Mọi người liền hiểu thành: Vẫn chưa dứt tình được với chồng cũ.

Thím Hồ nói: "Trước kia cưới thì cũng cưới rồi, nhưng bao nhiêu năm nay sao cháu chẳng về thăm lấy một lần? Mẹ cháu ngày đêm ngóng trông cháu đấy. Năm kia bà ấy bị viêm ruột thừa, lúc nằm viện cũng chẳng có ai chăm nom. Con bé này đừng trách thím nhiều lời nhé, không nên đâu đấy."

"Phải đấy, chuyện cũ chúng ta không nhắc lại nữa, mọi người cũng chẳng có ý trách móc cháu làm gì. Sau này nhớ năng về thăm nom, mẹ cháu ở một mình chẳng dễ dàng gì đâu."

Trong mắt mọi người, Tần Kim Lan chính là đứa con gái vì một gã đàn ông dưới quê mà nhẫn tâm bỏ mặc mẹ góa con côi. Đã ngần ấy năm trời, tiền chẳng thấy gửi về mà người cũng bặt vô âm tín, có thể nói là bất hiếu đến cùng cực. Nhất thời, ai nấy đều lao xao khuyên cô ấy nên năng về thăm nhà, nghĩ cho nỗi vất vả của mẹ nhiều hơn.

Lần này khóe mắt Tần Kim Lan đỏ hoe thật sự, trong lòng trào dâng cảm giác chua xót xốn xang, ngập tràn nỗi cắn rứt và áy náy.

"Thôi thôi đi, mấy người bớt nói vài câu giùm tôi. Con gái tôi mọi việc đều đặt nhiệm vụ cắm đội lên hàng đầu, nó có mười năm không về tôi cũng chẳng trách. Con cái lớn rồi thì có suy nghĩ của nó, chứ có phải chó mèo buộc vào cạp quần tôi đâu mà tôi đi đâu nó phải theo đấy. Mọi người nhìn xem, đây đều là những bắp ngô non do chính tay nó trồng được ở dưới quê đấy, chỉ to bằng ngón tay cái thôi, vừa ngọt lại vừa dẻo nhé. Còn cả quả đu đủ to đùng vàng ươm này nữa, cũng do nó tự trồng ra đấy. Đám trẻ con lớn lên ở thành phố chúng ta, đến cây hẹ với cây lúa mì còn chẳng phân biệt nổi, thế mà nó về nông thôn mấy năm đã biết làm ruộng, đã tự nuôi sống được mình rồi. Sau này nếu đế quốc Mỹ với bọn xét lại Liên Xô có đánh sang, trông cậy được vẫn phải là những người nông dân tự nuôi nổi mình như chúng nó. Các chiến sĩ Giải phóng quân ra tiền tuyến cũng phải ăn lương thực chứ? Mà số lương thực ấy chính là do họ làm ra đấy! Làm nông dân quang vinh lắm, thực sự quá đỗi quang vinh!"

Bà nói tự nhiên và đường hoàng đến mức chẳng một ai mảy may nghi ngờ chuyện con gái bà rốt cuộc có phải đi làm ruộng hay không. Bạch Học Tập thầm giơ ngón tay cái thán phục trong lòng, bà cụ Tần này quả thật chẳng phải dạng vừa, nét diễn cũng đỉnh cao ra phết.

"Bọn tôi có bảo không vẻ vang đâu, ý bọn tôi là nhìn cái mặt con bé xem kìa, phơi nắng đến mức đen nhẻm đỏ gay ra thế kia, trông cũng chẳng đẹp mắt chút nào."

"Sao lại không đẹp? Đấy là ánh hào quang chói lọi của con đường xã hội chủ nghĩa soi chiếu vào đấy!"

Bác gái Nghiêm lộ vẻ đầy thương hại: "Bà cứ cậy mạnh đi, tôi hiểu bà quá mà."

"Bà hiểu cái rắm ấy mà hiểu, khéo vẽ chuyện."

