Vẫn lặng lờ như bóng trăng ngời trên phế tích quyền năng ngươi,
Hay nét dịu dàng tựa cẩm thạch điêu khắc, đã cầu nguyện
Suốt bao thời đại bên nấm mồ; thanh thản nằm yên
Như con tàu kiêu hãnh từng hiên ngang chống chọi cuồng phong,
Rồi cập bến bình yên, khi tiếng reo hò mừng chiến thắng
Đã chìm vào tĩnh lặng, thủy thủ đoàn đã lên bờ đi mất, chẳng còn tiếng ai
Làm phiền giấc ngủ của hình bóng nàng hắt hiu trên làn nước thủy triều.
ALFORD.
Tâm trí tôi chìm ngập trong nỗi bồn chồn lo lắng — hay ta nên gọi đó là cơn ghen tuông không rõ hình hài? — khi tôi quất ngựa phi nước đại trở về khách sạn. Tôi đã dặn dò Pitblado rằng, nếu có bất kỳ lá thư nào gửi đến cho tôi trong hai ngày tôi vắng mặt ởanh, anh ta phải cưỡi con ngựa dự phòng của tôi và phi thẳng tới Canterbury; nhưng chẳng có lá thư nào cả, bởi anh ta chẳng hề xuất hiện.
Tôi thẫn thờ ngồi nhâm nhi ly rượu vang một mình trong căn phòng vắng vẻ tại khách sạn Royal, ngẫm nghĩ về những cuộc phiêu lưu trong đêm.
Liệu kỵ sĩ vừa vượt qua tôi có thực sự là Berkeley?
Nếu đúng là hắn, thì hắn đang trên đường đến Chillingham Park, và sẽ đến vừa đúng giờ ăn tối — một thực tế cho thấy rằng, nếu hắn không được mời, thì hắn hẳn phải có mối quan hệ vô cùng thân thiết với gia đình kiêu kỳ và biệt lập ấy.
Rồi còn cô gái mà tôi đã giải cứu bên hàng rào nữa chứ. Thật là một ẩn số! Tôi nhớ lại toàn bộ cuộc trò chuyện giữa cô ấy với tôi, và cả dáng điệu kỳ lạ của cô ấy. Kiến thức văn học và học của cô ấy có vẻ vượt trội, và cung cách ứng xử thì không chê vào đâu được. Cô ấy trông cũng dịu dàng, và có vẻ như đang làm một việc thiện nguyện hay cứu giúp ai đó. Tại sao cô ấy lại tỏ ra hoảng hốt đến vậy khi trung đoàn của chúng tôi được nhắc đến? Việc cô ấy yêu thích chiếc áo khoác đỏ cũng là điều dễ hiểu; nhưng "đại úy" mà kẻ côn đồ nhắc đến khi đe dọa cô ấy là ai? Lại còn nỗi lo lắng không giấu giếm về một lá thư nữa. Điều đó cũng dễ hiểu thôi; và đó là một cảm xúc mà tôi hoàn toàn có thể đồng cảm.
Mấy tên nhà quê mặc áo bluốc và đi giày đinh đã gọi cô ấy là vợ, thậm chí là góa phụ; nhưng người đầy tớ, hay nhũ mẫu, lại chỉ gọi cô ấy là "cô".
Lỡ như cô ấy và người nhũ mẫu, bà mụ già dọn dẹp ấy, chỉ là một sự lừa dối và cái bẫy thì sao? Lỡ như sự khiêm nhường, nỗi sợ hãi của cô ấy, cùng tình yêu thương và sự lo lắng của mụ già chỉ là một màn kịch tinh vi thì sao?
Sự thận trọng thì thầm rằng những chuyện như thế không phải là hiếm ở đất nước Anh quốc tốt tươi này.
Sáng hôm sau, tôi thức dậy và ăn sáng từ rất sớm. Những giờ nắng ấm của buổi sáng thấy tôi đã lên yên ngựa, và sau khi vượt qua cổng Chillingham Park với một bước nước đại nhanh, chẳng hiểu vì lý do gì — có lẽ để xoa dịu tâm trí đang bứt rứt của mình — tôi thong thả buông cương đi dạo quanh khu vực Reculvers, hít thở làn gió dễ chịu thổi từ biển vào. Như người bạn đồng hành của tôi tối qua từng nói, nơi đây từng bị khoét rày bởi những chiếc thuyền chiến của Caesar, dọc theo chính bờ biển nơi những kẻ rợ vùng Kent từng tụ tập với những lớp sơn chiến trận trên người để chống lại ông.
