Lại nói về Barbarus, trong một dịp chuẩn bị ra ngoài có việc, vì muốn giữ gìn sự trinh tiết của người vợ mà hắn hết mực yêu thương cho riêng mình, liền gọi tên gia nhân Myrmex — kẻ mà lòng trung thành đã được hắn thử thách qua nhiều việc — và kín đáo giao phó việc canh chừng vợ. Hắn căn dặn Myrmex phải đe dọa rằng, nếu có kẻ nào dám chạm tay vào nàng dẫu chỉ một ngón khi đi ngang qua, hắn sẽ không những tống giam, trói giò trói cẳng kẻ đó, mà còn bắt chịu tội chết hoặc bỏ đói cho đến chết. Những lời này hắn đã thề độc trước tất cả các vị thần trên trời rồi mới lên đường. Khi Barbarus vừa đi khỏi, Myrmex vì vô cùng sợ hãi những lời đe dọa của chủ nhân nên nhất quyết không cho phu nhân bước chân ra ngoài. Suốt ngày nàng ngồi quay sợi, còn hắn thì kè kè ngồi cạnh để canh chừng vô cùng cẩn mật. Đến tối, khi nàng đi nhà tắm công cộng, hắn cũng đi theo và tóm lấy vạt áo, tỏ rõ sự trung thành tuyệt đối trong việc tuân lệnh chủ. Thế nhưng, nhan sắc của người phụ nữ ấy sao có thể giấu nổi ánh mắt rực lửa của Philesiterus. Dù thừa hiểu sự đoan trang của nàng và biết Myrmex đang canh giữ rất nghiêm ngặt, tưởng chừng không cách nào đạt được mục đích, nhưng hắn vẫn tìm đủ mọi mưu kế để thực hiện cho bằng được. Nghĩ đến bản tính dễ yếu lòng của con người, vốn có thể bị tiền tài mua chuộc và lay chuyển — bởi cửa ải kiên cố nhất cũng có thể bị vàng mở khóa — một hôm, khi bắt gặp Myrmex đi một mình, hắn liền ngỏ lời bày tỏ tình ý, nài xin sự giúp đỡ (nếu không hắn chắc chắn sẽ phải chết), đồng thời trấn an rằng Myrmex chẳng cần phải sợ hãi điều gì vì hắn có thể lẻn ra vào trong đêm mà không bị ai phát hiện.

Khi Philesiterus định dùng những lời lẽ ngọt ngào đó cùng của cải để lay chuyển ý chí cứng nhắc của Myrmex, hắn liền chìa ra những nén vàng lấp lánh trong tay, hứa sẽ tặng phu nhân hai mươi đồng tiền vàng và Myrmex mười đồng. Nghe những lời ấy, Myrmex vô cùng hoang mang, trong lòng ghê tởm việc làm tội lỗi này nên bịt tai lại, quay đầu bỏ đi. Mặc dù vậy, hình ảnh những đồng tiền vàng lấp lánh cứ bám riết lấy tâm trí hắn; khi về đến nhà, hắn cứ tưởng như đống tiền ấy đang bày ngay trước mắt — một món hời quá lớn. Thế là tội nghiệp Myrmex rơi vào trạng thái tiến thoái lưỡng nan, chẳng biết phải làm sao. Một bên, hắn nghĩ đến lời hứa với chủ nhân và hình phạt khủng khiếp sẽ giáng xuống nếu làm trái lệnh; bên kia, hắn lại tơ tưởng đến món lợi lớn và thứ khoái lạc dễ dãi mà những đồng tiền vàng mang lại. Cuối cùng, lòng tham tiền tài đã chiến thắng nỗi sợ cái chết. Vẻ đẹp lấp lánh của những đồng tiền cứ bám chặt lấy tâm trí hắn, khiến cho uy quyền đe dọa của người chủ chỉ giữ chân hắn ở trong nhà, nhưng thói tham lam ghê tởm dành cho vàng lại thúc giục hắn bước ra ngoài. Gạt bỏ mọi liêm sỉ, chẳng chần chừ thêm nữa, hắn đem toàn bộ câu chuyện kể lại cho phu nhân. Vợ của Barbarus, đúng với bản tính đàn bà, vừa nghe nhắc đến một số tiền lớn liền ném phắt sự trinh tiết ra sau đầu, trao quyền cho Myrmex toàn quyền định đoạt trong chuyện này.

