Đại Tần Đế Quốc 5: Thiết Huyết Văn Minh

Lượt đọc: 3550 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Tiết Thứ Nhất
Triều Dã Nước Tần Dốc Sức, Định Mưu Lược Mới Đánh Triệu

❊ ❊ ❊

Diệt Hàn nhanh gọn dứt khoát, nhưng triều dã nước Tần lại thản nhiên đối đãi. Nhiều năm trôi qua, người Tần dần mất hứng thú với hai nước Hàn, Ngụy. Ngày quân thần nước Hàn bị áp giải vào Hàm Dương, ngoài cửa Nam xe ngựa người đi lại như thường, ngoại trừ thương nhân sáu nước đứng bên đường xa xa quan sát với trăm mối cảm xúc ngổn ngang, người Tần thậm chí còn chẳng buồn ngó ngàng tới xem sự lạ. Tin diệt Hàn vừa truyền ra, người Tần chạy đi báo cho nhau, tạo nên một khí thế khác biệt. Bất kể là sĩ, nông, công, thương, không phân biệt quán rượu hay đồng ruộng, hễ gặp nhau tụ họp, mười phần thì tám chín đều cười hì hì đầy ẩn ý một câu: "Thu dọn được một thằng rồi!"; sau đó lại vung nắm đấm to nghiến răng ken két: "Lũ chó chết chờ đấy, lần này dạy cho nó đời đời kiếp kiếp nằm bẹp dưới đất!". Ý tứ trong đó ai cũng hiểu, nụ cười trước là nói về nước Hàn, cơn giận sau là nói về nước Triệu. Triều dã nước Tần ai nấy đều dự cảm, mục tiêu tiếp theo chắc chắn là khai chiến với oan gia cũ - nước Triệu.

Sau đại chiến Trường Bình, giữa Tần và Triệu đã trở thành mối thù không đội trời chung. Vài chục năm sau đó, quân Triệu dần khôi phục, chiến tích đối đầu với quân Tần thắng nhiều thua ít. Mặc dù những trận thắng của quân Triệu đều là thắng lợi nhỏ mang tính phòng thủ, người Tần vẫn không thể nguôi giận. Đặc biệt trong vòng hai năm gần đây, nước Tần lại chịu hai lần đại bại. Mặc dù quân Tần bại trận là quân cũ của Hoàn Ngật chứ không phải chủ lực quân Tần, người Tần cũng cảm thấy vô cùng hổ thẹn. Tranh giành thiên hạ, thắng bại trên chiến trường là thước đo phân chia mạnh yếu cứng rắn nhất. Quân Tần mạnh nhất là điều thiên hạ công nhận, thế mà lại liên tiếp bại trận trước quân Triệu, người Tần sao có thể không phẫn nộ? Tộc người Tần có đặc tính kỳ lạ, càng vấp ngã càng hăng, càng bại càng đánh. Bản tính bộ tộc này từng được phát huy đến tột độ vào thời Tần Hiến Công. Khi đó nước Tần là một nước nghèo yếu, gây dựng quân đội hơn hai mươi vạn, cắn chặt lấy nước Ngụy hùng mạnh để tấn công, khiến nước Ngụy hùng mạnh một thời phải lao đao. Nếu không phải Tần Hiến Công - người liều chết muốn thu hồi vùng đất Hà Tây đã mất - đột ngột tử trận trên chiến trường, thì nước Tần khi đó có bị đánh tan tác hay không cũng chưa biết chừng. Do bản tính phong thái gây nên, do truyền thống lập quốc vốn có, quân Tần liên tiếp bị quân Triệu đánh bại, người Tần sao có thể không dấy lên hùng tâm! Từ đó, một khí thế muốn quyết chiến một trận với quân Triệu được ủ men nồng đậm, lan tỏa khắp triều dã nước Tần. Người Tần ai cũng nhìn rõ: Chiến tranh diệt Hàn không xuất quân chủ lực, chính là để dùng đại quân chủ lực quyết chiến với Triệu. Nay nước Hàn đã diệt, tinh binh nước Tần một khi xuất quân, chỉ có thể là đại chiến với Triệu.

