Kim Sinh Kim Thế

Lượt đọc: 335 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Tiểu Hí Đường Đột

❊ ❊ ❊

Ở quê tôi, lũ quét được gọi là "xuất thuận", "thuận" chính là giao long. Chuyện kể rằng có một cô gái trẻ đang ngồi kéo bông ngoài hiên, mưa lớn rủ xuống như bức rèm, sáng rõ lạ thường, bỗng một tiếng vang lên, mặt đất trước hiên nứt ra một lỗ, theo dòng suối trong vắt, một con dê núi nhỏ nhảy ra, kêu "be be" đi tới trước guồng quay sợi, thân thiết như người nhà. Cô gái liền lấy dải dây đỏ buộc lên sừng dê, nó cũng nghe lời đứng yên cho buộc, rồi "cọc cạch" bước xuống thềm, vừa ra khỏi cổng lớn thì sấm chớp đùng đoàng, sơn hồng ập đến, con dê ấy hóa thành giao long, cưỡi sóng lướt gió mà đi, nhà ấy cùng cô gái đều vô sự. Giao long hóa ra cũng "thuận" như thế.

Trong kịch dân gian có Lã Động Tân ba lần trêu Bạch Mẫu Đơn, lại có Đường Bá Hổ ba lần cười duyên, còn tôi thì có ba lần "đấu": đấu với Chu Phật Hải, đấu với Lý Sĩ Quần, đấu với ông Uông. Nhưng thực ra tôi là người thuận hòa biết nghe lời. Trong "Tả Truyện", hai quân dàn trận trước mặt, đối với địch vẫn giữ lễ nghi, còn tôi đối với địch cũng có tình thân. Hơn nữa, những trận đấu của tôi, trong chính phủ Nam Kinh trừ trận cuối cùng Trần Công Bác và Chu Phật Hải tương tàn ra, thì có thể coi là trận đấu có ảnh hưởng lớn nhất, nhưng đường phố lại chẳng kinh động gì, giống như con giao long khiến cho nhà nọ và cô gái kia được bình an vô sự. Những trận đấu của tôi có lẽ vốn không cần thiết, có lẽ cũng như đào lý khoe sắc, mai tuyết tranh xuân, chẳng qua chỉ là nhàn tình. Hưng phế ân oán từ xưa đến nay, chỉ có non sông là vô sự, lịch sử hóa ra cũng là nhàn tình mà thôi. Đó là lý do Tào Mạnh Đức có thể thản nhiên giữa trận tiền.

Một. Lại nói một lần tôi từ Thượng Hải đi tàu đêm đến Nam Kinh, trò chuyện cùng một vị lập pháp ủy viên đi cùng, ông ta mở miệng là nói chuyện thanh liêm, vì nước vì dân. Tôi muốn đùa ông ta một chút, hỏi ông ta có cách gì kiếm tiền không, làm ăn liên lạc với người Nhật cũng được, vì tình hình trước mắt trông chẳng đáng tin, tương lai sợ đến cả tiền chạy nạn cũng không có. Ông ta liền bàn bạc chuyện làm ăn với tôi thật. Tôi thà như vậy còn hơn, vì dù sao cũng hơn việc nghe ông ta nói lời giả tạo chính nghĩa lúc nãy, cảm thấy "trong cái ấy" vẫn có người. Nhưng tôi nghe được một lúc thì lấy cớ đi ngủ sớm.

Đến khi tỉnh dậy, trời đông đã hửng sáng, tàu hỏa đang đi qua Long Đàm, tôi làm một bài Trúc Chi Từ: "Lại thấy bánh xe chinh phu đuổi theo sao mai, dưới núi Tê Hà có người đi. Phú quý vinh hoa vốn dĩ là một giấc mộng, vẫn yêu giấc mộng này quá đỗi phân minh." Nhìn đi nhìn lại thấy bằng trắc không đúng, nhưng cũng chẳng còn cách nào.

Tôi làm quan cũng giống như làm thơ, đều là tay mơ. Khi làm Cục trưởng Cục Pháp chế vừa tròn một năm, các trưởng quan bộ, hội, tỉnh, thị hẹn nhau đến chỗ ông Uông than khổ, nói tôi khiến hành chính viện và họ có ngăn cách, nhưng không tiện bãi chức tôi, ông Uông liền dứt khoát xóa bỏ Cục Pháp chế. Tôi chuyển sang làm đặc phái ủy viên Ủy ban Kinh tế Toàn quốc, chẳng qua chỉ là đến kỳ thì đi họp.

Mùa xuân năm thứ ba của cuộc chiến tranh Thái Bình Dương, quân Nhật để tuyên truyền võ vận, đã dựng bối cảnh Nam Thái Bình Dương ở vùng ngoại ô ngoài Huyền Vũ Môn, Nam Kinh. Mây trời biển biếc, chiến hạm trên eo biển, đô thị hiện đại bên kia Singapore thật tươi sáng, phất phới cờ Nhật, du khách nhìn thấy đều kinh ngạc, sáng rực cả mắt. Tôi đến xem khi họ vẫn chưa thi công xong, nhớ lại lúc 27 tuổi đến Quảng Tây đi ngang qua Hạ Môn, hôm nay vẫn là thiên hạ thế giới mới mẻ như vậy.