Ánh nắng rọi những tia đỏ rực lên những ngọn tháp cổ kính của ngôi nhà thờ xưa và những căn nhà tranh đẹp như tranh vẽ của ngôi làng u tịch. Tôi đi qua tấm biển hiệu của Vua Ethelbert và dừng lại một chút trước cổng ngôi nhà tranh xinh xắn phủ đầy dây leo — nơi tôi từng ghé qua đêm qua. Các khung cửa sổ che rèm kín mít; nhưng có một chú chim đang hót líu lo trong chiếc lồng bằng dây đồng mạ vàng treo ở hiên nhà, nơi những giàn dây leo đang độ nở hoa rực rỡ.
Tôi tiếp tục rảo bước, và chẳng mấy chốc đã đến chiếc hàng rào mộc mạc — hiện trường của cuộc chạm trán tối qua với kẻ kỳ cục từng xin bố thí nhờ bộ râu đen và cây gậy gộc. Nó dẫn đến một lối đi nhỏ hẹp xuyên qua những cánh đồng và bụi rậm hướng ra biển. Chim chóc đang ríu rít hót, và một vài tán cây đã bắt đầu đâm chồi nảy lộc. Ánh nắng vàng rực của buổi trưa chiếu xuyên qua những thân cây rọi xuống thảm cỏ xanh mướt, và từ đằng xa, tôi có thể nhìn thấy những con sóng biển xanh ngắt đang lấp lánh dưới hào quang của ánh mặt trời.
Trên đỉnh chiếc hàng rào phủ đầy rêu phong, trí tưởng tượng lại vẽ nên hình bóng của thiếu nữ trẻ; và trong tôi trỗi dậy một nỗi khao khát mơ hồ, khó tả được gặp lại cô ấy, để tìm hiểu đôi chút về thân thế của cô ấy, nếu như cô ấy thực sự có một quá khứ.
Cô gái ấy là gì đối với tôi, hay tôi là gì đối với cô ấy? Thế nhưng tôi vẫn có khao khát được gặp lại cô ấy lần nữa; và như thể định mệnh hay sự tình cờ đã sắp đặt, một vật gì đó lấp lánh giữa thảm cỏ đập vào mắt tôi. Khi xuống ngựa, tôi phát hiện đó là một chiếc mặt dây chuyền vàng nhỏ, bên trong có một lọn tóc nâu, được gắn vào một dải ruy băng nhung đen. Trên đó khắc chữ cái "J.D.B." và ngày "1 tháng 6".
Không còn nghi ngờ gì nữa, nó đã rơi ra hoặc bị giật khỏi cổ tiểu thư trong vụ giằng co đêm hôm trước. Tôi lập tức quyết định đem trả lại, và quay đầu ngựa hướng về phía ngôi nhà tranh, lòng không khỏi lo lắng thoáng nghĩ rằng hôm nay là ngày 1 tháng 4 — Ngày Cá Tháng Tư — và rất có thể tôi đang tự chuốc lấy một rắc rối nào đó.
Để ngựa ở cổng, tôi bấm chuông, và cánh cửa nhanh chóng được mở bởi người phụ nữ lớn tuổi (với nét mặt lộ rõ vẻ thất vọng đến mức tôi nhận ra bà đang mong đợi một ai đó), người mà tôi có lẽ nên giới thiệu tên là bà Goldsworthy.
Bà nhún gối chào thật thấp và nhìn tôi đầy ngờ vực, như thể những câu hát trong phòng ăn sĩ quân đang văng vẳng trong đầu bà:
Áo đỏ khoác vai! Áo đỏ khoác vai!
Bọn chúng nào đâu có tốt lành gì,
Từ cầu vai viền ren vải thô
Cho đến khuy tua rua vàng óng ả.
Lưỡi bọn lính tráng quỷ quái thật;
Chúng bày ra biết bao lời dối trá ngon ngọt!
