạo cũ chưa chắc đã nhận lời tôi một cách chóng vánh đến vậy, điều này thực chất là cứu tôi thoát chết, không muốn để tôi lại trượt sâu vào vũng bùn của Bành Quốc Lương. Vì như vậy cũng ảnh hưởng đến thanh danh của chính bản thân ông ấy.
Tôi muốn chớp thời cơ thám thính thái độ của lãnh đạo cũ với vụ án Bành Quốc Lương, liền báo cáo tình hình gặp mặt Trương Bội Phương. Không ngờ ông ta nổi giận đùng đùng: “Tội ác tự gây ra không thể dung tha, không ngờ tên Bành Quốc Lương này vì mạng sống mà ngay đến lão già này cũng dám hãm hại, xem ra, cơ chế lựa chọn và bổ nhiệm cán bộ của chúng ta có vấn đề rồi!”
Nghe ông ấy nói tôi vừa thầm kinh ngạc, cũng thầm vui mừng, may mà không nghe theo lời Trương Bội Phương, khuyên lãnh đạo cũ ra mặt bênh vực cho Bành Quốc Lương, nếu không vị trí Phó chủ nhiệm văn phòng không chừng đã tan theo bong bóng. Ai lại không biết Trưởng phòng Tổng hợp 1 đã nhìn chòng chọc vào vị trí này từ lâu lắm rồi, may mà tôi kịp thời dự đoán được sự thay đổi của hướng gió, trên quan trường, chỉ có kẻ giỏi dự đoán thời tiết, mới có thể giương buồm lướt sóng ra khơi! Ngồi nghe lãnh đạo cũ tuôn thêm một tràng tức giận chửi rủa Bành Quốc Lương, rồi dựa thời cơ bày tỏ thái độ cùng chung kẻ địch, tôi mới hả hê rời khỏi nhà ông ta.
Bước ra khỏi sân nhà lãnh đạo cũ, tôi cảm thấy trăng đêm nay vừa tròn vừa lớn, hệt như chiếc mông trắng toát của thiếu nữ vừa tắm xong vậy. Kể từ khi Bành Quốc Lương có chuyện, tâm trạng tôi luôn nặng như chì, luôn cảm thấy mình là kẻ đen đủi nhất trên đời. Giờ phút này, ngửa mặt ngắm vầng trăng trắng toát ấy tâm trạng tôi sảng khoái hệt như vừa được trút hết gánh nặng lên giường của gái đẹp vậy.
Vụ án Bành Quốc Lương cho tôi quá nhiều bài học kinh nghiệm, một người đã chọn làm chính trị phải biết kiểm soát ham muốn của mình, đương nhiên là trừ tham vọng ra, bởi một người làm chính trị nếu ngay đến tham vọng cũng phải khống chế, thì e chẳng khác nào tù binh của loài ong bắp cày, một loài bọ cánh màng sống trong đất dưới ngòi bút của Fabre. Để nuôi dưỡng ấu trùng của mình, loài ong bắp cày có thể dùng chiếc đít nhọn thuần thục, khéo léo chích vào trung khu thần kinh của con mọt và nhện mà nó bắt được, khiến tù binh mất đi khả năng hoạt động thể chất, lại không ảnh hưởng đến các chức năng sống khác, sau đó chúng đặt những côn trùng đã bị tê liệt bên cạnh toàn bộ trứng của chúng, để ấu trùng mới nở có thể ăn bữa thịt sống, đâm côn trùng vừa không có sức đề kháng vừa không thể trốn thoát, chỉ biết ngoan ngoãn chờ đợi số phận, hoàn toàn vô hại và không ôi thiu. Tình tiết này tuy trích từ Côn trùng ký của Fabre, tôi vẫn đọc thấy trong Đi tìm thời gian đã mất của Proust, tiểu thuyết kể về một cô hầu gái tên là Francoise, để giữ công việc của mình và tiến đến đạt được mục đích làm cho các hầu gái khác không thể trụ lại lâu, ả đã dùng một quỷ kế vô cùng khôn ngoan và độc ác. Quỷ kế này giống hệt phương pháp mà loài ong bắp cày áp dụng đối với tù binh của chúng. Tôi cảm thấy hầu hết những người trong quan trường đều giống như con mồi dưới nọc độc của loài ong bắp cày, tôi quyết không thể để mình trở thành thứ “thức ăn sống” này được, tôi phải tìm cách khiến sau đít mình cũng mọc ra chiếc nọc độc sắc nhọn như vậy, nếu không, tôi thực sự sợ rằng mình sẽ quên mất thời gian, quên mất quá khứ và tương lai, đồng thời cũng quên mất trách nhiệm và sứ mệnh của đời người.