Đến khi hoàn thành mở cửa, ngày đầu tiên tổng tư lệnh quân Nhật mời ông Uông tham quan. Ông Uông đến chỗ dốc thoai thoải ở vùng ngoại ô thì xuống xe, đứng lại nhìn bối cảnh đó một chút, rồi cùng phu nhân Uông đi bộ, không biết vợ chồng họ vì chuyện gì mà cãi nhau. Đi đến một căn nhà như đình nghỉ chân, đám quan lại tùy tùng mời ông Uông nghỉ chân dâng trà, không ngờ trong sảnh có treo bản dập tấm bia "Quốc dân chính phủ hoàn đô kỷ niệm bi" do Chử Dân Nghị viết, ông Uông vừa thấy liền giơ tay xé, võ quan hầu cận vội tiến lên lấy nó xuống, Chử Dân Nghị cũng ở bên cạnh, mọi người đều sợ hãi. Sau đó Kōkō đại tướng đến tháp tùng ông Uông ra bãi tham quan, ông Uông chỉ qua loa đi lướt một vòng, cũng không nói chuyện nhiều với Kōkō đại tướng.

Ông Uông cũng bị cảnh tượng này làm cho kinh ngạc. Ông nhớ lại năm xưa Tôn Trung Sơn tiên sinh cổ vũ cách mạng ở Nam Dương, mà người bên cạnh bây giờ là phu nhân Uông, cũng chính là nữ đồng chí Trần Bích Quân ở bên cạnh năm đó, thiên hạ thế giới khi đó đã mới mẻ như thế, họ từng tưởng tượng người da vàng sẽ có chí lược hùng quốc như cuộc chiến Thái Bình Dương này, chỉ cần xem sự phấn khích của Tôn tiên sinh khi chiến tranh Nhật - Nga là biết. Nhưng nước Nhật hiện tại thật đáng tiếc. Từng nói "thành thì làm vua, bại thì làm giặc", bại thì không cần nói, chỉ là thành mà không thể làm vua thiên hạ mới là điều đáng tiếc, người Nhật bây giờ làm ra mọi chuyện đều chẳng ra sao. Ông Uông vì chuyện này mà cảm khái, nhưng ông lại là kẻ mạnh, có nỗi buồn phiền nên biến thành tức giận vô cớ.

Mùa thu năm đó, ông Uông sang Nhật thăm Thiên hoàng Showa, và hội đàm với Thủ tướng Tojo. Trước khi đi, tôi viết thư cho ông Uông, chỉ rõ quân sự Thái Bình Dương đã đảo chiều, Nhật Bản tất phải nhượng bộ Trung Quốc, khi đàm phán với Tojo cần phải đưa ra cái giá thật đủ. Ông Uông không đáp. Đến Nhật, Tojo quả nhiên tự đề nghị mọi việc đều tôn trọng Chính phủ Quốc dân Nam Kinh, ra lệnh cho quân Nhật phái khiển tại Hoa, đại sứ quán và kiều dân nhất thể tuân thủ. Tojo còn thẳng thắn nói với ông Uông rằng sự tồn vong của Nhật Bản không biết thế nào, ông Uông thấy Nhật Bản trong cơn nguy nan như vậy thật tâm, bèn tự động nói muốn tuyên chiến với Anh Mỹ, Tojo còn khuyên can ông ấy. Ông Uông là đại hiệp, nhưng bậc quân vương nên như đạo trời không thân sơ. Ông Uông về Nam Kinh, triệu kiến tôi, nói kiến giải trong thư lần trước của tôi rất hay, nhưng tôi trực diện bày tỏ không tán thành tuyên chiến với Anh Mỹ, ông Uông nghe xong bèn không vui. Đây là lần cuối cùng tôi gặp riêng ông Uông, sau đó tuy vẫn còn vài lần gặp mặt, nhưng đó là ở nơi họp hành và yến tiệc.

Nhưng phu nhân Uông thì tôi vẫn đến lúc lại đi thăm bà ấy. Có lần tôi nói: "Khi phong trào hòa bình mới bắt đầu, tôi đứng vị trí thứ năm, thứ sáu, bây giờ thì danh đã rớt khỏi bảng vàng, lại còn ngoài bảng vàng nữa." Phu nhân Uông nói: "Vì cậu lúc nào cũng muốn tạo phản." Bà ấy nói với tôi vài lần, muốn tôi quay lại bên cạnh ông Uông làm cơ yếu bí thư, vì ông Uông gần đây thường nổi giận với phòng bí thư. Nhưng tôi nghĩ lại vẫn không đi. Em trai của phu nhân Uông là Trần Diệu Tổ làm Chủ tịch tỉnh Quảng Đông, phu nhân Uông muốn chăm sóc cả hai bên, bà thấy tôi cái gì cũng không nghe lời, nhưng trong lòng bà luôn có tôi, nói: "Cậu vẫn là đi Quảng Đông với tôi", lại giải thích: "Quảng Đông là của tôi, cậu đi không cần quản ai cả, chỉ đại diện tôi làm việc." Tôi cũng nghĩ ngợi rồi không đi.

