Câu hỏi luôn khiến các triết gia phải nhức đầu đó là chúng ta từ đâu đến, và sẽ đi về đâu? Tôi luôn cho rằng mình từ “không” đến, và lại trở về với “không”. Thế nhưng, từ khi quen biết với Bành Quốc Lương qua Hứa Trí Thái, tôi cảm thấy mình đã từ “không” bước đến “có”, tôi không chỉ có căn biệt thự 150m2, tối qua, Trương Bội Phương lại tặng tôi ba chục nghìn đô, tôi đã thực sự bước được đến ranh giới của “có” rồi.
Sau khi chia tay với Trương Bội Phương, trên đường về nhà, tôi bắt đầu suy nghĩ đến ý nghĩa của “có”. Sau một hồi suy ngẫm, dường như tôi đã hiểu rằng “có” là một sứ mệnh, tôi tuy đến từ “không” nhưng đến là vì sứ mệnh phải “có”, chỉ khi hoàn thành xong sứ mệnh, tôi mới có thể trở về với “không”. Một điều chắc chắn rằng, sứ mệnh của tôi hiện giờ là thuyết phục Tề Tú Anh chừa cho Bành Quốc Lương một đường sống.
Sở dĩ tôi cảm thấy đây là sứ mệnh của mình, hoàn toàn xuất phát từ sự đồng cảm, tôi luôn cảm thấy Bành Quốc Lương công nhiều hơn tội. Con người đâu phải thần thánh, ai lại không có tội? Nhưng nếu thổi phồng thực tế, phóng đại quá mức khuyết điểm của một người, vậy dưới gầm trời này có ai không phải là tội nhân chứ? Đã là con cháu của Adam, ai lại không mang tội tổ tông? Gỗ của cây thánh giá lấy từ cây trái cấm trên thiên đường, đúng như lời của Goethe trong cuốn Faust: “Có hai linh hồn sống trong lồng ngực bạn, linh hồn này muốn tách rời linh hồn kia; một linh hồn chìm đắm trong dục vọng tầm thường, triền miên trong luyến ái nhân gian; một linh hồn lại gắng sức vượt lên trần tục, hướng tới cõi hiền nhân thánh triết.” Hai linh hồn này chính là hai Adam, và một điều chắc chắn là ngoài Adam trong vườn Địa Đàng ra, còn có một Adam nữa, đó là Chúa Giêsu, hai Adam này luôn luôn dõi theo chúng ta, Adam thứ nhất dùng mồ hôi để tẩy rửa xác thịt chúng ta, còn Adam thứ hai dùng máu nóng để ngâm tẩm linh hồn chúng ta. Linh hồn chúng ta đã lên thiên đường, nhưng thể xác của Giêsu vẫn ở lại địa ngục nhân gian để chịu tội, đó hoàn toàn là sự thực. Nếu mọi người tạo nghiệt mà chỉ một người phải gánh chịu, đó mới là tội. Thế giới đã biến thành rừng lửa, tôi như một cái cây đang bốc cháy, tôi khát khao muốn biến thành một giếng nước sâu, nhưng đó là điều không thể, đứng trước một người phụ nữ đáng thương khóc nấc vì sắp mất chồng, tôi buộc phải cháy thôi.
Trương Bội Phương khăng khăng khẳng định chồng mình bị oan, cô ta vừa khóc lóc vừa kể lể những thành tựu chính trị mà Phó Thị trưởng Bành đã dốc toàn bộ tâm huyết vì trăm họ Đông Châu, chỉ nói riêng thành tích trên công tác mời gọi đầu tư đã xuất sắc gấp chục lần so với khi Phó Thị trưởng thường vụ Lưu Nhất Hạc phụ trách, những ví dụ về yêu dân, thân dân thì không thể nào kể xiết, bản thân tôi cũng chính là người hưởng lợi từ chính sách “lấy dân làm gốc” của Bành Quốc Lương. Với một nhà cải cách thành tích nổi trội, thanh danh hiển hách như vậy, liệu có nhất thiết cứ nắm chặt lấy gót chân Asin của người ta hay không?
