19
Hãy nghĩ về một phòng thí nghiệm BSL-4 – không nhất thiết phải là AA-5 tại USAMRIID mà là bất kỳ phòng thí nghiệm nào trên khắp thế giới nơi virus này được nghiên cứu. Hãy nghĩ đến sự gần gũi, trật tự và chắc chắn. Virus Ebola có trong những con chuột này, sinh sôi, tràn vào máu của chúng. Virus Ebola nằm trong ống đó, đông cứng. Virus Ebola có trong đĩa Petri, tạo thành các mảng giữa các tế bào người. Virus Ebola có trong ống tiêm; cẩn thận kim của nó. Bây giờ hãy nghĩ đến một khu rừng ở đông bắc Gabon, ngay phía tây của thượng du sông Ivindo. Virus Ebola có ở khắp mọi nơi và không ở đâu cả. Virus Ebola hiện diện nhưng không rõ ràng. Có lẽ, virus Ebola đang ở gần nhưng không ai có thể cho bạn biết côn trùng hay động vật có vú, chim hay thực vật nào là kho chứa bí mật của nó.Virus Ebola không có trong môi trường sống của bạn. Bạn đang ở trong môi trường sống của nó.
Đó là cảm giác của Mike Fay và tôi khi chúng tôi đi bộ xuyên rừng Minkébé vào tháng 7/2000. Sáu ngày sau khi trực thăng của tôi bay đến, chúng tôi rời khu sơn đảo, lê bước về phía tây nam trên đường la bàn của Fay qua một rừng cây lớn, dây leo gai chằng chịt tạo thành những bụi rậm đầy tra tấn, những con suối nhỏ và ao hồ, những rặng đá thấp giữa dòng suối, những đầm lầy giáp bùn dày đặc cây cỏ gai, trái cây rụng to như quả bóng gỗ, chạm trán kiến lái xe, bầy khỉ trên cao, voi rừng đầy rẫy, báo hoa, hầu như không có dấu hiệu của sự ghé thăm của con người, và khoảng một nghìn tỷ con ếch đang kêu. Có lẽ cũng có vật chủ chứa virus Ebola ở đó, nhưng chúng tôi không thể nhận ra nó nếu nhìn trực diện. Chúng tôi chỉ có thể thực hiện các biện pháp phòng ngừa hợp lý.
Vào ngày thứ mười một đi bộ, một trong những người đi rừng của Fay đã phát hiện ra một con khỉ có mào trên nền rừng, một chú khỉ con, còn sống nhưng sắp chết, với máu chảy ra từ lỗ mũi. Rất có thể nó đã trượt chân trên cây cao và bị ngã. Hoặc là... có thể nó đã bị nhiễm thứ gì đó, chẳng hạn như Ebola, và leo xuống đây chờ chết. Dưới sự hướng dẫn thường trực của Fay, người đi rừng đã không chạm vào nó. Đoàn của Fay gồm những người Bantu và Pygmy chăm chỉ luôn thèm ăn thịt thú rừng cho bữa tối, nhưng ông cấm săn bắn trong các khu bảo tồn – và trong suốt đoạn đường này qua Minkébé, ông càng nghiêm khắc dặn dò đầu bếp của mình: Đừng cho chúng tôi ăn bất cứ thứ gì đã chết trên mặt đất. Đêm đó, chúng tôi ăn một món hầm màu nâu khác, được chế biến từ các loại thịt đông khô thông thường và nước sốt đóng hộp, phục vụ cùng với khoai tây nghiền ăn liền. Con khỉ sắp chết, tôi tha thiết hy vọng, đã bị bỏ lại.
Một đêm sau đó, bên đống lửa trại sau bữa tối, Fay giúp tôi lấy một vài thông tin trực tiếp từ Sophiano Etouck, người nhút nhát hơn trong số hai người sống sót từ Mayibout 2. Tôi đã nghe toàn bộ câu chuyện – bao gồm cả phần về những mất mát cá nhân của Sophiano – từ Thony M›Both mau miệng, nhưng bản thân Sophiano, vạm vỡ, rụt rè, chưa bao giờ lên tiếng. Bây giờ cuối cùng anh ấy đã nói. Những câu nói bị cắt nát trong sự lắp bắp của anh, điều này đôi khi khiến anh ấy gần như không thể nói tiếp được; nhưng Sophiano vẫn tiếp tục, và giữa những lần tắc nghẽn, lời nói của anh ấy tuôn ra nhanh chóng.
Anh ấy đã đi đến một trong những trại vàng. Xa hơn về phía thượng du. Và dừng lại ở Mayibout 2 để ở cùng gia đình. Đêm đó, một trong những đứa cháu gái của anh ấy nói rằng cô bé cảm thấy tồi tệ. Sốt rét, ai cũng nghĩ vậy. Một việc thường ngày. Sáng hôm sau, nó trở nên tồi tệ hơn. Rồi cả những người khác nữa. Họ nôn mửa, họ bị tiêu chảy. Bắt đầu chết. Tôi đã mất sáu người, Sophiano nói. Thony đã chọn đúng số nhưng hơi bối rối về danh tính. Một người chú, một người anh, một người chị dâu góa chồng. Ba cô con gái chị ấy. Những người đàn ông mặc vest trắng, họ đến tiếp quản. Một trong số họ, một người Zaire, đã từng thấy căn bệnh này trước đó. Tại Kikwit. Người Zaire nói với chúng tôi rằng 20 bác sĩ đã chết ở Kikwit. Họ nói với chúng tôi, thứ này rất dễ lây lan. Nếu một con ruồi đậu vào bạn sau khi chạm vào một trong những xác chết, họ nói, bạn sẽ chết. Nhưng tôi đã ôm một trong những đứa cháu gái của mình trên tay.
Cô bé có một cái ống ở cổ tay, một ống nhỏ giọt IV. Nó đã bị tắc nghẽn, chảy ngược. Tay cô bé sưng lên. Và rồi với một tiếng póc, máu của cô bé phun khắp ngực tôi, Sophiano nói. Nhưng tôi không bị ốm. Các bác sĩ đã nói với tôi rằng bạn phải được chữa trị. Bạn phải ở đây hai mươi mốt ngày trong điều kiện cách ly. Tôi nghĩ, cái quái gì vậy. Tôi không chữa trị. Sau khi mọi người trong gia đình tôi được chôn cất, tôi rời Mayibout 2. Tôi đến Libreville và ở với một người chị khác, ẩn náu, Sophiano nói. Vì tôi sợ các bác sĩ sẽ làm phiền tôi, anh ấy nói.
Đây là buổi tối cuối cùng của chúng tôi trong rừng trước khi đến điểm tiếp tế cách đó bốn hoặc năm dặm, tại một điểm mà đường đi đã định sẵn của Fay cắt ngang một con đường. Con đường đó dẫn về phía đông đến Makokou. Một số thành viên đoàn của Fay sẽ chia tay anh ta ở đó. Họ đã kiệt sức, đã mệt, đã chán. Những người khác sẽ ở lại với anh ta vì, mặc dù cũng kiệt sức, họ rất cần công việc, hoặc vì nó tốt hơn khai thác vàng, hoặc vì những lý do bổ sung cho một lý do khác: niềm đam mê tuyệt đối khi được tham gia vào một hành trình cực kỳ điên cuồng và đầy thử thách. Một khoảng thời gian nửa năm đi bộ vất vả nữa qua những khu rừng và đầm lầy nằm giữa họ và điểm cuối của Fay, Đại Tây Dương.
Sophiano sẽ ở lại. Anh ấy đã trải qua những thứ tồi tệ hơn.