Và tệ hơn nữa, trớ trêu thay,
Phụ nữ lại cứ xiêu lòng nghe theo.
Nếu đó là những suy nghĩ trong đầu bà, tôi chợt nhớ ra rằng lính thương kỵ mặc áo xanh, và những lời buộc tội quyến rũ dành cho chiếc áo đỏ chẳng áp dụng được gì cho một kẻ đang mặc thường phục như tôi.
"Thưa bà kính mến," tôi cất lời bằng giọng điệu ngọt ngào nhất, "khi đi ngang qua hàng rào sáng nay — nơi tối qua tôi có vinh dự được giải cứu tiểu thư nhà bà — tôi đã nhặt được món đồ trang sức này. Có lẽ nó thuộc về cô ấy chăng?"
Và bà đáp: "Đúng thế thật đấy thưa ngài, đúng là của cô ấy rồi. Chúa tôi ơi! Con bé tội nghiệp ấy đã khóc sưng cả mắt vì mất nó đấy ạ, tiểu thư đáng thương của tôi! Ôi chao, ngài có nghe thấy tiếng con bé đang ho đó không?" — người phụ nữ tốt bụng hạ thấp giọng. "'Sướng biết bao khi con bé lấy lại được nó! Ồ, mừng hết lớn chứ lị! Bởi vì chẳng tài nào đoán nổi là nó bị rơi ở bờ biển, hay ngoài cánh đồng, hay đã bị tên trộm cuỗm đi mất rồi. Ôi thưa ngài, con bé sẽ biết ơn ngài biết nhường nào!"
"Tôi hy vọng cô ấy không bị ảnh hưởng sức khỏe gì sau vụ hoảng sợ đêm qua chứ?"
Người phụ nữ đáp: "Thưa không, ngài ạ," đoạn đưa cặp mắt nhìn tôi săm soi qua cặp kính lão to bản mà bà cẩn thận dùng tạp dề lau sạch rồi mới đeo lên; "nhưng ngài ơi, con bé cứ bị những cơn ho hành hạ dữ dội lắm, tội nghiệp chưa! Xin ngài vui lòng đợi một lát."
Bà vội vã bước đi, và quay lại gần như ngay lập tức, mời tôi vào nhà và nói:
"Tiểu thư nhà tôi muốn gặp ngài đấy, thưa ngài Sĩ quan."
Tôi được dẫn vào một phòng khách nhỏ nhắn, thoáng đãng dán giấy dán tường xinh xắn, với những khung cửa sổ mở rộng hướng ra biển qua những cánh đồng xanh ngát. Lại một chú chim nữa trong chiếc lồng dây đồng mạ vàng đang hót líu lo bên khung cửa sổ mở, nơi những tấm rèm vải Musselin trắng tinh khôi đang đung đưa theo làn gió nhẹ của buổi sáng tháng Tư.
Mọi thứ đều ngăn nắp và sạch sẽ đến mức cẩn trọng, dù giản dị. Có khá nhiều sách, chủ yếu là tiểu thuyết, đặt trên chiếc bàn phụ; một vài bức tranh phong cảnh vẽ bằng màu nước trong khung mạ vàng cho thấy gu thẩm mỹ của chủ nhân; một hộp đựng chỉ khâu vá đang mở với thiết kế thanh lịch đặt ở chiếc bàn giữa phòng; và những chiếc găng tay trẻ em bằng da thuộc bé xíu cùng vài mảnh ruy băng vụn cho thấy vừa có người ngồi làm việc ở đó.
Trên tường, một vòng hoa giả bao quanh bức chân dung tiểu họa của một cậu bé tóc vàng xinh xắn như thiên thần, chẳng hiểu sao gương mặt ấy lại khiến tôi thấy quen thuộc.
Trên một chiếc đàn piano nhỏ đang mở nắp, có một chồng bản nhạc. Hai bản nhạc ở trên cùng là "La Forza del Destino" và "La Pluie de Perles", trên đó có đề dòng chữ: "Tặng Agnes. Từ người cha thân yêu."
Mọi thứ đều gợi lên hình ảnh một nữ chủ nhân gọn gàng, nhanh nhẹn, ngăn nắp và có gu thẩm mỹ tao nhã; thế nhưng ở một góc phòng, tôi phát hiện ra một chiếc mũ lưỡi trai của kỵ binh đã khá cũ, và trên mép lò sưởi — nơi chắc hẳn đã lọt khỏi tấm khăn lau bụi của bà Goldsworthy — là mẩu đầu lọc của một điếu xì gà.