Chớp mắt phòng tổ chức Đảng ủy đã đến kỳ sát hạch, còn có cả Lý Ngọc Dân cùng thi sát hạch với tôi nữa. Đúng vào lúc này lại xảy ra một việc bất ngờ, Bành Quốc Lương đột nhiên bị chuyển từ trại giam thành phố Đông Châu đến trại giam thành phố Xương Sơn. Đối với Bành Quốc Lương, đó không phải là một dấu hiệu tốt, điều này chứng tỏ tổ chuyên án muốn chặt đứt mạng lưới liên lạc từ bên ngoài của Bành Quốc Lương. Có hai lần tôi phát hiện xe riêng của Trương Bội Phương vào tận sân Ủy ban thành phố để đón Hứa Trí Thái đi. Tôi cười thầm trong bụng, Trương Bội Phương quả đã xem Hứa Trí Thái là chúa cứu thế rồi, từ đó có thể đánh giá, Trương Bội Phương cũng đã mưu cùng kế cạn. Nhưng điều khiến tôi không thể ngờ được là thông tin Tống Đạo Minh nói với tôi, kết quả sát hạch của phòng tổ chức Đảng ủy thành phố đối với tôi về căn bản là hài lòng, duy nhất có một điều không trọn vẹn chính là khi tổ sát hạch tìm Hứa Trí Thái nói chuyện, anh ta hoàn toàn không nói câu nào tốt đẹp, còn gom góp đâu ra hàng loạt tội lỗi, trong đó có hai điều chí mạng, rõ ràng muốn phá hoại sự nghiệp của tôi: thứ nhất là nói tôi không có ý thức tôn chỉ, dưới cơ sở thì ăn phàm uống tục, đối với dân thì thờ ơ lãnh đạm; thứ hai là nói tôi không giữ vững tín niệm, trong những câu chuyện phiếm trong văn phòng, thường xuyên bày tỏ thái độ nghi ngờ tính thực thi của chủ nghĩa cộng sản. Hai tội hão huyền này vừa nghe có vẻ nhảm nhí, nhưng lại hiểm ác vô cùng. Tôi thực sự không ngờ Hứa Trí Thái lại có tâm địa này, quả thật tôi có chút xem thường hắn, xét lại, từ khi nhậm chức Trưởng phòng Tổng hợp 2 đến nay, kẻ hưởng lợi nhiều nhất từ bản thân tôi chính là hắn ta, tôi dường như đã cho hắn tất cả các cơ hội đi nước ngoài, không ngờ thằng cha này không những không cảm kích, trong thời khắc quyết định lại lấy oán trả ơn, đúng là một kẻ tiểu nhân. Theo logic thông thường, tôi rời khỏi vị trí Trưởng phòng, hắn ta sẽ có thêm một cơ hội, hắn nên nói tốt để thúc đẩy nhanh việc thăng tiến của tôi, sau đó mưu cầu vị trí Trưởng phòng, không ngờ hắn lại đi ngược lại lẽ thường. Phân tích kỹ động cơ của Hứa Trí Thái, tôi cảm thấy thằng cha này đã nhìn thấu đại cuộc, dù tôi có bỏ trống vị trí, hắn cũng không thể được đề bạt, Hứa Trí Thái mày tưởng chỉ nói mấy câu nhảm nhí mà có thể cản được bước chân của tao sao? Thật là châu chấu đá xe, không biết lượng sức mình, kết quả không những chẳng chút tác dụng gì, ngược lại còn đắc tội với Phó chủ nhiệm tương lai là tôi, thật đúng là mất cả chì lẫn chài, sao phải khổ như vậy? Cái này gọi là kẻ đáng thương sẽ có chỗ đáng ghét. Cha tôi thường dạy, quân tử tác thành điều tốt cho người, tiểu nhân tạo nên điều ác cho người. Cả Triệu Trung và tôi đều là nạn nhân của hành vi tạo nên điều ác cho người của Hứa Trí Thái, điều này chứng tỏ hắn là kẻ tiểu nhân ngay từ trong trứng nước.