Đúng lúc này, nước Tần bỗng dưng nổi sóng gió. Giao thời xuân hạ, tin diệt Hàn vừa mới truyền đi, hai quận Lũng Tây và Bắc Địa của nước Tần bỗng dưng xảy ra động đất (địa động, cách gọi cổ của động đất, sử sách ghi chép rất nhiều). Sau đó, hai quận lại gặp đại hạn liên tiếp mấy tháng, vụ hè vụ thu đều mất trắng, đồng ruộng hoang vu, đồng cỏ tiêu điều, gia súc gia cầm chết vô số, từng đoàn dân đói liên miên không dứt đổ vào Quan Trung. Cùng lúc đó, bà nội của Tần vương Chính là Hoa Dương Thái hậu cũng bất ngờ qua đời. Cùng với những tai ương bất ngờ, tình thế nước Tần phút chốc thay đổi. Trong thời gian này, điều thực sự gây chấn động không hẳn là thiên tai, mà chính là những lời đồn thổi hung dữ. Theo dòng người dân đói đổ vào, những lời đồn đại phát ra từ Sơn Đông lan truyền khắp nơi: "Nước Tần muốn nuốt chửng thiên hạ, đây là báo ứng của ông trời! Tần vương bạo ngược, bức tử thái hậu, nếu nước Tần còn dấy binh diệt nước khác, tất sẽ gặp tai ương diệt vong! Lũng Tây đất nứt ba trăm trượng, địa mạch người Tần đã đứt, người Tần sắp tuyệt diệt rồi! Nước Tần đã trở thành vùng đất nguy hiểm, sẽ tàn sát người Sơn Đông ở Tần để xả giận!". Những điều như vậy không sao kể xiết, tình hình tai ương bị phóng đại một cách kỳ quái kinh khủng, đủ loại tiên đoán về thiên tượng, bói toán, quẻ tượng, đồng dao lan truyền khắp nơi, nghe như đinh đóng cột. Các thương nhân Sơn Đông tại Hàm Dương bắt đầu lũ lượt rời Tần, lòng người triều dã nhất thời hoang mang lo sợ.

"Muốn dùng những lời đồn bỉ ổi để cứu vãn thế suy tàn, sáu nước Sơn Đông thật là nằm mơ giữa ban ngày!"

Từng tin đồn dồn dập gửi đến án thư, Tần vương Chính không khỏi bật cười lớn.

Lý Tư rất có tài trị loạn, lúc này khá bình tĩnh, trước hết bàn bạc với Thừa tướng Vương Oản, sau đó mời Uất Liêu hội ý, rồi cả ba cùng dâng thư lên Tần vương: Xin tạm hoãn chiến sự đối với Triệu, trước tiên hãy ổn thỏa giải quyết tai ương bất ngờ, sau đó mới thận trọng mưu tính phương lược chiến sự. Tần vương suy nghĩ một hồi, lập tức triệu tập Vương Oản, Lý Tư, Uất Liêu, Trịnh Quốc cùng vài vị đại thần đang ở trong nước để bàn bạc đối sách cứu tai. Nói thực tế mà xét, lúc đó Quan Trung rất giàu có, Thục quận rất giàu có, Tần sở hữu hai vùng đất thiên phủ, tiền của lương thảo dư dả, tai nạn ở hai quận không thể làm suy giảm thực lực nước Tần, dân đói cũng sẽ không mang lại chấn động quá lớn cho vùng bụng địa nước Tần. Tuy nhiên, nếu không có đối sách rầm rộ, tình thế nước Tần vẫn rất có khả năng bị lời đồn thổi làm rối loạn. Sau khi bàn bạc, quân thần Chính đưa ra ba quyết định: Thứ nhất, dựa trên quốc sách truyền thống của pháp trị nước Tần là trị tai chứ không cứu trợ, đặc cách cho hai quận Lũng Tây, Bắc Địa trưng tập dân đói tu sửa trường thành gần đó, lương thảo đều do phủ khố quận huyện chi trả, hễ hạn hán qua đi là dân được về quê; dân đói tràn vào Quan Trung, tất cả đều vào Nam Sơn săn bắn hái thuốc tự cứu, sau thiên tai được về quê cày cấy chăn nuôi. Thứ hai, Hoa Dương Thái hậu tuổi cao qua đời, theo phong tục cổ coi là hỷ tang, công cáo bệnh tình thái hậu rồi cử hành tang lễ long trọng, đặc cách cho người trong nước không cấm đoán hôn lễ nhạc xướng. Thứ ba, thương nhân, du sĩ và người di cư của sáu nước ở Tần tùy ý đi ở, không can thiệp bất cứ điều gì. Triều hội vừa tan, Vương thư của Tần vương và Lệnh của Thừa tướng phủ liên tiếp bay đến các quận huyện, đồng thời treo cáo thị tại bốn cửa thành Hàm Dương. Pháp độ nước Tần nghiêm minh, lệnh cấm nghiêm ngặt, thư lệnh vừa đến, trên dưới các quan sở lập tức thi hành. Như vậy chưa đầy một tháng, tai ương bất ngờ và lòng người hoang mang nhanh chóng ổn định lại, thương lữ và du sĩ di dân Sơn Đông cũng phần lớn ở lại.

