Chàng thanh niên:

…Còn thầy, từ giờ thầy sẽ làm gì?

Triết gia:

Chắc những thanh niên nghe lời đồn thổi sẽ lại tới đây. Bởi vì dù thời đại thay đổi thế nào thì phiền muộn của con người cũng không thay đổi… Hãy nhớ, thời gian dành cho chúng ta là hữu hạn. Và một khi thời gian hữu hạn thì mọi mối quan hệ giữa người với người đều hình thành dựa trên tiền đề “chia ly”. Đó không phải những lời lẽ của chủ nghĩa hư vô mà sự thực là chúng ta hội ngộ để chia ly.

Chàng thanh niên:

Vâng, đúng là như vậy thật.

Triết gia:

Nếu như thế thì chúng ta chỉ có thể nỗ lực không ngừng nghỉ để hướng tới một cuộc “chia ly tốt nhất” trong mọi cuộc hội ngộ, mọi mối quan hệ giữa người với người. Chỉ vậy thôi.

Chàng thanh niên:

Nỗ lực không ngừng nghỉ để huớng tới một cuộc chia ly tốt nhất?!

Triết gia:

Nỗ lực không ngừng nghỉ để đến lúc nào đó khi ngày chia tay đến có thể chấp nhận rằng “cuộc hội ngộ với người này, thời gian chia sẻ cùng người này không hề lãng phí”. Kể cả trong mối quan hệ với học trò, mối quan hệ với cha mẹ lẫn mối quan hệ với người yêu.

Giả sử, bây giờ mối quan hệ với cha mẹ đột ngột chấm dứt, mối quan hệ với học trò, mối quan hệ với bạn bè đột ngột chấm dứt, cậu có thể đón nhận điều đó như “sự chia ly tốt nhất” không?

Chàng thanh niên:

Không. Điều đó rất…

Triết gia:

Vậy thì chỉ còn cách từ giờ phải xây dựng những mối quan hệ mà mình có thể nghĩ như thế. “Sống hết mình ngay tại đây, vào lúc này” chính là ý đó đấy.

Chàng thanh niên:

Liệu còn kịp không? Bắt đầu từ bây giờ liệu còn kịp không?

Triết gia:

Vẫn còn kịp.

Chàng thanh niên:

Nhưng, cần có thời gian để thực hành tư tưởng của Adler. Thầy cũng đã nói còn gì. Rằng “mất nửa cuộc đời đã sống cho đến lúc đó”!

Triết gia:

Vâng. Nhưng đó là nhận định của nhà nghiên cứu Adler. Bản thân Adler đã để lại những lời hoàn toàn khác.

Chàng thanh niên:

Những lời nào vậy?

Triết gia:

Khi có người hỏi “Con người thay đổi thì liệu có giới hạn thời gian không?”, Adler đã trả lời “Đúng là có giới hạn thời gian.” Rồi ông mỉm cười vẻ trêu đùa và nói thêm thế này: “Cho đến ngày từ giã cõi đời.”

Chàng thanh niên:

…Ha ha ha! Quả là một người hài hước!

Triết gia:

Hãy dấn thân vào tình yêu và nỗ lực không ngừng nghỉ để hướng tới “sự chia ly tốt nhất” với người mình yêu. Không cần phải bận tâm đến giới hạn thời gian hay gì cả.

Chàng thanh niên:

Thầy nghĩ rằng tôi sẽ làm được sao? Nỗ lực không ngừng nghỉ đó ấy?

Triết gia:

Tất nhiên rồi. Kể từ khi gặp nhau ba năm trước, cậu đã có nỗ lực đó. Và bây giờ cậu đang cố gắng chào đón “sự chia ly tốt nhất”. Chắc chắn cậu không hề hối hận về thời gian chúng ta chia sẻ cùng nhau.

Chàng thanh niên:

…Vâng, vâng! Hoàn toàn không!

Triết gia:

Tôi rất tự hào là chúng ta có thể chia tay nhau trong tâm trạng thoải mái như thế này. Đối với tôi, cậu là người bạn tốt nhất. Cảm ơn cậu.

