Ngày đi là một ngày Chủ nhật, những người trong tổ giáo cải xuất phát từ bảy rưỡi. Tĩnh Thu lúc đầu còn sợ người trong tổ giáo cải sẽ phê bình cô vì dẫn theo Tú Phương và Chí Cương, kết quả mấy người dẫn đầu đều khen ngợi Tĩnh Thu một trận hết lời, nói rằng lần này em thực sự hòa mình làm một với nông dân nghèo bần cố nông, kết sâu đậm tình cảm giai cấp vô sản rồi.
Chí Cương mang một túi hạt dẻ to đùng trên lưng, lại còn giúp Tĩnh Thu cầm đồ, Tú Phương cũng giúp hai nữ sinh kia cầm đồ. Mọi người vừa đi vừa nói cười, vô cùng náo nhiệt. Điều kỳ lạ là, lúc đến, con đường núi này có vẻ dài ơi là dài, nhìn mãi không thấy điểm cuối. Lúc về, không biết là đường đã quen hơn một chút, hay là sắp được về nhà, mà có vẻ như vèo một cái đã đi đến cây sơn trà đó rồi.
Đã là cuối tháng tư, cái cây đó vẫn chưa nở hoa.
Tĩnh Thu đi đến mức người nóng bừng lên, tranh thủ lúc mọi người đang nghỉ ngơi dưới gốc cây sơn trà, bèn trốn sang một bên để cởi áo len. Cởi ra cởi vào, cô lại nhớ đến cảnh tượng cùng Lão Tam đi đoạn đường này hôm đó, cô cũng trốn sang một bên cởi áo len, còn anh thì đứng ngoan ngoãn ở cách đó không xa, quay lưng về phía cô, cho đến khi cô nói "Xong rồi", anh mới quay người lại. Cô hướng về nơi anh từng đứng lúc trước nhìn một lúc lâu, trong lòng không biết là tư vị gì.
Về đến nhà, Tĩnh Thu phát hiện mẹ lại tái phát bệnh, nằm trên giường, sắc mặt trắng bệch đáng sợ. Em gái đang bổ củi trên một tảng đá lớn trước cửa nhà ăn của trường, muốn bổ đôi một khúc củi cong queo, cắt ngắn lại để làm củi nhóm lửa.
Tĩnh Thu xót ruột vô cùng, vội chạy tới, giật lấy cái rìu từ tay em gái, tự mình bổ, bảo em gái đi đập hạt dẻ cho mẹ ăn.
Tú Phương nói với Chí Cương: "Thằng hai, còn không mau qua phụ giúp bổ củi?" Chí Cương như tỉnh mộng, giật lấy cái rìu từ tay Tĩnh Thu, bắt đầu bổ củi.
Hồi đó mọi người đều nấu bằng than, củi nhóm lửa là loại cung cấp theo định mức, một tháng mười lăm cân, dùng hết là không còn nữa, cho nên lò than của rất nhiều nhà đều không tắt lửa, chỉ dùng tro than trộn loãng để ủ lửa, hôm sau mở ra là tiếp tục nấu. Hôm qua có lẽ là ủ lửa không tốt nên đã tắt mất, mà củi Tĩnh Thu bổ trong lần về trước lại dùng hết rồi, thế là em gái đang chật vật nghĩ cách nhóm lửa, may mà chị về, bằng không hôm nay có lẽ cơm cũng chẳng có mà ăn.
Chí Cương một mạch bổ hết số củi nhóm lửa ít ỏi còn lại nhà Tĩnh Thu, cắt ngắn lại, để ở đó dùng dần. Tú Phương cười củi nhà Tĩnh Thu nấu sao mà ngắn thế, chỉ dài tầm ba tấc, nếu mà ở nhà cô ấy, nguyên cả một khúc cây đã được nhét thẳng vào bếp lò rồi.
