Có lẽ người đọc còn nhớ, khi Djalma lần đầu tiên nghe tin mình được Adrienne yêu thương, trong niềm hạnh phúc tràn ngập, chàng đã nói với Faringhea – kẻ mà sự phản bội vừa bị chàng phanh phui – những lời này: “Ngươi đã cấu kết với kẻ thù của ta, trong khi ta chẳng hề làm hại gì ngươi. Ngươi độc ác, chắc hẳn vì ngươi bất hạnh. Ta sẽ cố gắng làm cho ngươi hạnh phúc, để ngươi trở thành người tốt. Ngươi muốn vàng ư? Ngươi sẽ có vàng. Ngươi muốn một bạn hiền ư? Dù ngươi chỉ là một nô lệ, con trai của một vị vua vẫn xin hiến dâng tình bạn cho ngươi.”

Faringhea đã từ chối vàng, và tỏ ý chấp nhận tình bạn của người con trai dòng dõi Kadja-sing. Sở hữu trí tuệ phi thường cùng khả năng giả hình đáng sợ, tên lai đã dễ dàng thuyết phục hoàng tử về sự hối cải thành tâm của mình, đồng thời chiếm trọn lòng tin và sự gắn bó từ một tính cách quá đỗi hào hiệp và tin người ấy. Hơn nữa, Djalma có lý do gì để nghi ngờ tên nô lệ nay đã thành bạn hiền? Chắc chắn về tình yêu của tiểu thư de Cardoville – người mà chàng dành một phần thời gian mỗi ngày để ở bên, ảnh hưởng tốt đẹp từ nàng sẽ che chở chàng trước mọi lời xàm tấu hay mưu mô nguy hiểm của tên lai, kẻ vốn là tay sai trung thành và bí mật của Rodin được gíai gắn vào Công ty. Nhưng Faringhea, với sự nhạy bén kinh ngạc, đã không hành động vội vã; hắn không bao giờ nhắc đến tiểu thư de Cardoville trước mặt hoàng tử, mà kiên nhẫn chờ đợi những lời tâm sự mà Djalma đôi khi thổ lộ trong niềm vui sướng tột độ. Vài ngày sau cuộc gặp gỡ được miêu tả gần đây nhất giữa Adrienne và Djalma, và vào ngày hôm sau khi Rodin – chắc chắn về thành công trong sứ mệnh của Ninny Moulin tại Sainte Colombe – đã tự tay thả một bức thư gửi đến địa chỉ của Agricola Baudoin, tên lai – kẻ suốt một thời gian dài mang vẻ mặt chìm ngập trong nỗi buồn đau dữ dội – bỗng trở nên tồi tệ đến mức hoàng tử, bị ấn tượng bởi nét mặt chán nản của hắn, đã ân cần và liên tục gặng hỏi nguyên nhân nỗi buồn. Thế nhưng Faringhea, dù biết ơn hoàng tử vì đã quan tâm đến mình, vẫn giữ sự im lặng và kín đáo tuyệt đối về nỗi đau của mình.

Những lời dạo đầu này sẽ giúp người đọc hiểu được cảnh tượng diễn ra vào khoảng giữa trưa tại ngôi nhà ở phố Rue de Clichy do hoàng tử Ấn Độ cư ngụ. Trái với thói quen, sáng hôm đó Djalma không dành thời gian bên Adrienne. Tối hôm trước, thiếu nữ đã báo cho chàng rằng nàng phải xin chàng hy sinh toàn bộ ngày hôm nay để thực hiện các biện pháp cần thiết nhằm làm cho cuộc hôn nhân của họ trở nên thiêng liêng và được thế giới công nhận, đồng thời vẫn không bị vướng bận bởi những khuôn khổ mà cả nàng lẫn Djalma đều không đồng tình. Còn về những phương thức mà tiểu thư de Cardoville sẽ dùng để đạt được mục đích ấy, cũng như tên tuổi của vị nhân sĩ thanh cao sẽ cử hành lễ cưới cho họ, đó là những bí mật chưa thuộc về riêng thiếu nữ nên chưa thể thổ lộ cùng Djalma. Đối với chàng trai Ấn Độ, người vốn đã quen dành từng khoảnh khắc cho Adrienne, ngày hôm nay dài đằng đẵng. Hết chìm trong sự kích động tột độ lại rơi vào một dạng đờ đẫn – trạng thái mà chàng tự chủ động bước vào để trốn chạy những suy nghĩ gây tổn thương cho mình – Djalma nằm dài trên chiếc ghế bành dài, vùi mặt vào hai bàn tay như thể muốn che giấu tầm nhìn trước một viễn cảnh quá đỗi mê hoặc. Bỗng nhiên, không thèm gõ cửa như thường lệ, Faringhea bước vào phòng hoàng tử.