Tháng bảy lưu hỏa, Tần vương Chính hạ thư triệu tập triều hội tránh nóng tại Chương Đài, chuyên bàn về phương lược đối với Triệu. Lý Tư tổng quản hoạch định hội nghị. Xét thấy chiến sự đối với Triệu can hệ trọng đại, Lý Tư xin Tần vương chuẩn tấu, mở rộng phạm vi đại thần tham dự. Các đại thần bên ngoài ngoài việc triệu hồi bốn người Vương Tiễn, Mông Điềm, Đốn Nhược, Diêu Giả, còn đặc biệt triệu hồi sáu viên đại tướng quân đội mới: Tiền tướng quân Dương Đoan Hòa, Tiền quân chủ tướng Vương Bí, Kỵ binh chủ tướng Khương Hội, Tả quân chủ tướng Lý Tín, Tài quan tướng quân Chương Hạm, Tri trọng tướng quân Mã Hưng. Ngoài sáu vị tướng, còn đặc biệt triệu tập Quốc úy thừa Mông Nghị cùng tham dự.

Xin người đọc lưu ý, sáu vị tướng quân kể trên tuy còn trẻ nhưng đều là những đại tướng chủ lực đang nổi danh của quân Tần, cũng là các vị thống soái ở các phương diện trong đại chiến diệt nước sau này. Tiền tướng quân Dương Đoan Hòa giữ mình cẩn trọng, là đại tướng tổng chỉ huy các cánh quân phía trước. Tiền quân chủ tướng Vương Bí là con trưởng của Thượng tướng quân Vương Tiễn, theo quân từ thuở thiếu niên, can đảm hơn người, dựa vào quân công mà từ bách phu trưởng, thiên phu trưởng từng bước trở thành vị tướng văn võ song toàn, trong quân gọi là "Tiểu Bạch Khởi", từ xưa đến nay là tiên phong đại tướng không có gì bàn cãi. Khương Hội là người tộc Lâm Hồ, là vị tướng kỵ binh hiếm có trong số người Hồ nhập Tần, thông thạo chiến pháp kỵ binh của quân biên thùy Lý Mục, ba vạn phi kỵ do người Hồ nhập Tần tạo thành là một trong những chủ lực dự định để đánh Triệu lần này. Tả quân chủ tướng Lý Tín, từng giữ chức Trung quân tư mã trong mạc phủ của Hoàn Ngật (Trung quân tư mã, võ quan trong bộ chỉ huy đại quân thời Chiến Quốc, đứng đầu các viên tư mã trong quân, phụ trách bản đồ, sổ sách, hiệu lệnh, gần với tham mưu trưởng đời sau), đọc nhiều binh thư mà giàu can đảm mưu lược, tôn sùng chiến pháp kỳ tập của danh tướng Tư Mã Thác năm xưa, thường có những kế sách xuất kỳ bất ý, là vị tướng rất giàu đặc chất của quân Tần. Tài quan tướng quân Chương Hạm, nắm giữ tác chiến phối hợp của các loại khí giới công thủ hạng nặng, tinh thông đủ loại binh khí hạng nặng, sự biến hóa ứng biến và dũng mãnh trên chiến trường càng là điều quân đội công nhận. Đại chiến đối với Triệu phần lớn là công kiên (đánh thành trì kiên cố), quân của Chương Hạm chính là nền tảng cơ sở ưu thế công kiên của quân Tần, không thể thiếu. Đại tướng doanh Tri trọng Mã Hưng, là hậu duệ của Mã Phục quân Triệu Xa nước Triệu. Sau đại chiến Trường Bình, bộ tộc họ Triệu vì Triệu Quát đại bại mà mắc tội với nước Triệu, một bộ phận tộc nhân của Mã Phục quân bí mật trốn sang nước Tần và đổi họ thành họ Mã. Mã Hưng thiếu niên nhập ngũ, khá có tài năng cả về quân sự lẫn chính trị của tổ tiên, nên được Uất Liêu, Mông Vũ tiến cử làm đại tướng tổng chỉ huy lương thảo tri trọng. Tư liệu tập "Tần Thủy Hoàng đế truyện" của nhà sử học Mã Phi Bách dẫn "Quảng Vận" nói rằng, hậu duệ của Triệu Xa sau khi diệt Triệu đã nhập Tần, là tổ tiên đời đầu của họ Mã đất Phù Phong. Sau này Mã Hưng nhậm chức Nội Sử quận thủ. Lại có tư liệu lịch sử ghi chép, Mã Hưng sau này được phong hầu. Theo pháp độ nước Tần, họ Mã nếu không có đại công thì không thể giữ chức cao tước trọng này. Cho nên, họ Mã hẳn là có chiến công hiển hách vào thời kỳ diệt sáu nước. Tổng kết lại, trong sáu người này, bốn người đầu tiên là chủ lực chiến sự đối với Triệu; Lý Tín tham dự để phụ trách hoạch định chiến sự; Mã Hưng tham dự là vì liên quan đến hậu viện của toàn quân. Quốc úy thừa Mông Nghị tham dự là vì Uất Liêu nhiều bệnh không kham nổi, mọi việc thực thi ở Quốc úy phủ đều đặt trên vai người này.

