Một cơ hội rất ngẫu nhiên, Tĩnh Thu đã phát hiện ra "tội khôi họa thủ" làm lỡ chuyện gửi thư. Hôm đó, Tĩnh Thu bị hai nam sinh lớp mười hai đang lao động ở nông trường mời sang Phụ Gia Trùng để đệm đàn cho tiết mục biểu diễn của họ. Nông trường Bát Trung muốn liên hoan với một nông trường trí thanh niên, nông trường đó cũng ở Phụ Gia Trùng. Vì là cuối tuần, Tĩnh Thu không chút do dự nhận lời, bên nông trường Bát Trung còn cử riêng một nam sinh đến giúp cô vác phong cầm.

Tĩnh Thu đến nông trường, cùng học sinh tập luyện một lúc, rồi theo học sinh lớp mười hai đến điểm trí thanh niên nọ. Vừa đến nơi, cô đã trở thành nhân vật thu hút sự chú ý, bởi vì cô biết kéo phong cầm, lại là con gái. Trí thanh niên ở nông trường cũng mời cô đệm đàn, toàn là những khúc nhạc rất quen thuộc, thế là cô đệm đàn cho tiết mục của cả hai bên.

Biểu diễn xong, vẫn còn không ít người vây quanh cô, có người gọi cô kéo thêm bài nữa, có người còn qua kéo thử vài cái, đều bảo nặng quá nặng quá, kéo không ra.

Có một nam trí thanh niên tên là Vu Tường Sinh nghe thấy tên Tĩnh Thu, liền chạy đến trước mặt cô, hỏi: "Em thật sự họ 'Tĩnh'? Thật sự có người họ 'Tĩnh' sao?" Thấy Tĩnh Thu gật đầu, cậu ta liền nói, "Thế thì quãng thời gian trước chỗ tụi anh nhận được chắc là thư của em rồi."

Hóa ra hồi đó nông trường Bát Trung mới thành lập chưa bao lâu, người đưa thư vẫn chưa quen thuộc lắm, chỉ nhìn thấy mấy chữ "K thị Bát Trung nông trường", liền theo đương nhiên bỏ vào nông trường trí thanh niên này, bởi vì nông trường này có tên là "Nông trường đội công trình số 8 thị trấn K". Đội công trình số 8 trước kia thuộc biên chế bộ đội, sau này chuyển về địa phương, nông trường này được lập ra chuyên cho con em của họ, con em học trung học xong đến đây rèn luyện, coi như lên sơn xuống nông thôn, rồi sau đó rút về K thị, đại đa số vào đội công trình số 8.

Người quản lý phòng thu phát của nông trường không biết "Tĩnh Thu" này là thần thánh phương nào, hỏi tới hỏi lui không ai biết, liền trả lại thư. Vu Tường Sinh hay chạy đến phòng thu phát lấy thư, từng thấy cái họ rất hiếm này, cậu ta thấy thư gửi từ Nghiêm Gia Hà tới, cảm thấy rất kỳ lạ, cách có sáu dặm, tại sao phải viết thư? Cậu ta nhớ kỹ cái tên "Tĩnh Thu", bây giờ nhìn thấy chủ nhân cái tên, lập tức nhớ ra chuyện này.

Tĩnh Thu cảm ơn cậu ta, lại nhờ nếu sau này thấy thư gửi cho "Tĩnh Thu" thì giúp cô giữ lại, khi nào cô có cơ hội sẽ tự đến lấy. Vu Tường Sinh hỏi địa chỉ của cô ở K thị, hứa hẹn rằng nếu sau này thấy thư của Tĩnh Thu thì sẽ giúp giữ lại, lúc cô về K thị sẽ giúp mang qua.

Phát hiện này nói là giải oan cho Diêu chủ nhiệm thì thà nói là giải oan cho Lão Tam còn hơn, ít nhất là giải oan cho anh trong chuyện viết thư, chứng minh anh quả thực đã viết thư. Nhưng sao lúc gặp lại cô sau đó, anh lại không đưa cho cô những bức thư bị trả về ấy nhỉ? Cô đoán chắc toàn là những bức thư tuyệt giao, cho nên anh không đưa cho cô xem, đỡ làm hỏng kế hoạch của anh.

