Valentiniani... nihil magis curant quam occultare quod praedicant: si tamen praedicant, qui occultant... Si bona fides quaeres, concreto vultu, suspenso supercillo - altum est - aiunt.
Si subtiliter tentes, per ambiguitates bilingues communem fidem affirmant. Si scire te subostendas, negant quidquid agnoscunt... Habent artificium quo prius persuadeant, quam edoceant.
− Tertullian, Adversus Valentinianos
Agliè mời tôi tới một nơi mấy người không tuổi vẫn còn pha cocktail batida theo cách truyền thống. Chỉ có mấy bước chân mà chúng tôi đã bỏ lại sau lưng nền văn minh của Carmen Miranda, và rồi tôi thấy mình ở trong một căn phòng tối giữa vài người địa phương đang hút những điếu xì gà to như cây xúc xích. Thuốc lá là những lá thuốc lớn, trong suốt được vấn lại giống hình đoạn thừng cũ, được vê bằng đầu ngón tay và bọc trong giấy rơm bóng dầu. Nó cứ rơi lả tả nhưng ta có thể nhận ra thuốc lá hẳn phải có hình dáng thế nào khi mà ngài Walter Raleigh khám phá ra nó.
Tôi kể cho ông ta về cuộc khám phá chiều nay của mình.
“Vậy giờ là cả Hội Thập tự Hoa hồng nữa? Khát khao tri thức của cậu thật không đáy, anh bạn của tôi. Nhưng hãy mặc xác lũ điên rồ đó. Chúng cứ ra rả mãi về những tài liệu không thể bác bỏ mà chưa từng có ai làm ra. Tôi biết tay Bramanti đó. Hắn sống ở Milan nhưng đi khắp thế giới để truyền bá phúc âm của mình. Một gã vô hại, mặc dù gã vẫn tin vào Kiesewetter. Đám Thập tự Hoa hồng khăng khăng tin vào cái trang trong Theatrum Chemicum đó. Nhưng nếu cậu thực sự ngó qua nó - và tôi xin khiêm tốn bổ sung rằng tôi có một bản trong cái thư viện nhỏ tại Milan - thì làm gì có trích dẫn nào như thế.”
“Vậy thì Herr Kiesewetter là một thằng hề.”
“Nhưng được dẫn lời khắp nơi. Vấn đề nằm ở chỗ thậm chí những nhà huyền học thế kỷ 19 cũng trở thành nạn nhân của tinh thần của chủ nghĩa thực chứng: một thứ chỉ đúng nếu chứng minh được. Hãy ngẫm cuộc tranh luận về Corpus Hermeticum. Khi văn bản đó được đưa ra ánh sáng ở châu Âu vào thế kỷ 15, Pico della Mirandola, Ficino và nhiều trí giả vĩ đại khác lập tức nhận ra rằng nó phải là một công trình của trí tuệ cổ xưa nhất, từ tận thời người Ai Cập cổ, thậm chí xưa hơn cả thời đấng tiên tri Moses. Nó hàm chứa những tư tưởng mà sau này sẽ được Plato và Jesus phát biểu.”
“Ý ông ‘sau này’ là sao? Đó cũng chính là lý lẽ mà Bramanti sử dụng để chứng minh Dante là một thành viên của Hội Tam điểm. Nếu Corpus nhắc lại những tư tưởng của Plato và Jesus, nó hẳn phải được viết sau thời của họ!”
“Cậu thấy chưa? Cậu cũng đang làm thế. Đó chính xác là lý lẽ của những nhà ngữ văn hiện đại, họ cũng bổ sung thêm các phân tích ngôn ngữ dài dòng nhằm mục đích chứng tỏ rằng Corpus được viết ra vào thế kỷ 2 hoặc 3 Công nguyên. Khác nào bảo rằng Cassandra phải sinh ra sau Homer bởi vì bà đã tiên đoán sự sụp đổ của thành Troy. Niềm tin rằng thời gian là đường tuyến tính, chạy thẳng một mạch từ A sang B là một ảo tưởng hiện đại. Trên thực tế, nó có thể đi ngược từ B đến A, kết quả tạo ra nguyên nhân... ‘Đến trước’ hay ‘đến sau’ có nghĩa là gì? Liệu nàng Amparo xinh đẹp của cậu đến trước hay đến sau những tổ tiên lai tạp của nàng? Nàng quá diễm lệ - nếu cậu cho phép một người đáng tuổi cha nàng đưa ra một ý kiến nhận xét khách quan. Nên nàng đến trước. Nàng là nguồn gốc bí hiểm của bất cứ thứ gì tham gia vào sự sáng tạo ra nàng.”
