Bài Thơ
Câu chuyện sau đây được viết như một phần ngoại truyện trong một tác phẩm mà có lẽ độ dài của nó không cho phép nó được dung chứa ở đó. Các sự kiện đều có thực; không có sự thêu dệt nào được dùng đến, vì vốn dĩ không cần thiết.—W. W. 1820.
[Được viết tại Town-end, Grasmere. Được kể lại một cách trung thực, dù đã lược bỏ nhiều tình tiết bi thảm, từ lời của một phu nhân người Pháp, người từng tai nghe mắt thấy mọi việc đã diễn ra và được nói đến. Nhiều năm dài sau đó, tôi được cho biết rằng Dupligne bấy giờ là một tu sĩ tại Tu viện La Trappe.—I. F.]
Tác phẩm này được đưa vào nhóm "Những bài thơ dựa trên các Tình cảm."—Ed.
Ôi khoảng thời gian hạnh phúc của những đôi lứa tuổi trẻ (câu chuyện của tôi có thể bắt đầu như thế)
Ôi quãng thời gian dịu ngọt,
Nơi một nút thắt tình yêu trên vàn trán thiếu nữ
Còn đẹp đẽ hơn vì sao tinh tú nhất trên bầu trời!
Đến một gia tài chứa chan sự mộng mơ phúc lạc ấy
(Sức tưởng tượng vốn đùa giỡn với tâm trí con người một cách bạo liệt hơn
Bất kỳ điều gì số phận từng gây ra)
Chàng trai dòng dõi cao sang Vaudracour đã được đưa đến, bởi những năm tháng
Mà bước tiến đã vượt qua đôi chút
Thời kỳ đẹp đẽ nhất của tuổi thiếu niên. Một thị trấn nhỏ bé,
Nơi những sườn núi ngập tràn dây leo của xứ Auvergne,
Chính là nơi sinh thành của chàng thanh thiếu niên ấy. Tại đó chàng đã say đắm ái tình với một Thiếu nữ
Người đã lắng nghe khúc nhạc chân thành từ những lời tỏ tình của chàng
Bằng những lời thề nguyện đáp đền. Dòng dõi của nàng dẫu bình dân,
Bình dân, nhưng thật thà và cao quý,
Là cội nguồn sinh ra duyên dáng và danh giá của nàng:
Và vì thế, người cha của Chàng trai đắm đuối,
Với sự phẫn nộ ngạo mgn, đã chối bỏ ý nghĩ
Về một cuộc hôn nhân môn đăng hộ đối như thế.—Từ những chiếc nôi thơ bé,
Với chỉ một bước chân khoảng cách giữa hai ngôi nhà,
Họ đã là đôi bạn tri kỷ trong niềm vui; sau những cuộc tranh chấp
Và hờn giận nhỏ nhặt, lại quấn quýt thân thiết bên nhau;
Là người bênh vực cho nhau, là chỗ dựa cho nhau;
Và trong những khoảnh khắc hạnh phúc nhất, họ vẫn thấy không trọn vẹn,
Nếu bị chia cắt nhiều hơn một cặp chim biển nô đùa,
Đều nhận thức rõ rằng chúng đang bay lượn
Trong vòng xoáy của một luồng gió chung,
Hoặc chỉ bị che khuất bởi bề sâu lòng lõm
Của những con sóng lân cận khỏi tầm mắt của nhau.
Do đó, không phải không có sự đồng thuận của một thuở niên thiếu
Chẳng thể nhớ rõ, một điềm báo đã được ban tặng
Bởi tự nhiên sẵn lòng cho một đời yêu đương,
Cho sự chung thủy vĩnh cửu, và lòng chân thật dịu êm;
Nhưng bất kỳ kho báu quý hiếm nào như thế
Được dành riêng, nếu số phận cho phép, để làm chỗ dựa
Cho những năm tháng trưởng thành của họ, thì tâm trí hiện tại của chàng
Đang nằm dưới một thứ bùa mê;—chàng nhìn ngắm
Một ảo ảnh, và tôn thờ điều mình trông thấy.