Tôi làm ủy viên trung ương Quốc dân đảng và ủy viên kinh tế toàn quốc quá nhàn rỗi, cũng muốn làm việc, hơn nữa trong bạn bè có người biết chuyện này chuyện kia khuyên bảo tôi, nhưng cấp trên của tôi đến nay chỉ có ông Uông, ngoài ra chỉ có Lâm Bách Sinh là tôi còn nể vài phần, cùng lắm là thương lượng với Trần Công Bác xem sao. Công Bác liền trưng cầu ý kiến tôi xem có muốn làm Cục trưởng Cục Đất đai thành phố đặc biệt Nam Kinh không, tôi hồi thư cho Công Bác, chỉ nói: "Mưu tính với người nhà, người nhà bảo không được, làm sao anh đi làm cấp dưới của Chu Học Xương được." Công Bác rất giận, cũng viết thư mắng tôi sao lại nghe lời đàn bà.

Trong Tây Du Ký, Tề Thiên Đại Thánh trên trời không ai quản thúc, sợ ông ta gây chuyện, có Thái Bạch Kim Tinh tâu với Ngọc Hoàng, bảo ông ta ở trong vườn, quản lý bàn đào cũng tốt, tình hình của tôi có chút giống vậy. Một hôm Quách Tú Phong đến thăm tôi, Quách là người làm Thứ trưởng Bộ Tuyên truyền sau tôi, anh ta nói với tôi, ông Uông vẫn quan tâm cậu đấy, Bộ trưởng Lâm bảo tôi đến thương lượng, mời cậu viết bài cho tờ Trung ương Đạo báo, 5.000 đồng một bài. Tôi thử viết một bài, rốt cuộc không được đăng, mặc dù vẫn trả tiền như thường. Tôi với chính phủ Uông muốn thân cận cũng không được nữa.

Tôi chỉ đành rời bỏ chính phủ Uông, mới thấy được cái lớn lao của lịch sử Trung Quốc, nhưng tôi vẫn chưa thể quyết tuyệt. Tôi cũng không phải không muốn nhượng bộ, đối với tôi đã đến tận cùng của sự nhượng bộ rồi. Mà vợ chồng ông Uông vẫn quan tâm tôi như thế, đối đãi với tôi phải kể là nhân chí nghĩa tận, nên sau này dù kết quả vẫn là chia tay, nhưng cũng không có gì hối tiếc. Mạnh Tử rời nước Tề, hành trình chậm rãi, đến khi biết vua Tề cuối cùng không dùng mình, rồi sau đó mới có chí ra đi một cách hào sảng, còn bài thơ Lục Châu của người Đường thì có câu "Từ quân khứ quân chung bất nhẫn, đồ lao yểm mệ thương hồng phấn", người Trung Quốc đối với tình cảm nam nữ cũng như bậc thánh hiền.

Hai. Nam Kinh thoáng chốc đã đến tháng 11, tôi ở nhà không nghĩ ngợi gì. Cũng là chuyện đã định, bỗng một buổi chiều muộn Quách Tú Phong lại đến thăm tôi, chính từ nguyên nhân này, có câu rằng: "Nơi đất khách lưu giữ tri kỷ, bên mình dấy đao binh, ân nghĩa chủ cũ đứt đoạn, giang hồ nhật nguyệt mới."

Lại nói ngày hôm đó tôi với Quách Tú Phong bèn dời bàn ghế ra ngoài sân, hai người ngồi nói chuyện, cỏ khô nắng tà, chỉ cảm thấy đối với người trước mắt có một sự thân thiết. Ý đến của anh ta, là Đại sứ quán Nhật Bản gần đây có một buổi tọa đàm, tổ chức vào thứ Bảy hằng tuần, muốn anh ta chuyển lời hy vọng tôi tham dự, hỏi tôi tối nay đi cùng luôn có được không? Tôi nói: "Để ý họ làm gì, cậu cũng đừng đi, hay là hai chúng ta chơi với nhau đi." Nhưng đi Hồ Huyền Vũ thì đã quá muộn, ngoài ra cũng không nghĩ ra chỗ nào, tôi giữ anh ta ngồi thêm một lúc, chỉ đành luyến tiếc bóng nắng đang nhạt dần, trong lòng cũng không nói nhiều. Được rồi, tôi liền đi cùng anh ta.

