Sister Carrie

Lượt đọc: 118 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 8
Những Gợi Ý Của Mùa Đông: Một Sứ Giả Được Triệu Tập

❊ ❊ ❊

Giữa những luồng lực lượng cuốn phăng và vận động khắp vũ trụ, con người phàm trần chỉ như một cọng rác trước gió. Nền văn minh của chúng ta hãy còn ở giai đoạn trung gian: chưa hẳn là thú vật, bởi nó không còn hoàn toàn bị bản năng dẫn dắt; cũng chẳng phải con người, bởi nó chưa hoàn toàn được lý trí soi đường. Không có trách nhiệm nào đặt lên vai con hổ. Ta thấy nó hòa hợp tự nhiên với các lực lượng của sự sống — nó sinh ra đã nằm trong vòng tay bảo bọc của chúng và được che chở mà chẳng cần phải bận tâm suy nghĩ. Còn con người thì đã rời xa những chốn rừng hoang, bản năng bẩm sinh bị cùn mòn vì tiến quá gần đến quyền tự do lựa chọn, trong khi quyền tự do ấy lại chưa đủ phát triển để thay thế bản năng và mang lại cho anh ta sự dẫn dắt hoàn hảo.

Con người đang trở nên khôn ngoan hơn nên không thể mãi mãi lắng nghe bản năng và ham muốn; nhưng anh ta vẫn quá yếu đuối để luôn chiến thắng được chúng. Khi còn là loài thú, các lực lượng của sự sống hòa hợp anh ta làm một với chúng; khi đã là con người, anh ta vẫn chưa hoàn toàn học được cách tự hòa mình vào các lực lượng ấy. Trong giai đoạn chuyển tiếp này, anh ta dao động — không còn bị bản năng kéo đi trong sự hòa hợp với tự nhiên, nhưng cũng chưa biết cách khôn ngoan đặt mình vào sự hòa hợp ấy bằng chính ý chí tự do của bản thân. Anh ta tựa như chiếc cọng khô trước gió, bị lay động bởi từng hơi thở của đam mê, lúc hành động theo ý chí, lúc lại theo bản năng, vấp ngã rồi lại đứng lên, sai lầm rồi lại sửa chữa — một sinh vật với sự biến hóa khôn lường. Dù vậy, chúng ta vẫn được an ủi khi biết rằng tiến hóa là một quá trình không ngừng nghỉ, rằng lý tưởng là ngọn hải đăng không bao giờ tắt. Con người sẽ không mãi mãi chông chênh giữa thiện và ác như thế. Khi sự bất hòa giữa ý chí tự do và bản năng được điều chỉnh, khi sự thấu hiểu hoàn toàn ban cho ý chí sức mạnh để thay thế hoàn toàn bản năng, con người sẽ không còn dao động nữa. Kim chỉ nam của sự thấu hiểu rồi đây sẽ chỉ thẳng một cách kiên định và vững vàng về phía cực đích thực của chân lý.

Ở Carrie — cũng như bao kẻ phàm tục khác trên đời — bản năng và lý trí, ham muốn và sự thấu hiểu đang giằng xé để giành quyền thống trị. Nàng bước đi theo tiếng gọi của khát khao. Và lúc này, nàng vẫn bị cuốn đi nhiều hơn là tự mình dẫn lối.

Khi Minnie tìm thấy mẩu giấy vào sáng hôm sau, sau một đêm đan xen giữa kinh ngạc và lo âu — một cảm giác không hẳn là tha thiết, đau buồn hay thương yêu — cô liền thốt lên: "Này, cô nghĩ sao về chuyện này?"

"Chuyện gì thế?" Hanson hỏi.

"Em Carrie đã đi đến một nơi nào khác để ở rồi."

Hanson bật dậy khỏi giường với vẻ nhanh nhẹn hơn thường ngày và nhìn vào mẩu giấy. Biểu hiện duy nhất của suy nghĩ trong đầu anh ta là một tiếng chậc lưỡi khẽ khàng; thứ âm thanh mà đôi khi người ta dùng để thúc giục một con ngựa.

"Cô có đoán được nó đi đâu không?" Minnie hỏi, thực sự hoang mang.

"Anh chịu," ánh mắt anh thoáng vẻ châm biếm. "Đấy, bây giờ thì cô ta đã làm thật rồi đấy."

Minnie lắc đầu đầy khó hiểu.

"Ôi, chà," cô nói, "con bé ấy chẳng biết mình đã làm gì đâu."

"Thế," một lát sau, Hanson buông xuôi đôi tay về phía trước, "em có thể làm gì được nào?"

Bản tính phụ nữ của Minnie vốn chu đáo hơn thế. Cô hình dung ra những hệ lụy có thể xảy ra trong hoàn cảnh này.

"Ôi," cuối cùng cô thốt lên, "tội nghiệp em Carrie!"