Tĩnh Thu bây giờ đã có ký túc xá của riêng mình, là do trường phân, một gian đơn rộng khoảng mười mét vuông, cô ở chung với một nữ giáo viên họ Võ. Trong ký túc xá của họ kê một chiếc bàn làm việc hai ngăn kéo, mỗi người một ngăn, cả hai đều khóa ngăn kéo của mình lại. Tĩnh Thu có một góc trời của riêng mình, liền khóa tất cả bí mật nhỏ của mình vào đó.

Nhà cô giáo Võ ở bên Hà Na, cứ đến cuối tuần là về nhà, cho nên đến cuối tuần, căn phòng này là thiên giới của riêng một mình Tĩnh Thu. Lúc đó, cô sẽ cài then cửa lại, lấy thư và ảnh của Lão Tam ra xem, tưởng tượng những bức thư đó đều do bác sĩ Thành viết cho cô. Khi cô nghĩ như vậy, liền cảm thấy rất hạnh phúc, rất đắm say, bởi vì những lời đó, chỉ khi được thốt ra từ miệng một người như bác sĩ Thành, mới có ý nghĩa, nếu không thì chính là sự báng bổ.

Ma xui quỷ khiến thế nào, cô chép mấy bài thơ của mình lên giấy, muốn tìm cơ hội đưa cho bác sĩ Thành xem. Bản thân cô cũng không biết đưa cho anh xem có ý nghĩa gì, cô chỉ muốn đưa cho anh xem.

Có một hôm, nhân lúc bác sĩ Thành sang ôm con trai từ tay cô qua, cô vụng trộm nhét mấy tờ giấy nháp đã nhét suốt mấy ngày vào túi áo khoác của bác sĩ Thành. Hai ba ngày liền, cô không dám sang nhà bác sĩ Thành. Cô ngược lại không có cảm giác gì gọi là có lỗi với cô giáo Giang, bởi vì cô chưa từng nghĩ muốn cướp bác sĩ Thành về làm của riêng, cô chỉ sùng bái anh, yêu anh, những câu thơ đó là viết cho anh, cho nên muốn đưa cho anh xem. Cô không dám sang nhà anh, chủ yếu là sợ anh cười nhạo bút lực của cô, cười nhạo tình cảm của cô.

Tối cuối tuần đó, bác sĩ Thành tìm đến ký túc xá của cô. Anh trả lại những bài thơ đó cho cô, mỉm cười nói: "Cô bé, em rất có văn thải, em sẽ trở thành một đại thi sĩ, em cũng sẽ gặp được 'người ấy' trong thơ của em thôi, giữ lấy nhé, giữ lại cho người ấy."

Tĩnh Thu vô cùng hoảng loạn, hết lần này đến lần khác thanh minh: "Em xin lỗi, em không biết mình đang viết cái gì, em cũng không biết tại sao lại nhét mấy thứ này vào túi áo anh, em —— chắc chắn là điên rồi ——"

Bác sĩ Thành nói: "Em —— có tâm sự gì, có thể trò chuyện với cô giáo Giang, cô ấy là người đi trước, cô ấy có thể hiểu em, cô ấy cũng sẽ giữ bí mật cho em ——"

Tĩnh Thu khẩn cầu anh: "Anh đừng đem chuyện này nói với cô giáo Giang, cô ấy nhất định sẽ mắng em. Anh cũng đừng đem chuyện này nói với bất kỳ ai ——"

"Anh sẽ không đâu. Em đừng sợ, em chẳng làm gì cả, chẳng qua chỉ là viết mấy bài thơ, thỉnh giáo một người không hiểu thơ một chút thôi. Về thơ ca thì anh không đưa ra ý kiến gì được, nhưng về những nan đề trong cuộc sống, có lẽ anh có thể giúp được một tay."