Nói thực, tôi mang theo tâm trạng bực bội này đi gặp Tề Tú Anh, trước khi đi, tôi có gọi điện thoại, cô ấy có vẻ khá nhiệt tình nhưng ngữ điệu dường như hơi cảnh giác. Tôi vốn định đến văn phòng, nhưng cô ấy lại bảo tối đến nhà, như vậy trò chuyện sẽ tiện hơn.
Tôi luôn cho rằng, tính cách tuyệt vời nhất của một chính trị gia là không có tính cách, nhưng Tề Tú Anh đã làm đến chức Bí thư Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy, Ủy viên Thường Vụ Tỉnh ủy, mà tính ngang bướng vẫn trước sau không chịu thay đổi. Hồi học đại học, cô ấy đã luôn ghét cái ác như cừu thù, không bao giờ che giấu cho những việc làm khuất tất, tính cách này theo lý mà nói thì hoàn toàn không phù hợp với nghề làm chính trị, tôi thật không hiểu nổi, người như Tề Tú Anh làm cách nào mà leo được lên đến vị trí cao như vậy? Đương nhiên là do Tề Tú Anh có tinh thần tự kỷ luật đanh thép, thù ghét thói xa xỉ huênh hoang, giỏi che giấu tình cảm và đời sống riêng tư của mình, có lẽ những tính cách này đã giúp ích rất nhiều cho cô ấy.
Cũng chính vì lẽ đó, tình cảm hai chúng tôi luôn trong tình trạng không rõ ràng. Thực tế, trong lòng tôi hiểu rất rõ, cô ấy luôn muốn chúng tôi có thể nắm tay nhau đi hết quãng đời còn lại nhưng lúc nào cô ấy cũng tỏ ra mình ở trên cao, nên cảm giác giữa chúng tôi cứ có một bức tường ngăn cách. Vị trí đó có gì là tốt, đắc tội với bao nhiêu người, cuối cùng chẳng phải vẫn phải nghỉ hưu sao, một khi thực sự phải nghỉ rồi, liệu còn ai đoái hoài đến nữa hay không? Tim mạch của cô ấy vốn không được tốt, mấy ngày trước vì vụ của Bành Quốc Lương, mà chứng đau thắt cơ tim lại phát tác, còn phải gọi cấp cứu nữa, tôi thật không thể hiểu nổi, cô ấy vắt kiệt sức làm việc như vậy để làm cái gì cơ chứ? Chẳng lẽ lại vì chút hư danh? Trên mặt trận chống tham nhũng, cô ấy đã trở thành một “huyền thoại”, người ta thường nói, phàm việc phải biết đủ, không nên quá tham lam, thực chất chính là ý nghĩa của “vô vi” mà Lão Tử nói. “Vô vi” là gì? Là phủ định những việc làm thái quá. Phàm làm việc đều phải biết “chừng mực”, cái gì mà tín ngưỡng với cả niềm tin, có quỷ mới tin nổi! Bao nhiêu cán bộ đảng viên đã chuyển sang tín ngưỡng Phật giáo rồi.
Bao nhiêu lãnh đạo đều “không hỏi muôn dân mà chỉ hỏi quỷ thần”, chỉ một mình Tề Tú Anh của tôi là “không kính quỷ thần chỉ kính muôn dân”, e rằng ngay đến muôn dân cũng chưa chắc có thể tin được. Nói đông nói tây, tóm lại “thần ban phước” không có nghĩa gì khác ngoài chính là “người ban phước”. Bành Quốc Lương từng ban phước cho tôi, Tề Tú Anh nếu thật lòng thương tôi, thì nên ban phát thiện tâm, giúp đỡ Bành Quốc Lương, mở cho ông ta một con đường, giết người chẳng qua là đầu rơi xuống đất, Bành Quốc Lương đã làm nhiều việc tốt cho dân chúng Đông Châu như vậy, nếu ngay đến chút “nhân tình” này mà không thấy được, thì chẳng khác nào là con quái vật không có thất tình lục dục! Còn nói gì đến niềm tin lý tưởng, lẽ nào vì niềm tin lý tưởng lại có thể không niệm đến tình thân? Cái thứ niềm tin lý tưởng mà đến người thân cũng không màng, thì còn tin tưởng nó làm gì?