“Nhưng ở điểm này...”
“Chính là toàn bộ ý niệm về ‘điểm’ bị hiểu nhầm. Thậm chí kể từ thời Parmenides, điểm đã được khoa học đặt định ra nhằm xác định một vật di chuyển từ đâu tới đâu. Nhưng trên thực tế chẳng có gì dịch chuyển hết, và chỉ có duy nhất một điểm, cái điểm mà từ đó tất cả những thứ khác được sản sinh ra trong cùng một thời khắc. Các nhà huyền học thế kỷ 19, cũng giống như những nhà huyền học trong thời đại chúng ta, ngây thơ cố gắng chứng minh sự thật của một thứ bằng cách viện tới những phương pháp của sai lầm khoa học. Cậu không thể lập luận theo logic của thời gian mà phải theo logic của Truyền thống. Một thời điểm là biểu trưng cho mọi thời điểm khác, và bởi thế Ngôi đền vô hình của Hội Thập tự Hoa hồng tồn tại và đã luôn tồn tại, mặc cho dòng chảy của lịch sử - lịch sử của cậu. Thời điểm của mặc khải cuối cùng không phải thời gian trên chiếc đồng hồ. Mối ràng buộc của nó có cội rễ từ thời ‘lịch sử vi tế’, nơi mà những trước và sau của khoa học chả mấy quan trọng.”
“Nói cách khác, những người một mực rằng Hội Thập tự Hoa hồng là vĩnh hằng...”
“Là những thằng ngốc về mặt khoa học, bởi vì chúng tìm cách chứng minh thứ cần phải được tỏ tường mà không cần minh chứng. Cậu nghĩ những người thờ phụng ta gặp tối mai có thể chứng minh mọi thứ mà Kardec bảo họ sao? Không hề. Họ chỉ biết thôi, vì họ sẵn lòng muốn biết. Giá tất cả chúng ta giữ lại được tính cởi mở với tri thức bí mật này thì hẳn chúng ta sẽ choáng ngợp trước những cái hé lộ. Không cần phải ước mong, sẵn lòng là đủ rồi.
“Nhưng này, xin lỗi nếu câu hỏi này có phần tầm thường, vậy Hội Thập tự Hoa hồng có tồn tại thật hay không?”
“Cậu dùng từ tồn tại với nghĩa gì?”
“Xin lắng nghe cao kiến của ông đây.”
“Hội Trắng Vĩ đại - dù cậu gọi họ là Hội Thập tự Hoa hồng hay đội ngũ hiệp sĩ tâm linh mà các hiệp sĩ dòng Đền là một hiện thân lâm thời - là một tập hợp của ít, rất ít những trí giả được chọn lọc, những người du hành qua lịch sử nhân loại để bảo tồn một cốt lõi của tri thức vĩnh cửu. Lịch sử không diễn ra ngẫu nhiên. Nó là công việc của những Thủ lĩnh Thế giới, những người không để bất cứ thứ gì thoát khỏi tầm tay. Đương nhiên, các Thủ lĩnh Thế giới tự bảo vệ thông qua sự tuyệt mật. Và đó là lý do vì sao bất cứ ai nhận mình là một thủ lĩnh, một thành viên Hội Thập tự Hoa hồng, một hiệp sĩ dòng Đền thì đều đang nói dối. Phải tìm họ ở chỗ khác cơ.”
“Thế rồi câu chuyện cứ kéo dài bất tận.”
“Chính xác. Và nó chứng minh sự khôn ngoan của những Thủ lĩnh.”
“Nhưng họ muốn những người khác biết gì?”
“Chỉ biết rằng có một bí mật. Nếu không, nếu mọi thứ đều như vẻ ngoài của nó thì sống tiếp để làm gì?”
“Và bí mật kia là gì?”
“Là thứ mà các tôn giáo thiên khải đến nay chưa khám phá được. Bí mật vẫn nằm ngoài tầm với.”