Giọng anh rất ôn hòa, rất thành khẩn, cô không biết rốt cuộc là vì tín nhiệm anh, hay là muốn thanh minh rằng ngoài sự sùng bái ra không có ý gì khác, cô đã kể câu chuyện giữa cô và Lão Tam cho anh nghe, chỉ là không nói những chi tiết trong đêm đó.

Bác sĩ Thành nghe xong, phỏng đoán nói: "Có lẽ cậu ta vẫn mắc bệnh bạch cầu, nếu không thì không có cách nào giải thích tại sao cậu ta lại tránh mặt em. Cậu ta nằm viện ở bệnh viện huyện, có khả năng chỉ vì cảm mạo, vì bệnh nhân bạch cầu sức đề kháng hạ thấp, rất dễ mắc các loại bệnh tật. Hiện nay không có cách nào căn trị bệnh bạch cầu, chỉ có thể cảm mạo thì trị cảm mạo, thương phong thì trị thương phong, tận lực kéo dài sinh mệnh của bệnh nhân. Bệnh viện huyện có khả năng hoàn toàn không biết cậu ta bị bệnh bạch cầu, bệnh bạch cầu của cậu ta có lẽ là được khám ra từ bệnh viện quân y kia."

“Nhưng chẳng phải anh nói —— bệnh viện đó chẩn đoán cậu ta bị —— giảm tiểu cầu mạ?”

“Nếu cậu ta không muốn để em biết, đương nhiên cậu ta sẽ bảo bệnh viện giữ bí mật ——” bác sĩ Thành nói, “Anh chỉ suy đoán như vậy thôi, cũng chưa chắc đã đoán chính xác. Bệnh bạch cầu nếu là anh, phỏng chừng cũng chỉ có thể thế này thôi, bởi vì em đã nói muốn đi cùng cậu ta, cậu ta còn có thể có lựa chọn nào khác chứ? Chẳng lẽ lại thực sự để em đi theo ư? Hơn nữa để em trơ mắt nhìn cậu ta ngày một gầy sọp đi, tiêu tụy đi, từng bước đi tới —— tử vong, cậu ta sao nỡ nhẫn tâm chứ? Nếu là em, em cũng không nguyện ý để cậu ta nhìn thấy em từng bước đi tới —— tử vong phải không?”

“Thế ý anh là cậu ta —— hiện tại một mình ở bên tỉnh A —— chờ —— chết?”

Bác sĩ Thành nghĩ một lát: “Nói không chừng, cậu ta có khi lại ở ngay K thị. Nếu là anh, anh nghĩ anh sẽ quay về K thị, dù sao —— cũng ở gần hơn một chút ——”

Tĩnh Thu sốt sắng nói: “Thế —— anh có thể giúp em đến các bệnh viện —— thăm dò một chút không?”

“Anh có thể giúp em thăm dò, nhưng em —— phải cam kết em sẽ không —— làm chuyện dại dột, anh mới đi thăm dò ——”

Tĩnh Thu liên tục cam kết: “Em không đâu, em —— em —— không bao giờ nói những lời đó nữa đâu ——”

“Không chỉ là không nói những lời đó, cũng không được làm những chuyện đó. Cậu ta lo lắng cho em, vô hình trung lại càng làm nặng thêm gánh nặng tư tưởng cho cậu ta, có lẽ cậu ta —— đã chuẩn bị sẵn sàng —— phó mặc cho trời rồi, có thể bình tĩnh đối mặt với —— tử vong, nhưng nếu cậu ta nghĩ đến việc cậu ta ra đi cũng sẽ kéo em —— đi theo, cậu ta sẽ —— rất giận chính mình đấy.”

Bác sĩ Thành kể thân thế con trai cả của mình cho Tĩnh Thu nghe, hóa ra con trai cả của anh không phải con ruột của anh, mà là con của một bệnh nhân của anh. Sau khi bệnh nhân đó qua đời, chồng cô ấy cũng tự sát theo, để lại một đứa trẻ mồ côi, bác sĩ Thành đã nhận nuôi thằng bé, điều từ J thị đến K thị, để tránh người ngoài kể cho đứa trẻ nghe câu chuyện bi thảm về cha mẹ đẻ của nó.