Tôi mang theo một mớ những suy nghĩ đẩy cánh cổng nhà Tề Tú Anh. Và tất nhiên, Tú Anh đã cố ý trang điểm, thay đổi hẳn hình ảnh một người “đàn bà sắt” bình thường, dịu dàng đón tôi vào thẳng phòng ăn. Trên bàn đã bày sẵn rượu vang và bốn món nhắm, bình thường đều có người giúp việc ra chào hỏi, tối nay người giúp việc lại không có ở đây, tôi đoán chắc là Tú Anh đã cố ý cho người giúp việc lánh mặt rồi.
Tôi nói đùa: “Tú Anh, vừa nhìn trình độ mấy món ăn này là biết đã đạt đến cấp Phó Tỉnh trưởng rồi, đừng nói là tự tay em làm đấy nhé!”
Tú Anh cười khúc khích nói: “Dạo này mệt mỏi quá, nên em muốn cùng anh uống vài ly.”
Thấy tâm trạng của Tú Anh khá tốt, tôi liền pha trò: “Tú Anh, bình thường đều có người giúp việc, hôm nay lại chỉ có hai chúng ta, anh thực sự đang có cảm giác yêu đương vụng trộm đấy.”
Tú Anh dịu dàng đẩy tôi ra nói: “Không đứng đắn chút nào, nào, chúng ta cạn ly đầu tiên!”
Tôi nghĩ đến nữ bộ trưởng Kalugina trong bộ phim của Liên Xô cũ Câu chuyện trong văn phòng, cảm thấy mình giống hệt nhân vật nam chính Novoseltsev, còn Tề Tú Anh trước mặt lại giống hệt Kalugina! Điều khiến tôi ghen tỵ là giữa Novoseltsev và Kalugina không chỉ nảy sinh tình cảm, mà cuối cùng hai trái tim cô đơn đã sưởi ấm được cho nhau nhưng Tề Tú Anh lại khiến tôi đau thấu tâm can, có lẽ là do cấp bậc của cô ấy cao hơn Kalugina. Novoseltsev phải đi ngược lại sự nhu nhược thường ngày, mới dành được tình cảm của Kalugina, xem ra tôi cũng làm trái với trạng thái bình thường mới được.
Sau khi cả hai cạn ly rượu vang đầu tiên, Tề Tú Anh nói với vẻ bùi ngùi: “Vĩnh Thanh, làm mãi công việc kiểm tra kỷ luật này, mọi người đều xem bọn em là động vật máu lạnh, anh có biết đã bao lâu rồi em không đi mua sắm rồi không? Có lẽ phải mười năm rồi, trong Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy em là người đi làm sớm nhất, tan ca muộn nhất, con đường em đi cũng chỉ có một tuyến hai điểm cố định, từ nhà đến cơ quan, rồi lại từ cơ quan về nhà, em hầu như không có bất kỳ hoạt động xã giao nào khác, càng không dám nghĩ đến nhận lời mời ăn tối. Vĩnh Thanh, em biết trong lòng anh oán giận em, nếu không có rào cản thân phận, em rất muốn được cùng anh đến lầu trà, quán bar để hàn huyên!”
