Mồng 6 tháng 1
Ba tôi nói thật có lý. Sau cơn ốm hôm nọ, thầy giáo tôi cứ gắng gượng đến trường, cho đến hôm nay thì thầy đã quỵ hẳn, đành chịu nghỉ nhà, chữa bệnh. Ốm đau như thế, hèn nào mà thầy chẳng hay bực bội, gắt gỏng với lũ học trò lười, nghịch như chúng tôi ?
Đã ba ngày hôm nay, thầy giáo trẻ lên dạy thay. Hai ngày đầu, học sinh luôn luôn làm ồn, nhưng thầy chỉ ngọt ngào bảo : « Im đi các em ! Ngồi mà học các em ! »
Nhưng đến sáng nay thì quá lắm ! Lớp học chẳng khác gì cái chợ. Anh đứng, anh ngồi, anh cười, anh nói, chẳng còn ra cái thể thống gì. Thầy hết sẵng lại ngọt, hết ngọt lại sẵng, cũng như nước đổ đầu vịt. Chả ai thèm để ý.
Hai ba lần ông Hiệu trưởng phải chạy lên, nhưng ông đi khỏi rồi thì đâu lại đóng đấy. Luôn luôn anh Tôn và anh Sinh làm hiệu khuyên anh em bớt nghịch, đừng lợi dụng lòng tốt của thầy, nhưng nào có ai để ý cho đâu ! Người ta còn mải đùa. Người ta còn mải nghịch.
Chỉ có anh Tác là như pho tượng, vẫn ngồi yên chống tay vào cằm, có lẽ đang mơ màng đến cái « thư viện » của anh, và Phi đang rủ rỉ kể lại với anh Vân, về cuộc đi thăm cụ Phán Ích bữa chiều qua. Anh vui mừng thấy mắt cụ không việc gì, đã gần khỏi hẳn.
Trong khi ấy, các bạn khác vẫn thi nhau nghịch, chẳng khác lũ giặc non. Khắp lớp, đạn giấy vun vút bay từ góc nọ đến góc kia, tiếng dây cao su bật tanh tách.
Thầy giáo lắc vai anh này, bắt quỳ anh nọ, nhưng đôi mắt dịu hiền kia không đủ làm cho chúng sợ. Thầy hét, rồi thầy đập tay xuống bàn thình thịch : « Im ! im ngay ! »
Tiếng kêu lạc vào trong tiếng đùa ầm ĩ, chẳng gây được một hiệu lực nào. Anh Pha liệng ngay cái tàu bay giấy lên bàn thầy. Một anh tung mũ lên đến tận sát trần, trong khi anh khác bịt mũi giả tiếng mèo kêu.
Giữa lúc ấy, người tùy phái bước vào : « Thưa ông xuống ngay, cụ đốc hỏi gì ạ ».
Thầy giáo phụ tái mặt đi, hấp tấp theo xuống cầu thang.
Tiếng cười đùa lại nhân dịp nổi lên ầm ỹ.
Bỗng thấy anh Tôn nhẩy sổ lên bàn thầy giáo, giơ hai tay lên như có điều gì muốn nói. Mọi người chưa biết chuyện gì, nhưng thấy anh thì đều reo lên : « A ! Tôn ! Hay lắm ! chuyện gì thế ? »
Tôn lại giơ tay ra hiệu cho mọi người yên lặng, rồi cất tiếng lên : « Anh em này ! Yên lặng để Tôn kể chuyện này cho mà nghe ! »
Anh Bích, anh Bảo reo lên : « Hoan hô ! Yên lặng nghe anh Tôn kể chuyện ! »
- Suỵt ! Suỵt ! Im nào ! Kể đi Tôn ! Kể đi !
Đứng trên bục cao, anh Tôn đưa mắt nhìn khắp lớp : « Muốn nghe thì về chỗ ngồi cả xuống đã nào ! Xong chưa ? Bắt đầu kể đây này ! »
Mọi người ai đã về ngồi nguyên chỗ đó, khoanh tay để lên bàn, yên lặng chờ nghe…
Anh Tôn xoa tay, rồi lên tiếng kể : « Cách đây 500 năm, cũng ở ngay chỗ chúng ta đang ngồi này là một khu rừng rậm. Ở đó có chừng năm chục tên cướp vẫy vùng ngang dọc. Tất cả đều tinh thông võ nghệ và có một sức khỏe phi thường : một tay búng chết cọp, đẩy ngã voi ».
Mọi người nhìn nhau kính phục. Anh Tôn lại tiếp : « Một hôm, lỡ ăn phải nước suối độc, cả bọn bị mù. Thế là hết thời oanh liệt. Thế là cuộc đời bỏ đi ».
Chúng buồn rầu, thất vọng đau đớn, chẳng còn thiết sống. Nhưng rồi có một ông lang trứ danh động lòng nhân đạo đến xin chữa cho chúng, với điều kiện là bắt chúng trở về với cuộc đời lương thiện một khi sáng mắt.
Chúng reo mừng ưng chịu. Nhưng mắt chữa khỏi rồi, để nuốt lời thề cũ, chúng hùa nhau vào hành hạ ông thầy… Có tiếng sì sào bất mãn :
- Ồ quân bạc ác ! quân bất nhơn !
- Đồ vô ơn ! Giết hết chúng đi mới đáng tội !
- Hay quá ! Kể nốt đi Tôn !
Tôn đằng hắng một tiếng, kể tiếp : « Tôn cũng đồng ý với các bạn mà muốn lên án chém đầu bọn cướp vô ơn… Thế lũ kẻ cướp ấy, các bạn có biết là ai không ? Là chúng ta bây giờ đó. Còn ông lang tức là thầy giáo ta đó ».
Thầy giáo dạy dỗ ta khác nào mở mắt cho kẻ mù ? Vậy mà chúng ta nỡ hỗn hào với thầy như thế, hỏi có đáng tội hay không ? có đáng chém hay không ? Riêng Tôn, Tôn nhục nhã, xấu hổ lắm…
Cả lớp im lặng. Một bầu không khí ngượng nghịu bao chùm. Cả mấy anh đầu sừng, đầu sỏ cũng thấy ngồi yên.
Anh Sinh đứng lên : « Thay mặt các bạn trong lớp, tôi xin cám ơn anh Tôn đã cho chúng ta một bài học quí giá. Vậy tôi đề nghị từ giờ phút này phải hết sức ngồi nghiêm chỉnh, cho thầy vui lòng. « Nhất tự vi sư, bán tự vi sư » dù là thầy phụ, chúng ta cũng phải coi thầy như cha mới được ! »
Giữa lúc ấy, thầy giáo chán nản bước vào cửa lớp, cặp mắt đỏ hoe. Lớp học không một tiếng động nhỏ. Anh Tôn thì vừa ngồi xuống ghế, mặt còn đỏ gay. Thầy còn đang sửng sốt thì anh Tý đứng lên : « Chúng con chót dại… Xin thầy tha cho… »
Thầy không nói gì, sẽ nhếch mép cười trong khi một hạt lệ từ từ lăn trên gò má…
Còn tôi, đã phục anh Tôn, tôi lại càng phục anh hơn nữa.