Tôi vừa đưa ra phát hiện đáng báo động ấy thì nhân vật nữ chính của tối hôm qua bước vào, thoải mái đưa tay ra chào tôi, miệng cười mỉm và nói lời cảm ơn vì chiếc mặt dây chuyền. Cô ấy lập tức đeo nó vào cổ, vừa hôn lên món đồ vừa giấu nó vào ngực áo, miệng thốt lên rằng dù có chết cô ấy cũng không muốn mất nó!
Giờ đây khi đã cởi găng tay, tôi có thể nhận ra vẻ đẹp thanh tú của đôi bàn tay nhỏ nhắn ấy, và hơn nữa, trên ngón áp út bàn tay trái của cô không hề có nhẫn cưới. Gương mặt cô rất tái nhợt nhưng lại đẹp đến lạ kỳ, và bộ váy ôm sát cơ thể làm nổi bật những đường nét cân đối đầy đặn của đôi tay, vòng eo cùng bầu ngực. Đôi mắt cô lộ rõ vẻ dịu dàng và u buồn vô hạn, hòa hợp hoàn hảo với nét tinh khiết của làn da. Sắc đỏ rực đến khó tin trên đôi môi cô trông có vẻ hơi bất tự nhiên, hoặc ít nhất là không khỏe mạnh; thế nhưng cô cứ ho liên tục, và căn bệnh lao mà tôi vô cùng lo ngại cô đang mắc phải lại càng làm cho vẻ đẹp mỏng manh ấy trở nên quyến rũ hơn, đồng thời khiến ánh nhìn đăm đăm, dò xét từ đôi mắt xanh thẳm của cô càng thêm phần gợi cảm và xót xa.
Những câu xã giao thông thường trong lần đầu gặp gỡ và câu chuyện thường ngày nhanh chóng trôi qua. Trong lúc tôi còn chần chừ, tay cầm mũ và roi ngựa, tôi lại phân trần rằng nếu không vì mục đích đem trả lại chiếc mặt dây chuyền, thì với tư cách là một người hoàn toàn xa lạ, tôi sẽ không dám mạo muội làm phiền một quý cô. Tôi khẩn khoản mong cô ấy hiểu cho điều đó.
Vừa bứt rứt vuốt lại những lọn tóc dày, suôn mượt, vừa chỉnh lại chiếc cổ áo trắng tinh ôm lấy chiếc cổ thanh tân và viền quanh cổ chiếc váy xám giản dị của mình, cô nói: "Xin ngài hãy tin rằng, đây hoàn toàn không phải là sự làm phiền, mà là một sự giúp đỡ lớn lao, dù cho tôi có sống ở đây gần như một mình, và... và..."
Cô ngập ngừng, hai má đỏ bừng lên.
Tôi liền hỏi: "Tối qua cô có vẻ lo lắng về những bức thư. Tôi hy vọng sáng nay tâm trạng cô đã khá hơn?"
Cô lắc nhẹ chiếc đầu xinh xắn đầy vẻ buồn rầu: "Than ôi, không đâu ngài ạ. Người đưa thư luôn mang thư đến cho tất cả mọi người ngoại trừ tôi. Tôi đã bị lãng quên bởi những kẻ lẽ ra không nên quên tôi."
Tôi nở một nụ cười gượng gạo: "Tôi hoàn toàn có thể đồng cảm với tâm trạng của cô. Bản thân tôi cũng đang vô cùng mong ngóng những bức thư mà dường như chẳng bao giờ chịu tới."
"Tôi rất tiếc khi nghe điều đó; nhưng tôi cứ nghĩ rằng những gã trai trẻ phong lưu các anh chẳng có nỗi buồn nào — chẳng có bận tâm nào, ngoại trừ nợ nần và những cơn đau đầu thoáng qua vào buổi sáng; những khoản nợ thì có thể giải quyết bằng khế ước trả sau khi thừa kế, còn cơn đau đầu thì chữa bằng rượu brandy pha nước soda."
Tôi mỉm cười đáp: "Cô nghĩ vậy sao?"