Thấy thái độ của phu nhân, Myrmex vô cùng mừng rỡ. Vì quá thèm thuồng số vàng, hắn chạy như bay đến chỗ Philesiterus, thông báo rằng phu nhân đã đồng ý và đòi trao số vàng đã hứa. Ngay lập tức, Philesiterus giao cho hắn mười đồng tiền vàng, và khi màn đêm buông xuống, Myrmex đã bí mật dẫn hắn cải trang đột nhập vào phòng ngủ của phu nhân. Khoảng nửa đêm, khi cả hai đang quấn quýt bên nhau để dâng hiến cho nữ thần Venus, bỗng nhiên người chồng — trái với dự tính của họ — trở về, đập cửa ầm ầm và gọi lớn tên gia nhân Myrmex. Sự chậm chạp ra mở cửa càng làm dấy lên mối nghi ngờ trong lòng người chồng, khiến hắn đe dọa sẽ trừng phạt Myrmex một trận đòn nhừ tử. Bị dồn vào chân tường vì quá sợ hãi, Myrmex đành chống chế rằng hắn không tìm thấy chìa khóa vì trời quá tối. Giữa lúc ấy, nghe tiếng động ngoài cửa, Philesiterus vội vác áo khoác lên người rồi len lén tẩu thoát khỏi phòng. Khi Myrmex mở cửa đón người chủ đang đùng đùng nổi giận bước vào nhà rồi đi thẳng vào phòng ngủ của vợ, thì tranh thủ lúc đó, hắn để cho Philesiterus chuồn ra ngoài, khóa chặt các cửa lại rồi quay về giường ngủ tiếp.

Sáng hôm sau, khi Barbarus thức dậy, hắn phát hiện hai chiếc giày lạ nằm dưới gầm giường — thứ mà Philesiterus đã bỏ quên lúc vội vã tháo thân. Lập tức, một mối nghi ngờ và lòng ghen tuông bùng lên dữ dội trong tâm trí hắn. Dù vậy, hắn không hề đả động gì với vợ hay bất kỳ ai khác, mà lén giấu mấy chiếc giày vào ngực áo, rồi ra lệnh cho lũ gia nhân trói nghiến Myrmex lại và áp giải theo sau đến trước mặt quan tòa, đinh ninh rằng nhờ tang vật là đôi giày này, hắn sẽ lôi ra được ánh sáng sự thật. Chuyện ngẫu nhiên là khi Barbarus đang phừng phừng nộ khí áp giải Myrmex đi đến chỗ quan tòa, còn tên gia nhân bị trói giặc giũ đi theo sau vừa đi vừa khóc — không phải vì bị chủ vu oan giá họa, mà vì cái lương tâm tật nguyền đang cắn rứt — thì ngẫu nhiên Philesiterus đang có việc gấp đi ngang qua bèn chạm trán bọn họ. Sợ hãi sự việc trót lọt đêm qua bị bại lộ, hắn liền nhanh trí nghĩ ra một cách để giải vây cho Myrmex. Hắn lao vào túm lấy đầu Myrmex, đấm túi bụi và mắng nhiễu: "A, cái đồ tiểu nhân khốn nạn, quân phản chủ trơ trẽn này! Nữ thần và ngài chủ đây nên trừng trị mi cho rồi, mi đúng là đáng bị tống ngục và mang xiềng xích, vì dám bén mảng đến nhà tắm của ta tối qua và ăn cắp đôi giày của ta." Nghe vậy, Barbarus liền quay gót trở về nhà ngay tức khắc, gọi Myrmex lại và ra lệnh cho hắn phải đem đôi giày trả tận tay cho đúng chủ nhân.

Mụ già vừa dứt câu chuyện thì vợ người thợ làm bánh liền cất lời: "Quả thật, mụ ta mới là người diễm phúc làm sao khi được tận hưởng ái ân với một tình nhân tuyệt vời nhường ấy! Còn ta, cái đồ khốn khổ này lại rơi vào tay một tên nhát gan, không những sợ vợ mà còn sợ cả tiếng cối xay kẽo kẹt, chẳng dám làm nên tích sự gì trước cái mặt nhăn nhở của con lừa kia." Mụ già liền đáp: "Ta cam đoan với bà rằng, nếu bà muốn, bà sẽ có được cậu thanh niên này đúng theo ý muốn." Nói đoạn, khi đêm xuống, mụ ta liền rời khỏi căn phòng. Trong lúc đó, vợ thợ làm bánh chuẩn bị sẵn một bữa tối thịnh soạn với rượu ngon vật lạ ngập tràn, chẳng thiếu thứ gì chỉ trừ sự hiện diện của chàng trai trẻ, bởi chồng nàng ta đã đi ăn tối ở nhà hàng xóm rồi. Đến thời điểm bộ yên cương trên người tôi được tháo ra để nghỉ ngơi, tôi chẳng lấy làm vui mừng vì được tự do cho bằng việc chiếc khăn che mắt được tháo xuống, để tôi có thể chứng kiến toàn bộ sự ghê tởm của mụ đàn bà đốn mạt này.

