Triết gia:
Có vẻ vẫn còn có chỗ cậu chưa chấp nhận nhỉ.
Chàng thanh niên:
Đáng tiếc là vẫn còn. Đúng như thầy chỉ ra, học trò coi thường tôi. Không, không chỉ học trò. Hầu hết mọi người trên đời này đều không công nhận giá trị nào của tôi, phớt lờ sự tồn tại của tôi. Nếu họ tôn trọng tôi, lắng nghe những điều tôi nói, thì thái độ của tôi đã thay đổi rồi. Hoặc có lẽ tôi đã có thể tin tưởng họ. Nhưng, thực tế lại không như vậy. Họ vẫn cứ coi thường tôi.
Trong hoàn cảnh đó, chỉ có thể buộc họ công nhận giá trị của tôi thông qua công việc, vậy thôi. Chuyện tin tưởng hay tôn trọng thì để sau!
Triết gia:
Ý cậu là người khác phải tôn trọng cậu trước, và để được người khác tôn trọng thì mình cần phải có được thành quả trong công việc?
Chàng thanh niên:
Hoàn toàn chính xác.
Triết gia:
Tôi hiểu rồi. Vậy, hãy nghĩ như thế này. Tin tưởng, tôn trọng người khác một cách vô điều kiện. Đây là hành vi “trao đi”.
Chàng thanh niên:
Trao đi?
Triết gia:
Vâng. Có lẽ chuyển thành tiền bạc sẽ dễ hiểu hơn. Người có thể “cho” người khác một cái gì đó, về cơ bản sẽ là người khá giả. Nếu trong tay không có tích lũy tương xứng, sẽ không cho được.
Chàng thanh niên:
Nếu là tiền bạc thì đúng vậy.
Triết gia:
Và bây giờ cậu không chịu trao đi gì hết mà chỉ mong muốn “nhận được”. Giống như kẻ ăn mày. Không phải đang thiếu thốn tiền mà đang thiếu thốn tình cảm.
Chàng thanh niên:
Sao thầy có thể nói những lời bất lịch sự thế…!!
Triết gia:
Chúng ta cần giữ cho tâm hồn phong phú và trao cho người khác những tích lũy đó. Không phải đợi người khác tôn trọng mà bản thân phải tôn trọng, tin tưởng trước… Không được trở thành người có tâm hồn nghèo nàn.
Chàng thanh niên:
Mục tiêu đó không phải triết học cũng chẳng phải tâm lý học!
Triết gia:
Ha ha ha. Thế thì để tôi giới thiệu thêm một câu nữa trong Kinh Thánh. Cậu có biết câu “Anh em cứ xin thì sẽ được”?
Chàng thanh niên:
Vâng. Thỉnh thoảng tôi có nghe.
Triết gia:
… Nếu là Adler chắc chắn ông sẽ nói “Cứ trao thì sẽ được”.
Chàng thanh niên:
… Thầy nói sao?
Triết gia:
Chính vì trao đi nên mới nhận được. Đừng đợi “được cho”. Đừng trở thành kẻ ăn mày tình cảm… Đây là một cách nhìn rất quan trọng khi suy nghĩ về mối quan hệ giữa người với người tiếp sau quan hệ “công việc” và “bạn bè”.
Chàng thanh niên:
Thêm một nữa là…
Triết gia:
Ngay từ đầu tôi đã nói rằng có lẽ mọi tranh luận đều gói trong một từ “tình yêu”. Không có nhiệm vụ gì nghiêm khắc, khó khăn, đòi hỏi lòng can đảm bằng “tình yêu” Adler nói tới. Mặt khác, có thể hiểu về Adler nhờ bước chân vào con đường “tình yêu”. Không, nói rằng chỉ những ai từng yêu mới hiểu được Adler cũng chẳng ngoa.
Chàng thanh niên:
Con đường để hiểu về Adler…
Triết gia:
Cậu có dám bước đi không?
Chàng thanh niên:
Nếu thầy không cho tôi biết con đường đó là gì thì tôi làm sao mà trả lời được. Có đi hay không tôi sẽ quyết định sau.
Triết gia:
Tôi hiểu rồi. Vậy chúng ta hãy cùng suy nghĩ về “tình yêu”, cửa ải cuối cùng của nhiệm vụ cuộc đời, bậc thang quan trọng để hiểu được tư tưởng Adler.