Buổi tọa đàm đó là ở nhà của Bí thư quan nhất đẳng Đại sứ quán Nhật Bản là Shimizu Tozo, Bộ trưởng Tư pháp Hành chính La Quân Cường, Bộ trưởng Lương thực Cố Bảo Hành, Đại sứ trú Mãn Châu quốc Trần Tế Thành v.v. đã đến trước chúng tôi. Bộ trưởng Tuyên truyền Lâm Bách Sinh sau đó mới đến. Người Nhật chỉ có Shimizu và Ikeda mới được điều từ Hoa Bắc đến, Shimizu giới thiệu anh ta cho tôi, tôi ngay cả tên cũng không để tâm. Mọi người ngồi quay quanh một bàn cùng dự tiệc, tôi ban đầu chỉ uống rượu không mở miệng. Nghe thấy Shimizu hỏi: "Hiến binh Nhật kiểm tra hiện trạng ở cổng thành và nhà ga, nhân dân Trung Quốc có thông cảm không?" Trần Tế Thành đáp: "Trung Nhật đã thân thiện một nhà, đương nhiên thông cảm." Tôi không kìm được liền lên tiếng: "Tôi nói là không thông cảm. Ví dụ hiến binh Trung Quốc kiểm tra ga tàu ở Tokyo, Osaka, người Nhật ít nhất là ông Shimizu cũng không vui." Shimizu thở dài nói: "Tóm lại lúc đầu hai nước không nên đánh nhau." Chủ đề chuyển sang cuộc chiến tranh những năm gần đây. La Quân Cường kia, quá khứ là bí thư của ông Tưởng, ông ta thuật lại sự hỗn loạn khi rút lui khỏi Nam Kinh, và lúc mới đến Vũ Hán bố trí chưa ổn định, lúc bấy giờ quân Nhật không đuổi gấp thật là một sai lầm lớn, nếu lúc bấy giờ bám sát đuổi theo, không chỉ Vũ Hán lập tức thất thủ, ngay cả việc muốn rút về Trùng Khánh cũng không kịp xoay xở, đã sớm một lần kết thúc chiến tranh rồi. Tôi nghe xong nổi giận, nói: "Lịch sử một bút định đoạt, nhưng không phù phiếm như ông nói, Trung Quốc không vong tất có ý trời, đâu phải ở một chiến lược được mất?" Mọi người ngồi đó nhất thời im bặt.

Ăn cơm xong vào phòng khách nói chuyện tiếp. Quách Tú Phong nói, hy vọng Nhật Bản bãi bỏ sự kiểm soát đối với Trung ương Thông tấn xã, Ikeda mới đến liền quát rằng: "Chuyện này vốn không có quy định ràng buộc, nhưng Nhật Bản muốn làm thế thì đã làm thế rồi, các ông chỉ biết cầu xin, uổng cho ông là trưởng quan của Chính phủ Quốc dân!" Quách bị nói đến đỏ mặt. Tôi nghĩ người này ngược lại thật biết tôn trọng Trung Quốc, nhưng anh ta cũng đừng quá coi thường người khác, tôi liền ấp ủ ý định muốn đấu với anh ta một trận. Vừa vặn Cố Bảo Hành hỏi lương thực thời chiến của Nhật có thể tự cấp không, Ikeda đáp, hoàn toàn tự cấp, không dựa vào gạo nước ngoài. Tôi liền bác bỏ anh ta, dẫn một bài tản văn Nhật gần đây làm chứng. Bài văn đó vốn là để tuyên truyền khắc khổ phụng công, viết về một giáo sư đổ bệnh, người thân gửi đến 5 đấu gạo, cô con gái chuyên dành lại cho cha ăn, ông ăn xong thở dài nói, hôm nay ta mới biết vị của gạo Nhật ngon. Tôi nói: "Có thể thấy trong nước Nhật đã không dễ gì ăn được gạo Nhật." Tôi nhân đó trách Ikeda: "Chiến tranh Trung Nhật đến nay đã sáu năm, không nên lại nói lời không thành thực như vậy." Ikeda lúc đó mặt đỏ bừng, chỉ mỉm cười. Tôi cũng theo đó mà thích sự thành thật của anh ta. Tan cuộc anh ta đi đến trước mặt tôi, đưa cho tôi một tấm danh thiếp, trên in chữ Ikeda Atsunori.

Hôm sau Ikeda đến thăm. Anh ta 36 tuổi, kém tôi hai tuổi, sinh ra mày kiếm mặt đỏ, nét nào ra nét nấy, đúng là tướng anh hùng, mặc một bộ vest xanh tím than, màu xanh tím than đó hơi pha xanh lam bảo thạch, khiến cả người anh ta đều có nét mới lạ. Tôi thấy anh ta bước vào, liên tưởng đến anh tư của tôi hồi nhỏ từ ruộng đồng trở về, vừa bước vào nhà, chỉ thấy trong nhà đầy người anh ta. Từ đó bắt đầu, Ikeda cứ ba năm ngày lại đến một lần, tôi cũng dần dần đi lại thăm anh ta.

Quen biết Ikeda mới một tuần, một ngày anh ta đến nhà tôi, thấy bản thảo bày trên bàn, anh ta hỏi có thể cho xem được không, tôi nghĩ một chút anh ta là người Nhật, nhưng cũng không sợ, nói "cũng được". Đó là tôi cảm nhận về tờ cung khai của Trung vương Lý Tú Thành khi Thái Bình Thiên Quốc thất bại, tôi sau này chạy trốn, cũng muốn để lại một bài văn như thế trên đời, trong văn tường thuật sự việc phong trào hòa bình trái ý muốn, kết luận chủ nghĩa đế quốc Nhật tất bại, mà chính phủ Nam Kinh cũng sụp đổ, muốn cứu vãn trừ phi Nhật Bản Showa Duy Tân, quyết đoán rút quân khỏi Trung Quốc. Còn Trung Quốc thì triệu tập hội nghị quốc dân, như Tôn tiên sinh năm đó. Tôi viết ba ngày vừa viết xong, tổng cộng 11.000 chữ, không phải để công bố. Ikeda đọc vài trang, hỏi có thể mang về xem không, tôi lại nghĩ anh ta là người Nhật, nhưng tôi không thích trên đời có quá nhiều bí mật nghiêm trọng, vẫn đáp anh ta "cũng được".