Trước tiếng động do tên lai tạo ra khi bước vào, Djalma giật mình, ngẩng đầu lên và ngơ ngác nhìn xung quanh; nhưng khi trông thấy gương mặt tái nhợt, đầy vẻ kích động của tên nô lệ, chàng vội vã đứng dậy, bước về phía hắn và thốt lên: “Có chuyện gì thế, Faringhea!”

Sau một thoáng im lặng, như thể đang đấu tranh với một cảm giác ngập ngừng đau đớn, Faringhea quỳ rạp xuống chân Djalma và thì thầm bằng giọng yếu ớt, tuyệt vọng và gần như khẩn khoản: “Tôi đau khổ lắm. Xin ngài hãy thương xót tôi, thưa chúa công nhân từ!”

Giọng điệu ấy quá đỗi xót xa, nỗi buồn dằn vặt tên lai dường như đã tô điểm cho nét mặt vốn băng giá và cứng cỏi như đồng thau của hắn một biểu cảm bóp nghẹt trái tim, khiến Djalma vô cùng xúc động. Chàng cúi xuống đỡ hắn đứng lên và cất lời an ủi: “Hãy nói cho ta nghe! Sự giãi bày sẽ làm dịu bớt nỗi dằn vặt trong tim. Hãy tin ta, bạn hiền – bởi chính thiên thần của ta đã dạy rằng, tình yêu hạnh phúc không thể chịu đựng nổi việc nhìn thấy những giọt nước mắt xung quanh mình.”

“Nhưng tình yêu bất hạnh, tình yêu khốn khổ, tình yêu bị phản bội – thì khóc bằng những giọt nước mắt máu,” Faringhea đáp lại với vẻ chán chường đớn đau.

“Ngươi đang nói về mối tình nào vậy?” Djalma ngạc nhiên hỏi.

“Tôi nói về tình yêu của chính mình,” tên lai u ám trả lời.

“Tình yêu của ngươi ư?” Djalma càng lúc càng kinh ngạc; không phải vì tên lai – vẫn còn trẻ tuổi và sở hữu gương mặt mang nét đẹp u sầu – lại có vẻ không biết đến hoặc không thể rung động trước tình cảm dịu dàng, mà vì cho đến nay, chàng chưa từng tưởng tượng nổi hắn lại có thể nuôi dưỡng một nỗi buồn sâu sắc đến thế.

“Thưa chúa công,” tên lai tiếp lời, “ngài từng bảo rằng bất hạnh đã khiến tôi trở nên độc ác, và hạnh phúc sẽ làm tôi thành người tốt. Trong những lời ấy, tôi nhìn thấy một điềm báo, và một tình yêu cao đẹp đã bước vào tim tôi đúng khoảnh khắc thù hận và phản trắc rời bỏ nó. Bản thân tôi, một kẻ nửa hoang dã, đã tìm thấy một người phụ nữ xinh đẹp và trẻ trung đáp lại tình cảm của mình. Ít nhất là tôi đã tưởng thế. Nhưng tôi đã phản bội ngài, thưa chúa công, và không có hạnh phúc nào dành cho kẻ phản bội, dẫu hắn có hối cải đi chăng nữa. Giờ đến lượt tôi, tôi lại bị phản bội một cách nhục nhã.”

Rồi, nhận thấy vẻ ngạc nhiên của hoàng tử, tên lai nói thêm như thể bị đè nặng bởi sự hổ thẹn: “Xin chúa công đừng chế giễu tôi! Những cực hình khủng khiếp nhất cũng không thể cạy ra khỏi miệng tôi lời thú tội này; nhưng ngài, một người con của vua chúa, lại hạ cố gọi kẻ nô lệ nghèo hèn là bạn!”