Chí Cương nghe Tĩnh Thu nói một tháng chỉ có ngần ấy khúc củi ba bốn khúc, phải dùng cả một tháng, liền hứa hẹn rằng lần tới đến sẽ vác thêm ít củi chẻ ở nhà sang.
Lò than đã nhóm lên rồi, lửa chốc lát chưa bén lên được, Tĩnh Thu đành cầm cái quạt quạt lấy quạt để, muốn nhanh chóng nấu xong cơm, Chí Cương bọn họ ăn xong còn có thể ra thành phố dạo chơi, bằng không đợi ăn cơm xong, họ cũng phải lên xe về rồi. Tú Phương muốn phụ giúp nấu cơm, tìm tới tìm lui không thấy chậu đựng chén bát thớt thái gì của nhà Tĩnh Thu, tò mò hỏi: "Nhà cậu không có tủ chén à?"
Tĩnh Thu nói: "Nhà tớ cái gì cũng không có."
Nhà Tĩnh Thu quả thực cái gì cũng không có, gia tài bốn bức tường trống trơn, bàn là bàn học cũ của trường, ghế là ghế đẩu cũ học sinh từng dùng, giường là mấy tấm ván gỗ gác trên băng ghế dài của trường. Ga giường chăn gối trên giường tuy giặt sạch sẽ tinh tươm, nhưng đều đã được vá víu cả rồi. Chén ăn cơm thì để trong một cái chậu mặt cũ, thớt là một mặt bàn học được sửa lại.
Chí Cương ấp úng một hồi lâu, nói: "Sao nhà cậu còn—— nghèo hơn cả người nhà núi bọn tớ nữa vậy?"
Tú Phương lườm Chí Cương một cái, Chí Cương không dám nói thêm lời nào nữa.
Mãi mới nấu chín được bữa cơm, mấy người ngồi xuống ăn. Nhà Tĩnh Thu chỉ có một căn hộ khép kín, trong ngoài hai gian phòng, tổng cộng mười bốn mét vuông, là một gian phòng học ngăn ra. Trước đây anh trai cô ở gian ngoài, cô cùng mẹ và em gái ba người ở gian trong. Bây giờ anh trai cô đã xuống nông thôn rồi, thành ra cô ở gian ngoài, mẹ và em gái ở gian trong, ăn cơm thì ăn ở gian cô ở.
Đang ăn cơm, một trận gió thổi tới, trong nhà Tĩnh Thu rơi lả tả một số đồ bẩn xuống giống như tuyết đen vậy, Tĩnh Thu kêu lên một tiếng "Hỏng rồi", vội vàng tìm báo cáo che đậy thức ăn trên bàn lại, đồng thời bảo mọi người che chắn chén của mình vào. Mọi người phát hiện trong chén của mình đã rơi một ít tro đen rồi, Tú Phương hỏi những mảnh đen này là thứ gì, Tĩnh Thu bảo cô ấy đây là tro vỏ trấu bay từ nhà ăn trường học đối diện sang.
Nhà ăn trường Trung học số 8 thành phố K đốt vỏ trấu, ống khói luôn nhả những lớp vỏ trấu đã cháy đó ra ngoài, giống như những mảnh tuyết màu đen. Căn nhà Tĩnh Thu ở không có trần nhà, hễ có gió thổi là tro vỏ trấu lại theo kẽ ngói bay vào. Trước đây bên cạnh nhà cô còn ở hai hộ gia đình nữa, vì lý do này nên đều yêu cầu trường học phân lại nhà, chuyển đi nơi khác rồi. Nhưng mẹ Tĩnh Thu vì có những vấn đề về thành phần gia đình đó, trường học hơi có cái nhìn khác biệt, cho nên không được phân nhà khác, đành phải ở lại đây.