Nào ngờ Ikeda mang về trong một đêm đã dịch sang tiếng Nhật, đưa cho Đại sứ Tani xem, Đại sứ Tani lại chuyển đến Bộ Ngoại giao Tokyo, ngay cả Konoe Fumimaro và Ishiwara Kanji họ đều xem. Bài văn này còn được các sĩ quan quân Nhật phái khiển tại Hoa chuyền tay nhau xem. Ikeda đến nói với tôi những điều này, mặt anh ta lộ vẻ vui mừng, còn nói Đại sứ Tani hôm nay cũng đưa bài văn này của cậu cho ông Uông xem rồi. Tôi nghĩ đưa cho ông Uông xem thì không ổn, nhưng cũng được.

Tôi nghĩ muốn đến Thượng Hải lánh một chút, nhưng đại nạn ập đến tôi cũng không thích thấy mình hoảng loạn. Cứ thế lại qua bốn năm ngày. Một buổi chiều muộn, tản bộ cùng Ikeda đi qua trước cửa công quán Lâm Bách Sinh, Ikeda nói: "Sự uy nghiêm sừng sững thế này thực ra nực cười, nhà các đại thần Nhật Bản chúng tôi đều rất đơn giản." Tôi nói: "Anh cũng đừng coi thường, chính phủ Nam Kinh muốn bắt tôi, vẫn có cái sức mạnh này đấy." Ikeda nghe xong không hiểu. Hai người đi đến Ưng Dương Doanh, nhà Ikeda ở gần đó, trong ráng chiều tà cỏ cây, ráng đỏ nửa bầu trời như giao long, lòng tôi hoang vắng, lúc chia tay nói: "Giai đoạn này tôi muốn ngày nào cũng đến gặp anh, nếu tôi đi Thượng Hải, nhất định thông báo cho anh, nếu tôi có một ngày không đến gặp anh, anh phải đến gặp tôi." Ikeda đáp "Được". Tôi không nói toạc ra, vì tôi không muốn kinh động người đời.

Ngày 7 tháng 12, Lâm Bách Sinh mời tôi 3 giờ chiều đến nhà ông ta, trong lòng tôi có chút cảm giác, không phải tôi có tài dự cảm đặc biệt, mà chỉ vì tôi coi trọng hiện thế, không dám ngạo mạn. Nhưng tôi không lộ sắc trước mặt Anh Đệ, chỉ lúc thay áo sơ mi thắt cà vạt trong phòng dặn cô ấy: "Anh đến nhà Lâm Bách Sinh, nếu đến tối không về, em liền đi thông báo cho ông Ikeda." Cô ấy tuy đồng ý, cũng không để tâm. Đến khi đến nhà Lâm Bách Sinh, ngồi trong phòng khách 5 phút, không thấy Bách Sinh ra, tôi trong lòng không vui, đứng dậy muốn đi, phó quan của ông ta bằng mọi giá mời tôi đợi thêm một lát, lại đợi thêm 5 phút, thì thấy một gã bặm trợn bước vào, mời tôi ra ngồi lên một chiếc xe đặc vụ rồi lái đi mất, hóa ra là lệnh bắt tôi của ông Uông.

Xe chạy đến một nơi, là một căn nhà kiểu tây, liền có bảo vệ mở hai cánh cửa sắt lớn, cho xe vào trong rồi ngay lập tức đóng chặt lại. Tôi bị sắp xếp ở phòng trực, đợi bên trong đang tạm thời đóng cũi giam. Tôi không biết đây là cơ quan đặc vụ của Tô Thành Đức ở số 12 đường Thượng Hải, hỏi bảo vệ chỉ đáp là Công quán Tào. Sinh tử quả nhiên là việc lớn, bây giờ thực sự thân vào lửa nước, mệnh như gà, tôi lặng lẽ ngồi, nhưng cứ có 10 phút là trên người tự nhiên run lên, muốn kìm chế cũng không được, tôi quẹt diêm hút thuốc, tay cũng run bần bật, tôi nổi giận với chính mình, lúc đó mới ngừng run. Ngồi ở phòng trực khoảng một tiếng đồng hồ, thì đưa cơm tối đến, là một bát lớn cơm gạo lứt, một bát nhỏ canh củ cải, tôi cũng ăn chậm rãi hết sạch. Đến khi phòng giam bên trong đóng xong, tôi liền bị nhốt vào trong đó.

