Kim Sinh Kim Thế

Lượt đọc: 304 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Tân Ký Cổ Kính

❊ ❊ ❊

Thổ ngữ quê tôi, thấy những việc không hợp lễ nghĩa, có thể rước họa vào thân thì gọi là "tội quá bách lạt" (tội lỗi tày trời); lại thấy những việc thê thảm tàn nhẫn thì gọi là "tàn nhẫn đáp sát" (tàn nhẫn tột cùng). "Tội quá bách lạt" thông thường là khi đến nhà người ta làm khách, thấy bề trên bưng trà tới, vội vàng đứng dậy đón lấy, miệng thốt lời khiêm nhường khách sáo, nhưng đôi khi cũng dùng để chỉ sự thê thảm đáng thương, ý nghĩa tương đương với "tàn nhẫn đáp sát". Vốn dĩ cũng là thế cả, mọi chuyện thê thảm phần lớn đều xuất phát từ việc bất tuân lễ nghĩa.

Trẻ con làng Hồ cãi nhau, trước tiên là khẩu chiến, nói: "Cái bánh nướng hôm qua tao cho mày phải trả lại đấy!" Lúc này đối phương phần lớn đều lầm lì không nói, vì không trả nổi. Nhưng cũng có kẻ chống trả, nói: "Thế thì hạt đậu rang mày ăn rồi cũng trả lại đây!" Thế là bèn đưa ngón tay kéo mi mắt dưới của mình xuống để chế giễu đối phương, miệng nói: "Mặt dày chưa kìa! Mặt dày chưa kìa!" Cứ thế, một đứa nổi nóng là lao vào đánh nhau túm lấy. Hoặc đôi khi chẳng đánh nhau, mà là cúi đầu vái lạy đối phương, bởi vì bị vái là chuyện mang tội, sẽ bị vái cho chết tươi. Lúc đó kẻ bị vái vô cùng hoảng hốt, vội quay lưng đi để biểu thị không nhận. Hoặc có khi hai đứa trẻ đứng cách nhau thật xa, ngăn bởi con đường lớn, mỗi đứa dựa vào cửa nhà mình, mày vái tao lại vái. Đấu không lại nữa, thì đi mách mẹ của đối phương.

Thậm chí người lớn, như ông bố chồng của nhà nào đó bị con dâu bất hiếu, ngược đãi đến mức không còn ra thể thống con người nữa, ông liền liều mạng quỳ sụp xuống đất vái lạy cháu trai, người con dâu ấy quả nhiên cũng hoảng hốt, lao ra giật xốc đứa cháu lại. Người xung quanh đều không bênh vực người con dâu đó, nhưng vị lão nhân kia lại dùng một chiêu tuyệt tình như thế, ai nhìn vào cũng thấy không ra làm sao cả. Chỉ có điều loại chuyện này ngàn người mới có một.

Cái câu định vái cho đối phương chết tươi này nghe rất buồn cười, thế nhưng ngay cả trong tuồng Thiệu Hưng cũng làm như vậy. Không nhớ rõ tên vở tuồng là gì, chỉ biết có một nữ tướng tên là Bách Hoa Nữ, trên trận tiền dùng thương đâm chết rùa tinh, treo lên đầu thành bêu rêu. Con rùa tinh ấy có một sư phụ, cảm thấy vô cùng nhục nhã, bèn dùng lời lẽ khuyên giải Bách Hoa Nữ. Nữ tướng ấy lại quá trẻ trung xinh đẹp nên cậy mạnh, vừa nhìn thấy vị lão tăng mặc áo cà sa vải thô màu vàng đất, tay cầm phất trần, vừa nghe nói đó là sư phụ của rùa tinh, liền mắng hắn là loài lông rậm sừng dài. Câu nói này đã chạm đến nỗi đau của lão tăng, bởi vì hắn chính là con khỉ già tu luyện ngàn năm trên núi Nga Mi. Vốn dĩ hắn đã từ bỏ việc sát sinh, lại thêm không hề bao che cho đồ đệ, thế nhưng Bách Hoa Nữ lại dùng lời lẽ tổn thương hắn như vậy, còn múa thương ép tới, hắn cũng nổi giận, nhưng chỉ dùng phất trần gạt ngọn thương ra, để Bách Hoa Nữ thu binh về thành.