Tĩnh Thu vô cùng chật vật, không ngờ cảnh ngộ khó khăn ở nhà lại bị hai anh em Tú Phương nhìn thấy hết. Nhưng cô lại thấy hơi may mắn, may mà người đến hôm nay không phải là Lão Tam. Bằng không mà nói, Lão Tam nhìn thấy hoàn cảnh thế này, một người quen sống trong gia đình cán bộ như anh, chẳng lẽ không quay đầu bỏ chạy sao? Vậy thà bảo cô chết đi còn hơn.
Ăn cơm xong, Tĩnh Thu tiễn hai anh em Tú Phương ra thành phố, còn chưa kịp dạo cửa hàng thì đã sắp bốn giờ chiều, ba người vội vã chạy ra bến xe đường dài, mua vé chuyến xe cuối cùng, hai anh em Tú Phương liền về nhà. Tĩnh Thu rất áy náy, hai anh em người ta tốn tiền vé xe, chẳng khác nào giúp cô mang hạt dẻ về.
Về đến nhà, Tĩnh Thu đến thu dọn đồ đạc của mình, kinh ngạc phát hiện số tiền cô trả lại cho Lão Tam bị ai đó nhét vào trong cái túi đeo quân dụng ấy. Cô cố gắng nhớ lại mọi chuyện sau khi mình trả tiền, nghĩ mãi không ra anh có cơ hội nhét tiền vào đó bằng cách nào. Chẳng lẽ hôm nay thực ra anh vẫn đi theo sau cô? Nếu vậy, thì rất có thể anh đã nhét tiền vào túi đeo trong lúc cô cởi áo len, bởi vì lúc đó cô treo túi đeo ở cái cây cách cô không xa. Nhưng sao anh có thể cứ đi theo sau mà không gây ra chút tiếng động nào chứ?
Bây giờ Tú Phương bọn họ đã về rồi, bằng không có thể nhờ cô ấy cầm tiền về đưa cho Lão Tam. Cô quyết định ngày mai trước tiên sẽ trả tiền cho sư phụ Đặng và hiệu trưởng Trần, sau đó lại nghĩ cách trả tiền cho Lão Tam. Không biết vì sao, cứ nghĩ đến chuyện sau này phải trả tiền cho Lão Tam, trong lòng lại thấy hơi vui vui, giống như việc này đã chôn xuống một hạt giống được gặp lại Lão Tam vậy.
Cô lại nhớ đến bức thư của Lão Tam, còn cả bài thơ anh viết trong sổ của cô nữa, những thứ này đều phải xử lý một chút, bằng không để mẹ nhìn thấy lại phải lo lắng, để người khác nhìn thấy thì lại càng nguy to hơn, rước họa sát thân cũng có khả năng xảy ra.
Cô đọc lại thư của Lão Tam mấy lần, vẫn không tài nào hiểu nổi bức thư của Lão Tam rốt cuộc tính là loại thư gì nữa. Hơi giống một bản tổng kết, nhưng lại không giống bản tổng kết bình thường ở điểm "ôn lại quá khứ, hướng tới tương lai", nói rằng sau này hai chúng ta phải "tiếp tục phát huy", hay nói những câu kiểu như "tình hữu nghị của chúng ta đời đời bền vững". Việc này hơi giống việc đặt dấu chấm hết cho mấy tháng đó, tư tưởng cốt lõi chính là "mấy tháng đó thật đẹp đẽ, nhưng đã trở thành quá khứ rồi".
Năng lực đọc hiểu của Tĩnh Thu được công nhận là rất mạnh, cô là ngòi bút chủ lực trong lớp, giáo viên luôn bảo cô làm "ủy viên tuyên truyền", chính là cán bộ chuyên phụ trách làm bảng tin. Hồi đó mỗi lớp phải luân phiên làm loại bảng tin tường viết bằng bút lông trên những tờ giấy rất lớn, có lúc là phê phán một người hay một tư tưởng nào đó, có lúc là đưa tin tình hình học công, học nông, học quân của lớp. Tĩnh Thu vừa có thể viết vừa có thể vẽ, bút lông, bút quét tường, chữ đại, chữ tiểu đều viết được, thường xuyên có thể một mình làm ra cả một bức tường bảng tin.