Bác sĩ Thành nói: “Anh mỗi ngày làm việc ở bệnh viện, thường xuyên nhìn thấy bệnh nhân —— tử vong, nhìn thấy người nhà bệnh nhân đau khổ tuyệt vọng. Những năm này, nhìn thấy bao nhiêu sinh ly tử biệt thế này, cảm thụ lớn nhất chính là sinh mệnh của mỗi người chúng ta, đều không phải chỉ là của một mình chúng ta, không thể muốn xử trí thế nào thì xử trí thế ấy. Nếu em —— đi theo cậu ta, mẹ em sẽ đau lòng biết bao? Anh em em gái em sẽ đau lòng biết bao? Tất cả chúng ta đều sẽ đau lòng, mà điều này đối với cậu ta chẳng có lợi ích gì cả. Khi cậu ta còn sống, chỉ có thể là làm nặng thêm gánh nặng tư tưởng cho cậu ta; sau khi cậu ta chết —— em khẳng định biết là không có kiếp sau, cũng không có thế giới nào khác, cho dù hai người cùng lúc phó chết, cũng không thể —— để hai người ở bên nhau được. Cậu ta nói rất hay mà, em sống, thì cậu ta sẽ không chết.”

Tĩnh Thu đau khổ nói: “Em chỉ sợ —— cậu ta đã —— rồi, anh có thể mau chóng giúp em đi thăm dò không?”

Bác sĩ Thành đi khắp nơi thăm dò giúp cô, nhưng không có bệnh viện nào có một người tên là Trần Thụ Tân nằm viện ở đó, bao gồm cả bệnh viện quân y kia. Bác sĩ Thành nói: “Anh đã cạn túi khôn rồi, có lẽ anh đoán sai rồi, có thể cậu ta không ở K thị ——”

Tĩnh Thu cũng cạn túi khôn rồi, duy nhất có thể an ủi cô chính là bác sĩ Thành có lẽ thật sự đoán sai rồi, anh đã nói “nếu là anh”, nhưng Lão Tam không phải là anh, hai người họ đã rẽ sang hai ngã đường khác nhau ở một điểm mấu chốt nào đó, mà cô không nói điểm mấu chốt đó ra, bác sĩ Thành rất có thể đã đoán sai.

Tháng tư năm bảy sáu, Phạm Linh đang học ở sư phạm địa khu đến tìm Tĩnh Thu, nói có chuyện rất quan trọng muốn bàn bạc với cô. Phạm Linh từ nông thôn tuyển vào sư phạm địa khu nằm ở K thị xong, mỗi cuối tuần đều về nhà bố mẹ ở Bát Trung K thị, thường xuyên cùng Tĩnh Thu chơi đùa.

Lần này Phạm Linh vừa nhìn thấy Tĩnh Thu liền nói: "Tớ gây đại họa rồi, chỉ có cậu mới cứu được tớ một mạng thôi."

Tĩnh Thu giật mình, vội vàng hỏi đã xảy ra chuyện gì.

Phạm Linh ấp úng nói: "Tớ —— có lẽ là —— hoài tiểu mao mao rồi ——" [Tiểu mao mao: em bé]

Tĩnh Thu hỏi: "Cậu —— với —— Tiểu Tiền ——"

"Không phải cái tên khốn đó thì còn có thể là ai?"

"Cái tên khốn đó" của Ngụy Linh [Phạm Linh] họ Tiền, là người của đội thăm dò, thế nhưng đội thăm dò này là về phương diện thủy lợi, chẳng dính dáng gì đến đội thăm dò của Lão Tam cả. Lúc người ta giới thiệu Ngụy Linh quen biết Tiểu Tiền, vừa vặn thời gian đó Tiểu Tiền ở lại tổng bộ đặt tại K thị làm việc, không đi dã ngoại. Phạm Linh hoàn toàn không biết Tiểu Tiền là kiểu người phải thường xuyên chạy ngoài dã ngoại, liền đồng ý tiếp xúc với Tiểu Tiền.