Quả nhiên, Hứa Trí Thái đã đặt nhầm cửa, đi nhầm đường, chút chân thành và nghĩa khí đáng thương đã đặt nhầm chỗ, hắn còn ngây thơ cho rằng dựa vào chút quan hệ giữa Lâm Vĩnh Thanh và Tề Tú Anh có thể cứu được Bành Quốc Lương khỏi kiếp nạn, cùng Trương Bội Phương ráo riết hoạt động khắp nơi toan hòng lật lại vụ án cho Bành Quốc Lương, kết quả là không những không làm cho Bành Quốc Lương “chạy” ra được, mà còn khiến chính bản thân và Trương Bội Phương cùng “chạy” vào, lại làm hại thêm tên Lâm Vĩnh Thanh thật thà thấy lợi quên nghĩa kia nữa.
Sau khi Hứa Trí Thái bị song quy, văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố được một phen náo động, mọi người ngầm hiểu rằng tôi và Hoàng Tiểu Minh là hai cánh tay đắc lực của Bành Quốc Lương, nay Hoàng Tiểu Minh thì gặp xui xẻo, Hứa Trí Thái thì bị song quy, còn tôi không những không xui xẻo, ngược lại còn được đề bạt, rất nhiều người không hiểu, dường như cho rằng nếu phòng Tổng hợp 2 có người bị song quy thì người đó phải là tôi mới đúng. Đúng lúc việc Hứa Trí Thái bị song quy trở thành tiêu điểm dị nghị thì tôi được bổ nhiệm, phòng tổ chức Đảng ủy thành phố sau khi tìm tôi trao đổi, thì tôi chính thức lên đường nhậm chức.
Ngày nhậm chức đầu tiên, phòng tạp vụ vừa sắp xếp xong phòng làm việc của tôi, tôi đang thưởng thức câu đối do chính tay lãnh đạo cũ viết tặng: “Làm quan phải thoát tục, làm người phải thanh cao”, bỗng điện thoại nội bộ reo, tôi vội nhấc máy, là Tiêu Phúc Nhân gọi đến, nói Đặng Hoằng Xương và Thượng Tiểu Quỳnh của Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy hẹn Hoàng Tiểu Minh đến văn phòng lấy hộ chiếu của Bành Quốc Lương, bảo tôi tiếp cậu ta một lúc. Tôi đặt điện thoại xuống suy nghĩ về tên Tiêu Phúc Nhân này, tôi vừa mới nhậm chức đã đấu trí với tôi rồi, Đặng Hoằng Xương và Tiêu Phúc Nhân là bạn cùng lớp ở trường Đảng tỉnh, xét về cả công lẫn tư hắn đều nên ra mặt gặp gỡ, đằng này lại kiếm cớ mình có cuộc họp bên ngoài, khoác trách nhiệm lên người tôi, rõ ràng là đang dùng mánh khóe bỉ ổi, người biết thì cho là tôi tiếp tổ chuyên án, người không biết thì cho rằng tôi vừa nhậm chức đã có người của tổ chuyên án tìm đến nói chuyện, ai bảo tôi vừa nhậm chức đã lại làm phụ tá, đành phải bấm bụng mà làm thôi.
Ra khỏi phòng làm việc, từ xa tôi đã nhìn thấy Đặng Hoằng Xương, Thượng Tiểu Quỳnh và Hoàng Tiểu Minh đứng trước cửa phòng làm việc của Bành Quốc Lương. Sau khi vụ án của Bành Quốc Lương được làm rõ, tổ chuyên án đã mấy lần tìm tôi nói chuyện, thêm mấy lần đổi áo quần cho Bành Quốc Lương, vì thế tôi đã quen với Đặng Hoằng Xương và Thượng Tiểu Quỳnh. Tôi nhanh chóng bước đến, chào hỏi hai người, vỗ vỗ vào vai Hoàng Tiểu Minh. Hoàng Tiểu Minh rõ ràng đã biết tôi được thăng chức Phó chủ nhiệm văn phòng, cố tình nói với giọng nhạo báng: “Chúc mừng anh nhé, chủ nhiệm Dương, cuối cũng thực hiện được giấc mộng phu kéo thuyền của mình rồi.” Câu này của Hoàng Tiểu Minh có hai nghĩa: thứ nhất là châm chọc tôi cuối cùng đã có thể bước xuống khỏi chiếc tàu cướp biển của Bành Quốc Lương, gia nhập vào hàng ngũ người kéo thuyền của Lưu Nhất Hạc, bởi Lưu Nhất Hạc luôn tự xưng mình đến Đông Châu để làm phu kéo thuyền; thứ hai là dè bỉu tôi đi ngược dòng, những kẻ theo Bành Quốc Lương đều xui xẻo, chỉ có Dương Hằng Đạt tôi lại thăng tiến, đó rõ ràng là đang chất vấn tôi, có phải là bán chúa cầu vinh chăng!
