36.
Mấy ngày sau, Philip đi Luân Đôn. Theo lời dặn dò của cha phó, anh đã gửi thuê một căn phòng ở Barnes giá mỗi tuần tới bốn silinh. Anh đến đó vào buổi tối. Bà chủ, một bà già nhỏ người trông ngộ ngộ, thân hình héo hon, mặt mũi hết sức nhăn nheo dọn cho anh một bữa trà thịnh soạn. Một cái tủ búp-phê, một cái bàn vuông chiếm gần hết phòng khách, kê sát buồng là một cái ghế trường kỳ bọc vải lông ngựa, gần lò sưởi để một ghế bành rất hợp, lưng ghế bọc vài trắng, và mặt ghế lót nệm cứng vì lò xo đã gây hỏng.
Dùng trà xong, anh mở va li sắp xếp sách vở rồi ngồi xuống cố gắng đọc sách, nhưng anh cảm thấy chán nản. Sự yên lặng trên đường phố làm anh bâng khuâng, anh cảm thấy vô cùng cô đơn.
Hôm sau anh dậy sớm. Anh mặc áo đuôi tôm đội chiếc mũ ống mà anh hay dùng ở trường học. Chiếc mũ đã sờn mòn nhiều nên anh quyết định trên đường đến sở sẽ tạt vào hiệu mua một cái mới. Mua xong, thấy còn nhiều thì giờ, anh đi bộ dọc theo đường Strand. Văn phòng công ty Herbert Carter ở tại một phố nhỏ cách xa Chancery Lane, anh phải hỏi đường hai ba lần. Anh có cảm giác là người ta nhìn anh nhiều quá, nên một lần anh phải lấy mũ xuống xem có phải cái nhãn hiệu đã tình cờ vẫn còn dính trên mũ. Lúc đến nơi, anh gõ cửa, nhưng không ai trả lời, nhìn đồng hồ thì mới chín rưỡi. Chắc chắn còn sớm quá. Anh đi ra và mười phút sau trở lại. Một chú bé chạy giấy công ty, mũi dài, mặt đầy mụn bọc, nói giọng Êcot ra mở cửa. Philip xin gặp ông Herbert Carter. Ông này chưa đến.
- Khi nào ông ấy đến đây.
- Trong khoảng 10 giờ và 10 rưỡi.
- Tốt hơn là tôi đợi - Philip nói.
- Ông cần gì. - Chú bé hỏi.
Philip sốt ruột nhưng cố giấu bằng một câu đùa.
- A, tôi đến làm việc ở đây, nếu chú không phản đối.
- Ô, ông là thư ký tập sự mới? Nếu vậy xin mời ông vào đây hơn. Chỉ một lát nữa là ông Goodworthy sẽ đến đây thôi.
Philip đi vào. Anh thấy chú chạy giấy - trạc tuổi Philip và tự xưng là nhân viên cấp dưới - để ý đến cái chân anh. Anh đỏ bừng mặt ngồi xuống giấu cái chân tật sau cái chân lành. Anh nhìn quanh căn phòng tối và bẩn thỉu, anh sáng lọt qua một cửa sổ trên mái nhà. Trong phòng có ba dãy bàn cùng với những hàng ghế cao. Trên mặt lò sưởi là một bản khắc chạm một trận đấu quyền anh đầy bụi bặm. Chẳng mấy chốc một nhân viên bước vào và tiếp theo là một nhân viên khác; họ liếc nhìn Philip và hỏi nhỏ chú chặn giấy (Philip biết được tên chú là Macdougal) anh là ai. Bỗng có tiếng còi thổi, và Macdougal đứng dậy.
- Ông Goodworthy đến. Ông ấy là trưởng ban quản trị. Tôi có phải báo cáo với ông ta là ông ở đây không?
- Vâng, chú làm ơn báo giúp. - Philip nói. Chú đi ra và một lát thì trở lại.
- Mời ông đi đường này.