“Và người bạn ấy cảm ơn sự tin tưởng của ngươi,” Djalma đáp. “Chẳng những không chế giễu, chàng còn muốn an ủi ngươi. Chế giễu ư? Ngươi nghĩ chuyện đó là có thể sao?”

“Tình yêu bị phản bội đáng phải chịu đựng sự khinh miệt và lăng mạ,” Faringhea cay đắng nói. “Ngay cả những kẻ hèn nhát cũng có quyền chỉ tay cười chê – bởi vì ở đất nước này, hình ảnh một kẻ bị lừa dối trong điều thiêng liêng nhất của tâm hồn, thứ sinh mệnh của đời hắn, chỉ khiến người ta nhún vai và cười cợt.”

“Nhưng ngươi có chắc chắn về sự phản bội ấy không?” Djalma dịu dàng hỏi. Rồi chàng nói thêm, với vẻ ngập ngừng rõ rệt thể hiện bản tính lương thiện của mình: “Hãy nghe ta, và tha thứ cho ta vì đã nhắc lại chuyện quá khứ! Đó sẽ chỉ là một minh chứng nữa cho thấy ta không hề giữ lại một ký ức xấu xa nào, và ta hoàn toàn tin tưởng vào sự hối cải cũng như lòng gắn bó của ngươi. Hãy nhớ rằng, đã từng có lúc ta cũng nghĩ rằng người là thiên thần của đời ta không yêu ta – vậy mà điều đó hoàn toàn sai sự thật. Ai bảo ngươi rằng ngươi không giống như ta, đang bị những biểu hiện giả dối đánh lừa?”

“Than ôi, thưa chúa công! Ước gì tôi có thể tin như vậy! Nhưng tôi không dám hy vọng. Trí óc tôi mịt mờ hoang mang, tôi chẳng thể đưa ra được quyết định nào, và đó là lý do tôi phải tìm đến ngài.”

“Nhưng điều gì gây ra sự nghi ngờ cho ngươi?”

“Sự lạnh nhạt của nàng, đôi khi tiếp nối những biểu hiện ân cần bề ngoài. Những lời từ chối mà nàng giáng xuống đầu tôi nhân danh bổn phận. Phải,” tên lai nói tiếp sau một thoáng im lặng, “nàng biện minh cho tình yêu của mình – đó là bằng chứng cho thấy nàng chưa từng yêu tôi, hoặc không còn yêu tôi nữa.”

“Trái lại, có lẽ nàng càng yêu ngươi nhiều hơn, vì nàng biết cân nhắc đến lợi ích và phẩm giá của tình yêu ấy.”

“Đó là điều mà tất cả bọn họ đều nói,” tên lai đáp lại bằng giọng mỉa mai cay đắng, trong khi dán ánh nhìn sắc bén vào Djalma; “hết thảy những kẻ yêu một cách yếu ớt, hời hợt đều nói thế; nhưng những ai yêu một cách mãnh liệt, chưa bao giờ bày tỏ những nghi kỵ lăng mạ ấy. Đối với họ, một lời nói từ người họ sùng bái là mệnh lệnh; họ không cò kè mặc cả, không vì cái khoái cảm tàn nhẫn muốn đẩy đam mê của người yêu đến mức cuồng loạn để rồi dễ dàng thao túng hắn hơn. Không, bất cứ điều gì người yêu đòi hỏi, dẫu có phải đánh đổi bằng sinh mệnh và danh dự, họ cũng sẽ ban phát mà không chút do dự – bởi vì đối với họ, ý chí của người đàn ông họ yêu đặt lên trên mọi cân nhắc khác, dù là thần thánh hay trần thế. Nhưng những ả đàn bà xảo quyệt ấy, những kẻ lấy việc thuần hóa và chinh phục đàn ông làm niềm kiêu hãnh – những kẻ tìm thấy niềm vui trong việc khiêu khích đam mê của đối phương, đôi khi làm ra vẻ sắp khuất phục – thực chất là những con quỷ dữ, chúng hoan hỉ trước những giọt nước mắt và sự dằn vặt của kẻ khốn khổ đem lòng yêu chúng với sự yếu đuối tội nghiệp của một đứa trẻ. Trong khi chúng ta kiệt quệ vì ái tình dưới chân chúng, thì những sinh vật bội bạc ấy đang tính toán từng hiệu ứng của những lời từ chối, xem họ có thể đi xa đến đâu mà không đẩy nạn nhân đến bước đường cùng của sự tuyệt vọng. Ôi! Họ mới lạnh lùng và hèn nhát làm sao, nếu đem so sánh với những người phụ nữ kiên định, chân thành, những người dám nói với người đàn ông họ chọn rằng: ‘Hãy để em là của anh hôm nay – và ngày mai, dẫu có là sự ô nhục, tuyệt vọng hay cái chết – chẳng hề gì! Hãy hạnh phúc đi! Đời em không đáng giá bằng một giọt nước mắt của anh!’”