Tiểu Tiền sinh ra rất cao lớn, mày mắt cũng đoan chính, đọc không ít sách, có thể đọc làu làu rất nhiều thơ cổ, mấy điểm này, lập tức mê hoặc Phạm Linh, cô nàng sinh viên sư phạm này về mặt văn thải còn chẳng bì được với cái tên chuyên đi thăm dò như Tiểu Tiền. Quan hệ của hai người nhanh chóng thăng ôn, Tiểu Tiền đại khái là sợ Phạm Linh biết cậu ta là người làm dã ngoại sẽ chê bai mình, liền trong thời gian ngắn nhất mà nấu gạo sống thành cơm chín. Đến lúc Phạm Linh phát hiện ra cậu ta hầu hết thời gian đều không có mặt ở K thị, thì đã có chút không kịp nữa rồi.

Bố mẹ Phạm Linh biết chuyện này, phản đối kịch liệt, bảo rằng chỉ bằng việc Tiểu Tiền giấu giếm chuyện mình làm dã ngoại điểm này thôi là có thể định đoạt cậu ta không phải là một người thật thà. Nếu cậu ta ngay từ đầu thật thà báo cáo điểm này, bọn họ hứng thú nói không chừng còn đồng ý, bây giờ bọn họ tuyệt đối không tin nổi cậu ta nữa.

Phạm Linh có khổ khó nói, bố mẹ kiên quyết không đồng ý, bên Tiểu Tiền lại rất cường ngạnh, bảo rằng bố mẹ em không thích tôi thì thôi, bố mẹ tôi còn chê em lùn ấy chứ, là tôi vẫn luôn chống lại sự phản đối của họ để qua lại với em. Tôi cũng tốt nghiệp trung chuyên thủy lợi, cũng chẳng kém em là mấy. Em là học sinh sư phạm địa khu, nói không chừng tốt nghiệp lại được phân về huyện nào đó, so với tôi cũng chẳng khá hơn bao nhiêu.

Phạm Linh khẩn cầu Tĩnh Thu: "Cậu rất thân với bác sĩ Thành đó, cậu giúp tớ thăm dò một chút, xem có thể đến bệnh viện của họ kiểm tra xem có hoài tiểu mao mao hay không? Tớ không muốn làm rùm beng lên, chạy đến trường xin giấy chứng minh gì gì đó, thế thì bảo tớ còn sống làm sao nổi?"

Tĩnh Thu đành mặt dày đi tìm bác sĩ Thành, nói là hỏi giùm một người bạn. Bác sĩ Thành bảo cô dẫn bạn đến bệnh viện tìm anh, anh giúp sắp xếp một chút.

Tĩnh Thu bèn dẫn Phạm Linh đến bệnh viện, bác sĩ Thành và Phạm Linh dùng một cái tên giả để cho cô ấy làm xét nghiệm mang thai. Kết quả ra rồi, bác sĩ Thành vừa nhìn thấy chữ "dương tính", liền nói: "Có rồi đấy." Phạm Linh vừa nghe, suýt thì khóc òa tại chỗ, Tĩnh Thu kéo lê dắt díu mãi mới lôi được cô ấy ra khỏi bệnh viện.

Qua một ngày, Phạm Linh lại mặt mày ủ dột tìm đến Tĩnh Thu, bảo rằng đã thương lượng với Tiểu Tiền rồi, Tiểu Tiền không chịu kết hôn vội vã, bảo rằng đồ đạc trong nhà cái gì cũng chưa chuẩn bị, cứ thế vội vã kết hôn, người ta khẳng định biết là lỡ dính bầu rồi. Hơn nữa, chưa đầy mười tháng đã sinh con, thế chẳng phải để người ta cười chê sao? Nói không chừng đơn vị còn kỷ luật cậu ta.