Bạch Học Tập nín cười. Nếu như được phép nói ra, hẳn bà cụ Tần chỉ muốn cho cả thế giới này biết con gái bà là một đồng chí xuất sắc nhường nào. Thế nhưng bà không thể hé răng nửa lời. Đây là lần đầu tiên Tần Kim Lan được về quê thăm thân sau khi tham gia vào dự án 426. Những đồng chí như cô ấy chắc hẳn không ít; thời gian dài không về, một mặt là người thân nhớ nhung lẫn nhau, mặt khác quá mức bất thường sẽ rất dễ khiến kẻ địch sinh nghi. Cứ để mỗi năm về thăm nhà một hai lần như thế này thì nghe chừng hợp tình hợp lý hơn.

Chuyến trở về lần này của cô ấy cũng là một đợt thử nghiệm, nếu thuận lợi thì sau này những nhân sự khác có lẽ cũng sẽ được về thăm gia đình như bình thường.

"Ôi dào, con gái đúng là không nên lấy chồng xa, đặc biệt là càng không được lấy chồng quê. Ở thành phố dẫu có khó khăn đến đâu thì bước chân ra ngõ là có xe buýt rồi. Tôi nghe người ta kể con gái nhà lão Chu hồi đi cắm đội lấy chồng dưới quê, ôi chao ôi, bao nhiêu năm trời mà chẳng về lấy một lần. Năm ngoái mẹ cô ta mất, tro cốt chôn xong xuôi, qua cả lễ đầu thất rồi cô ta mới mò về đến nhà, vừa đến trước cửa đã khóc ngất đi. Bảo là ở dưới quê đường sá đi lại trắc trở, ra công xã giải quyết chút việc cũng mất trọn một ngày, nửa tháng người đưa thư mới ghé qua làng một lần, thành ra tin tức mới bị trễ nải như thế."

"Chẳng nói đâu xa, cứ nhìn Dư Tứ Lệ ở văn phòng khu phố bây giờ xem, cũng lấy chồng ở dưới quê đấy thôi. Giờ thi đỗ vào văn phòng khu phố làm nhân viên thời vụ, chồng con thì vẫn còn ở quê. Nghe đâu tháng nào cũng phải gửi tiền về, nhà đẻ cô ta bất mãn ra mặt, bảo cô ta ăn của nhà đẻ, uống của nhà đẻ mà không chịu nhả ra một đồng, chỉ biết gom góp mang về cho lũ nhà quê. Ôi dào ôi, mấy chị em gái của cô ta cả công khai lẫn lén lút chẳng tiếc lời mỉa mai khó nghe đâu... Có đúng thế không hả Bạch cán sự?"

"Chuyện này cháu chịu thôi, mọi người bớt nói vài câu đi, mau để chị Kim Lan về nhà nghỉ ngơi đã."

Hai mẹ con nhà họ Tần rời đi, nhưng không khí ở viện số 3 vẫn chẳng hề giảm nhiệt, đề tài bàn tán vẫn xoay quanh nhà Dư Tứ Lệ.

"Nói đi cũng phải nói lại, Dư Tứ Lệ với Phó Chủ nhiệm Vương Cương của văn phòng khu phố các cô cũng có chút dính dáng họ hàng đấy. Con dâu Dư Mai của Vương Cương là chị họ của cô ta, hai nhà là bà con nghiêm chỉnh đàng hoàng."

Bạch Học Tập "ồ" một tiếng. Thật ra cô đã biết tỏng từ sớm, nhưng Vương Cương có lẽ vì ghét ai ghét cả tông ti họ hàng, đối với Dư Tứ Lệ chẳng hề nể nang chút tình nghĩa thân thích nào. Bạch Học Tập từng đứng trong nhà vệ sinh nghe thấy Dư Tứ Lệ chỉ vì lỡ miệng gọi một tiếng "chú Vương" mà bị ông ta mắng xối xả suốt nửa tiếng đồng hồ.