Giáo viên Ngữ văn rất đánh giá cao văn phong của Tĩnh Thu, đặc biệt là thầy Đổng đó, nói Tĩnh Thu "tài hoa xuất chúng", lần nào cũng đem bài văn của cô ra đọc trước lớp, còn giới thiệu bài văn của cô lên Cục Giáo dục thành phố, biên tập vào "Tuyển tập bài văn xuất sắc của học sinh trung tiểu học thành phố K". Trường từng tổ chức hai lần thi viết văn, Tĩnh Thu đều giành giải nhất, có tiếng tăm rất lớn ở trường Trung học số 8 thành phố K.
Thầy Đổng dạy văn hai lớp, hầu như có đến một lớp rưỡi bài văn là do Tĩnh Thu chấm hộ, bởi vì thầy Đổng lười xem những bài văn "nói nhảm vô nghĩa" đó. Mỗi lần học sinh nộp bài văn lên, thầy Đổng liền chọn ra hơn chục cuốn mà thầy thấy đọc được, số còn lại thì đưa cho Tĩnh Thu mang đi sửa lỗi chính tả, thông câu đoạn, bảo cô cứ tiện tay cho điểm là được.
Bạn học của Tĩnh Thu, kể cả bạn nam, hễ nhận được những thứ đọc không hiểu lắm, cho dù là thư tình, thư từ chối, đều gọi Tĩnh Thu xem giúp, một là vì họ biết Tĩnh Thu kín miệng, sẽ không đi kể lể khắp nơi, mặt khác cũng vì các thầy cô đều nói Tĩnh Thu "năng lực hiểu biết mạnh", bắt trúng tư tưởng cốt lõi của bài văn cực kỳ chuẩn xác, câu cú có ngoằn ngoèo đến đâu cũng có thể hiểu được.
Tĩnh Thu không hiểu lắm tại sao những người đó đều gọi "thư tình" là "thư tình" (chữ tín trong chữ thư tín), có lẽ vì mấy tờ giấy mỏng manh không đáng gọi là "sách" (chữ thư trong thư tịch) chăng.
Nhưng một người có "năng lực đọc mạnh" như Tĩnh Thu, cũng không xem hiểu "bài văn" này của Lão Tam rốt cuộc có tư tưởng cốt lõi là gì, hơi không chắc chắn lắm rốt cuộc là "thư tình" hay là thư tuyệt giao.
Những bức thư tuyệt giao cô từng xem, đại khái đều mở đầu bằng "Gió mưa đưa xuân về, tuyết bay đón xuân tới", cũng không biết là do ai khơi mào ra nữa, dù sao thì những người viết thư tuyệt giao đều rất thích dùng, đại khái là dùng sự thay đổi của mùa màng để ẩn dụ cho sự thay đổi của tình cảm vậy.
Tĩnh Thu cũng từng xem một số "thư tình". Mấy nam sinh nghịch ngợm quậy phá không có văn hóa viết, đại khái đều hỏi một cách thẳng thừng: "Cậu có muốn chơi bạn bè cùng tớ không?" "Cậu có chịu làm người yêu của tớ không?".
Có một lần bởi vì trong lớp chuẩn bị kỷ luật một học sinh, nên gọi Tĩnh Thu đến sắp xếp tài liệu, Tĩnh Thu đã nhìn thấy một bức "thư tình" được cho là rất đồi trụy, trong đó có câu "Mao Phi Nữ Tử Thiên Bát Nhật" (mao phi nữ tử thiên bát nhật), là mật ngữ, nghe nói ghép mấy chữ này lại với nhau, chính là một câu vô cùng đồi trụy, có ý nói cái gì gì đó của phụ nữ "thơm quá". Thế nhưng Tĩnh Thu ghép mãi, lại còn tra từ điển, cũng không hiểu chữ "mao" và chữ "phi" có thể ghép thành chữ đồi trụy cỡ nào.