Hồi nhỏ tôi xem tuồng luôn đứng về phía nữ tướng, chỉ vì bộ chiến bào đẹp tuyệt trần, trên mão đính hai chiếc lông trĩ dài thòng, hơn nữa những cái tên như Song Dương Công Chúa, Phàn Lê Hoa, Bách Hoa Nữ nghe cũng rất hay. Ngay cả người soạn tuồng cũng có tâm tư giống hệt tôi, lúc nào nữ tướng bản lĩnh cũng cao cường hơn hẳn nam tướng. Duy chỉ có lần này, tôi lại thấy Bách Hoa Nữ đuối lý, đồng tình với vị lão tăng nọ, nhưng vẫn hy vọng ông ta nương tay với Bách Hoa Nữ.

Thế nhưng vị lão tăng càng nghĩ càng giận, ông ta về trại nặn một hình nhân bằng rơm, đặt lên pháp đàn, sau khi vái lạy nó xong liền giương cung bắn một phát, Bách Hoa Nữ trong thành lập tức thấy nhói đau trong ngực. Cứ như vậy phải vái đủ bảy bảy bốn mươi chín ngày, mỗi ngày bắn một mũi tên. Đến ngày thứ tư mươi tám, Bách Hoa Nữ đã thoi thóp gần chết, may nhờ sư tỷ của cô từ chỗ Lê Sơn Lão Mẫu chạy đến, lẻn vào pháp đàn ôm becái hình nhân đi, vào thành cứu sống Bách Hoa Nữ. Lúc trước thấy vị lão tăng vái lạy xong rồi bắn một mũi tên, trên sân khấu vang lên một hồi chiêng trống, tôi lúc ấy vô cùng kinh hoàng đau xót; đến khi thấy ông ta lại đang vái lạy, tôi cực kỳ lo lắng, chỉ cảm thấy trên đời không có gì hiểm ác hơn thế này nữa, tôi căm ghét vị lão tăng ấy đến tận xương tủy. Đợi khi sư tỷ ôm hình nhân đi rồi, tôi mới thấy nhẹ nhõm trong lòng. Lần này vị lão tăng vái lạy xong đứng dậy định bắn, nhưng lại chẳng thấy hình nhân đâu nữa, sự hoảng loạn túng quẫn của ông ta không nhận được chút đồng tình nào từ tôi, thậm chí tôi còn chẳng thèm mừng giùm cho họa của kẻ khác.

Vái lạy là để hành lễ, trái lễ mà vái lạy, quả nhiên không còn gì bất tường hơn thế. Nhân dân Trung Quốc suy cho cùng vẫn rất thông minh, vừa thấy Đảng Cộng sản mặt tươi mày cười nói là vì nhân dân phục vụ, liền biết ngay là hắn sắp chuẩn bị vái lạy tới nơi rồi, bèn hoảng hốt vội vàng muốn né tránh, nhưng giờ đây có trốn cũng không thoát, đành phải học theo hai đứa trẻ con vái lạy lẫn nhau: Đảng Cộng sản muốn vái cho nhân dân chết tươi, nhân dân muốn vái cho Đảng Cộng sản chết tươi, thế nhưng vẫn phải có vị sư tỷ từ trên pháp đàn của Đảng Cộng sản ôm hình nhân ra ngoài.

Nhân dân Trung Quốc từ trước đến nay vô cùng cẩn trọng chuyện bùa chú quỷ quái, sợ hồn phách thất lạc hoặc bị câu mất. Đảng Cộng sản là học theo phương pháp của người phương Tây, người phương Tây thì linh hồn của họ đều đã đăng ký ở chỗ Thượng đế, không có dị nghị gì; còn những nông nô trong tiểu thuyết "Những linh hồn chết" của nước Nga chết rồi mà linh hồn vẫn bị đem bán ngược bán xu, không được giải thoát. Thế mà hiện tại, chứng minh thư nhân dân do Đảng Cộng sản thực hiện cũng chính là thứ như vậy. Cho dù thế, nhân dân Trung Quốc vẫn phải gọi hồn để đưa nó trở về.