"Nhà Dư Tứ Lệ với nhà bác Dư đúng là trái ngược nhau hoàn toàn. Nhà Dư Tứ Lệ chẳng có gì, năm nào cũng chửa, đẻ ra toàn thị mẹt; còn lão Dư thì gớm rồi, chẳng hé răng nửa lời, cứ cách hai năm lại đẻ một đứa, cách hai năm lại đẻ một đứa, rặt một lũ con trai."

"Bởi thế người ta mới bảo bà cụ bên trên thiên vị nhà lão ấy cơ chứ? Đều là con trai cả, nhà con cả thì chỉ nở hoa không kết trái, trắng tay chẳng được mống nào, còn nhà con thứ thì toàn thằng cu nối dõi, không thiên vị sao cho đành."

"Cũng chẳng trách bà cụ thiên vị được, thử nghĩ mà xem, bố mẹ Dư Tứ Lệ đúng là một cặp lười chảy thây, rắn bò đến tận mông cũng chẳng buồn nhấc đít lên né. Còn nhìn sang bác Dư xem, dẫu tính tình có ngang ngược hống hách, có đáng ghét thật đấy, nhưng người ta chịu thương chịu khó, người ta gầy dựng nên cơ ngơi sản nghiệp cũng là đáng đời."

Đối với những người siêng năng cần cù, mọi người vẫn đồng lòng khen ngợi, đó là quan niệm chung của người lao động.

Bạch Vạn Phú nãy giờ đứng nghe không lên tiếng bỗng thở dài: "Nhà Dư Tứ Lệ cả một bầy toàn là con gái, nghĩ đến chuyện sau này đứa nào cũng phải gả đi, thì còn bụng dạ nào mà siêng năng chăm chỉ nữa? Có nai lưng vất vả kiếm ra cả đống của cải thì đã sao, mai này chẳng phải cũng bị con gái mang hết về nhà chồng à?"

Thường Cúc Hương cũng hùa theo: "Chứ còn gì nữa, không có con trai thì lấy đâu ra động lực mà phấn đấu, công dã tràng hết thôi. Chi bằng để mình nhàn nhã một chút, túc tắc đủ ăn là được, đời người ngắn ngủi cũng chỉ có ba vạn ngày, vui vẻ được ngày nào hay ngày nấy."

Phần lớn mọi người đều gật gù đồng tình, nhưng Bạch Học Tập lại vô cùng khó chịu với cái thói buông xuôi đầy ngụy biện này. Nói thật, đây thuần túy là thói trốn tránh trách nhiệm, chứ chẳng hề giống với Nằm thẳng.

"Người khác vui vẻ được ngày nào hay ngày nấy thì gọi là tận hưởng cuộc sống, gọi là sống cho hiện tại; còn bố mẹ Dư Tứ Lệ thì gọi là vô trách nhiệm! Hai người họ thì sung sướng rồi đấy, thế còn mấy đứa con gái chưa thành niên kia thì tính sao?" Đừng nói đến chuyện nâng đỡ cho con cái khi đã trưởng thành, lúc chúng nó chưa đủ tuổi khôn lớn, ít ra cũng phải nuôi cho đến khi chúng tự lực cánh sinh được chứ?Bạch Học Tập quá hiểu rõ ngọn ngành, chuyện Dư Tứ Lệ xích mích với mấy chị em trong nhà đều do cặp vợ chồng già kia gây ra cả. Họ xui mấy đứa em gái chạy đến đòi tiền học của chị tư, nhưng chị tư cũng đào đâu ra tiền, cô ta còn phải nuôi con nhỏ của mình nữa. Chị tư không cho, mấy đứa nhỏ liền học theo lời cằn nhằn sau lưng của bố mẹ, mắng chị tư ăn của nhà dùng của nhà, là đồ ăn cháo đá bát.

Nói tới nói lui, tình cảm chị em ruột thịt sứt mẻ rạn nứt, âu cũng do bậc làm cha làm mẹ hành xử chẳng ra hồn mà nên.