"Vâng."
"Chà, tôi còn có những nỗi buồn khác, sâu sắc hơn thế nhiều."
"Biết bao lần tôi ước mình là một người đàn ông — một người mạnh mẽ, để chiến đấu với thế giới bằng tất cả mưu mẹo và sức mạnh của nó; để vật lộn và quần nhau với nó, và cảm thấy rằng mình thật quyền năng, vĩ đại — vĩ đại hơn cả số phận — thay vì chỉ là một sinh linh nghèo hèn, yếu đuối như thế này! Khi ấy tôi có thể cho nhân loại thấy..."
Cô định nói gì nữa thì tôi không rõ. Đôi mắt cô ánh lên và má cô ửng đỏ khi cô cất lời; nhưng một cơn ho dữ dội bất chợt ập đến. Cô đưa khăn tay lên miệng, và khi kéo ra, chiếc khăn đã dính đầy vết máu.
Tôi ân cần nói: "Xin phép cô," rồi dìu cô ra ghế ngồi.
Cơn ho bộc phát dữ dội đến mức kéo bà Goldsworthy xồng xộc chạy vào. Tôi đoán chắc mụ ta đã đứnghóng chuyện ngoài cửa. Những lời dỗ dành và sự chăm sóc của mụ đã làm dịu đi cơn đau của thiếu nữ, dù cô vẫn tuôn ra một dòng nước mắt nức nở, và phải lảng đi độ một hai phút.
Tôi nhận xét: "Chủ nhân của bà trông có vẻ vô cùng mong manh yếu đuối nhỉ?"
"Vâng, tội nghiệp con bé! Nó sẽ chẳng bao giờ trở lại được như trước kia nữa đâu."
"Xin phép được hỏi, có phải bà là mẹ của cô ấy không?"
"Mẹ nó ư? Chúa tôi ơi, không đâu! Tôi chẳng đáng mặt làm mẹ nó đâu ngài."
"Thế bà là gì, thưa bạn tôi?"
"Là đầy tớ của con bé, thiên thần tội nghiệp ạ! Mẹ nó, tôi chắc chắn là đã ở trên Thiên đàng rồi."
"Xin lỗi bà. Tôi nhớ tối qua cô ấy bảo cô ấy là trẻ mồ côi."
Mụ lắc đầu, vô tình thốt ra một câu đầy vẻ thơ thẩn: "Vâng, tội nghiệp con bé, mồ côi thực sự đấy — mồ côi cả trong tâm hồn."
Tôi vừa bước về phía cửa vừa nói: "Tôi e rằng chuyến viếng thăm của tôi làm cô ấy xúc động mất rồi," khi thiếu nữ bước trở lại và dường như đã lấy lại hoàn toàn sự bình tĩnh. "Cơn ho của cô đòi hỏi phải được chăm sóc hết sức cẩn thận, và những khung cửa sổ đang mở kia..."
Cô thốt lên, đôi mắt lấp lánh: "Ôi, tôi sẽ chết ngạt mất nếu thiếu không khí; bởi có những lúc ngay cả những suy nghĩ của chính mình cũng khiến tôi ngột ngạt."
Người hầu gái cất giọng cảnh cáo, liếc nhìn tôi đầy vẻ sốt ruột: "Ối giời ơi, tiểu thư!"
Tôi thầm nghĩ: "Một cô gái kỳ lạ; nhưng liệu cô ấy có phải là người hay tưởng tượng vẩn vơ — hay đã mất trí?"
"Nếu tôi có thể giúp được gì bất cứ lúc nào, xin cứ ra lệnh cho tôi, mặc dù chúng tôi sẽ không ở lại Anh quốc lâu nữa đâu, vì chẳng mấy chốc chúng tôi sẽ lên đường sang Crimea."
Cô hỏi, với đôi mắt và giọng điệu tràn ngập sự dò hỏi đầy tha thiết: "Sớm lắm sao?"
"Tôi không thể nói chính xác là khi nào; nhưng chắc chắn là sẽ sớm thôi."
Cô đặt bàn tay trái lên ngực như để kìm nén cơn ho, rồi hạ thấp hàng mi. Vào khoảnh khắc ấy, cô trông vô cùng quyến rũ, mềm mại, dịu dàng và đẹp như Đức Mẹ Đồng Trinh.