"Triều hội lần này chỉ có một việc: Bàn định phương lược đối với Triệu. Trình tự sắp đặt, đều nhờ vào Trường sử."

Ngày đầu triều hội, Tần vương Chính chỉ một câu xác định tôn chỉ, sau đó dựa vào án thư với thái độ chỉ nghe không nói. Chương Đài cung bao phủ trong núi rừng che lấp mặt trời, tuy là nắng nóng gay gắt nhưng lại thấy khá mát mẻ. Các đại thần ai nấy đều mặc áo vải lanh nhẹ mềm, không dính mồ hôi, thoải mái dễ chịu, nhưng thần sắc ai cũng vô cùng nghiêm túc, trọng thị. Tần vương chỉ nghe không nói, trình tự dự định đều do Lý Tư chủ trì, đây là tình huống rất hiếm thấy trong triều hội nước Tần, các đại thần tướng lĩnh không thể không cảm nhận được một áp lực nặng nề vô hình.

"Ý của quân thượng là muốn chúng ta dốc hết lời." Lý Tư vái các đại thần một cái rồi nói, "Thành bại của phương lược đối với Triệu là yếu hại để Tần thống nhất thiên hạ. Vì lẽ đó, cuộc chiến đối với Triệu cần phải làm rõ đại thế trước. Việc đầu tiên trong triều hội lần này, xin Thượng khanh Đốn Nhược trình bày cặn kẽ chính tình nước Triệu."

Lời vừa dứt, ánh mắt của các đại thần tướng lĩnh cùng đổ dồn về phía vị Thượng khanh Danh gia này. Trong lịch sử nước Tần, người chuyên trách bang giao mà ở ngôi cao Thượng khanh, Thượng đại phu, chỉ có Đốn Nhược và Diêu Giả. Từ khi xuất quân về phía Đông, Diêu Giả đã thể hiện đầy đủ tài năng xoay xở và uy lực phạt giao trong việc diệt Hàn và bang giao với Ngụy, đã khiến triều dã nước Tần phải nhìn bằng con mắt khác. Còn Đốn Nhược bắc thượng Triệu, Yên ba năm, tiền của chi ra khổng lồ nhưng cục diện chính trị hai nước lại không có biến hóa mang tính lật đổ, người không rõ tình hình đã quên mất Đốn Nhược, các đại thần biết tình hình thì ít nhiều có chút nghi hoặc. Giờ đây cần Đốn Nhược giới thiệu chính tình nước Triệu, các đại thần tướng lĩnh tự nhiên đặc biệt quan tâm.