Khi đêm đã về khuya và mặt trời đã lặn, kìa mụ mối già cùng chàng thanh niên — trông hãy còn non choẹt chẳng khác nào một đứa trẻ vì chưa mọc râu — bước đến cửa. Vợ thợ làm bánh liền nhào tới ôm hôn cậu ta hàng nghìn lần, niềm nở đón tiếp và xếp chỗ ngồi ngay ngắn vào bàn ăn. Thế nhưng, cậu ta vừa mới nuốt miếng mồi đầu tiên thì ngài chủ nhà — trái với dự đoán của vợ, bởi nàng ta cứ đinh ninh chồng mình chưa thể về sớm đến thế — lại thình lình bước về. Ôi chao, nàng ta nguyền rủa chồng biết bao, cầu trời cho hắn ngã gãy cổ ngay khi vừa bước chân qua ngưỡng cửa. Trong lúc cấp bách, nàng vội vớ lấy tình nhân nhét thẳng vào cái thùng đựng bột mì, rồi ra vẻ bình thản tiến ra đón chồng, hỏi sao hôm nay hắn về sớm thế. Hắn đáp: "Anh không thể nào chịu đựng nổi khi chứng kiến một chuyện đồi bại tày đình do vợ của người hàng xóm gây ra, nên đành phải chạy trọc đầu về đây! Ôi cái giống lẳng lơ ấy, sao lại có thể nhẫn tâm bôi nhọ chồng mình đến thế cơ chứ. Anh xin thề với nữ thần Ceres rằng, nếu không phải tận mắt chứng kiến, chắc chắn anh chẳng bao giờ tin nổi." Người vợ tò mò muốn biết sự thể ra sao nên nài nỉ chồng kể lại câu chuyện. Thế là, hoàn toàn mù tịt về tình cảnh oái oăm trong chính ngôi nhà của mình, hắn bắt đầu huyên thuyên kể lại tai họa của nhà khác.

Hắn bắt đầu kể: "Em phải hiểu thế này, vợ của anh bạn thợ giặt vốn xưa nay trong mắt anh là một người phụ nữ khôn ngoan, đoan trang, hết lòng vì danh dự bản thân và sự yên ấm của gia đình, thế mà đêm nay lại bị bắt quả tang đang hú hí với tình nhân. Chẳng là trong lúc chúng anh đi rửa tay, hắn và ả ta hú hoạ với nhau; nhưng bị sự có mặt của chúng anh làm cho hoảng hốt, ả liền đẩy hắn vào một góc, nhét thẳng vào cái sọt đan bằng cành cây vốn dùng để treo quần áo phơi cho trắng bằng khói lưu huỳnh. Sau đó, ả thản nhiên ra ngồi vào bàn ăn với chúng anh để che đậy sự việc. Nào ngờ, gã thanh niên bị nhét trong cái sọt ấy lại không sao kìm được những tiếng hắt xì do khói lưu huỳnh sộc lên. Ngài chủ nhà cứ ngỡ là vợ mình hắt xì nên cất tiếng chúc lành. Thế nhưng khi tiếng hắt xì cứ lặp lại nhiều lần, hắn đâm ra nghi ngờ, liền đứng dậy khỏi bàn ăn tiến về phía cái sọt và lôi ra được một gã thanh niên đang thoi thóp vì nghẹt khói. Khi vỡ lẽ ra mọi chuyện, hắn nổi cơn thịnh nộ lôi gươm định đoạt mạng gã kia, và chắc chắn hắn đã làm thế nếu anh không kịp lao vào ngăn cản, khuyên can rằng kẻ thù rồi cũng sẽ chết ngạt bởi hơi lưu huỳnh mà chẳng cần nhúng tay vào làm chi. Thế nhưng những lời của anh chẳng thể dập tắt được ng cơn giận dữ ấy; bất chấp tất cả, hắn lôi gã thanh niên đang thoi thóp ngạt thở ra khỏi nhà. Riêng anh, thấy bữa ăn mất vui nên liền xin phép về nhà ngay."