Quê tôi gọi hồn là khi trẻ con gặp phải yêu ma quỷ quái, bị kinh sợ đến phát bệnh: một người đi đầu cầm chổi và trét, lại nhớ hình như là cái nia, bên trên phủ một mảnh vải; một người đi theo phía sau, ra tới cái nơi làm thất lạc hồn phách. Người đi đầu hô: "Hỡi ơi [tên], về thôi!" Người đi theo phía sau liền đáp: "Ơi, về rồi!" Cứ hô hô đáp đáp như thế cho đến khi về tận nhà, rải vài hạt gạo trong nia lên người đứa trẻ, nói rằng [tên] đã về rồi. Đây tuy là mê tín, nhưng ý nghĩa lại rất hay, linh nghiệm hay không thì đối với người bệnh nói chung chẳng có hại gì. Hồi nhỏ mẹ tôi cũng đã từng gọi hồn cho tôi một lần như thế.

Lại có chuyện xây cầu qua sông Tào Nga, năm đó đúng vào lúc trẻ con bốn vùng mắc bệnh dịch, phỏng chừng là viêm màng não, nhưng người ta lại xôn xao bàn tán rằng hồn phách đã bị câu đi để trấn chân cầu. Thậm chí còn có cả đầu có đuôi, rằng lúc hợp long chân cầu, giữa đám đông có một thợ đá nghe thấy tiếng khóc gọi: "Cha ơi, là con đây!" Hắn giật mình chạy về nhà, đứa con của hắn quả nhiên đã chết. Những ngày tháng ấy, lại có người lạ đi dọc theo các con đường lớn rao bán "Hà La Bối", chẳng biết Hà La Bối là thứ gì, kẻ lạ mặt đó chắc chắn là đến để câu hồn phách trẻ con. Thế là nhà nhà hoảng sợ, tôi cũng bị nhốt trong nhà không cho phép ra ngoài.

Những điều này tuy đều là chuyện nhảm nhí, nhưng thời nay quả thực cũng có rất nhiều chuyện hoang đường. Đảng Cộng sản khi còn là Tân Tứ quân, Bát Lộ quân đã sử dụng đội "Tiểu quỷ", những đứa trẻ đó giống như người con gái Trường Trì trong "Liêu trai chí dị", bị đạo sĩ câu mất hồn phách, thể xác thật bị giết chết dưới vách đá, lấy máu nhỏ lên một con rối gỗ nhỏ để thành Dương Liễu thần, từ đó mặc cho đạo sĩ sai khiến. Đạo sĩ câu hồn phách trước tiên phải lấy được bát tự ngày tháng năm sinh của người con gái đó, Đảng Cộng sản vừa hay cũng bắt người ta phải khai thật, bắt đầu viết từ ngày tháng năm sinh của mình. Còn chuyện câu hồn phách trấn chân cầu, thì việc trị sông Hoài của Đảng Cộng sản hiện nay cũng chính là kiểu làm ra cảnh xương trắng chất thành núi như thế. Tần Thủy Hoàng xây Vạn Lý Trường Thành, Tùy Dạng Đế đào Đại Vận Hà, những việc Đảng Cộng sản làm thậm chí còn dữ dội hơn. Hồi tôi còn nhỏ vừa đúng vào những năm đầu Trung Hoa Dân Quốc, bỗng nhiên rộ lên phong trào hát bài "Mạnh Khương Nữ khóc chồng xây Trường Thành", nhân dân từ sớm đã có sẵn dự cảm như thế rồi.

Lần này phải xem bản lĩnh giữ gìn hồn phách của nhân dân Trung Quốc ra sao. Hồi nhỏ tôi cùng anh Tư trồng một cây đào nhỏ cạnh hàng rào ở vườn sau, mẹ bảo tôi đi ra chỗ khác, không được để bóng người lồng vào trong cây đào. Nếu lồng vào rồi, cây đào đó sẽ trở thành cây bản mệnh của tôi, nó nở hoa thì tôi cũng vinh hiển, nó khô héo thì tôi cũng chết theo. Hoa đào tuy đẹp, nhưng bản thân tôi thì vẫn phải là của chính tôi, cho nên sau này may mắn thay tôi không dâng hiến thân mình cho nữ thần nghệ thuật hay nữ thần cách mạng. Còn lần này là một đám trí thức vì để vun vén cho phong cảnh tươi đẹp thuở ban đầu của Giải phóng quân, đã đem bản mệnh của mình gieo vào chủ nghĩa Mác. May mà nhân dân vẫn có thể giữ được bản mệnh của chính mình, dẫu trước mắt thân xác tạm thời rơi vào địa ngục, thì nhất định vẫn sẽ có ngày ngóc đầu lên được.