"Quân thượng, chư vị, Đốn Nhược bắc thượng ba năm, đường xá xa xôi, tin tức thưa thớt, Triệu, Yên dường như vẫn y như cũ, Đốn Nhược phạt giao dường như chẳng có hiệu quả gì. Những điều như vậy chỉ là biểu hiện bên ngoài." Đốn Nhược nói vài câu cười từ tốn, giọng điệu chuyển sang trang trọng, "Nhưng xét thực tế mà nói, nền tảng của hai nước Triệu, Yên đã lung lay dữ dội: Quân vương kiêu sa dâm dật, gian thần làm loạn triều đường, bậc tài trí bị bài xích, đại tướng rơi vào tình cảnh nguy hiểm. Hôm nay trước hết nói về nước Triệu..." Đốn Nhược thao thao bất tuyệt, nói một mạch suốt hai canh giờ, tình hình nước Triệu mà ông ta nói ra khiến các đại thần tướng lĩnh kinh ngạc.

Trong ánh mắt của triều dã nước Tần, nước Triệu - kẻ thù không đội trời chung này đã hồi phục từ trạng thái nửa hôn mê sau đại chiến Trường Bình, đã khôi phục thực lực hùng mạnh, nếu không thì sao có thể vài lần đại bại quân Yên, lại hai lần đại bại quân Tần? Đốn Nhược lại nói, uy lực chiến thắng những năm gần đây của nước Triệu chỉ là ánh hoàng hôn trước khi tắt, thực tế nước Triệu sau đại chiến Trường Bình đang đi trên con đường dốc xuống, hơn nữa tốc độ trượt dốc cực nhanh. Căn cứ sự thật mà Đốn Nhược đưa ra chủ yếu là hai điều: Thứ nhất, sau thời Triệu Hiếu Thành vương, nước Triệu mải mê khôi phục quân uy, cuộc biến pháp lần thứ hai theo đà các đại thần như Bình Nguyên quân, Lận Tương Như hoặc bệnh mất hoặc mất thế, người mất chính trị tức cũng tan thành mây khói; Thứ hai, lại trị nước Triệu thụt lùi nghiêm trọng, khí tượng nhân tài đông đúc thời Hiếu Thành vương đã tàn tạ đi nhiều, quan trường hủ bại, âm mưu trùng trùng, bề tôi giỏi tướng lĩnh tài ba không còn chiếm được vị thế chủ đạo trong triều đường. Mà những biến hóa này đều bắt đầu từ thời Triệu Đạo Tương vương. Sau đó, Đốn Nhược kể lại cặn kẽ chính tình quân thần nước Triệu hiện nay, khẳng định nước Triệu đã bệnh vào tận xương tủy. Cuối cùng, Đốn Nhược phấn chấn nói: "Nước Triệu đã là nỏ mạnh hết đà, hãy buông tay ra mà đánh! Chỉ cần nước Tần dồn toàn lực đánh một đòn sấm sét, diệt Triệu có gì là khó đâu!"

Đốn Nhược bình luận về nước Triệu trong ngày đầu tiên đã khiến không khí căng thẳng của triều hội Chương Đài trở nên nhẹ nhàng, sôi nổi. Đêm đó, Vương Tiễn, Mông Điềm cùng một nhóm đại tướng tụ họp, mở một cuộc họp mạc phủ nhỏ, lập tức thương định ra một phương lược đánh Triệu mới. Sáng hôm sau triều hội, đến lượt Vương Tiễn bẩm báo công tác chuẩn bị chiến sự đối với Triệu. Vương Tiễn đứng phắt dậy, chỉ vào tấm bản đồ lớn dựng đứng lên nói: "Phương lược đánh Triệu định trước đây của quân ta là: Tập trung toàn bộ bốn mươi vạn chủ lực đại quân, từ An Dương, Hà Nội bắc tiến, chủ lực quân Triệu mà đến, ta sẽ quyết chiến với quân Triệu; chủ lực quân Triệu không đến, ta sẽ tranh đoạt với quân Triệu từng thành từng đất, lần lượt công chiếm thành trì nước Triệu. Lý do làm như vậy là vì phòng bị nước Triệu trên dưới một lòng, khi chủ lực đại quân dốc toàn lực đánh tới, quân ta có thể lập tức quyết chiến với quân Triệu. Nghĩa là, phương lược ban đầu là quân ta lực chiến quân Triệu, tiêu diệt hoàn toàn chiến lực quân Triệu, mà cuối cùng là diệt Triệu. Đối với điều này, quân ta đã trải qua nhiều năm chỉnh huấn kỹ lưỡng, có tính toán chắc thắng khi lực chiến quân Triệu!"