Đang có mặt Đặng Hoằng Xương và Thượng Tiểu Quỳnh, nên tôi không tiện so đo, đành phải đánh trống lảng nói: “Tiểu Minh, Thị trưởng Lưu thường nói, ông ấy đến Đông Châu làm phu kéo thuyền, phải cùng với dân chúng kéo ‘con thuyền khổng lồ’ Đông Châu vững chắc tiến về phía trước, ngay đến Thị trưởng Lưu còn ôm trong lòng giấc mộng người kéo thuyền, Dương Hằng Đạt tôi có thể gia nhập vào đội ngũ phu kéo thuyền cũng xem là phúc ba đời rồi!”
Hoàng Tiểu Minh cũng vỗ vai tôi cười ha hả nói: “Chủ nhiệm Dương, anh còn có thể tiến xa nữa!” Nói xong cậu ta lôi ra trong cặp da một chiếc phong bì đưa cho tôi nói: “Chủ nhiệm Dương, vốn dĩ tôi định giao lá đơn từ chức này cho Chủ nhiệm Tiêu, nhưng ông ấy đi họp, tôi giao cho chủ nhiệm Dương vậy.”
Hoàng Tiểu Minh thật cũng quá ngông cuồng, vụ án của Bành Quốc Lương còn chưa kết thúc, trước mặt tổ trưởng tổ chuyên án lại dám đệ đơn từ chức, định biến mình thành “hoa sen” sao. Tôi liền dùng bụng tiểu nhân nói một câu chẳng mấy coi trọng nghĩa khí: “Tiểu Minh, vụ án còn chưa kết thúc, hiện tại cậu từ chức chẳng phải không thích hợp hay sao?”
Không ngờ Đặng Hoằng Xương chêm ngay một câu: “Vụ án tuy chưa kết thúc nhưng Hoàng Tiểu Minh đã không còn liên quan gì mấy đến vụ án này nữa rồi. Nhưng, Tiểu Minh, chuyện từ chức vẫn phải thận trọng, từ bỏ một công việc tốt như vậy chẳng phải rất đáng tiếc sao!”
Thượng Tiểu Quỳnh bên cạnh cũng nói thêm: “Đúng vậy, nếu từ chức, anh sẽ làm gì để sống đây?”
Hoàng Tiểu Minh cười nhạt nói: “Nhà thơ Rimbaud người Pháp nói ‘cuộc sống ở nơi khác’, theo tôi ‘lý tưởng cũng ở nơi khác’. Nhà thơ Lý Bạch cũng nói rất hay ‘trời sinh ta có tài ắt có đất dùng’, ngày nay người làm ‘phu kéo thuyền’ đã quá nhiều rồi, tôi cũng không muốn khiến nó náo nhiệt hơn nữa.”
Không ngờ chớp mắt không gặp, Hoàng Tiểu Minh lại trở nên cổ hủ đến vậy, tôi cũng không buồn so đo nữa. Đối với cậu ta, chỉ có thể đến nơi khác mới có thể tìm lại được cuộc sống, nhưng đối với tôi, cuộc sống là ở chỗ này, ngay dưới chân tôi đây, đương nhiên cũng bao gồm cả lý tưởng.
Tiễn Đặng Hoằng Xương, Thượng Tiểu Quỳnh và Hoàng Tiểu Minh xong, một mình bước vào thang máy, tôi chợt nhớ một câu của Rousseau trong Sám hối: “Trong tòa mê cung tối tăm và đầy bùn nhơ của chủ động thành thực, tôi luôn bước được một bước trước nhất, khó nhất.” Chỉ có điều tôi không dùng cách thức “chủ động thành thực”, mà cùng cách thức của Machiavelli đó là cách thức của chính trị gia, cách thức này được Roger một nhân vật của Proust tổng kết rằng, trong cuộc đời một con người chỉ có thể dung nạp được một loại ánh sáng, đó là thứ ánh sáng tinh lọc từ bóng tối của những đêm trăng thanh gió mát, loại ánh sáng này mang đầy đủ phẩm cách chính trị, cũng là thứ ánh sáng suốt đời tôi theo đuổi và hướng tới, thời khắc này tâm hồn tôi đang thực sự được tắm gội trong thứ ánh sáng ấy.