Tôi lại định ra về, nhưng rồi vẫn nán lại, vì tôi rất khao khát ít nhất được biết tên cô.
Cô ngước lên với một nụ cười u buồn trong đôi mắt khẩn cầu: "Và anh cứ thế hiên ngang ra đi để đối mặt với hiểm nguy và cái chết sao?"
"Không hẳn là hiên ngang, vì con đường tôi đi không thiếu những chông gai; nhưng dẫu vậy, tôi hy vọng mình không hề sợ cái chết."
Cô đăm chiêu lẩm bẩm, vừa nhìn vết máu trên chiếc khăn tay vừa nói: "Cái chết! Ngày nào tôi cũng cảm thấy mình đang đối mặt trực diện với hắn, và tôi sẽ chào đón khi hắn đến gần, bởi cái chết chẳng có gì đáng sợ đối với tôi cả."
Người hầu của cô chen vào với thái độ vừa đau lòng vừa bực bội: "Xin cô đừng nói thế nữa, cưng ơi; dù cho kẻ mà cô đang khóc thương là kẻ tồi tệ đến tận xương tủy, và tôi biết rõ điều đó."
"Ôi, xin đừng làm tan nát trái tim em khi nói thế, nhũ mẫu."
Tôi mang sự đồng cảm chân thành trong giọng điệu và thái độ để nói: "Tôi tin rằng cô chỉ đang tự tưởng tượng bệnh tình của mình trầm trọng hơn thực tế thôi. Hãy nhớ rằng, mùa hè dài và ngọt ngào đang chờ đón chúng ta trước mặt. Cô còn quá trẻ, và cuộc sống chắc chắn vẫn tràn đầy hy vọng đối với cô."
Cô đáp lại với một vẻ cay đắng mãnh liệt: "Hy vọng ư! Ồ, không, không phải hy vọng! Định mệnh của tôi đã được an bài rồi, thế nên hy vọng chẳng còn dính dáng gì đến tôi nữa."
Tôi đặt tay lên tay cô, nói: "Xin lỗi cô; nhưng tôi có thể hỏi tên cô được không — tôi đã nói tên mình rồi mà."
Cô đỏ bừng mặt, gần như đến mức đau đớn. Đó chỉ là cái ửng đỏ nhất thời do xúc động, và khi nó tan đi, cô lại tái xanh như cẩm thạch.
"Hình như ngài vừa nói mình là Đại úy Norcliff phải không?"
"Vâng — Newton Calderwood Norcliff — còn tên cô?"
"Agnes Auriol."
Tôi suýt thốt lên: "Chúa tôi ơi!" khi toàn bộ bí ẩn về cuộc đời và phong thái của cô bừng sáng lên trong tâm trí tôi.
Hóa ra người phụ nữ giấu tên đầy bí ẩn của tôi chính là cô tội nghiệp mà phòng ăn sĩ quan vẫn hay thì thầm bàn tán. Nhân tình của Berkeley — Agnes Auriol — cô gái có bức thư đẫm nước mắt (hẳn là vậy) mà hắn đã đánh rơi ở Calderwood, và chính tay hắn đã cẩn thận đốt đi khi tôi mang trả lại cho hắn. Thảo nào đó là những chữ cái viết tắt trên chiếc mặt dây chuyền vàng đeo trên cổ cô, và thảo nào chiếc mũ lưỡi trai cùng mẩu xì gà đã thu hút sự chú ý của tôi khi vừa bước vào phòng khách căn nhà tranh chính là của hắn.
Quả thực đây là một tình huống vô cùng ngượng ngùng đối với tôi — cái việc tự xưng danh và đến thăm này. Nếu bị phát hiện ở đây, tôi không biết nó sẽ đẩy tôi vào thế kẹt đến mức nào đối với hắn, và tệ hơn nữa là với những người khác mà tôi vô cùng coi trọng ý kiến.
Và khi những suy nghĩ về gia đình nhà Chillingham cùng đám sĩ quan trong trung đoàn chớp lóe qua đầu, tôi cảm thấy thà rằng mình được đổi chỗ cho Sinbad trên lưng cá voi, hay cho Daniel trong hang sư tử còn hơn.