"Thượng tướng quân muốn nói, hiện tại đã có phương lược mới?" Uất Liêu hỏi một câu đầy hứng thú.

"Chính xác." Vương Tiễn ánh mắt rực sáng nói, "Vì nền tảng nước Triệu không vững, quân ta có thể chia quân tiến đánh nhiều ngả tạo thành nghi binh, khiến quân thần nước Triệu khó quyết định phương hướng đối phó. Khi đó, triều đường nước Triệu mà sinh biến cố ngoài ý muốn, quân ta hoặc có thể không qua ác chiến mà hạ được Triệu. Dù sao, đại chiến diệt sáu nước, quân Tần lấy thắng lợi với thương vong ít nhất là thượng sách."

"Chia quân tiến đánh nhiều ngả như thế nào?" Uất Liêu đầy hứng thú, chống gậy trúc bước đến trước tấm bản đồ.

"Chia làm ba đường tiến quân: Một quân lấy Thượng quận, Thái Nguyên quận làm căn cứ, tiến về phía Đông qua Tỉnh Hình quan rồi nam hạ, uy hiếp trọng yếu Cự Lộc ở phía sau Hàm Đan, ép thẳng vào chủ lực quân Triệu; một quân xuất quân từ Thượng Đảng, đi con đường cũ quân Tần đánh Triệu, ép thẳng vào cửa ngõ phía Tây của Hàm Đan là Võ An; một quân lấy Hà Nội làm căn cứ, tiến về phía Bắc trực tiếp tấn công chính diện Hàm Đan, khiến triều đường nước Triệu hoang mang."

"Hay!" Đốn Nhược hô vang, dẫn đến tiếng cười rộ khắp cả sảnh.

Đốn Nhược cao giọng nói: "Khi đó, Triệu vương Thiên tất sẽ nghiêm lệnh Lý Mục nam hạ cứu Hàm Đan! Lý Mục không thể đến, quân thần nước Triệu tất sẽ sinh ra hiềm khích lớn. Lão phu lại từ đó xoay xở, nước Triệu muốn không sụp đổ cũng không được!"

"Thượng tướng quân xét đến chính tình, tùy thời tùy thế mà thay đổi mưu lược chiến sự, lão phu tán đồng!" Uất Liêu rất phấn khích.

"Các tướng quân thấy thế nào?" Tần vương Chính hỏi một câu.

"Một trận diệt Triệu! Tuyết hận cho quân ta!" Các đại tướng đồng thanh gầm lên.

Sau một hồi nghị luận, các tướng quân lại lần lượt bẩm báo tình hình chuẩn bị tác chiến của các cánh quân và lòng cầu chiến của binh sĩ. Các bên không có dị nghị, phương lược đánh Triệu được xác định. Ngày thứ ba bàn bạc về hậu viện đại quân, xác định phương lược phối hợp giữa quân và chính: Thừa tướng Vương Oản và Quốc úy Uất Liêu tổng chỉ huy việc hoạch định lương thảo, tri trọng, dân lực; Mã Hưng, Mông Nghị phụ trách vận chuyển hộ tống, quyết tâm đảm bảo lương thảo, khí giới và dao dịch (phu phen) theo quân liên tục không dứt. Ngày thứ tư bàn bạc về việc phạt giao trước thời hạn, quyết định: Đốn Nhược với thân phận đặc sứ của Tần vương lập tức đi Triệu, quyết làm cho cục diện triều chính nước Triệu có biến; nhân mã Diêu Giả chuyển hướng sang nước Ngụy, để làm bước đệm cho bước kế tiếp.

Triều hội Chương Đài kết thúc, toàn bộ nước Tần lập tức vận hành ở tốc độ cao. Một mùa thu một mùa đông, lương thảo, tri trọng không ngừng được vận chuyển tới các căn cứ bên ngoài cửa ải và các kho lương dọc đường mà quân đội sắp đi qua. Mùa xuân năm Tần vương Chính thứ 18 (năm 229 TCN), các hạng mục chuẩn bị của quân Tần hoàn tất, đại quân ầm ầm ra khỏi Hàm Cốc quan, tiến sát về phía nước Triệu.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 19 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.