Trong phòng giam một cái nệm đất, một bàn một ghế, một ngọn đèn điện, cửa sổ đều đóng kín, cửa phòng khóa chặt, một người cầm súng đứng ngoài cửa phòng canh giữ. Tôi không kìm được đưa tay sờ vào tường, muốn biết nó có kiên cố không. Tôi nghĩ lần này đại khái là chết rồi, dưới đất nhặt được một chiếc kim, khắc lên mặt bàn một bài thơ bạch thoại: "Hoa ơi, lấy sự tươi mới của ngươi, bù đắp cho sự đoản mệnh của ngươi nhé." Cứ như vậy mà tâm tư ngang tàn, một đêm không nói gì.

Nhưng sáng hôm sau thức dậy, tôi liền ước lượng thế cục, trừ phi ông Uông giết tôi ngay lập tức, nếu qua ba ngày, ông ấy muốn giết tôi cũng không thể nữa, tôi liệu ba ngày này ông ấy còn phải điều tra, như vậy tôi ngược lại muốn đấu trí với ông Uông một chút. Tử Dạ Ca: "Tiểu hí đa đường đột, tương liên đắc kỷ thời." Thực ra tôi đấu với ông Uông, thậm chí đấu với Chu Phật Hải đấu Lý Sĩ Quần, đều là một loại tâm tình ngưỡng mộ đối với người đời, giống như nỗi oán hận thân thương.

Anh Đệ tối đó đợi đến 9 giờ thấy tôi không về nhà, liền đi tìm Ikeda. Ikeda là người ruột thẳng, đôi khi nhìn sự việc lại thiếu linh hoạt, cần có người nhắc, Anh Đệ thì trẻ tuổi chưa trải sự đời, cô ấy nói năng hùng hồn đầy lý lẽ, Ikeda bèn vùng dậy, trong đêm cùng Shimizu đi gặp Đại sứ Tani, Đại sứ Tani lại phái anh ta liên lạc với Tổng tư lệnh bộ và Hiến binh tư lệnh bộ, một mặt ra lệnh cho Shimizu gọi điện trước cho Lâm Bách Sinh, muốn ông ta bảo đảm an toàn tính mạng cho tôi. Hôm sau, phía đại sứ quán có Shimizu và Ikeda, phía Tổng tư lệnh bộ có Sanashina báo đạo bộ trưởng, phía Hiến binh đội cókhóa trưởng Nishikawabata, hội nghị cứu viện. Nhưng việc này là nội chính của Trung Quốc, không thể can thiệp ngoại giao, hơn nữa nội các Tojo vừa mới nói muốn tôn trọng Chính phủ Quốc dân, nhất là phải tránh không được bất kính với ông Uông, nên chỉ có thể đổ trách nhiệm lên Lâm Bách Sinh, do Shimizu đại diện ba bên khuyên bảo ông ta.

Tối đó Lâm Bách Sinh cùng Trần Xuân Phố đến nơi tôi bị giam, đưa tôi ra ngoài lên phòng làm việc của chủ nhiệm ở trên lầu hỏi chuyện. Bách Sinh hỏi tôi có bối cảnh và tổ chức gì, có liên kết với Chu Phật Hải không, tôi đáp: "Không có, Phật Hải tôi càng vốn coi thường con người đó." Trần Xuân Phố hỏi: "Cậu trong văn nói Chính phủ Quốc dân không thể đại diện cho Trung Quốc?" Tôi đáp: "Trung Quốc là một chỉnh thể, nay một bên đang kháng chiến, đương nhiên không thể đại diện." Ông ta gật đầu. Lại hỏi: "Nhưng cậu nói Nhật Bản tất bại, Chính phủ Quốc dân tất vong?" Tôi đáp: "Đây là tôi cùng Trần tiên sinh tán gẫu cũng nói như thế." Ông ta lại gật đầu. Xuân Phố rốt cuộc là người hậu đạo. Ông Uông muốn Xuân Phố đi cùng, cũng là đối với tôi còn có thiện tâm. Bách Sinh bèn nói: "Cậu không nói cho tôi và Xuân Phố, phu nhân Uông vẫn đối tốt với cậu, cậu có thể viết thư cho phu nhân Uông hối lỗi, việc này coi như kết thúc, ngày mai tôi phái người đến lấy thư trình lên cho cậu."

Họ đi rồi, tôi về phòng giam, thấy giấy bút đã đưa đến. Tôi hiểu Bách Sinh muốn tôi viết bức thư này là để có thể đưa cho người Nhật xem, rằng các người coi Hồ Lan Thành là quốc sĩ, hắn vốn dĩ tẻ nhạt thế này đây. Nhưng tôi viết rất ngắn: "Kính gửi phu nhân Uông: Lan Thành nhận được sự tri ngộ của phu nhân, cho rằng chí hướng bình thường có thể thực hiện được ở hiện tại, nào ngờ thân hãm ngục tù, để phu nhân lo lắng, trong lòng canh cánh khôn nguôi. Vẫn chúc phu nhân bảo trọng. Vãn sinh Lan Thành kính bút. Trung Hoa Dân Quốc năm thứ 32, ngày 9 tháng 12."