Trí tuệ của người Ấn Độ cổ đại dạy con người phải cẩn thận kẻo thân xác rơi vào địa ngục, địa ngục lại có một loại gọi là A Tỳ, ý nghĩa chính là Vô Gián. Địa ngục Vô Gián là nơi không có một phút một giây, không có một xó xỉnh nào trong không gian thời gian không phải là địa ngục. Địa ngục của Đảng Cộng sản hiện tại cũng y như thế, toàn bộ đều là địa ngục, ngay đến một khe hở nhỏ cũng không có, thực sự vô cùng đáng sợ. Trong kinh Phật có chuyện Mục Kiền Liên vào địa ngục cứu mẹ, Đại Mục Kiền Liên chỉ xuống địa ngục nhìn mẹ một cái, rồi lại đi ra, mẹ của ông nghiệp chướng nặng nề khó mà cứu độ. Thế nhưng khi truyền đến Trung Quốc, người Trung Quốc lại không chịu khuất phục, chuyện Mục Kiền Liên cứu mẹ đã biến thành "phá địa ngục", chẳng những cứu được mẹ ra, mà ngay cả địa ngục cũng bị đánh vỡ tan tành. Phá địa ngục là nghi thức bắt buộc phải mời đạo sĩ đến làm phép khi nhà quê tôi có phụ nữ qua đời. Vị đạo sĩ đó hóa thân thành Mục Kiền Liên, đầu đội mão tử kim, chân đi giày cỏ, tà áo choàng trắng được xắn lên, trông không có vẻ hiền lương của hòa thượng, mà tay cầm bảo kiếm, phá cõi âm sạch trơn cho đến tận ao máu. Ao máu được tượng trưng bằng một bát nước đường đỏ, đặt ở trước sảnh ngay dưới đất bên dưới một cái khung bằng tre dán giấy, hình dáng giống như đèn lồng kéo quân, bốn mặt thắp nến sáng trưng. Đạo sĩ trước tiên đi quanh khung lồng điệu đà cất tiếng hát, vừa đi vừa phá, giống như vượt năm ải chém sáu tướng. Cuối cùng, giữa tiếng phán quyết, lão ta giật phăng chiếc khung ra, ngụ ý là lật nhào toàn bộ cõi u minh. Lúc này ao máu và bài vị của người đã khuất lộ ra, những người con mang tang phục tang tóc liền quỳ rạp xuống đất, ngửa cổ uống cạn sạch, rồi lật úp đáy bát lên trời, vị đạo sĩ lập tức dùng kiếm đập vỡ nát cái bát ấy, cướp lấy bài vị của người mẹ đưa cho con trai ôm lấy, ngay khoảnh khắc đó cả nhà cùng cất tiếng khóc ai oán. Hồi nhỏ cho đến tận khi trưởng thành, mỗi lần nhìn thấy nghi thức phá địa ngục là tôi lại rơi nước mắt, việc này thực sự vừa bi tráng lại vừa khiến người ta vui mừng, bởi vì người mẹ ấy thực ra chẳng có tội tình gì, ao máu chẳng qua chỉ là vì sinh con đẻ cái, một cách vô cùng đường hoàng chính trực.

Địa ngục đương nhiên có thể phá, hơn nữa nhất định phải dùng kiếm; sự tình Trung Quốc lần này chính là chống cộng bằng cách nhân dân đứng lên khởi binh. Địa ngục trong "Thần khúc" của Dante, tội nhân đẩy đá lớn lên sườn dốc hiểm trở, ngàn năm vạn năm vẫn không đẩy lên nổi, chỉ thấy lúc nào cũng đang cố gắng dùng sức ghì chặt ở đó; còn nhân dân Trung Quốc thì từ xưa đến nay chưa từng tin chuyện xấu việc ác lại có thể kéo dài lâu, những gì kéo dài lâu chỉ có thể là việc tốt, là điều hay.