Philip theo chú qua một lối đi và được dẫn vào một căn phòng nhỏ đồ đạc trang bị sơ sài. Một người bé nhỏ gầy gò đang đứng trong phòng lưng tựa lò sưởi. Ông ta cao dưới mức trung bình, đầu lại to như treo lỏng lẻo trên thân thể, làm cho ông có vẻ vụng về kỳ quặc. Mặt ông to bè bè, mắt lồi xám nhạt, tóc lưa thưa màu hung hung và hai bên tóc mai thì cũng mọc không đều trên khuôn mặt, ở những chỗ đáng lẽ tóc phải mọc dày lại chẳng có sợi nào. Nước da ông ta xanh xao vàng vọt. Ông chìa tay ra cho Philip và lúc cười ông để lộ hàm răng sâu mục nặng. Ông nói năng có vẻ kẻ cả bề trên đồng thời cũng có vẻ rụt rè tựa như mặc dù cố làm ra vẻ quan trọng mà ông ta vẫn thiếu tự tin. Ông nói ông hi vọng Philip sẽ thích công việc này, đây là một công việc rất vất vả cực nhọc, nhưng khi đã quen thì thật là thú vị, mà lại kiếm ra tiền nữa, đó mới là vấn đề chính yếu phải không nào? Rồi ông ta cười, pha trộn kỳ quặc của một thái độ bề trên với sự rụt rè.
- Ông Carter sẽ đến ngay bây giờ - Ông nói - Sáng thứ hai thỉnh thoảng ông ấy đến muộn một chút. Khi nào ông ta đến, tôi sẽ gọi anh. Trong khi chờ đợi tôi bố trí một vài việc cho anh. Anh có biết gì về sổ sách kế toán không?
- Tôi e là không biết - Philip trả lời.
- Tôi cũng đã nghĩ như vậy, ở trường người ta không dạy các anh những điều vẫn hay được sử dụng trong công việc thương mại. - Ông suy nghĩ một lúc - Tôi cho rằng tôi có thể tìm ra công việc cho anh làm.
Ông đi vào phòng bên một lúc rồi đi ra với một hộp to bìa cứng đựng đầy thư từ lộn xộn vào bảo Philip lấy ra sắp xếp lại theo thứ tự chữ cái căn cứ vào tên họ người viết.
- Tôi sẽ đưa anh đến phòng nhân viên tập sự thường ngồi, ở đó có một anh bạn rất tốt. Tên anh ấy là Watson, là con trai ông Watson. Các ông Watson Crag và Thompson là những người ủ rượu bia, anh biết chứ? Anh ta đã ở đây với chúng tôi một năm để học nghề.
Ông Goodworthy dẫn Philip đi qua một phòng giấy bẩn thỉu có sáu hay tám nhân viên đang làm việc, rồi vào một căn buồng chật hẹp phía sau. Buồng này được ngăn thành một gian riêng bằng một tấm kính làm vách. Họ gặp Watson ở đây, đang ngồi dựa ghế đọc báo “Người vận động viên thể thao:. Đó là một chàng trai trẻ cao lớn lực lưỡng ăn mặc lịch sự. Y nhìn lên khi ông Goodworthy. Khó chịu về sự suồng sã đó, ông này cũng chua cay gọi y là Watson, nhưng Watson đáng lẽ thấy đó là lời quở trách thì lại thừa nhận cách xưng hô đó như một sự tôn kính đối với tầng lớp thượng lưu của y.
- Tôi xem bao thấy người ta gạch tên Rigoletto rồi. - Y nói với Philip khi chỉ còn hai người với nhau.
- Họ gạch tên ở sổ ạ? Philip hỏi lại tuy anh chẳng biết gì về đua ngựa.
Anh kính nể nhìn quần áo đẹp của Watson, tấm áo đuôi tôm hết sức vừa vặn, một cái ghim quý giá đính rất khéo giữa chiếc cà vạt to tướng. Chiếc mũ lụa cao thành bảnh bao sáng bóng của y đặt trên lò sưởi. Philip cảm thấy mình tồi tàn quá. Watson bắt đầu nói về đi săn. Lãng phí thời gian trong cái văn phòng hỏa ngục này, chỉ ngày thứ bảy mới được đi săn, thì buồn chán hơn là bị đày hỏa ngục. Còn về chuyện săn bắn thì khắp miền này mời y và dĩ nhiên là y phải từ chối. Thật đen đủi như hỏa ngục, nhưng y không phải chịu đựng lâu đâu, y chỉ ở trong cái hỏa ngục gớm ghiếc này một năm thôi, rồi sau đó y bước vào nghề kinh doanh, y sẽ đi săn bốn ngày trong tuần lễ và tha hồ được bắn.