Vầng trán Djalma tối sầm lại khi lắng nghe. Vì đã giữ kín như bưng bí mật về những thăng trầm trong tình yêu của mình dành cho tiểu thư de Cardoville, chàng không thể không nhận ra trong những lời này một sự ám chỉ hoàn toàn vô tình đến những lần khất lần và từ chối của Adrienne. Dẫu vậy, lòng tự trọng của Djalma cũng nhói lên một khoảnh khắc khi nghĩ đến những sự cân nhắc và bổn phận mà một người phụ nữ coi trọng hơn cả tình yêu. Nhưng ý nghĩ cay đắng và đau đớn ấy nhanh chóng phai mờ trong tâm trí chàng trai phương Đông, nhờ ảnh hưởng xoa dịu từ ký ức về Adrienne. Trán chàng giãn ra, và chàng đáp lại tên lai đang chăm chú quan sát mình bằng cái liếc xéo: “Ngươi đang bị nỗi đau che mờ lý trí. Nếu ngươi không có lý do nào khác để nghi ngờ người mình yêu ngoài những lời từ chối và nghi kỵ mơ hồ ấy, hãy yên tâm đi! Có lẽ ngươi đang được yêu thương nhiều hơn những gì ngươi có thể tưởng tượng.”

“Than ôi! Ước gì được vậy, thưa chúa công!” tên lai ủ rũ đáp lời, như thể hắn bị những lời của Djalma chạm đến tận đáy lòng. “Nhưng tôi lại tự nhủ: Đối với người phụ nữ này, có một thứ còn mạnh mẽ hơn cả tình yêu – sự tế nhị, phẩm giá, danh dự, muốn gọi là gì cũng được – nhưng nàng không yêu tôi đủ nhiều để hy sinh cái thứ đó vì tôi!”

“Bạn tôi ơi, ngươi lầm rồi,” Djalma dịu dàng đáp, dẫu những lời ấy mang lại cho chàng một dư âm đau đớn. “Tình yêu của một người phụ nữ càng lớn lao, thì nó càng phải thuần khiết và cao quý. Chính bản thân tình yêu mới là thứ đánh thức sự tế nhị và những nỗi đắn đo ấy. Tình yêu ngự trị, thay vì để bị ngự trị.”

“Đúng thế thật,” tên lai đáp lại với nụ cười nhạo báng cay đắng, “Tình yêu đang ngự trị tôi theo cách ấy đấy, khiến người phụ nữ này bắt tôi phải yêu theo cách của riêng nàng, và tôi chỉ còn cách cúi đầu tuân lệnh.”

Đột ngột dừng lời, Faringhea giấu mặt vào hai bàn tay và thốt lên một tiếng thở dài não nề. Nét mặt hắn bộc lộ một sự pha trộn giữa căm hờn, thịnh nộ và tuyệt vọng, vừa đáng sợ vừa đau đớn đến mức Djalma, ngày càng chạnh lòng, liền nắm lấy tay hắn và kêu lên: “Hãy dẹp cơn cuồng nộ này đi, và lắng nghe tiếng nói của tình bạn! Nó sẽ xua tan thứ năng lượng tà ác ấy. Hãy nói cho ta nghe!”

“Không, không! Mọi thứ quá sức khủng khiếp!”

“Hãy nói, ta ra lệnh cho ngươi.”

“Không! Hãy để mặc kẻ khốn cùng chìm trong tuyệt vọng!”