Trong tiểu thuyết bút ký của người xưa có một câu chuyện thế này, tôi từng kể cho Ái Linh nghe. Có một viên võ biền phụng mệnh đi đưa công văn sang huyện khác, chủ quán trọ bảo với hắn rằng căn phòng trên lầu có khí quái dị, nhưng hắn không sợ. Nửa đêm quả nhiên có một kẻ áo đen xông vào, hắn giao đấu với y, kẻ áo đen hô lớn "Nhị Ban", thế là lại có một con vật lao tới, tiếng giao đấu càng lúc càng dữ dội, một lúc sau mới yên lặng trở lại. Sáng sớm hôm sau, chủ quán thấy hắn bước xuống, sắc mặt thê thảm, chỉ dặn rằng phòng trên lầu đừng mở cửa vội, đợi ta xong việc công quay về đi ngang qua đây rồi tính, nói rồi cất bước đi thẳng. Tôi vừa kể đến đây, Ái Linh đã sợ hãi cúi rụt người lại, nhưng vẫn lắng nghe tôi kể tiếp. Lại nói nửa tháng sau, viên võ biền quả nhiên lại tới, trên mặt có vẻ vui mừng, trông như đã trút bỏ được một nỗi lòng nặng trĩu. Chủ quán liền cùng hắn lên lầu, vừa đến gần cửa phòng hắn bỗng ngã nhúm xuống đất rồi đứt hơi. Nhìn lại cánh cửa phòng ấy hóa ra lại được cài then từ bên trong, đẩy cửa bước vào, chỉ thấy viên võ biền và hai con chó chết cứng bên nhau trên ván sàn, trên vách tường có đề thơ tỏ ý hối hận. Ái Linh nghe xong liền nói: "Đáng sợ thật đấy! Lúc nãy nghe anh kể sắc mặt thê thảm là em đã biết có điều chẳng lành rồi, thật là đáng sợ!"

Tôi từ nhỏ đã không được mẹ cho phép làm những chuyện hiếu thắng đấu đá như vậy. Hồi nhỏ tôi hay trêu chọc chó mèo, chẳng biết làm thế nào chọc giận nó, nó liền nhe răng gầm lên "hừm hừm", mẹ mắng: "Bọn súc sinh trên mặt có lông, mày đi chọc nó làm gì!" Có một hạng người không chịu được đùa giỡn, chuyện đùa sẽ tưởng là thật, quê tôi gọi loại người này là "mặt chó mèo", trở mặt là không nhận người quen. Tôi nhớ kỹ câu nói này nên lúc nào cũng cẩn thận. Thời chiến tranh khi nói chuyện với các sĩ quan Nhật Bản, tôi nhất định phải khuất phục họ, cũng từng đấu khẩu rất nhiều lần, nhưng tôi vẫn luôn đề phòng họ lật mặt ngay tại chỗ bất cứ lúc nào. Sau này khi Đảng Cộng sản mời tôi đến Bắc Kinh, cũng vì sợ họ bỗng nhiên trở mặt không nhận người quen, tôi mới tìm đường trốn thoát được.

Mẹ lại răn dạy tôi nước lửa vô tình, bảo tôi phải cẩn thận củi lửa, bảo tôi phải cẩn thận khi đi bơi ở đầm sâu. Lại thêm đi qua cầu phải đi ở chính giữa, không được đi sát mép bên lề. Đã mấy lần tôi suýt dính phải rìu chẻ củi của anh Tư, hay lúc giã gạo lại đến gần cối chày, liền bị xách cổ ném ra ngoài, còn bị mắng cho một trận, anh Tư của tôi thậm chí còn vả thẳng một bạt tai đánh văng tôi đi. Tôi lập tức oà khóc, mẹ lại bảo: "Đáng kiếp!"

Năm tôi mười ba mươi tư tuổi, làng Hồ ngập lụt, một dòng suối cuồn cuộn sóng vàng tràn qua cả cửa tò vò nhà tôi, nước ngập đến nửa cầu thang, chỉ nghe thấy tiếng tường đổ. May nhờ dòng nước xiết mang theo cát sỏi dày đến hai thước, vùi lấp cả chân cột, ngôi nhà mới không bị cuốn trôi đi. Ngoài cửa tò vò trên con đường lớn là một biển nước mênh mông, nam thanh nữ tú đều mặc áo tơi đội nón lá đi vớt nước lũ, đi vớt bàn ghế, thùng lúa cùng bò dê gà vịt bị nước cuốn trôi. Tôi và em trai ở trên lầu, nghe gió mưa rung chuyển mái nhà, vậy mà tôi lại vô cùng hào hứng, lớn tiếng cất cao bài hát học đường. Lần này thì mẹ tôi thực sự nổi giận, mắng rằng: "Mày còn là con người nữa không? Hay là súc sinh?"