Những bức "thư tình" có trình độ cao hơn mà cô từng nhìn thấy phần lớn đều trích dẫn ngữ lục Mao Chủ tịch hoặc thơ từ. Hồi đó thịnh hành nhất chính là "Đợi đến lúc hoa sơn nở rộ, cô ấy đứng giữa cười". Nghe nói nam sinh thích câu này, là vì trong đó có một chữ "cô ấy" (tô/tha). Tĩnh Thu nhớ có một nam sinh không nắm rõ, lúc viết thư tình lại viết thành "cô ấy kêu trong côn trùng". May mà nam sinh đó viết xong thì xin Tĩnh Thu xem qua giúp, kiểm duyệt hộ một phen. Tĩnh Thu vừa nhìn thấy, cười đau cả bụng, giúp cậu ta sửa lại câu này cho đúng, lại giải thích cho cậu ta hồi lâu.
Nam sinh đó bỗng chốc vỡ lẽ, nói: "Tớ cũng đang thắc mắc sao Mao Chủ tịch lại viết một người nữ kêu trong đống côn trùng cơ chứ."
Bức "thư tình" có trình độ cao nhất, mờ ảo nhất mà Tĩnh Thu từng xem, là do một người bạn gái đã xuống nông thôn tên là Lữ Lệ đưa cho cô xem, tác giả là một nam sinh cùng lớp mà Lữ Lệ ngưỡng mộ, nam sinh đó tặng cho Lữ Lệ một cuốn sổ, ngay trang bìa có viết đúng một câu: "Hoa tươi xinh đẹp nở vì dũng sĩ".
Câu này quả thực làm khó Tĩnh Thu rồi, không nắm chắc rốt cuộc có tính là "thư tình" hay không, có vẻ như có cảm giác áp dụng đúng cho mọi hoàn cảnh, chứ không chỉ riêng gì Lữ Lệ và nam sinh kia. Thế nhưng Lữ Lệ rất nhanh đã phát hiện ra nam sinh đó đã có bạn gái, cho nên sự cắt nghĩa đối với câu nói này cũng không cần thiết phải tiếp tục nữa, đây suýt chút nữa là vết nhơ duy nhất trong lịch sử "giải mã" của Tĩnh Thu.
Bức thư của Lão Tam này rõ ràng không thể tính là "thư tình", bởi vì xuyên suốt bức thư không hề có câu "Cô ấy cười giữa bụi hoa", cũng không hỏi một câu "Có muốn chơi bạn bè với tớ không", lại càng không hỏi "Quan hệ của hai chúng ta có thể tiến thêm một bước vượt qua quan hệ đồng chí hay không". Cách gọi đối với cô chính là "Tĩnh Thu", không bỏ họ đi, cũng không thêm chữ "thân yêu". Chữ ký tên ngược lại đã lược bỏ chữ "Trần", chỉ còn lại "Thụ Tân", đọc lên nghe hơi nổi da gà, nhưng vẫn chưa đến nỗi quá nổi da gà, bởi vì tên ba chữ mà bớt đi một họ thì khá là phổ biến, bình thường mọi người cũng có thể gọi như vậy, nhưng nếu lại bớt đi một chữ nữa, thì chính là "dã tâm lang sói, rành rành ra đấy" rồi.
Cho nên Tĩnh Thu cho rằng bức thư này phần lớn là một báo cáo tổng kết, hơi giống bài hát "Đi biển lớn dựa vào tay chèo" được hát lên mỗi khi kết thúc cuộc họp vậy, hễ nghe thấy tiếng bài hát này vang lên, là biết cuộc họp sắp đi đến hồi kết rồi.