Khi người thợ làm bánh kể xong câu chuyện của mình, mụ vợ mặt dày mày mạnh của hắn bắt đầu chì chiết, nguyền rủa vợ người thợ giặt và vơ đũa cả nắm đối với tất cả những người phụ nữ dám vứt bỏ thân xác cho kẻ khác ngoài chồng mình, phá vỡ tín điều và mối lương duyên vợ chồng. Ả ta tru tréo lên rằng những kẻ như thế đáng bị thiêu sống. Tuy nhiên, vì cái lương tâm tội lỗi và thói trăng hoa của chính mình, sợ tình nhân đang giấu trong thùng bột gặp nguy hiểm, ả giục chồng đi ngủ. Nhưng ngài chồng vì chưa ăn miếng nào nên đòi phải lót dạ trước đã, khiến ả ta dù căm nghẹn đến tận cổ vẫn phải lật đật dọn ra bàn những món ăn mà ả vốn chuẩn bị sẵn cho gã tình nhân.

Còn tôi, khi chứng kiến tội ác tày trời của mụ đàn bà đốn mạt này, liền ngầm mưu tính cách lật tẩy trò bỉ ổ của ả với chủ nhân bằng cách tung cước đá văng cái nắp thùng — nơi gã thanh niên đang nép mình như một con ốc sên. Cuối cùng, cơ hội do chính bề trên sắp đặt cũng đã đến: có một lão già trông coi chuồng trại dẫn tôi — con lừa khốn khổ — cùng những con ngựa khác ra sông uống nước vào đúng thời điểm đó. Thế là tôi chớp lấy cơ hội ngàn vàng để trả thù cho chủ. Khi đi ngang qua cái thùng, tôi nhìn thấy mấy ngón tay của gã thanh niên đang bấu trên thành thùng, liền vung chân sau tung một cú đá trời giáng bằng móng ủng vào đúng người hắn. Cú đá khiến gã đau đớn la toán lên và làm sập nhào cả cái thùng bột xuống đất, nhờ đó mà tội lỗi tày đình của vợ thợ làm bánh đã bị phơi bày ra ánh sáng.

Chứng kiến cảnh tượng ấy, người thợ làm bánh vô cùng giận dữ trước sự nhơ nhớp của vợ. Thế nhưng hắn tiến lại nắm lấy bàn tay đang run lẩy bẩy vì sợ hãi của gã thanh niên, rồi dùng những lời lẽ điềm đạm, nhã nhặn mà rằng: "Đừng sợ, con trai ta, cũng đừng nghĩ ta là kẻ dã man hay tàn độc đến mức dùng khói lưu huỳnh ngạt phạt ngươi như cách hàng xóm chúng ta vẫn làm. Ta cũng chẳng màng trừng phạt theo sự nghiêm khắc của luật Julia vốn định tội chết cho những kẻ ngoại tình. Không, không đâu! Ta sẽ chẳng thi hành sự tàn nhẫn ấy lên một gương mặt trẻ trung, tuấn tú như ngươi đâu. Thay vào đó, chúng ta sẽ cùng chia sẻ niềm vui bằng cách cả ba cùng chung một chiếc giường, để chẳng có sự hờn ghen hay bất hòa nào xảy ra, mà ai nấy đều được thỏa mãn. Từ xưa đến nay, ta vẫn sống với vợ mình trong sự hòa hợp tuyệt đối, đúng như lời các bậc hiền triết dạy rằng: bất cứ điều gì chồng nói, vợ đều coi đó là luật pháp. Quả thực, lẽ công bằng không cho phép người vợ lấn át uy quyền của chồng." Nói những lời nhã nhặn ấy xong, hắn dẫn gã thanh niên về phòng mình, còn mụ vợ thì bị tống giam vào một căn phòng khác.

Sáng hôm sau, hắn gọi hai tên gia nhân lực lưỡng nhất nhà giữ chặt gã thanh niên lại, rồi dùng roi quất vào mông hắn một trận nhừ tử chẳng khác nào dạy dỗ một đứa trẻ. Sau khi đã đánh cho một trận đã đời, hắn mắng: "Mươi có thấy hổ thẹn không, một đứa trẻ non nớt, mềm yếu như ngươi mà lại đi tơ tưởng phá hoại hạnh phúc gia đình người khác, tự bôi nhọ thanh danh để rồi mang cái tiếng là kẻ ngoại tình?" Dứt lời, hắn lại quất cho mấy roi nữa rồi đuổi cổ ra khỏi nhà. Gã thanh niên có vẻ ngoài tuấn tú nhất trong số những kẻ ngoại tình ấy cắm cổ chạy tháo thân, suốt đêm hôm ấy chẳng dám làm gì ngoài việc ôm cái mông sọc vằn đầy lằn roi mà kêu khóc thảm thiết. Chẳng bao lâu sau, người thợ làm bánh cử người đem thư đến rẫy bỏ vợ theo đúng thủ tục pháp lý. Về phần mụ ta, vốn đã sẵn bản tính lăng loàn, nay lại căm phẫn trước sự nhục nhã ê chề này (dù đó là cái kết hoàn toàn xứng đáng), liền quay sang tìm đến những tà thuật ma quỷ. Mụ ta không ngừng lùng sục cho bằng được một mụ phù thủy — kẻ được đồn đại là có thể sai khiến bất cứ điều gì bằng bùa chú và phép thuật đen tối.