Mặc dù là thế, nhưng sau này khi tôi đọc tiểu thuyết của Sienkiewicz miêu tả hoàng đế La Mã phóng hỏa thiêu trụi thành Rome, hay tiểu thuyết của Gogol kể về người Cossack thế kỷ thứ mười hai tấn công cướp bóc Ba Lan, giết người như cắt dưa thái rau, bản thân bọn họ cũng bị giết chết hệt như cắt dưa thái rau vậy, tôi chỉ cảm thấy đó là sự thăng hoa vĩ đại của sinh mệnh, lúc ấy tinh thần tôi cũng sục sôi hào khí. Tôi thậm chí từng ngưỡng mộ nhân vật Andrei trong tiểu thuyết "Chiến tranh và hòa bình" của Tolstoy, coi sự hoài nghi yếm thế (Cynical) của anh ta là cao quý. Thời chiến tranh, tôi cùng Ikeda lần đầu tiên đến Hán Khẩu, trọ tại khách sạn De Ming. Đêm hôm đó có không kích, pháo cao xạ súng máy trên mặt đất bắn lên như mưa rơi lại giống như đốt pháo hoa, máy bay thả bom ngay ở sát vách, mái nhà khách sạn suýt nữa thì sụp xuống. Ikeda trùm chăn bông nằm im trong phòng, còn tôi thì vẫn đứng bên cửa sổ ngắm nhìn, ánh chớp từ bom đạn lóe lên sáng rực trên mặt tôi, cửa kính kêu lanh lách, ngược lại tôi lại thấy trong người trào dâng một bầu hào khí ngút trời. Sau đó Ikeda nói rằng cậu ấy thực sự rất sợ hãi, lúc đó tôi mới bỗng cảm thấy hổ thẹn. Những gì người ta sợ hãi, không thể không sợ hãi; sự dũng cảm yếm thế (Cynical) hóa ra trẻ con cũng có, đó là vì không biết rõ họa phúc đâu là chân lý.

Nhưng suy cho cùng tôi cũng có một chút gốc rễ làm người, nếu không thì cái thân này e rằng từ lâu đã hóa thành tro bụi rồi. Mấy lần tôi vượt ải Chiêu, đều là nhờ may mắn nghe lời mẹ dặn từ nhỏ, dẫu lúc lâm trận chưa chắc đã nhớ ra, nhưng sau sự việc ngẫm lại thì đều đã làm theo cả. Tôi thường xuyên gây họa trong chính trị, kỳ thực tôi cũng không phải là bất chấp hậu quả, mà là mỗi lần đều nghĩ trước những kết quả tồi tệ nhất có thể xảy ra, biết rằng cho dù có đến mức độ đó thì vẫn còn dư địa để xoay sở, cho nên mới dám quyết đoán hành động. Lực vương Luận Chấn trong "Thủy Hử" biết rõ trên núi có cọ hiểm, vẫn cứ giả dạng làm tiều phu đi tới. Khi hắn đi ngang qua đầm Lương Sơn, bảo tùy tùng giương một lá cờ lớn trên xe, trên viết:

"Hiên ngang Bắc Kinh Lỗ Tuấn Nghĩa, áo gấm hộp ngọc vào chốn sâu,

Xe thăng bằng không quay về tay trắng, phải thu trân bảo kỳ lạ núi này về."

Đó quả thực là một bài thơ hay. Trong Kinh Dịch có câu "Động hồ hiểm trung, đại hanh trinh", dùng thân mang áo gấm hộp ngọc mà bước vào chốn hiểm sâu, chính là muốn chặn đứng trước cái sự ngu muội và thói hời hợt may rủi. Dẫu gặp nguy hiểm đến tính mạng thì vẫn giữ được phẩm giá con người ở trên đời, chứ không đến nỗi chết một cách không rõ ngưởi không rõ ngợm, giống như người Thượng Hải mắng người là "chết oan uổng", hay oan hồn hiện về báo mộng cho người thân rằng ta chết thảm lắm. Kể từ ngày lưu vong, tôi tuy đã coi nhẹ chuyện sống chết, nhưng chuyện của Trung Quốc từ nay về sau tôi vẫn phải xông pha giữa chốn gươm đao giáo mác, cũng chỉ cảm thấy làm người vốn dĩ phải nên như thế, lại thêm sự cẩn trọng vốn có từ trước tới nay, nếu thân mình bước vào chốn hiểm nguy, tôi luôn quan sát địa hình trước rồi mới tính.