Tĩnh Thu nhớ lại lúc còn rất nhỏ, cùng bố đến một quán trà nghe người ta kể chuyện xưa, người kể chuyện thích nhất là vỗ một phát tấm kính kinh đường, lảnh lót ngâm rằng: "Hoa nở hai đóa, mỗi đóa trưng bày một nhánh"……
Có lẽ Lão Tam cũng dùng phương pháp thuật chuyện kiểu này, đoạn giữa anh và cô, chỉ là một nhánh được tách ra thôi, bây giờ anh đã kể xong nhánh này rồi, cho nên thu lại phần kết, rồi quay về kể nhánh tiếp theo rồi.
Tĩnh Thu quyết định không viết thư hồi đáp, đã viết thư hồi đáp rồi, thì để chữ đen rót trên giấy trắng, cho dù là bức thư phê phán anh, anh cũng có thể mang đi cắt đầu bẻ đuôi, đoạn chương đoạn nghĩa, lòe đời bịp bợm. Người trong thời đại đó, ai mà không biết sự đáng sợ của "văn hóa ngục" chứ.
Bức thư của Lão Tam nếu bị người khác nhìn thấy, có lẽ sẽ không bị truy cứu như "thư tình", nhưng hoàn toàn có thể bị mang ra phê phán như ngôn luận phản động. Nào là "Ba mươi năm Hà Đông, bốn mươi năm Hà Tây", đây hoàn toàn là giọng điệu mơ tưởng lật trời của kẻ địch giai cấp. Còn nào là "Sinh không gặp thời", "Cha mẹ anh gánh chịu oan ức tày trời" v.v., đều là bất mãn với xã hội thực tại, phản động cực kỳ. Nếu bị người ta nhìn thấy, Lão Tam sẽ tiêu đời, còn cô với tư cách là tòng phạm che giấu và truyền bá ngôn luận phản động chắc chắn cũng sẽ tiêu đời theo.
Những năm gần đây, việc bắt kẻ phản cách mạng hiện hình rất gắt gao, đối với bất kỳ "lưỡng phản ngôn luận" (lưỡng phản: phản Đảng, phản nhân dân, phản xã hội) nào cũng đều trấn áp bằng thiết quyền hết. Trường Trung học số 8 thỉnh thoảng cũng xuất hiện "phản tiêu" (khẩu hiệu phản động), hễ vừa xuất hiện là trường học lại chìm trong bầu không khí hoảng loạn, người người tự nguy.
Nhớ có lần, Tĩnh Thu đang chơi bóng trên sân thể dục, đột nhiên loa phát thanh phóng đại của trường vang lên, gọi tất cả mọi người đến tập trung ở sân thể dục lớn, không cho phép đi muộn. Đợi đến khi mọi người đều đến sân thể dục lớn, mấy người mặc đồng phục công an xuất hiện trên đài cao phía trước sân thể dục, từ loa phóng thanh tuyên bố với mọi người vừa phát hiện "phản tiêu" trong trường, sau đó nhấn mạnh mức độ nghiêm trọng của sự việc, tuyên truyền hậu quả nghiêm trọng của việc viết "phản tiêu", liền gọi mọi người quay về phòng học đối chiếu chữ viết.
Đây là việc Tĩnh Thu sợ nhất, cô lúc nào cũng cầm bút, ngây người nhìn tờ giấy trắng vừa được phát trước mắt, nơm nớp lo sợ, không dám đặt bút xuống. Nếu nét chữ của mình vừa khéo giống với nét chữ của "phản tiêu" thì phải làm sao đây? Với thành phần như cô thế này, thì còn giải thích rõ được nữa không? Nhưng làm sao cậu có thể đảm bảo nét chữ của mình không giống nét chữ phản tiêu chứ? Thiên hạ người có nét chữ giống nhau nhiều lắm. Vậy đổi sang một kiểu chữ khác để viết? Nhưng nếu kiểu chữ đổi này vừa khéo giống với kiểu chữ của "phản tiêu" thì sao? Chẳng phải là khôn khéo thành vụ về sao?
