Haud aliter tristicie nebulis dissolutis.

Cứ thế, chẳng khác gì hơn, mây mù sầu muộn đã tan rã và cuốn trôi đi, tôi lấy lại tinh thần và thu hồi trí tuệ để nhận ra dung nhan vị lương y của mình; thế là tôi đặt đôi mắt lên nàng, đăm đăm nhìn ngắm. Tôi ngắm nhìn người vú nuôi Triết học của mình, trong những mái nhà của nàng, tôi từng lui tới và gắn bó từ thuở trẻ; và tôi cất lời thế này.

'Hỡi bậc thầy của mọi nhân đức, xuất thân từ ngai vàng tối thượng, vì cớ gì người lại đến chốn hoang vu lưu đày này của ta? Phải chăng người đến bởi vì người bị kết tội cùng ta trong những lời buộc tội sai quấy?'

'Hỡi đứa con nuôi của ta,' nàng đáp, 'lẽ nào ta lại bỏ rơi ngươi lúc này, và lẽ nào ta không cùng chia sẻ với ngươi, qua nỗi nhọc nhằn chung, gánh nặng mà ngươi phải chịu đựng vì lòng đố kỵ với danh xưng của ta? Quả thực, thật chẳng phải phép cũng chẳng xứng đáng chút nào cho Triết học khi để mặc cho kẻ vô tội đơn độc dò bước trên đường. Lẽ nào khi ấy ta lại phải khiếp sợ lời trách móc, và hoảng hốt như thể có một điều tai ương mới mẻ vừa giáng xuống? quasi diceret, non. Bởi ngươi có đinh ninh rằng Triết học giờ đây mới là lần đầu tiên bị vây hãm trong hiểm nguy bởi những kẻ có tâm địa đồi bại? Nào ta đã chẳng từng tranh đấu với biết bao cuộc chiến khốc liệt trong thời cổ đại, từ trước cả thời của Plato, chống lại sự liều lĩnh của ngu muội đó sao? Và hơn thế nữa, ngay khi Plato còn tại thế, người thầy của ông là Socrates đã giành được chiến thắng trước cái chết bất công ngay trước mắt ta. Di sản của Socrates chính là—di sản ấy phải hiểu là học thuyết của Socrates trong quan điểm của ông về Hạnh phúc, điều mà ta gọi là sự thịnh vượng—khi mà đám đông những kẻ theo trường phái Epicurus, trường phái khắc kỷ và nhiều người khác nữa đã gắng sức lao vào cướp giật mỗi người một phần cho riêng mình—nghĩa là, mỗi người trong số họ muốn lôi kéo về phía sự bênh vực cho quan điểm của mình những lời lẽ của Socrates—chúng, như thể chia phần chiến lợi phẩm, đã xé xác ta, vừa la hét vừa tranh cãi chống lại điều đó, rồi cắt xé và giằng xé tấm y phục mà ta đã tự tay dệt nên; và với những mảnh vải mà chúng giật phăng khỏi y phục của ta, chúng bỏ đi, tưởng rằng ta đã cùng đi với chúng trên mọi nẻo đường.'

Trong số những kẻ theo trường phái Epicurus và trường phái khắc kỷ ấy, bởi vì dường như có vài dấu vết hoặc bước chân của y phục ta, sự ngu muội của con người, tưởng rằng những kẻ theo phái Epicurus và phái khắc kỷ đó là thân tín của ta, đã hiểu lầm (tức là qua sự bách hại) một vài người qua lỗi lầm của đám đông độc ác hoặc dốt nát. Điều này có nghĩa là, vì chúng trông có vẻ là triết gia, nên chúng đã bị săn đuổi đến chết và sát hại. Thế nên, nếu ngươi chưa từng hay biết về cuộc lưu đày của Anaxagoras, hay vụ đầu độc Socrates, hay những cực hình của Zeno, bởi vì họ là những người ngoại tộc: thì ít ra ngươi cũng có thể đã biết về Seneca, Canius và Soranus, những con người có tiếng tăm chẳng phải quá cổ xưa cũng chẳng phải mờ mịt. Những con người ấy, chẳng có gì đưa họ đến cái chết ngoài việc họ được thấm nhuần những phong cách của ta, và có vẻ xa lạ nhất với những thói học đòi của kẻ gian ác.

Và vì thế ngươi chẳng nên ngạc nhiên dẫu cho ta, giữa biển đời cay đắng này, bị xua đuổi bởi những cơn bão tố cuồn cuộn thổi quanh, trong những cơn bão tố ấy, mục đích lớn nhất của ta chính là: làm cho những kẻ gian ác phải chướng tai gai mắt. Đối với những kẻ đồi bại ấy, dù đạo quân của chúng có lớn đến đâu đi nữa, thì cũng thật đáng khinh bỉ; bởi vì chúng chẳng chịu sự cai quản của bất kỳ vị lãnh tụ lý trí nào, mà chỉ bị cuốn đi bởi thứ sai lầm phù phiếm một cách dại dột và hời hợt. Và nếu đôi khi chúng lập trận tuyến chống lại ta, tấn công ta như thể mạnh mẽ hơn, thì vị lãnh tụ của chúng lại gom góp những báu vật của ngài vào trong pháo đài, trong khi chúng lại mải miết bận tâm đến những chiếc bao tải vô tích sự để vơ vét. Nhưng chúng ta, những kẻ ngự trị trên cao, an toàn trước mọi chộn rộn và tiếng ồn cuồng dại, được trự trữ vũ khí và bao bọc trong một cung điện như thế, nơi mà sự ngu muội đầy tiếng chát chói hay phiền toái chẳng thể chạm tới, chúng ta khinh miệt những kẻ cướp bóc và săn lùng những thứ hèn hạ nhất ấy.'