Vợ thợ làm bánh tha thiết cầu xin mụ phù thủy, hứa hẹn sẽ hậu tạ thật đậm đà nếu mụ ta có thể thực hiện được một trong hai điều: hoặc là khiến chồng mụ ta quay về hàn gắn tình cảm, hoặc nếu hắn nhất quyết không chịu, thì hãy sai tà ma đến đoạt mạng tên chồng cứng đầu đó. Lập tức, mụ phù thủy dùng thứ ma thuật ghê tởm của mình để tiến hành cúng bái, yểm bùa nhằm xoay chuyển tâm trí người chồng. Thế nhưng mọi nỗ lực đều đổ sông đổ bể. Nhận ra bản thân vừa chẳng thể hoàn thành mục đích, lại vừa mất trắng khoản tiền công hứa hẹn, mụ phù thủy đùng đùng nổi giận chạy đến tìm người thợ làm bánh, đe dọa sẽ dùng bùa ngải để sai tà ma lấy mạng hắn.

Tuy nhiên, biết đâu sẽ có những độc giả đa nghi cật vấn tôi rằng: một con lừa quanh năm bị trói buộc trong cối xay thì làm sao có thể thấu tỏ những bí mật thâm cung bí sử của đám đàn bà ấy? Quả thực, tôi xin đáp rằng: dẫu mang lốt hình thù một con lừa, nhưng tôi vẫn giữ nguyên vẹn trí tuệ và sự tri nhận của một con người, luôn tò mò quan sát và tường tận mọi nỗi bất công giáng xuống đầu chủ nhân.

Vào khoảng giữa trưa hôm ấy, có một người phụ nữ bước vào cối xay trong tâm trạng vô cùng đau khổ, đầu tóc rối bù xõa xượi rũ rượi trên mặt, chân trần, dáng người gầy gò, tiều tụy và y phục rách rưới. Người phụ nữ ấy tiến đến nắm lấy tay người thợ làm bánh, ra điều có chuyện thầm kín muốn bẩm báo, rồi cùng hắn bước vào trong một căn buồng riêng. Cả hai ở lì trong đó suốt một khoảng thời gian dài cho đến khi số ngô đã xay xong, khiến đám gia nhân buộc phải gọi chủ nhân ra để đưa thêm nguyên liệu. Thế nhưng, dẫu gọi mãi mà chẳng thấy ai đáp lời, lũ gia nhân bắt đầu đâm hoảng và quyết định phá cửa xông vào. Khi bước vào trong, họ chẳng thấy bóng dáng người phụ nữ đâu, mà chỉ thấy chủ nhân của mình đang lủng lẳng treo cổ chết trên một thanh xà nhà. Ngay lập tức, những tiếng gào khóc, van lơn vang lên thảm thiết; theo đúng phong tục, sau khi tắm rửa sạch sẽ cho người chết, họ đã hạ thi thể xuống và đem chôn cất.

Sáng hôm sau, đứa con gái của người thợ làm bánh — người vừa mới kết hôn cách đó không lâu với một người ở ngôi làng bên cạnh — hớt hải chạy về, vừa đi vừa đấm ngực khóc nức nở. Nàng ta không hề nghe ai báo tin dữ về cái chết của cha mình, mà chính linh hồn oan khuất với chiếc thòng lọng còn vắt vẻo trên cổ đã hiện về trong đêm để kể lại toàn bộ ngọn nguồn về cái chết tức tưởi và việc hắn bị bùa chú dắt mối xuống Âm phủ, chính điều đó đã mách bảo nàng rằng cha mình đã qua đời. Sau một hồi khóc lóc thảm thiết và được lũ gia nhân trong nhà an ủi đôi chút, vừa tròn chín ngày tang chế, với tư cách là người thừa kế hợp pháp của cha, nàng ta liền đem tống khứ toàn bộ tài sản trong nhà, khiến cho của cải lần lượt rơi vào tay thiên hạ.