Đơn giản bởi vì họ thay tên giấu họ, không cho ta biết tuổi thật, và tự cho phép mình đi đó đi đây mà không để người khác nhận ra, không logic nào có thể phủ nhận nổi rằng họ nhất thiết phải tồn tại.

− Heinrich Neuhaus, Pia et ultimissima

admonestatio de Fratribus RoseaeCrucis, nimirum:

an sint? quales sint? unde nomen ittud sibi asciverunt,

Danzig, Schmidlin, 1618 bản tiếng Pháp 1623, tr. 5

Diotallevi từng nói rằng Hesed là Sefirah của cao nhã và ái tình, ngọn lửa trắng, con gió phương Nam. Tối đó trong kính tiềm vọng, tôi đã nghĩ rằng những ngày cuối cùng bên Amparo ở Bahia thuộc về Sefirah ấy.

Khi anh mỏi gối đứng chờ hết giờ này qua giờ khác trong bóng tối, anh sẽ hồi tưởng lại rất nhiều chuyện. Tôi đặc biệt nhớ một trong những buổi tối cuối cùng. Chúng tôi đã cuốc bộ qua nhiều ngõ ngách và quảng trường đến đau nhừ cả chân, vậy là hai đứa lên giường sớm, nhưng lại chẳng hề thấy buồn ngủ. Amparo nằm cuộn tròn như bào thai trên gối, dựng trên đầu gối một trong những tờ gấp của tôi về umbanda, giả vờ đọc. Thi thoảng nàng xoay người nằm ngửa, chân duỗi ra, tờ gấp nằm yên trên bụng, nghe tôi đọc cuốn sách về Hội Thập tự Hoa hồng. Tôi cố kéo nàng vào những khám phá của mình. Đó là một tối êm ả; như Belbo, kiệt sức vì văn chương, hắn đã tả trong một các file của mình, chẳng có gì ngoài tiếng thở dài khả ái của gió đêm. Hai đứa ném tiền vào một khách sạn hạng sang; từ cửa sổ có thể nhìn ra biển cả, và căn bếp nhỏ trong phòng vẫn sáng đèn đưa lại hình ảnh dễ chịu của giỏ trái cây nhiệt đới mà chúng tôi vừa mua lúc bốn giờ sáng hôm đó.

“Trong sách kể rằng vào năm 1614 một tác phẩm ẩn danh xuất hiện ở Đức có tên là Allgemeine und general Reformation hay Cải cách toàn thể và phổ biến của toàn vũ trụ, tiếp nối bởi Fania Fraternitatis thuộc Huynh đoàn Danh dự Thập tự Hoa hồng, gửi tất cả những bậc Trí giả và Quốc chủ của châu Âu, cùng với một Phúc đáp tóm lược của Herr Haselmeyer, người bởi Nguyên nhân này mà bị dòng Tên tống vào ngục rồi bị xiềng trên thuyền. Giờ đã được in ra và phổ biến tới mọi trái Tim chân thật. Được Wilhelm Wessel xuất bản ở Cassel.”

“Tên sách hơi dài nhỉ?”

“Tất cả nhan đề sách thế kỷ 17 đều như vậy. Lina Wertmuller cũng viết như thế. Tóm lại, đây là một tác phẩm trào phúng, một cổ tích về cải cách chung của nhân loại, một phần là ăn cắp từ Ragguagli di Parnaso của Traiano Boccalini, nhưng nó gồm cả một bản tuyên bố khoảng chục trang - Fama Fraternitatis - một năm sau được tái bản riêng, đồng thời với một tuyên bố nữa, cái này bằng tiếng Latin: Confessio fraternitatis Roseae Crucis, ad eruditos Europae. Cả hai bản đều giới thiệu Huynh đoàn Thập tự Hoa hồng và nói về người sáng lập ra nó, một CR. bí ẩn nào đó. Chỉ sau này, từ những nguồn khác, người ta mới biết được, hoặc đoán ra, rằng CR. là một người tên Christian Rosencreutz.”

“Vì sao họ không dùng tên đầy đủ?”