Người xưa có kẻ bị vu oan mà không thanh minh, hoặc có kẻ lừa gạt mình, tôi dẫu biết rõ rành rành, nhưng đối với y vẫn cứ tin tưởng không chút nghi ngờ, đây là một vẻ quyến rũ. Bởi vì ai cũng có mặt mũi, cây nào cũng có vỏ, tôi tuyệt đối không thể dung thứ cho việc trong mắt không chứa nổi người khác, nếu là chuyện không can hệ đến bản thân, chuyện chẳng tổn hại gì đến ai, thì cứ để mặc người ta múa may quay cuồng chút cũng được, hà cớ gì phải đi phá phép của người ta. Khổng Tử từng nói: "Ác yết dĩ trực giả" (Ghét thói vạch áo cho người xem lưng rồi cho thế là ngay thẳng), cho nên hòa thượng Pháp Hải bị người người căm ghét, hơn nữa kết cục của hắn còn thê thảm hơn cả Bạch Xà Nương Nương.

Hồi nhỏ tôi thường nghe Mai Hương ca ca kể chuyện. Anh ấy kể người làm trò ảo thuật gõ chiêng khai mạc, theo lệ thường sẽ chắp tay vái chào khán giả, hô lớn rằng:

"Cha mẹ sinh ra ba anh em,

Đại ca ở phủ Khai Phong tỉnh Hà Nam,

Nhị ca ở phủ Quảng Đức tỉnh Tứ Xuyên,

Tiểu đệ không nghe lời cha mẹ,

Lưu lạc giang hồ đi khắp thiên hạ."

Tiếp đó lại là một hồi chiêng trống vang lên, hô lớn: "Người qua đường xem cho vui mắt, quân tiểu nhân làng nhàng quăng rác bừa bãi." Hắn đã chào hỏi trước rồi, cho nên tốt nhất bạn đừng để bị dính phép của hắn. Có một lần, kẻ làm ảo thuật trước mặt đông đảo khán giả đã đem đứa con của mình lột da rút ruột chặt ra làm tư thành sáu mảnh, rồi bỏ vào một chiếc hộp đậy vải đỏ. Nào ngờ ở lầu đối diện quảng trường có một đứa trẻ nghịch ngợm đứng xem, liền bắt chước động tác của hắn, đem một con ếch ra cắt xẻo bốn mảnh dùng kéo cắt nát bét. Đến khi người làm ảo thuật gom đủ tiền thưởng từ khán giả, quát lên một tiếng: "Tiểu tử sao còn chưa ra tạ ơn!" Thế nhưng trong hộp vẫn im lìm tĩnh mịch, gọi ba lần mà đứa trẻ vẫn không thèm bước ra, hóa ra là đã bị phá phép, con người thật đã bị chém chết ngắc rồi. Kẻ làm ảo thuật liền ôm mặt khóc lớn, thề rằng mối thù này nhất định phải trả. Chị của đứa trẻ nghịch ngợm kia biết em mình đã gây họa lớn, bèn vội vã đi mượn cho đủ bốn mươi chín chiếc chảo sắt, chồng chất lên nhau, bảo em mình nép xuống bên dưới. Quả nhiên đến giờ khắc đó, một tiếng động đinh tai nhức óc vang lên, bốn mươi chín chiếc chảo đều bị chém đứt làm đôi, đứa em trai của cô ta rốt cuộc cũng không chết. Chết hay không chết thì cũng chỉ là mối thù một nhát dao, kẻ làm ảo thuật kia cũng đành phải bỏ qua.

Ý là phá phép là chuyện bất tường nhất trên đời, làm người vốn dĩ là không được đẩy người ta vào đường cùng không có lối thoát, thì người ta mới chừa cho mình một con đường lui, đời người mới ít gặp hiểm nguy. Kẻ lấy thói vạch áo cho người xem lưng làm sự ngay thẳng, thời chiến tranh và sau khi lưu vong sang Nhật Bản, tôi đã từng gặp mấy kẻ như thế. Ban đầu tôi thường hay lầm tưởng bọn họ là người cương trực có chí khí, phải đợi đến khi nhìn thấu tận xương tủy bản chất của họ chỉ là thói bá đạo ngông cuồng bạo ngược, tôi mới lập tức cắt đứt quan hệ, thực sự hổ thẹn với sự minh triệt của Khổng Tử.