Bách Sinh bất lực. Ông ta hỏi: "Sanashina báo đạo bộ trưởng có quan hệ gì với cậu?" Tôi đáp chưa từng gặp mặt. Ngoài ra ông ta còn nêu ra vài người Nhật, nhưng tôi thực sự chỉ biết Shimizu và Ikeda. Bách Sinh không tin, nói: "Nhưng họ bây giờ muốn cứu cậu." Tôi đáp: "Việc này tôi cũng không biết, tôi bị giam ở đây ngay cả gia thuộc cũng không được phép gặp." Bách Sinh bèn dùng lời lẽ tốt khuyên tôi: "Huynh Lan Thành là người một nhà, việc lần này ông Uông cũng chẳng qua chỉ là muốn hỏi rõ tình hình, tùy lúc có thể thả ra, nhưng bây giờ xen vào người Nhật, biến thành khó xử, ngược lại thành nguy hiểm cho cậu. Cậu viết thư cho Sanashina bọn họ, bảo họ ngừng cứu viện, cậu thấy thế nào?" Tôi đáp: "Tôi không thể bảo họ cứu viện, cũng không thể bảo họ không cứu viện." Bách Sinh lại nói, tôi bèn dứt khoát nói rõ với ông ta: "Ông Lâm, tôi quyết định không viết, vì viết thì tôi phải chết, không viết thì tôi được sống."

Tôi việc này có lẽ đã vu khống nặng nề cho ông Uông, ông Uông giao tôi cho Bách Sinh, Xuân Phố tra xét, ý định ban đầu không chắc đã muốn giết tôi, nhưng Bách Sinh rõ ràng không hiểu ý ông Uông. Tôi thà đấu mà chết cũng không thể đem tính mạng gửi gắm vào sự khoan dung của người khác, thậm chí là của ông Uông. Bách Sinh từ đó không đến nữa. Một tuần sau, Tô Thành Đức đến, ông ta gửi cho tôi đồ hộp, và dặn bảo vệ hằng ngày cung cấp thuốc lá cho tôi, lại cho phép nhà tôi gửi chăn bông đến. Tôi còn có thể hoạt động trên bãi cỏ ngoài phòng, và bảo vệ cũng quen thân rồi, thường đến phòng đội trưởng uống trà viết chữ đại tự. Nơi đây tuy cách biệt, nhưng bên ngoài bức tường cao có người mở radio, tôi mỗi lần nghe tiếng phát thanh, trong lòng luôn vui mừng, vì tôi dù thế nào, thì thiên hạ thế giới bên ngoài vẫn còn, và gần đây tôi đã biết mình sẽ không đến nỗi bị giết.

Phía Nhật Bản bên ngoài một mực ép Lâm Bách Sinh, Bách Sinh cuối cùng lấy bức thư ông Uông viết cho ông ta ra để chống đỡ, trong thư có tội trạng của tôi, thậm chí nói tôi nhận tiền trợ cấp của Trùng Khánh mỗi tháng 50 vạn đồng, Bách Sinh làm vậy, biến thành đại diện ông Uông tố cáo tôi với Nhật, ông ta thật sự có lỗi với ông Uông. Cứ kéo dài như vậy, cho đến đêm trừ tịch. Ngày đó Ikeda họp xong bi phẫn về nhà, liền gọi vợ: "Cô mang súng lục của tôi lại đây cho tôi, vì Hồ Lan Thành hôm nay tôi phải dùng." Sự phục tùng của phụ nữ Nhật, đành lấy súng đưa cho anh ta. Ikeda mang súng lục, trước đến Hiến binh đội gặpkhóa trưởng Nishikawabata, nói với ông ta: "Vụ án Hồ Lan Thành, tôi ngồi nhìn là thất tín với người Trung Quốc, muốn cứu lại nói không thể dùng phương thức ngoại giao, bây giờ tôi liền đi số 12 đường Thượng Hải giải phóng Hồ thị, bảo vệ bên đó tất sẽ ngăn cản, tôi liền nổ súng, họ đương nhiên bắn trả, tôi không chết cũng bị thương, tôi là nhân viên Đại sứ quán Nhật Bản, ông liền có lý do xuất động hiến binh bao vây, cứu Hồ thị ra." Lúc đó Nishikawabata bị cảm động, nói: "Không cần cậu đi, tôi cũng có thể làm như vậy." Sĩ quan Nhật làm sai việc chịu trừng phạt, cũng chỉ là điều chuyển, không phải như Ikeda phải hy sinh tính mạng. Ikeda hỏi ông ta liệu có cần phải xin chỉ thị của Hiến binh tư lệnh không, ông ta nói không cần xin chỉ thị, giờ phút này ông ta có thể hạ lệnh, vào 2 giờ chiều xuất động vũ trang.