Tĩnh Thu nghe xong rất tức giận, lập tức liên tưởng đến Lão Tam, đều là đến lúc nguy nan là chuồn mất tăm. Cô hỏi: "Thế —— cậu chuẩn bị tính sao?"

“Đương nhiên đành phải phá đi chứ sao, lại phải phiền cậu đi tìm bác sĩ Thành đó rồi. Tên khốn đó một chút giúp đỡ cũng không chịu nhận, hắn bảo hắn có đưa cái thứ của hắn vào trong đó đâu, sao lại có con được? Khắc định là tớ lộn xộn với người khác rồi đổ oan lên đầu hắn.”

Tĩnh Thu khó hiểu: “Cái gì mà không đưa vào trong đó?”

Phạm Linh giải thích: “Đương nhiên là —— cái thứ sinh em bé ấy, tinh tử của đàn ông ——”

Tĩnh Thu vốn dĩ không nguyện ý nghe ngóng mấy chi tiết này, giúp thì giúp, cô không muốn vì giúp đỡ Phạm Linh mà ép cô nàng khai ra “quá trình gây án”, thế nhưng chi tiết này đối với cô mà nói, thật sự quá quan trọng, cô nhịn không được bèn hỏi: “Đem cái thứ sinh em bé đưa vào trong đó là vào đâu?”

Phạm Linh nói: “Ấy, cậu chưa từng yêu đương đực rựa, chưa từng làm mấy chuyện này, nói ra cậu cũng không hiểu đâu, chính là đem cái thứ sinh em bé đưa vào —— chỗ —— ngày đèn đỏ của cậu ấy ——.” Phạm Linh phẫn nộ nói, “Hắn ta cuối cùng là không đưa vào trong đó, nhưng mà hắn ta —— khúc dạo đầu —— khẳng định vẫn đưa một ít vào —— đó chứ, nếu không thì sao tớ lại hoài —— tiểu mao mao? Từ trên trời rơi xuống à? Tớ tự mình trong lòng hiểu rõ nhất, tớ không hề đồng phòng —— với bất kỳ người đàn ông nào khác ——”

Tĩnh Thu nghe đến ngây người ngốc trệ, đem mấy thứ sền sệt đó đưa vào —— chỗ đó? Thật là buồn nôn. Cô đột nhiên nhớ đến một câu chuyện rất đáng sợ từng nghe trước đây, bảo rằng có một cô gái phơi chiếc quần lót mặt trái hướng ra ngoài ở chỗ sát tường, kết quả bị nhện bò vào, cô gái đó mặc chiếc quần lót ấy, thế là mang thai, sinh ra một bầy nhện.

Cho nên cô chưa từng phơi quần lót mặt trái hướng ra ngoài, cũng chưa từng phơi quần lót ở chỗ sát tường, hoặc bất kỳ chỗ nào nhện có thể bò tới. Thế nhưng trước kia cô không hiểu sao nhện bò vào quần lót mà con gái lại mang thai. Bây giờ cô mới hiểu rõ, chắc chắn là nhện đã bôi cái thứ sinh em bé của nó lên quần lót, con gái mặc vào, mấy thứ đó liền chạy vào —— chỗ đó của con gái, cho nên mới mang thai.

Cô đột nhiên hiểu ra Lão Tam thật sự giống như anh đã nói, cái gì cũng không làm, bởi vì anh không đem cái thứ sinh em bé bôi vào chỗ đó của cô, điều đó chứng minh anh không “đắc thủ”. Kế nhượng anh không “đắc thủ”, những suy đoán trước kia của cô đều là sai lầm. Anh nhất định là mắc bệnh bạch cầu, anh sợ sau khi chết rồi, cô muốn đi cùng anh, cho nên anh mới nói dối rằng anh không mắc bệnh bạch cầu. Nhưng nếu anh cứ ở lại huyện K, cô rất nhanh sẽ phát hiện ra anh mắc bệnh bạch cầu, cho nên anh đành phải trốn về tỉnh A. Anh làm như vậy, có lẽ cô sẽ hận anh, nhưng có thể giữ lại cho cô một mạng.