Những câu chuyện thần thoại Ả Rập chưa từng lấp đầy thế gian
Với một nửa những điều kỳ diệu được tạo ra vì chàng.
Trái đất thở trong một sự hiện diện vĩ đại của mùa xuân;
Cuộc đời biến những công cụ tầm thường nhất,
Trước mắt chàng, thành thứ có giá trị hơn cả vàng muôn;
Ngôi nhà nàng ở là một đền thờ thánh thiện;
Cửa sổ phòng nàng vượt trội về vẻ vang
So với những cánh cổng của buổi bình minh; toàn bộ thiên đàng
Chỉ bằng một cái mở cửa đơn giản,
Đã có thể tràn ngập vào lòng chàng:—những lối đi, những con đường,
Tràn ngập phép màu, cho đến khi tâm hồn chàng chìm xuống,
Trĩu nặng bên trong, hạnh phúc vô biên khi được bước đi
Dưới vầng thái dương đánh thức một thế gian mệt mỏi
Trở về với vòng quay tẻ nhạt của những âu lo thường nhật;
Một con người quá đỗi hạnh phúc đối với cõi trần gian!
Thời gian cứ thế trôi qua, cho đến khi dường như do ảnh hưởng
Của một khoảnh khắc sơ hở nào đó đã phá vỡ
Sự kìm kẹp đức hạnh—ah, đừng nói thế, đừng nghĩ thế!
Hãy cho rằng Chàng trai nhiệt huyết nấy, người nhìn thấy
Quá nhiều rào cản giữa hoàn cảnh hiện tại của mình
Và bến bờ thân ái nơi chàng hằng ao ước được đến
Trong cuộc hôn nhân danh giá với Người yêu của mình,
Đã bị phán đoán xui khiến sa ngã
Vào sự yếu đuối nguy hiểm, và phó thác cơ đồ của mình
Cho tự nhiên để mong có một cái kết viên mãn cho tất cả;
Hãy cho rằng Chàng trai đã bị chi phối bởi niềm hy vọng dại khờ ấy,
Và hãy dung thứ cho sự lầm lỡ của họ, khi tôi nói thêm rằng
Julia, dẫu hãy còn thiếu danh nghĩa một người vợ,
Lại mang theo trong lòng một nỗi buồn thầm kín
Là minh chứng cho việc sắp làm mẹ.
Để che giấu
Nỗi ô nhục đang đe dọa, cha mẹ của Nàng thiếu nữ
Đã tìm cách đưa nàng đi gấp trong đêm,
Và không báo trước, để ở một chốn xa xôi nào đó
Nàng có thể ẩn mình trong sự kín đáo,
Cho đến khi đứa trẻ ra đời. Khi ban mai đến,
Người Tình, bỗng chốc bị tước đoạt, tê tái vì mất mát,
Và hoàn toàn mù mờ không biết phải đi về đâu,
Điên cuồng như dã thú sa vào bẫy; nhưng chẳng bao lâu sau
Khi phát hiện ra dấu vết của những kẻ trốn chạy,
Chàng lần theo bước chân họ đến nơi ẩn náu của Nàng thiếu nữ.
Hồi kết ra sao thật dễ dàng đoán biết—
Những buổi dạo quanh qua lại—những canh chừng mọi giờ giấc;
Và Nàng Tù nhân xinh đẹp, người mà bất cứ khi nào có thể,
Luôn bận rộn bên ô cửa sổ giống như chú chim én
Đang vỗ cánh, gần như trong tầm với,
Quanh chiếc tổ treo lủng lẳng, đã nhìn thấy
Người Tình của mình!—từ đó là một cuộc hẹn lén lút,
Được thực hiện dưới bóng râm thân thiện của màn đêm.