- Anh sẽ phải sống năm năm ở đây phải không? - Y vừa nói vừa khoa vòng tay chỉ căn phòng bé tý này.
- Tôi nghĩ là như vậy. - Philip trả lời.
- Nếu vậy chúng mình còn có thời gian gặp nhau. Carter phải làm công việc của chúng ta, anh biết chứ?
Philip có phần bị khuất phục bởi sự hạ cố của chàng trai quý tộc này. Ở Blackstable người ta thường coi khinh một cách lịch sự cái nghề ủ rượu bia, đối với thứ đồ uống nấu, cha sở cũng có vài câu nói đùa nên việc Philip phát hiện ra Watson là một tay quan trọng là hào hoa, là một kinh nghiệm đáng ngạc nhiên. Y đã từng ở Winchester và Oxford, và trong câu chuyện y thường hay nhắc đi nhắc lại chuyện này. Khi y biết rõ vốn học vấn cụ thể của Philip, y càng tỏ thái độ bao dung che chở hơn.
- Dĩ nhiên là nếu không học trường công thì những trường loại như thế này cũng là khá rồi, phải không?
Philip hỏi về những người khác trong cơ quan.
- Ồ, anh biết đó, tôi không quan tâm nhiều đến họ - Watson nói - Carter không phải hạng người xấu. Thỉnh thoảng chúng tôi cũng mời ông ta ăn cơm. Còn tất cả số còn lại là những anh chàng khoác lác dễ sợ.
Ngay sau đó Watson chăm chú vào công việc y đang làm dở, còn Philip bắt đầu sắp xếp phân loại các thư từ. Lúc ấy ông Goodworthy đi vào, cho biết ông Carter đã đến. Ông dẫn Philip vào một phòng rộng ở ngay sát phòng ông. Trong phòng kê một cái bàn to và hai cái ghế bành lớn: một tấm thảm Thổ Nhĩ Kỳ trải trên sàn nhà, bốn bức tường trang trí những hình ảnh về thể dục thể thao. Ông Carter đang ngồi ở bàn đứng dậy bắt tay Philip, ông mặc áo choàng dài, nom ông có vẻ con nhà binh, ria mép đánh sáp, tóc hoa râm ngắn gọn; ông đứng thẳng, nói năng vui vẻ hoạt bát. Ông ở Enfield, rất hâm mộ điền kinh và là người tốt trong vùng. Ông trước là sĩ quan kỵ binh dân vệ ở Hertford-shire và là chủ tịch Hội đồng những người bảo thủ. Khi có một nhân vật quyền thế lớn ở địa phương nói về ông rằng không ai có thể nghĩ rằng ông là dân của khu trung tâm thủ đô Luân Đôn, thì ông cảm thấy rằng ông đã không sống một cách vô ích. Ông nói chuyện vui vẻ và thoải mái với Philip: “Ông Goodworthy sẽ trông nom Philip. Còn Watson là anh chàng tử tế, một con người quý phái hoàn hảo, một tay thể thao cừ - Philip có đi săn không? Tôi nghĩ chưa, đó là môn thể thao của giới quý tộc”. Bây giờ thì ông ta không có nhiều dịp đi săn, phải dành chuyện đó cho anh con trai. Con trai ông đang ở Cambridge, trước kia ông gửi con đến Rugby, trường Rugby tốt lắm, lớp học con trai ở đấy tốt lắm. Chỉ hai năm nữa con ông sẽ về nhà tập sự, việc này sẽ rất tốt đối với Philip, anh sẽ thích con trai ông là một tay thể thao thể dục hoàn hảo đấy. Ông hy vọng Philip sẽ ham thích công việc và đạt kết quả tốt. Anh không được bỏ các bài giảng của ông, người ta đang tìm cách nâng cấp trình độ nghề nghiệp, người ta muốn trong nghề có những người thượng lưu quý tộc. “Được, được, có ông Goodworthy ở đó. Nếu anh cần biết điều gì ông Goodworthy sẽ sẵn sàng chỉ bảo. Anh viết chữ nghĩa như thế nào? À tốt, ông Goodworthy sẽ xem xét vấn đề này.”
Philip chìm đắm trong không khí đầy hào hoa phong nhã. Ở miền đông Anglia người ta biết ai là thượng lưu quý tộc, ai không phải, nhưng những người thượng lưu quý tộc thì không nói về chuyện đó.