Ikeda cùng Nishikawabata hẹn ước xong, mới quay lại báo cáo với Đại sứ Tani. Đại sứ Tani nói, hiến binh có quyết tâm này, sự việc dễ xử lý rồi, cậu vẫn là nên đi cảnh cáo Lâm Bách Sinh trước, họ chịu thả Hồ thị là tốt nhất. Ikeda liền đến nhà Bách Sinh, lúc đó đã qua trưa, nói với ông ta đến 2 giờ chiều không thả, hiến binh sẽ xuất động vũ trang. Bách Sinh lúc này mới kinh hoảng, vội đến Công quán Giang, lấy được lệnh của ông Uông quay về, trên viết lập tức thả Hồ Lan Thành, đưa cho Ikeda xem, phái Quách Tú Phong đón tôi ra tù. Một mặt Ikeda cũng chuẩn bị xe của đại sứ quán đến đón. Ông Uông vẫn muốn tôi viết một bức thư hối lỗi, tôi cũng liền viết. Tôi ngồi xe của Ikeda, về nhà đã 4 giờ 30 phút, Anh Đệ và vợ Hồ Kim Nhân là Ân Huyên đang làm chè trôi nước ở trước hiên. Tôi ở trong ngục tổng cộng 48 ngày. Làm đến mức này, hẳn không phải là ý định của tôi, và cũng không phải ý định của ông Uông, mà là duyên phận của tôi với chính phủ Nam Kinh đã tận thì rời đi.

Ba. Sau khi tôi về nhà, Nishikawabatakhóa trưởng phái sáu hiến binh đến bảo vệ, hai người ở trong nhà, bốn người tuần tra ở ngõ trước ngõ sau, hơn nữa cảnh cáo người của Lâm Bách Sinh không được đến tiếp xúc. Tôi ba lần bốn lượt từ chối hiến binh, tự biết cũng sẽ không gặp ám toán nữa. Hôm sau chính là mùng một Tết âm lịch, năm mới tôi chỉ dành cả ngày đưa vợ con cùng vợ chồng Hồ Kim Nhân, Ân Huyên đi dạo phố Miếu Phu Tử.

Tôi thích sự náo nhiệt thế tục của quán cơm Bắc Kinh. Dưới lầu thông qua trước quầy thu ngân, lên xuống cầu thang, chỉ nghe thấy tiếng xướng họa liên hồi đón khách tiễn khách. Phòng trong dưới lầu bếp núc, lửa bếp ào ào, xẻng chảo lạch cạch, vang dội khắp bốn bức tường. Trên lầu tiếng bát đĩa vô số, tiểu nhị xướng món trước mặt khách, bếp dưới lầu đáp lại, trên lầu điểm bát đĩa tính toán báo số, chủ quán dưới lầu đáp ứng. Món rượu được bê lên, hơi nóng nghi ngút, khách đầy bàn đoán quyền ồn ào cười nói. Kịch cũ Trung Quốc khai mạc nhất định đánh một hồi Tướng Quân Lệnh, chiêng trống ầm ĩ, đập tan hết cặn bã tư tưởng tình cảm của con người, rồi mới nghe kịch ăn cơm, quán cơm Bắc Kinh cũng ồn ào như thế mà lại không phải là tiếng ồn, làm cho việc ăn uống trở nên có tiếng có sắc. Sắc trời ngũ hoa, có thể chỉ là một đạo quang huy, âm nhạc cũng có thể là một mảnh quang minh khoáng đạt, máy móc lao động phức tạp của xã hội hiện đại huyên náo, một khi đến với văn minh Trung Quốc, cũng tất có thể làm cho sản nghiệp trở nên có tiếng có sắc như thế này.

Tôi cũng đồng thời thích trà lầu ở Miếu Phu Tử, nước sôi không tính tiền, đến cả mặt bàn cũng từng lần từng lần dùng nước sôi dội rửa, điểm tâm gọi món phong phú giá rẻ, khiến người ta không nảy sinh tâm bủn xỉn, mua bán đúng giá cũng có thể mang lại cho người ta cảm giác hào sảng như thế này, đây thật sự phải có bản lĩnh. Loại trà lầu này người phái mới ít đến, ngoài ra người thượng trung hạ tam đẳng đều đến, họ đến đây gặp gỡ, chỗ ngồi và một hai loại ăn uống đơn giản đều bình đẳng, đúng là sựHi hi của thứ dân chỉ Trung Quốc mới có. Tiểu nhị của loại trà lầu này cũng giống tiểu nhị quán cơm Bắc Kinh, họ thực sự đang chiêu đãi khách, không cảm thấy đó là tôi tớ. Tôi dạo chơi như thế này, rất may mắn mình có một sự xa lạ đối với chính trị, hơn nữa đối với dân gian cũng có một sự xa lạ. Bạch Xà trong Bạch Xà Truyện, bà ấy trong ban tiên Dao Trì không hợp chuẩn, đến nhân gian làm con dâu lại trượt, tôi đại khái cũng mang vài phần yêu khí. Nhưng chuyện trên trời nhân gian, lại cứ hay có liên quan đến Bạch Xà. Đại sứ Tani bày tiệc ép kinh cho tôi, tôi cũng lại muốn nói chuyện chính trị, mời ông ấy nghĩ cách mở khóa phong tỏa vận tải nội hà, bãi bỏ kiểm tra của hiến binh Nhật tại cửa thành và nhà ga. Ngày 1 tháng 2, quân Nhật tuyên bố cửa thành và nhà ga quy về cảnh sát Trung Quốc duy trì trật tự, thế là tôi đến Thượng Hải.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.