“Cả thứ đó đầy rẫy chữ viết tắt; họ không dùng tên đầy đủ của ai hết. Tất cả đều là GGMPI., thân thương thì là PD. Dầu sao đi nữa, bản tuyên ngôn kia kể về những năm hình thành nhân cách của CR., người thoạt tiên viếng thăm Mộ Thánh, rồi đi Damascus, tiếp đó tới Ai Cập và từ đấy tới Fez mà thời ấy ắt là một trong những thánh địa của minh triết Hồi giáo. Tại đó, con người vốn đã thông thạo tiếng Hy Lạp và Latin này lao vào học những ngôn ngữ phương Đông, vật lý, toán học và khoa học tự nhiên, tích lũy mọi minh triết từ cả thiên niên kỷ của người Ả Rập và người châu Phi, cũng như Kabbalah và phép thuật. Ông ta còn dịch cả một cuốn Liber M bí ẩn sang tiếng Latin, bởi vậy am tường hết mọi bí ẩn của cái vĩ mô và cái vi mô. Trong hai thế kỷ, mọi thứ từ phương Đông đều là mốt, càng khó hiểu càng thịnh hành.”

“Người ta luôn lao đầu vào thứ đó. Đói khát? Nản lòng? Bị bóc lột? Món cocktail huyền bí đang đến. Này...” Nàng chìa điếu thuốc cho tôi. “Thứ này tốt đấy.”

“Thấy không? Chính em cũng tìm cách đánh mất bán thân.”

“Trừ việc em biết đây chỉ là phương diện hóa học. Chẳng có bí ẩn gì hết. Dù anh không đọc được tiếng Hebrew thì vẫn hiệu nghiệm như thường. Lại đây nào.”

“Đợi đã. Sau đó Rosencreutz tới Tây Ban Nha, ở đó ông ta thu lượm thêm những học thuyết thần bí, tuyên bố mình đang tiến gần đến trung tâm của mọi tri thức. Trong suốt những cuộc chu du mà với một trí thức thời đó là một dạng hành trình toàn trí ấy, ông ta nhận ra rằng điều châu Âu cần là một hội sẽ dẫn lối cho những nhà cầm quyền đi theo con đường của minh triết và lòng nhân.”

“Rất độc đáo. Cũng xứng đáng đấy chứ, tất cả những quá trình học hỏi ấy. Em muốn ít mamaia lạnh.”

“Trong tủ lạnh ấy. Giúp anh một việc nhé. Em tự đi lấy đi. Anh đang làm việc.”

“Nếu anh đang làm việc thì anh là kiến rồi. Vậy nên hãy làm một con kiến tốt và mang ít lương thực dự trữ tới đây nào.”

“Mamaia là lạc thú, vậy nên châu chấu nên đi. Nếu không thì anh đi, còn em đọc.”

“Không. Chúa ơi, em căm ghét văn hóa của dân da trắng. Em sẽ đi.”

Amparo đi tới căn bếp nhỏ và tôi thích thú chiêm ngưỡng nàng dưới ánh đèn. Trong lúc ấy, CR. trở về Đức, nhưng thay vì lao đầu vào biến đổi kim loại - dù vốn kiến thức sâu rộng khiến ông ta thừa khả năng làm - ông lại quyết định hiến dâng bản thân cho công cuộc cải cách tâm linh. Bởi vậy ông lập ra huynh đoàn này, sáng tạo ra một ngôn ngữ và chữ viết thần diệu sẽ là nền tảng cho minh triết của hàng thế hệ các sư huynh sau này.

“Không, anh sẽ làm dây ra sách mất. Bỏ vào miệng đi. Đi nào, đừng đùa, ngốc ạ. Đúng rồi... Chúa ơi, mamaia tuyệt thật, rosencreutzlische Muttijaja... Dù sao đi nữa, điều mà các thành viên Hội Thập tự Hoa hồng viết trong vài năm đầu tiên đáng lẽ có thể khai sáng cho thế giới.”

“Tại sao? Họ viết gì vậy?”

“Tắc tị ở đúng chỗ này. Bản tuyên bố không nói; nó bắt mình phải thèm rỏ dãi. Nhưng điều ấy quan trọng, quá đỗi quan trọng đến nỗi nó buộc phải được giữ bí mật.”

“Quân đểu.”