Tôi xin qua chuyện tình tứ ngất ngây của đôi trẻ;—chủ đề ấy
Đã được vô số nhà thơ chạm đến
Bằng những vần thơ mỹ miều hơn tài nghệ của tôi
Có thể tạo ra; chủ yếu là bởi thi sĩ cưng chiều nọ
Người đã kể về Juliet và chàng Romeo của nàng,
Và về tiếng chim sơn ca cất lên trước giờ khắc,
Và về những tia nắng vắt ngang qua những đám mây đang rách tả tơi
Ở phương đông tàn nhẫn.—Khắp những dinh thự của mình
Thành phố vắng lặng chìm trong giấc ngủ; những cơn gió bận rộn,
Vốn chẳng giữ khoảng thời gian nghỉ ngơi cố định nào,
Đứng yên; trong khi đó dải Ngân Hà giương bày
Những ánh hào quang của mình, đập như những mạch máu huyền bí
Trên cao;—một niềm hạnh phúc trọng đại nhưng đầy bồn chồn!
Đối với trái tim tràn ngập của họ, vũ trụ như được treo lơ lửng
Trên sợi chỉ mỏng manh của cuộc gặp gỡ ngắn ngủi ấy!
Họ chia tay; và chàng trai hào hiệp Vaudracour
Nhanh chóng trở về ngưỡng cửa quê nhà,
Quyết tâm thực hiện (như đôi bên đã thỏa thuận)
Một sự hy sinh quyền thừa kế để đạt được
Một phần tài sản cuối cùng từ tay cha mình;
Nếu được chấp thuận, Chàng rể và Cô dâu khi ấy sẽ trốn chạy
Đến một nơi hoang vắng hẻo lánh nào đó,
Râm mát như đêm sâu, và tươi đẹp như thiên đường,
Nơi họ có thể sống, chẳng có ai chứng kiến
Hạnh phúc của họ, hay quấy rầy tình yêu của họ.ê
Nhưng giờ đây không một lời hé lộ về điều này; dẫu vậy,
Nếu bất kỳ lời nói vô duyên nào thốt ra
Chạm đến vấn đề tình ái của chàng,
Trước mặt người cha nghiêm khắc của mình, Vaudracour
Vẫn kiên quyết công khai rằng cái chết mới là thứ duy nhất
Hủy bỏ đặc quyền con người thiêng liêng của chàng,
Là thề nguyền lòng chung thủy đời đời,
Trước bệ thờ, với Nàng thiếu nữ mà chàng yêu.
“Ngươi sẽ bị đánh bại trong ý đồ điên rồ của mình
Nếu có công lý tại tòa án nước Pháp,”
Người Cha lầm bầm.—Từ những lời này, Chàng trai
Đã hoảng sợ; và dù ngày hay đêm,
Chẳng bao giờ bước ra ngoài mà không mang theo vũ khí, thứ chẳng mấy chốc
Đã tìm thấy sự khiêu khích kinh hoàng: bởi vì vào ban đêm
Khi chàng lui về phòng mình, âm mưu
Đã được thực hiện nhằm bắt giữ chàng bởi ba tên vũ trang,
Hành động, để thực hiện ý muốn của người cha,
Dưới con dấu riêng tư của Triều đình.
Một tên đã bị bàn tay không thể kiểm soát của Chàng trai bốc đồng
Tiêu diệt, và nhanh chóng giáng một đòn chí mạng
Cho tên thứ hai—chàng run rẩy khi nhìn thấy
Xác chết bất động; rồi bình thản phó thác
Thân mình cho luật pháp, bị tống giam vào ngục tối,
Và mang xiềng xích của một tội phạm.
Bạn đã từng quan sát một nhúm hạt có cánh
Được tách ra từ cái cuống trơ trọi của hoa bồ công anh,
Bay vút lên cao, không được phép sử dụng
Món quà tự nhiên của chúng cho mục đích nghỉ ngơi,
Bị cơn gió lốc mùa thu cuốn đi ngược xuôi
Khắp không gian bao la chưa? hay bạn từng chứng kiến
Phần nặng nề hơn của một nhành cây rợp lá,
Bị giày vò trong dòng nước xiết sủi bọt
Trầm luân? nhờ những hình ảnh ấy bạn có thể mường tượng
Sự xáo trộn đã xảy ra; —ah, không!
Nàng thiếu nữ tuyệt vọng—Chàng trai vấy máu;
Sự bất an của họ là thứ không gì trên đời sánh được!
Tuy nhiên, giống như hạt cây bấy bác và nhành cây bị hành hạ,
Con người cũng thế, là kẻ phải chịu đựng ách thống trị chuyên chế.