“Ngươi nghĩ ta là loại người đó sao?” Djalma nói, với sự pha trộn giữa ôn hòa và uy nghi, dường như đã gây được ấn tượng với tên lai.

“Than ôi!” hắn ngập ngừng đáp; “ngài còn muốn nghe nữa sao, thưa chúa công?”

“Ta muốn nghe tất cả.”

“Vậy thì! Tôi chưa kể hết đâu – bởi vì vào khoảnh khắc định thổ lộ, sự hổ thẹn và nỗi sợ bị cười chê đã ngăn tôi lại. Ngài vừa hỏi tôi có lý do gì để tin rằng mình bị phản bội. Tôi đã nói về những nghi ngờ mơ hồ, những lời từ chối, sự lạnh nhạt. Vẫn chưa hết đâu – tối nay—”

“Nói nữa đi!”

“Tối nay – nàng có một cuộc hẹn – với một kẻ mà nàng ưu ái hơn tôi.”

“Ai nói với ngươi điều đó?”

“Một người xa lạ thương hại cho sự u mê của tôi.”

“Và nhỡ kẻ đó lừa dối ngươi – hoặc tự hắn bị lừa dối thì sao?”

“Hắn đã đưa ra những bằng chứng cho những gì hắn quả quyết.”

“Bằng chứng gì?”

“Hắn sẽ cho tôi tận mắt chứng kiến cuộc gặp gỡ vào tối nay. ‘Có thể,’ hắn nói, ‘cuộc hẹn này chẳng có gì là tội lỗi cả, dẫu vẻ bề ngoài trông có vẻ ngược lại. Hãy tự mình phán xét, hãy dũng cảm lên, và sự do dự tàn nhẫn của ngươi sẽ chấm dứt.’”

“Và ngươi đã trả lời thế nào?”

“Không gì cả, thưa chúa công. Đầu óc tôi mụ mị hệt như lúc này, và tôi đã đến gặp ngài để xin lời khuyên.”

Rồi, thực hiện một cử chỉ tuyệt vọng, hắn tiếp tục với nụ cười man rợ:

“Lời khuyên ư? Lẽ ra tôi phải xin ý kiến từ lưỡi dao kand-jiar này mới đúng! Nó sẽ trả lời rằng: ‘Máu! Phải đổ máu!’”

Faringhea bấu chặt lấy con dao găm dài dắt bên thắt lưng. Có một thứ sức lây lan trong một số dạng thức cảm xúc. Trước diện mạo của Faringhea đang oằn mình trong cơn cuồng nộ ghen tuông, Djalma rùng mình – bởi chàng chợt nhớ đến cơn giận dữ điên cuồng từng chiếm hữu lấy mình, khi công tước phu nhân de Saint-Dizier thách thức Adrienne phủ nhận chuyện phát hiện ra Agricola Baudoin trong phòng ngủ của nàng. Nhưng rồi, được trấn an bởi phong thái kiêu hãnh và cao thượng của thiếu nữ, Djalma nhanh chóng học được cách khinh bỉ lời vu khống kinh khủng ấy – một điều mà Adrienne thậm chí chẳng mẫn cán xem là đáng để đáp lời. Dẫu vậy, đôi ba lần, giống như ánh chớp xé toạc bầu trời trong trẻo nhất, ký ức về lời buộc tội nhục nhã ấy vẫn lướt qua tâm trí hoàng tử như một vệt lửa, nhưng gần như lập tức tan biến đi trong sự thanh thản và hạnh phúc của niềm tin tuyệt đối nơi trái tim Adrienne. Tuy nhiên, những ký ức này, trong khi làm buồn lòng Djalma, lại khiến chàng càng thêm đồng cảm với Faringhea, hơn là khi không có sự trùng hợp kỳ lạ giữa hoàn cảnh của tên lai và của chính chàng. Thấu hiểu từ chính trải nghiệm của bản thân rằng cơn thịnh nộ mù quáng có thể đẩy con người ta đến mức điên cuồng nhường nào, và mong muốn thuần hóa tên lai bằng sự ân cần trìu mến, Djalma điềm tĩnh và nghiêm nghị nói với hắn: “Ta đã hứa trao tình bạn cho ngươi. Giờ ta sẽ hành xử như một người bạn thực sự.”