“Không! Này, thôi đi! Ồ, vì Hội Thập tự Hoa hồng ngày càng có nhiều thành viên, họ quyết định tỏa khắp bốn phương Trái đất, thề chữa bệnh không lấy thù lao, ăn vận theo phong tục của từng nước (không bao giờ mặc đồ đặc trưng riêng của mình), mỗi năm họp mặt một lần, và vẫn là một bí ẩn trong suốt trăm năm.”

“Nói cho em biết: họ theo đuổi loại cải cách nào thế? Ý em là chẳng phải mới có một cuộc cải cách sao? Vậy thì Luther* là cái gì? Rác chắc?”

Martin Luther (1483-1546): nhà nhà thần học người Đức, tu sĩ dòng Augstine và là nhà cải cách tôn giáo. Thần học Luther là ý thức hệ soi dẫn cuộc Cách mạng kháng cách (Cải cách Tin Lành).

“Không, em sai rồi. Đây là trước cuộc Cải cách của đạo Tin Lành. Chỗ này có ghi chú đây, nó nói rằng một sự đọc kỹ lưỡng Fama và Confessio sẽ làm phát lộ rằng...”

“Làm phát lộ?”

“Chứng minh. Cho thấy, làm sáng rõ. Thôi đi nào, anh đang cố nói chuyện với em về Hội Thập tự Hoa hồng. Đây là vấn đề nghiêm túc.”

“Làm phát lộ lắm.”

“Rosencreutz sinh năm 1378, mất năm 1484, vào cái tuổi rất thọ là một trăm linh sáu. Và không khó để đoán rằng huynh đoàn ẩn mật này đã đóng góp đáng kể cho cuộc Cải cách kỷ niệm tròn trăm tuổi vào năm 1615. Trên thực tế, phù hiệu của Luther có hình một bông hồng và một cây thập tự.”

“Toàn tưởng tượng.”

“Vậy em mong Luther dùng hình hươu cao cổ bốc cháy hay đồng hồ chảy mềm? Tất cả chúng ta đều là con đẻ của thời đại mình. Anh vừa tìm ra anh là con ai, vậy nên thôi đi, để anh nói tiếp. Khoảng năm 1604 huynh đoàn Thập tự Hoa hồng đang xây dựng lại một phần cung điện hoặc lâu đài bí mật của mình, và họ gặp một tấm bảng trên đó cắm sâu một cây đinh lớn. Khi họ lôi cây đinh ra, một phần bức tường sụp đổ, và họ thấy một cánh cửa có dòng chữ in hoa: POST CXX ANNOS PATEBO...”

Tôi vốn đã được biết điều này trong bức thư của Belbo nhưng vẫn không sao giữ bình tĩnh nổi. “Ôi Chúa ơi...”

“Gì thế?”

“Nó giống một tài liệu của dòng Đền rằng... Một câu chuyện anh chưa từng kể em nghe, về một viên đại tá đã...”

“Thì sao chứ? Chắc các hiệp sĩ dòng Đền đã bắt chước Hội Thập tự Hoa hồng.”

“Nhưng các hiệp sĩ dòng Đền có mặt trước.”

“Vậy thì Hội Thập tự Hoa hồng bắt chước các hiệp sĩ dòng Đền.”

“Nếu thiếu em thì anh còn được tích sự gì đây, cưng?”

“Lão Agliè làm hỏng anh rồi. Chỗ nào anh cũng lục lọi kiếm tìm mặc khải.”

“Anh á? Anh có đang tìm gì đâu.”

“Lại còn tìm điều hay nữa chứ. Hãy cẩn thận với thuốc phiện của nhân dân.”

“El pueblo unido jamás sera vencido”*.

Tiếng Tây Ban Nha: nhân dân đoàn kết sẽ bất khả chiến bại.

“Anh cứ cười đi. Vậy những gã ngốc đó nói gì?”

“Những gã ngốc đó đã ngốn ngấu học mọi thứ mà họ biết ở châu Phi, em không nghe à?”

“Và sẵn đang ở châu Phi, họ đóng gói bọn em rồi tống tới đây?”

“Ơn Chúa. Nếu không thì có khi em đã chào đời ở Pretoria rồi.” Tôi hôn nàng. “Bên kia cánh cửa,” tôi nói tiếp, “họ tìm thấy một ngôi mộ có bảy cạnh và bảy góc, được soi sáng một cách phi thường bởi một mặt trời nhân tạo. Ở chính giữa là một bàn thờ hình tròn trang trí bằng những khẩu hiệu hay biểu tượng, kiểu NEQUAQUAM VACUUM....”