Vì chàng, nhờ sự tác động riêng với Triều đình,
Sự ân xá đã giành được, và sự tự do đã chuộc về;
Nhưng không phải mà không đòi hỏi một lời thề,
Thứ đã thổi bay tự do và tình yêu vào hư không.
Chàng bay đến bên nàng, người mà họ muốn chia cắt chàng—
Chàng bám chặt lấy nàng, người chẳng thể mang lại cho chàng bình yên—
Phải, lời chào đầu tiên của chàng là,—“Mọi điều tốt đẹp
Đã rời bỏ tôi; những hy vọng từng vươn cao của tôi,
Cho đến tận sợi tơ nhỏ nhất của phần rễ sâu thẳm nhất,
Đã khô héo; em không còn có thể là của anh,
Anh là của em—kẻ bị lương tâm cắn rứt không được phép tán tỉnh
Người Vô tội thanh thản,—anh nhìn thấy khuôn mặt em,
Ngắm nhìn em, và sự khốn khổ của anh đã đạt đến đỉnh điểm!”
“Chúng ta là một, chẳng phải sao?” Nàng thiếu nữ thốt lên—“Một,
Về sự ngây thơ và tuổi trẻ, về hoạn nạn cũng như phúc lộc?”
Rồi nàng gắn tên người cha với những từ ngữ
Đầy phẫn nộ mãnh liệt; nhưng Chàng trai
Đã ngăn nàng lại với sự hiền hòa của một người con; vì không một ý nghĩ
Nào cay nghiệt lướt qua tâm trí chàng, không chút cảm giác
Giận dữ bộc phát trỗi dậy trong bóng tối
Của lòng trung hiếu gia đình đích thực, từng
Tìm được chỗ đứng trong lồng ngực chàng.—Một lần nữa
Cái nêm kiên trì của bạo tàn
Đã hoàn tất việc chia cắt họ: và thêm một lần nữa
Họ lại được đoàn tụ,—để rồi lại tiếp tục
Bị chia lìa, thật là một số phận đáng thương! Nhưng ở đây
Một phần của câu chuyện có lẽ nên được để lại
Trong sự tĩnh lặng, dẫu trí nhớ tôi có thể kể thêm
Nhiều điều về việc Chàng trai, trong một khoảng thời gian ngắn ngủi,
Đã bị hành hạ từ bên ngoài ra sao; cả nhiều điều về những suy nghĩ
Đã chiếm lấy những ngày tháng cô lập của chàng
Dưới sự thiếu thốn và kìm kẹp; và chàng đã phải chịu đựng
Những gì, thông qua nỗi sợ hãi tăm tối và vô định về tương lai,
Và thông qua sự cắn rứt sâu sắc vì quá khứ,
Đã khiến thể xác và tâm hồn sụp đổ!
Bị kết án vào lần giam cầm thứ ba và cũng là cuối cùng,
Chàng đã lấy lại được tự do vào đêm trước
Ngày Julia chuyển dạ. Khi đứa trẻ chào đời,
Sự hiện diện của nó đã xúi giục chàng ấp ủ những mưu tính
Về một hạnh phúc tương lai. “Em sẽ quay về,
Julia,” chàng nói, “và hãy đến ngôi nhà của cha em
Cùng với đứa bé.—Em đã vô cùng bất hạnh; thế nhưng
Cơn mưa bạc, thứ gánh nặng liều lĩnh đè nặng
Quá mức lên chiếc đầu của đóa hoa huệ,
Thường để lại một làn hơi ẩm cứu rỗi nơi rễ của nó.
Sự hiểm ác, khi nhìn thấy em, sẽ tan chảy đi.
Đi đi!—đó là một thị trấn nơi cả hai chúng ta đã sinh ra;
Sẽ chẳng ai qu trách em, bởi vì sự chân thành của chúng ta đã rõ;
Và nếu, giữa những tán lá từng rực rỡ thuở nào ấy, số phận chúng ta
Vẫn không nhận được lòng thương cảm, thì sự thương cảm chẳng còn tồn tại ở con người.