Lại nữa, quê tôi có câu "hổ dữ không ăn thịt người". Hồi nhỏ tôi nghe mẹ kể có một người phụ nữ đi gánh nước, bên miệng giếng bỗng xuất hiện một con hổ, ban đầu nó chỉ nhìn chằm chằm vào cô ta, cô ta soi mình trong nước giếng bỗng thấy bản thân biến thành một con chó, còn chưa kịp kêu lên một tiếng kinh hoàng, con hổ đã vồ tới lôi cổ cô ta đi ăn thịt mất rồi. Bom hydro (thủy tố bạo đạn) ngày nay giết người còn tàn ác hơn nước sôi tạt đàn kiến, cũng chỉ bởi con người từ lâu đã trở nên chẳng bằng một con kiến. Trong kinh Phật nói thân Như Lai không bị kiếp nạn hủy diệt, Mạnh Tử nói điểm khác biệt giữa con người và loài cầm thú chẳng đáng là bao, người Thượng Hải nói đạn pháo là thứ có mắt, nếu số mệnh đã định không phải chết bất đắc kỳ tử, thì nó sẽ không bắn trúng bạn. Cái mạng này là mệnh chân chính, sinh ra từ mệnh chân chính, chết đi trong mệnh chân chính, thì trước tiên con người phải sống cho ra con người cái đã.

Đại Vũ đúc cửu đỉnh, khắc họa hình thù của lũ yêu ma quỷ quái, khiến người dân khi vào rừng sâu núi thẳm không gặp phải tai ương quái dị, ý nghĩa chủ yếu nằm ở chữ "tránh", còn nhân dân vào tiết Trùng Dương leo núi cao chính là để tránh tà sát. Nên tránh thì phải tránh, đạo lý này tưởng chừng rất đơn giản, thế mà khi kháng chiến thắng lợi, đám người thuộc chính quyền Uông Ngụy lại phần lớn không biết điều này, ngồi chờ bị bắt sống, còn tôi thì may mắn trốn thoát được. Lại thêm trong tiểu thuyết người đời Đường có "Cổ kính ký", gương có thể trừ tà, ý nghĩa trọng tâm là ở chữ "sminh" (soi rọi), có thể khiến vạn vật hiện rõ rành rành, yêu ma không có lý do gì để sinh sôi, từ đó lại khiến người ta liên tưởng đến đạo lý "vật cách chi trí" trong sách Đại học. Điển tích về Cửu đỉnh và Cổ kính ký, nhân dân phần lớn không biết, nhưng cách họ dạy dỗ con trẻ hóa ra lại chính là như thế. Mẹ tôi đã dạy cho tôi thế nào là điềm lành, thế nào là hung sát, và đặc biệt răn đe về hung sát. Thơ cổ như bài "Khổng tước đông nam phi", câu kết lúc nào cũng là "Thích tạ hậu thế nhân, niệm chi thận vật vong" (Kính gửi người đời sau, hãy ghi nhớ chớ quên), nền văn minh Hán tuy trải qua bao kiếp nạn mà vẫn không bị hủy diệt, phần lớn cũng nhờ có những lời răn dạy để lại đời sau như thế.

Người Trung Quốc đối với hung sát cẩn trọng tỉ mỉ đến mức độ này, quả thực là học vấn về tính mệnh, cho nên không có gì là không thể hóa giải, gọi là giải trừ oan kết. Hơn nữa lại còn có phương pháp trừ tà đại đảm vô địch, như người làng Hồ vào dịp năm mới lễ tết và đám cưới, trước tiên là bầu không khí vui tươi rộn rã khiến cho yêu ma quỷ quái không thể đến gần, có cát tinh đến hóa giải thần sát, cho nên phải đốt pháo. Đốt pháo chính là cách tẩy uế trần thế mạnh mẽ nhất, pháo đôi tiếng nổ lớn, pháo trăm quả, lại còn bắn cả súng thần công đốt pháo hiệu, một bầu không khí náo nhiệt tưng bừng với uy lực vô biên, không hề dung tha chút nào đối với hung sát. Từ những nơi này đều có thể thấy được tinh thần phóng khoáng hào hùng, không chút vướng bận trì trệ của dân tộc Hán, vốn có đủ bản lĩnh để quét sạch Đảng Cộng sản.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.