Tĩnh Thu không biết nội dung cụ thể của "phản tiêu", nhưng từ những thứ mà người của cục công an gọi bọn họ viết có thể suy ra được một ít. Hồi đó phần lớn là bảo bọn họ viết "Mao Chủ tịch muôn năm" "Đả đảo Lưu Thiếu Kỳ" v.v., cho nên cô suy đoán nội dung "phản tiêu" chính là được ghép thành từ những chữ này trong đó. Có một lần, một học sinh sơ ý nhầm lẫn tên người phía sau chữ "Đả đảo", thế là bị công an bắt một mẻ "hiện hình". Quả thực là quá mức "hiện hình", một bên đang tra "phản tiêu", một bên liền xuất hiện một câu "phản tiêu". Học sinh đó ngay tại chỗ đã bị áp giải đi, chỉ nhớ sắc mặt cậu ta trắng bệch, đến kêu oan cũng chẳng thèm kêu nổi.
Tĩnh Thu từ tận đáy lòng căm ghét những kẻ viết "phản tiêu" đó, viết như thế rốt cuộc có tác dụng gì chứ? Cậu viết sảng khoái, người khác vạ lây theo cậu. Mỗi một lần tra "phản tiêu", đối chiếu nét chữ, Tĩnh Thu lại cảm thấy tế bào não của mình chắc chắn đã chết đi không ít vì sợ hãi.
Có một lần, "phản tiêu" lại xuất hiện ngay trong phòng học lớp của Tĩnh Thu, hơn nữa ngày hôm đó cô lại vừa hay đang làm bảng đen lớp học ở bảng đen nhỏ bên ngoài phòng học. Vừa mới viết xong, liền nghe thấy loa phóng thanh của trường gọi mọi người đến sân thể dục lớn. Sau đó liền nghe thấy tuyên bố xuất hiện "phản tiêu", còn chỉ rõ địa điểm xảy ra chuyện, nói là ở trên bảng đen của lớp mười một.
Tĩnh Thu vừa nghe thấy, suýt nữa sợ ngất đi, chẳng lẽ lúc nãy lúc cô làm bảng đen đã vô tình viết sai cái gì rồi sao? Sau đó người của lớp bọn họ đều bị đuổi sang phòng học khác, lại là mỗi người viết mấy câu quy định trên một tờ giấy trắng.
Lần đó rất nhanh đã bắt được tên phản cách mạng hiện hình đó, là một nam sinh ngốc nghếch trong lớp Tĩnh Thu, tên là Tục Kiến Cường. Cậu ta tan học không có việc gì làm, cầm một cục phấn viết viết vẽ vẽ trên bảng đen trong phòng học, tiện tay viết một câu ngữ lục Mao Chủ tịch: "Thiên vạn bất yếu vong ký giai cấp đấu tranh" (Nghìn vạn lần đừng quên đấu tranh giai cấp). Nào ngờ cậu ta không cẩn thận, đã quên mất hai chữ "vong ký" (quên), câu ngữ lục liền biến thành "Thiên vạn bất yếu giai cấp đấu tranh" (Nghìn vạn lần đừng đấu tranh giai cấp).
Xui xẻo là, thành phần gia đình cậu ta không tốt, bố cậu ta là một phú nông, thế là sự việc liền trở nên phức tạp. Cho dù cậu ta có tuyên bố thế nào, nói bản thân chỉ viết sót hai chữ này, cũng không một ai tin nữa. Câu này không chỉ có hai chữ, tại sao cậu không quên những chữ khác, mà lại cứ quên đúng hai chữ mang tính then chốt này chứ? Tục Kiến Cường ngay tại chỗ đã bị bắt đi, sau đó ra sao, Tĩnh Thu liền không hay biết gì nữa.