Cùng với những món đồ trang trí—đẹp đẽ nhất mà tự nhiên ban tặng
Hay nghệ thuật có thể tạo ra, em sẽ trang hoàng cho con trai chúng ta,
Và nuôi dưỡng gương mặt thằng bé bằng chính ánh nhìn ngọt ngào của em
Cho đến khi không ai có thể cưỡng lại nó.—Giờ đây, ngay lúc này,
Anh nhìn thấy nó đang nô đùa trên bãi cỏ ngập nắng;
Cha anh từ khung cửa sổ cũng nhìn thấy nó;
Giật mình, cứ như thể một tạo vật mới mẻ nào đó
Đã làm phong phú thêm trái đất, hay một nàng Tiên rừng
Đang nhảy múa trước mặt ông;—nhưng Đứa trẻ ngây thơ ấy
Sẽ bằng vẻ đẹp của mình mà chinh phục trái tim người ông
Để nó được thuần hóa, và tình yêu của chúng ta
Sẽ kết thúc có hậu, như lúc bắt đầu!”
Những tia sáng ló dạng ấy
Hiếm khi xuất hiện; thường xuyên hơn người ta thấy chàng
Tựa gương mặt nhợt nhạt và u sầu
Lên ngực Người Mẹ; cứ thế đặt đầu mình
Lên bầu ngực này, trong khi từ bầu ngực kia
Đứa Bé đang bú dòng sữa tĩnh lặng của nó.
—Cái gối đầu ấy không còn là của ngươi nữa,
Chàng trai si tình! niềm an ủi tang thương ấy giờ đây phải chuyển
Vào danh sách những điều không thể xảy ra!
Nàng Julia chưa chồng, bị nỗi kinh hoàng đánh gục, lắng nghe
Bản án, được thốt ra bởi đôi môi người mẹ,
Kết án nàng vào tu viện.—Ai sẽ kể lại,
Ai dám báo tin, cho chúa tể
Của những tình cảm nơi nàng? họ đã ngây ngô hỏi như thế
Những kẻ không biết rằng sức nặng của nỗi thống khổ
Đã dìm Người Sâu khổ xuống những tầng sâu tĩnh lặng nhường nào:
Lời nói mà người khác khiếp sợ, chàng có thể lắng nghe
Điềm đạm và im lặng, chẳng có một dấu hiệu biểu lộ
Dù chỉ là chút cảm xúc nhỏ nhoi nhất. Nhận ra điều này,
Khi đối tượng thiếu kiên nhẫn trong tình yêu của chàng
Trách móc sự thờ ơ của chàng, chàng không đưa ra
Câu trả lời nào, chỉ cầm lấy bàn tay người mẹ
Và hôn lên nó; có vẻ như chẳng màng đau đớn,
Hay bận tâm rằng thứ mà chàng ân cần áp môi hôn
Lại là kẻ phụ thuộc vào trái tim tàn nhẫn
Của kẻ đã đến để chia cắt cuộc đời họ
Mãi mãi—một sự lựa chọn buồn bã! được ưu tiên hơn,
Bởi những bậc Phụ mẫu cứng nhắc của Nàng thiếu nữ,
Hơn là một cuộc hôn nhân lén lút bị chối bỏ một cách đê hèn.
—Đã đành vậy!
Chàng ở lại trong thành phố
Một thời gian sau khi Julia đã rút lui
Vào những bức tường tôn giáo ấy. Chàng cũng ra đi—
Đi cùng chàng là ai?—chính là Đứa Bé vô tri.