Không ngờ Tề Tú Anh lại thốt ra mấy câu này, tôi liền chớp ngay cơ hội nói: “Tú Anh, thời buổi bây giờ quan chức tham nhũng đông như kiến cỏ, chỉ dựa vào sức của mình em liệu giết được mấy con, hà tất em phải tự làm khổ mình như vậy, con người ai mà không có lòng tham chứ, làm gì có ai leo lên được cương vị lãnh đạo mà không biến thành phần tử tham nhũng, hiện nay mọi người thường nói, thà làm quan tham mà làm được việc tốt cho trăm họ, chứ không nên làm quan thanh liêm rồi khư khư giữ lấy cái máng cỏ của mình, ngay các vương triều phong kiến còn coi trọng việc quan lại bao che cho nhau nữa là. Tú Anh, chỉ vài năm nữa em cũng nghỉ hưu rồi, tội gì em cứ phải đắc tội với mọi người như vậy? Biến mình thành kẻ bị cô lập có gì tốt với em cơ chứ? Tục ngữ có câu: nha môn như sắt quan lại như nước, người vừa đi thì trà cũng nguội, em không chừa đường rút cho mình, cũng định không chừa đường rút cho con mình sao? Nói ngay như trường hợp của Bành Quốc Lương đi, vốn chỉ là cuộc đấu đá chính trị giữa Bành Quốc Lương và Lưu Nhất Hạc, anh là phóng viên, tai nghe tám hướng, trên dưới anh đều nghe đầy tai, cuộc đấu đá giữa Bành Quốc Lương và Lưu Nhất Hạc không phải chỉ trong một vài năm, nghe nói, hai người này đều làm không ít việc tốt cho dân chúng Đông Châu, hà tất em phải khổ như vậy? Trên đời này nhân vô thập toàn, với những quan chức có nhiều đóng góp cho nhân dân như Bành Quốc Lương, chúng ta nên tích chút âm đức hạ thủ lưu tình, mở cho hắn một đường sống!”
Lời tôi còn chưa nói xong, Tề Tú Anh đã sầm mặt xuống, nói với vẻ không vui: “Vĩnh Thanh, anh hãy nói thật với em, có phải anh đã ‘chịu ơn’ Bành Quốc Lương rồi không?”
Tôi bị Tề Tú Anh chọc đúng mạng sườn, mặt lập tức nóng bừng, nhưng cố trấn tĩnh, tự bao biện, đời này tôi đã chịu ơn Bành Quốc Lương, người ta nói, dù chịu ơn một giọt nước cũng phải mang cả dòng suối để báo đền, vì căn nhà sáng láng sạch sẽ kia, tôi không thể nào thỏa hiệp trước Tề Tú Anh được.
“Tú Anh,” tôi cố giữ giọng ôn tồn hòa nhã nói: “Anh cố ý nói chuyện này với em, em hãy nghĩ kỹ xem, liệu ngoài anh ra ai sẽ là người nói với em những lời này? Em không thể vì những lời nói thẳng, nói thật, nói từ đáy lòng với em mà em cho người ta là tư tưởng thiên lệch được.”
Tề Tú Anh dùng đôi mắt sắc như chim ưng liếc nhìn tôi, thất vọng nói: “Vĩnh Thanh, không ngờ anh lại đến để làm thuyết khách, Trương Bội Phương bảo anh đến đúng không? Thân làm cán bộ cấp Cục, không chỉ phớt lờ kỷ cương phép nước lại còn nhúng tay can thiệp vụ án, vọng tưởng giúp chồng phục hồi chức vị, thật là nực cười. Vĩnh Thanh, anh nói mối quan hệ giữa Lưu Nhất Hạc và Bành Quốc Lương không bình thường, đúng vậy, nhưng Lưu Nhất Hạc là người quang minh lỗi lạc, Bành Quốc Lương lại mưu mô xảo quyệt, em vừa đến Thanh Giang nhậm chức, đã nhận ngay một cuốn Bút ký giả mạo bút tích và khẩu khí của Lưu Nhất Hạc, tên là Bút ký công chức, trong đó đều là những lời lẽ bịa đặt, bôi nhọ. Qua quá trình điều tra, kẻ đầu têu là Hồ Chiếm Phát, thư ký riêng của Bành Quốc Lương, để lật đổ Lưu Nhất Hạc, có thể nói Bành Quốc Lương đã hao tâm tổn huyết, mưu mô xảo quyệt, loại người xảo trá đầy bụng như vậy sao có thể giả mạo dân thường được? Hắn đốt tiền như rác trong sòng bạc bị Cục an ninh quốc gia ghi hình, đối diện với sự thực rành rành, Bành Quốc Lương còn làm ra vẻ công thần, vọng tưởng lật lại vụ án. Vĩnh Thanh, anh tuyệt đối không được để bọn họ lợi dụng!”