Thế nhưng Faringhea, dường như đang bị cơn cuồng loạn âm ỉ và câm lặng nuốt chửng, vẫn đứng trân trân với ánh mắt đờ đẫn, hoảng hốt như thể không hề nghe thấy Djalma nói gì.

Chàng đặt tay lên vai hắn, tiếp lời: “Faringhea, hãy nghe ta!”

“Thưa chúa công,” tên lai giật mình bừng tỉnh như thể vừa qua một giấc mơ, “xin ngài tha thứ cho tôi – nhưng—”

“Trong nỗi thống khổ do những mối nghi ngờ tàn nhẫn ấy gây ra, thứ ngươi cần xin lời khuyên không phải là con dao kandjiar – mà là người bạn của ngươi.”

“Thưa chúa công—”

“Đến buổi gặp gỡ này, cái sẽ chứng minh sự vô tội hay lòng phản trắc của người thương, ngươi nên đến đó.”

“Ồ, vâng!” tên lai đáp bằng giọng nghẹn đặc, kèm theo nụ cười cay đắng: “Tôi sẽ có mặt ở đó.”

“Nhưng ngươi không được đi một mình.”

“Ý ngài là gì, thưa chúa công?” tên lai kêu lên. “Ai sẽ đi cùng tôi?”

“Là ta.”

“Ngài ư, thưa chúa công?”

“Đúng vậy – có lẽ là để ngăn ngươi phạm tội ác – vì ta thừa hiểu sự mù quáng và bất công của những bộc phát thịnh nộ đầu tiên.”

“Nhưng sự bộc phát ấy mang lại cho chúng ta quyền trả thù!” tên lai thốt lên với nụ cười tàn nhẫn.

“Faringhea, ngày hôm nay là của riêng ta. Ta sẽ không rời khỏi ngươi,” hoàng tử quả quyết tuyên bố. “Hoặc là ngươi không đến buổi hẹn đó, hoặc ta sẽ đi cùng ngươi.”

Tên lai dường như bị khuất phục bởi sự kiên trì đầy cao thượng này. Hắn quỳ rạp xuống chân Djalma, cung kính áp bàn tay hoàng tử lên trán và môi mình, rồi cất lời: “Thưa chúa công, xin hãy rộng lượng đến cùng! Hãy tha thứ cho tôi!”

“Ta có gì phải tha thứ cho ngươi chứ?”

“Trước khi thưa chuyện với ngài, tôi đã dám có ý định xin xỏ chính điều mà ngài vừa tự nguyện hiến dâng. Không lường trước được cơn cuồng nộ có thể đẩy mình đi đến đâu, tôi đã nghĩ đến việc cầu xin đặc ân này – thứ mà có lẽ ngài sẽ chẳng đời nào ban cho một kẻ ngang hàng – nhưng tôi không dám làm thế. Tôi thậm chí còn chùn bước trước cả lời thú nhận về sự phản bội mà tôi có nguy cơ phải đối mặt, và tôi đến đây chỉ để kể cho ngài nghe về nỗi khốn khổ của mình – bởi vì chỉ có mình ngài trên cõi đời này là người tôi có thể thổ lộ.”

Thật không tài nào miêu tả nổi vẻ đơn sơ gần như chân chất mà tên lai dùng để thốt lên những lời này, cùng âm điệu dịu dàng hòa lẫn những giọt nước mắt vừa thay thế cho cơn thịnh nộ hoang dã khi nãy. Vô cùng xúc động, Djalma kéo hắn đứng dậy và nói: “Ngươi hoàn toàn có quyền đòi hỏi ở ta một minh chứng tình bạn. Ta rất vui vì đã làm điều đó trước cả khi ngươi mở lời. Hãy dũng cảm lên! Vui lên nào! Ta sẽ đi cùng ngươi đến cuộc hẹn này, và nếu những hy vọng của ta không đánh lừa ta, ngươi sẽ nhận ra rằng bản thân đã bị những biểu hiện giả dối che mờ mắt.”

Khi màn đêm buông xuống, tên lai và Djalma quấn chặt trong áo choàng, bước lên một chiếc xe thuê. Faringhea ra lệnh cho đánh xe chạy thẳng đến ngôi nhà do SainteColombe sinh sống.