Với gánh nặng duy nhất đó, chàng bước qua những cánh cổng thành,
Lần cuối cùng, đi bên cạnh
Một chiếc kiệu đóng kín, một cỗ xe võng, hay kiệu tay
Nơi Đứa Bé được chở đi. Đến một ngọn đồi,
Nước cách thị trấn một dặm đường ngắn,
Những người dân trong ngôi nhà nơi chàng từng trọ
Đã đi theo bước chân chàng, bởi tình yêu lo lắng
Thúc giục;—họ chia tay chàng ở đó, và đứng
Nhìn theo từ phía dưới cho đến khi chàng đã khuất dạng
Trên đỉnh đồi. Chàng hầu như chẳng rời mắt
Xuyên suốt cuộc hành trình ấy, khỏi chiếc phương tiện
Cỗ xe chậm chạp chứa đựng tất cả hy vọng của chàng!) che chở
Cho đứa trẻ thơ ấu: và tại mỗi quán trọ,
Và dưới mỗi tán cây hiếu khách
Nơi những người khiêng kiệu dừng chân hoặc nghỉ ngơi,
Chàng đặt con nằm lên đùi với sự chăm sóc rụt rè,
Và nhìn ngắm, với ánh mắt chưa từng thấy ở các bà mẹ,
Đứa con thơ mà vòng tay chàng ôm ấp.
Đó là cách thức mà Vaudracour
Đã ra đi cùng đứa con thơ; và cứ thế đến được
Nhà của cha mình, nơi đứa trẻ ngô nghê
Bị từ chối không cho bước vào. Chàng thanh niên không thốt ra
Một lời phẫn nộ hay trách móc nào,
Mà chỉ xin cha mình một thỉnh cầu cuối cùng,
Rằng một nơi ẩn náu có thể được giao cho chàng
Nơi chàng có thể sống trong sự lãng quên tĩnh mịch,
Với khoản trợ cấp vừa đủ cho nhu cầu của mình;
Bởi vì chàng chẳng có ước nguyện nào khác. Đến một căn lách nằm
Sâu trong khu rừng, với sự cho phép được ban, ở tuổi
Hai mươi tư tuổi đời, chàng đã lui về;
Và mang theo đến đó Đứa Bé mồ côi mẹ,
Cùng một người hầu gái già cho các nhu cầu chung của họ. Nơi đây chàng được an ủi
Khi chăm sóc đứa trẻ mồ côi, và làm những công việc
Hầu hạ tận tụy cho đứa trẻ trân quý,
Chàng trai ấy, sau một thời gian ngắn, do sự nhầm lẫn nào đó
Hoặc sự thiếu suy nghĩ của Người Cha, đã qua đời.—
Câu chuyện này tôi dõi theo cho đến tận ngóc ngách cuối cùng
Của sự đau khổ hay bình yên, tôi chẳng rõ là gì:
Hãy để lỗi lầm thuộc về kẻ đã gây ra đau khổ, chứ không phải tôi!
Từ lúc đó trở đi chàng không bao giờ sẻ chia một nụ cười
Với bất kỳ sinh linh trần thế nào. Là một Cư dân
Của chính thị trấn đó, nơi đôi trẻ từng để lại
Ký ức sâu đậm về những nỗi buồn của họ,
Vì công việc tình cờ đến gần
Nơi ẩn náu của chàng, đã tìm đến căn lách trong rừng,
Nhưng chỉ tìm thấy người đàn bà lớn tuổi ở đó,
Bà bảo rằng mọi công sức của ông ta đều hoài công,
Bởi vì Chủ nhân của bà chưa từng thốt một lời
Với bất kỳ sinh vật sống nào—thậm chí với cả bà.—Kìa xem!
Trong lúc họ đang nói chuyện, Vaudracour tiến đến;
Nhưng, khi thấy có ai đó ở gần, vừa lúc bàn tay đặt lên chốt
Của chiếc cổng vườn, chàng giật mình—
Và trượt khỏi tầm mắt tựa như một bóng ma.
Bàng hoàng trước vẻ bề ngoài hoang dã của chàng,
Vị khách đã rời khỏi nơi đó.
Cứ thế Chàng trai đã sống
Bị cắt đứt khỏi mọi liên lạc với con người,
Và thậm chí lánh xa cả ánh sáng ban ngày bình thường;
Ngay cả tiếng nói của Tự do, thứ vang lên khắp nước Pháp
Một cách vô cùng nhanh chóng, niềm hy vọng chung của công chúng,
Hay ký ức cá nhân về những tổn thương sâu sắc của chính mình,
Cũng chẳng thể đánh thức chàng: mà trong những bóng râm u tịch ấy
Chàng phung phí những ngày tháng của mình, với một tâm trí ngớ ngẩn!