“Quạc quạc gì cơ? Đã ký, vịt Donald?”

“Đó là tiếng Latin. Có nghĩa ‘không có khoảng trống nào’.”

“Rất vui được biết điều đó. Mà này, cứ nghĩ về nỗi kinh hoàng...”

“Em giúp anh một chuyện nhé, bật giùm anh cái quạt lên, animula vagula blandula*.”

Một câu thơ trong sáng tác trước khi qua đời của vị hoàng đế La Mã Hadrian, người đã xây lại đền Pantheon, có nghĩa là “Hỡi linh hồn nhỏ bé đáng yêu”.

“Nhưng đang mùa đông mà.”

“Chỉ với những người ở sai bán cầu như em thôi, cưng. Với anh thì bây giờ là tháng Bảy. Làm ơn, bật quạt. Không phải bởi vì em là phụ nữ; mà chỉ vì nó nằm bên phần giường của em. Cảm ơn. Dù sao đi nữa, dưới bàn thờ người ta thấy thi thể của Rosencreutz, nguyên vẹn không sứt mẻ. Trong tay ông ấy là một bản của cuốn Sách đệ Nhất, chất đầy kiến thức vô hạn. Thật buồn là thế giới không thể đọc nó - bản tuyên bố kia bảo vậy - nếu không thì, ực, ợ, brừ, pép!”

“Ạch.”

“Như anh nói đấy, bản tuyên bố kết thúc với lời hứa rằng một kho báu lớn vẫn còn đợi người ta khám phá, cùng với những mặc khải choáng người về các mối liên kết giữa cái vĩ mô và cái vi mô. Và đừng nghĩ rằng đây là một đám nhà giả kim nhếch nhác chỉ cho chúng ta cách làm ra vàng. Không, đó chỉ là những củ khoai nhỏ. Họ hướng tới mục tiêu cao hơn, theo mọi nghĩa của từ này. Bản tuyên bố kia thông báo rằng Fama được truyền đi bằng năm ngôn ngữ, và Confessio cũng sẽ sớm góp mặt trên màn hình này. Các sư huynh chờ đợi hồi đáp và luận bàn từ những bậc trí giả lẫn những kẻ ngu dốt. Viết thư, gọi điện, gửi tên của bạn tới, rồi chúng tôi sẽ xem liệu bạn có xứng đáng chia sẻ bí mật của chúng tôi, cái bí mật mà chúng tôi mới chỉ cho bạn ý niệm mờ nhạt nhất. Sub umbra alarum tuarum Iehova.”

“Nghĩa là gì?”

“Đó là một công thức của sự kết thúc. Hết. Nghe như thể các tu sĩ Hội Thập tự Hoa hồng đang khát khao mong mỏi được tỏ bày những điều họ đã học được và đang nôn nóng đợi người nghe thích hợp. Nhưng không có một lời nào về việc họ đã biết được điều gì.”

“Giống cái gã được chụp ảnh trong quảng cáo bọn mình thấy trên máy bay ấy: Hãy cho tôi mười đô la, rồi tôi sẽ chỉ cho anh cách để trở thành triệu phú.”

“Và đó không phải nói chơi. Ông ta đã khám phá ra bí mật. Cả anh cũng vậy.”

“Nghe này, tốt nhất anh cứ đọc tiếp đi. Anh đang cư xử cứ như chúng ta vừa mới gặp nhau đêm nay ấy.”

“Với em thì lúc nào chả như lần đầu.”

“À, nhưng em không thân mật lắm với những người em mới ở bên lần đầu đâu. Dầu sao, anh có cả một bộ sưu tập rồi đấy. Đầu tiên là những hiệp sĩ dòng Đền, rồi đến Hội Thập tự Hoa hồng. Anh chưa tình cờ đọc Plekhanov đấy chứ?”

“Chưa. Anh đang đợi khám phá mộ của ông ấy sau một trăm hai mươi năm đây. Trừ phi Stalin chôn ông ta cùng với những chiếc máy kéo.”

“Ngốc ạ. Em đi tắm đây.”