Nói thực, tôi đã ôm hy vọng lớn, cho rằng dựa vào tình cảm sâu đậm giữa chúng tôi, cô ấy chắc chắn sẽ giữ cho tôi chút thể diện, không ngờ cô ấy còn tự cho mình là Bao Công, xem ra không chọc thẳng vào mạng sườn, cô ấy sẽ không để tâm, tôi bèn lạnh lùng nói: “Anh không phải đứa trẻ lên ba, phải trái trắng đen anh đều thấy rõ, trong tình thế cải cách mở cửa hiện nay, em làm như vậy không phải để ủng hộ cải cách mở cửa, mà là đang phá vỡ sự ổn định hài hòa, Tú Anh, chân giẫm lên mặt đất, lẽ nào lại không dính bùn, lấy ngay người hùng chống tham nhũng là em làm ví dụ, cũng chưa chắc đã liêm khiết thanh bạch như báo chí ca ngợi đâu.”
Tề Tú Anh bỗng rọi thẳng vào tôi bằng ánh mắt sáng quắc như điện hỏi: “Ý anh là gì?”
Tôi bóng gió: “Anh nghe nói con trai em mở một công ty bất động sản, tạm chưa bàn đến cấp bậc như em không cho phép con cái mở công ty, dù là cho phép, thì khu đất trong tay cậu ấy cũng là do Bành Quốc Lương phê chuẩn cho, tại sao Bành Quốc Lương lại phê chuẩn khu đất đẹp nhất này cho con trai em? Chuyện này e rằng đến kẻ ngốc cũng hiểu rõ.”
Chuyện này cũng là Trương Bội Phương nói tôi biết, lúc đó tôi thực sự không tin lắm, nhưng cung đã giương lên, tôi cũng không nghĩ được gì nhiều, không ngờ vừa dứt lời, Tề Tú Anh liền đập bàn mắng: “Đồ bỉ ổi, Lâm Vĩnh Thanh, coi như Tề Tú Anh tôi có mắt như mù, anh lập tức biến khỏi mắt tôi ngay.”
Tôi biết mình đã nặng lời, nói thêm nữa chỉ càng làm cho tình hình tệ hơn, bèn thất thểu bước ra khỏi cửa.
Suốt một tuần sau đó, tôi luôn trong tâm trạng chán ngán đến cực điểm, không biết phải đối diện thế nào với Trương Bội Phương. Trước mặt cô ta tôi nói như thánh tướng, kết quả không những không chút tác dụng, ngược lại còn gây ảnh hưởng tiêu cực. Đúng lúc đang mặt ủ mày chau thì Hứa Trí Thái gọi đi uống rượu, giữa bữa cậu ta đề xuất ý kiến tốt để báo đáp Bành Quốc Lương, bảo tôi dùng bút làm vũ khí, viết hai bài tài liệu tham khảo nội bộ cho các lãnh đạo trung ương xem, nói bọn Tề Tú Anh và tổ chuyên án bất chấp đại cuộc cải cách mở cửa, bất chấp công lao của Bành Quốc Lương và cộng sự, dựng tội hại người, triển khai bắt giữ sai trái Bành Quốc Lương, gây ảnh hưởng tiêu cực cho sự nghiệp cải cách mở cửa của Đông Châu, thậm chí cả tỉnh Thanh Giang, từ đó tăng thêm áp lực cho Ủy ban nhân dân tỉnh Thanh Giang, Ủy ban kiểm tra tỉnh ủy và tổ chuyên án. Thấy chủ ý này có thể thực hiện được, về đến nhà, nhân có men rượu, tôi múa bút thành văn, loáng một cái đã viết xong.