Thường Cúc Hương tỏ vẻ ấm ức: "Thế thì cũng chẳng còn cách nào khác mà, họ cũng chỉ là người bình thường, năng lực chỉ có chừng ấy. Giống như tôi với bố mày đây này, bọn tôi cũng muốn cho các con một cuộc sống sung sướng lắm chứ, nhưng chúng tôi đâu có bản lĩnh. Có trách thì chỉ trách chúng tôi vô dụng, số khổ mà thôi."

Bỏ qua những ân oán cá nhân ngày thường, ngay lúc này đây, bác gái Nghiêm lại cực kỳ tán thành lời của Bạch cán sự, liền chen vào đốp chát lại: "Biết mình không có năng lực mà còn cố tình đẻ cho lắm vào, đấy là đánh cược số mạng nhưng bị thua xiểng liểng chứ gì nữa."

"Hê, tôi bảo này bác gái Nghiêm, việc nhà tôi mắc mớ gì đến bà mà xía mồm vào? Rỗi hơi lo chuyện bao đồng, bánh nướng thì chua loét, mình còn đi tống tiền lừa đảo suýt nữa phải ngồi tù bóc lịch kia kìa, lấy đâu ra cái mặt dày mà đi dạy đời người khác!"

"Mắc mớ gì bà phải vơ vào người, tôi đang nói bố mẹ con Dư Tứ Lệ đấy chứ!"

Bạch Học Tập chẳng buồn để tâm đến màn đấu khẩu nước bọt của hai người họ. Cô bỗng nhận ra thế mà lại có nhiều người cho rằng không sinh được con trai thì có quyền buông xuôi phó mặc, xem đó là chuyện hiển nhiên đáng được cảm thông đến thế? Xem ra, công tác tuyên truyền ở cơ sở của cô vẫn chưa thực sự sâu sát rồi.

*

Chưa đầy hai ngày sau, Kiều Thành Hề phong trần mệt mỏi vội vã trở về. Anh thậm chí còn chưa kịp ăn món tôm hùm đất đang om trong nồi, nghe vợ bảo có việc hệ trọng, anh cũng sốt ruột: "Em bảo em có được thứ đồ gì quan trọng lắm à?"

Khoảnh khắc nhìn thấy Bạch Học Tập ôm chiếc gối sứ bước ra, anh sững sờ cả người: "Đây là..."

"Ừm, coi như là Tống Ngọc Trân tặng em. Chu Diệu Tổ bị xử bắn rồi, chị ấy thừa kế hợp pháp từ chỗ anh ta."

Nói thế nào nhỉ, chính cô cũng chẳng ngờ mình lại có thể sở hữu được chiếc gối sứ này theo một cách vòng vo trắc trở đến vậy. Lúc trước cô thậm chí còn nghĩ nếu mình có thuật tàng hình thì sẽ xuyên tường vào ăn trộm cho xong, chứ đâu ngờ mọi chuyện lại "lắt léo" đến thế này.

Cô thật sự chẳng biết phải cảm ơn Tống Ngọc Trân thế nào cho xiết.

Chiếc gối sứ đã được cọ rửa sạch sẽ, là một khối hình hộp chữ nhật màu tím đều đặn và tròn trịa, dài hai mươi tám centimet, rộng mười bốn centimet, cao mười centimet. Mặt chính diện là trọn vẹn một bức tranh "Đồng tử hiến thọ", bốn mặt xung quanh lần lượt khắc họa bức tranh "Mẫu đơn phú quý" cùng hai chữ lớn "Phúc" và "Thọ". Dưới góc nhìn thẩm mỹ nông cạn của Bạch Học Tập thì tóm lại là: Đẹp.

Còn xét theo dị năng đặc biệt của cô, thì tầng quầng sáng màu tím kia chắc chắn phải là một món đồ quý giá.