Chàng thanh niên:

Tôi rất biết ơn. Tôi thực sự biết ơn khi thầy nói vậy. Tuy nhiên, tôi không hề tự tin rằng mình xứng đáng với những lời nói đó! Có thật là chúng ta phải mãi mãi chia tay nhau từ đây không? Chúng ta không thể gặp nhau lần nữa sao?

Triết gia:

Đó là sự tự lập của cậu với tư cách là người yêu tri thức, nghĩa là với tư cách một triết gia. Ba năm trước, tôi đã nói rồi nhỉ? Rằng câu trả lời không phải thứ được trao cho mà là thứ tự giành lấy… Cậu đã sẵn sàng cho điều đó.

Chàng thanh niên:

Tự lập khỏi thầy…

Triết gia:

Lần này, tôi đã có được một hy vọng lớn. Các học trò của cậu sẽ tốt nghiệp, rồi yêu ai đó, tự lập và trở thành người lớn thực sự. Và khi những học trò đó lên tới vài chục vài trăm người thì có lẽ thời đại sẽ theo kịp tư tưởng của Adler.

Chàng thanh niên:

…Đó chính là mục tiêu của tôi khi chọn con đường giáo dục ba năm trước!

Triết gia:

Cậu chính là người xây dựng tương lai đó. Không có gì phải băn khoăn cả. Không nhìn thấy tương lai nghĩa là tương lai có thể mở ra vô hạn. Chính vì chúng ta không nhìn thấy được tương lai nên có thể trở thành chủ nhân của định mệnh.

Chàng thanh niên:

Vâng, tôi hoàn toàn chẳng thấy gì cả!

Triết gia:

Từ trước tới giờ tôi chưa từng nhận học trò, và cả khi tiếp xúc với cậu, tôi cũng luôn cẩn thận những điều nhỏ nhất để không coi cậu là học trò. Nhưng giờ đây, khi đã nói ra tất cả những điều cần nói, cuối cùng tôi cảm thấy mình đã hiểu.

Chàng thanh niên:

Hiểu gì ạ?

Triết gia:

Người tôi luôn tìm kiếm không phải là học trò cũng không phải là người kế tục mà là một người đồng hành.

Từ giờ trở đi, với tư cách là người đồng hành có chung lý tưởng không thể thiếu được, cậu sẽ mang lại sự can đảm trong từng bước đi của tôi. Chắc chắn dù cậu có ở đâu, tôi cũng sẽ tiếp tục cảm nhận sự tồn tại của cậu ở ngay cạnh mình.

Chàng thanh niên:

…Thầy!! Tôi sẽ đồng hành, sẽ cùng đồng hành với thầy đến bất kỳ lúc nào!!

Triết gia:

Nào, hãy ngẩng cao đầu, quay trở lại lớp học. Các học trò đang đợi cậu. thời đại mới, thời đại của các cậu đang đợi.

Thư phòng tách biệt hoàn toàn với thế giới bên ngoài của triết gia. Chỉ cần bước một bước ra khỏi cánh cửa này là cả thế giới hỗn loạn đang đợi. Những tạp âm, những tranh chấp, những đời thường không ngừng nghỉ đang đợi. “Thế giới đơn giản, đời người cũng vậy” “nhưng để tiếp tục đơn giản lại không dễ, mỗi ngày ở đó sẽ trở thành những thử thách”. Hoàn toàn đúng vậy. Kể cả như thế thì mình sẽ vẫn quăng mình vào thế giới hỗn độn này một lần nữa. Bởi vì bạn bè của mình, các học trò của mình đang sống trong thế giới hỗn độn rộng lớn. Bởi vì nơi mình sống là ở đó… Chàng thanh niên hít một hơi thật sâu rồi quyết tâm mở cánh cửa hiện thực.

HẾT

Tâm lý học Adler đưa ra câu trả lời rất đơn giản và cụ thể cho câu hỏi muôn đời của triết học “Làm thế nào để con người được sống hạnh phúc?”