Kiều Thành Hề mở trọn bộ dụng cụ chuyên dụng của mình ra, cẩn thận săm soi nghiên cứu từ trong ra ngoài suốt hơn nửa tiếng đồng hồ. Những ngón tay thon dài đeo găng tay khẽ khàng vuốt ve thân gối sứ, nâng niu hệt như một món thần khí linh thiêng không dám mạo phạm.

Căn phòng yên tĩnh đến mức Bạch Học Tập không nỡ cất lời làm phiền anh, chỉ lẳng lặng đứng một bên ngắm nhìn. Mấy tháng trời dầm mưa dãi nắng bên ngoài, làn da anh sạm đi trông thấy, ăn uống kham khổ không bằng ở nhà nên đường nét góc cạnh trên gương mặt càng thêm rõ ràng, nam tính, trông lại càng điển trai hơn.

Nhan sắc cỡ này, nếu không phải vì quá đam mê cái nghề khảo cổ, mà thi vào học viện điện ảnh thì sau này thể nào cũng trở thành nghệ sĩ gạo cội hàng cực phẩm vạn người mê cho mà xem.

Ừm, tiền đồ của anh rộng mở thênh thang lắm.

Thế nhưng Kiều Thành Hề lại chẳng hề hay biết gì, buột miệng hỏi: "Tống Ngọc Trân có nói Chu Diệu Tổ kiếm được món này từ đâu không?"

"Thu gom từ chợ đồ cũ hồi thập niên 60 đấy. Hồi đó anh ta chưa lấy vợ, đang theo học lái xe với một sư phụ ở mỏ than. Lúc đi ngang qua một khu chợ đồ cũ ở tỉnh Hà Bắc thì nhìn thấy, nghĩ bụng mua về tặng sư phụ làm gối đầu để nịnh nọt lấy lòng một phen. Ai ngờ ông sư phụ lại chê không thèm lấy, thế là cứ để xó xỉnh suốt từ đó đến giờ. Mấy năm nay anh ta quay lại nghề buôn đồ cũ nên tiện tay mang lên Thư Thành, tìm không ít người đến thẩm định nhưng ai nấy đều chê màu tím không đẹp mắt, chẳng thèm mua."

Người bình thường ai cũng quen miệng nói "đỏ đến mức tím ngắt", thật ra hình dáng bên ngoài của chiếc gối sứ này trông vô cùng tinh xảo, duy chỉ có điều màu tím trầm mặc này lại hơi tiệp với màu đỏ, mà màu đỏ thì thường khiến người ta liên tưởng đến những thứ đầm đìa máu me. Thử hỏi người bình thường nào lại muốn mỗi sớm mai thức dậy phát hiện chiếc gối của mình đỏ lòm như dính máu cơ chứ? Người nào yếu bóng vía khéo còn sợ đến mức sang chấn tâm lý ấy chứ.

Thế nhưng Kiều Thành Hề lại khẳng định: "Đây là gốm Định Diêu, nhìn từ khoản thức thì đích thị là đồ sứ Định Diêu thời Bắc Tống."

"Định Diêu ư? Em nhớ lần trước anh từng kể với em là Định Diêu nổi tiếng nhất với đồ sứ trắng, đúng không?"

Những lúc rảnh rỗi hai người thường cùng nhau đọc sách, thỉnh thoảng cũng trao đổi vài câu. Chỉ hiếm nỗi Bạch Học Tập thật sự không có năng khiếu trong lĩnh vực này, mấy cuốn sách dày cộp trong phòng đọc sách cô cứ cầm lên rồi lại đặt xuống, lần nào cũng chỉ đọc được mỗi phần mở đầu là đã đủ thôi miên mình lăn ra ngủ say sưa.

"Đúng vậy, nhưng bên cạnh đó cũng có một lượng nhỏ đồ sứ tráng men nước tương, men đen và men xanh lục, tức là những món mà người trong nghề hay gọi là Tử Định, Hắc Định và Lục Định."

,