Vào thời điểm diễn ra cuộc trò chuyện này, vốn xảy ra vào lúc 5 giờ sáng, "nữ binh may rủi" nhỏ bé ấy đang có một giấc ngủ khá nhọc nhằn một mình trong căn phòng mới của mình.

Trạng thái mới của Carrie đáng chú ý ở chỗ nàng nhìn thấy những khả năng tiềm ẩn trong đó. Nàng không phải là một kẻ hoang đàng, khao khát được ngủ vùi trong sự xa hoa nhung lụa. Nàng trằn trọc, vừa lo lắng vì hành động táo bạo của mình, vừa vui mừng vì được giải thoát, tự hỏi liệu mình có tìm được việc làm hay không, và không biết Drouet sẽ phản ứng thế nào. Con người hào hiệp ấy đã được định sẵn tương lai mà không chút nghi ngờ. Anh ta không thể cưỡng lại những gì mình sắp làm. Anh ta cũng không đủ sáng suốt để mà muốn làm khác đi. Anh ta bị cuốn đi bởi bản năng bẩm sinh muốn đóng vai kẻ theo đuổi. Anh ta sẽ cần phải vui đùa với Carrie chắc chắn như cách anh ta cần phải ăn một bữa sáng thị soạn vậy. Anh ta có thể chịu đựng chút dằn vặt lương tâm nhỏ nhoi nhất trong bất cứ việc gì mình làm, và ở mức độ đó, anh ta là kẻ tàn nhẫn và tội lỗi. Nhưng hãy tin tôi đi, bất kỳ sự cắn rứt lương tâm nào mà anh ta cảm thấy cũng chỉ rất nhỏ nhoi mà thôi.

Hôm sau, anh ta đến thăm Carrie, và nàng tiếp đón anh trong phòng riêng. Anh vẫn là con người vui vẻ, tràn đầy sức sống ấy.

"Nào," anh nói, "sao trông em ủ rũ thế? Ra ngoài ăn sáng đi thôi. Hôm nay em còn phải đi mua sắm thêm quần áo nữa đấy."

Carrie nhìn anh, trong đôi mắt to tròn ánh lên muôn vàn suy nghĩ đang chuyển biến.

"Em ước gì mình tìm được việc làm gì đó," nàng nói.

"Em sẽ tìm được thôi mà," Drouet đáp. "Lo lắng lúc này để làm gì chứ? Cứ sắm sửa cho tươm tất cái đã. Đi ngắm thành phố đi. Anh không làm hại em đâu."

"Em biết anh không làm thế mà," nàng đáp, nửa thật nửa đùa.

"Đã đi đôi giày mới chưa đấy? Chìa ra xem nào. Tròn mắt lên ấy chứ, trông đẹp tuyệt. Mặc áo khoác vào đi."

Carrie vâng lời.

"Này, chiếc áo này ôm người như may đo ấy nhỉ?" anh nhận xét, dùng tay nắn lại phần eo áo và đứng cách đó vài bước ngắm nghía với vẻ thích thú thực sự. "Thứ em cần bây giờ là một chiếc chân váy mới. Đi ăn sáng thôi nào."

Carrie đội mũ lên.

"Găng tay đâu rồi em?" anh hỏi.

"Đây ạ," nàng nói, lấy chúng ra từ ngăn kéo bàn.

"Thế thì đi thôi," anh giục.

Thế là giờ phút băn khoăn ban đầu đã bị cuốn trôi đi mất.

Mọi chuyện diễn ra như vậy trong mọi dịp. Drouet không để nàng ở một mình quá lâu. Nàng cũng có chút thời gian để lang thang một mình, nhưng phần lớn thời gian đều được anh lấp đầy bằng những chuyến đi ngắm cảnh. Tại cửa hàng Carson, Pirie’s, anh mua cho nàng một chiếc chân váy và áo sơ-mi rất đẹp. Bằng tiền của anh, nàng mua sắm những vật dụng thiết yếu cho việc trang điểm, cho đến khi trông nàng chẳng khác nào một tiểu thư khuê cát khác. Tấm gương đã thuyết phục nàng về một vài điều bấy lâu nay nàng hằng tin tưởng. Nàng xinh đẹp lắm chứ, ồ, quả thực là vậy! Chiếc mũ đội lên trông mới hợp làm sao, và đôi mắt nàng mới đẹp làm sao. Nàng cắn nhẹ đôi môi đỏ mọng và lần đầu tiên cảm nhận được sự rung động của quyền lực. Drouet thật tốt biết bao.

Có một buổi tối, họ đi xem vở opera "The Mikado", một tác phẩm đang gây cơn sốt lúc bấy giờ. Trước khi đi, họ ghé vào phòng ăn Windsor nằm trên phố Dearborn, cách phòng của Carrie một khoảng khá xa. Trời trở lạnh, và từ cửa sổ phòng mình, Carrie có thể nhìn thấy bầu trời phía tây vẫn còn ánh hồng của ánh hoàng hôn đang nhạt dần, nhưng lại chuyển sang màu xanh thép ở phía trên cao nơi giáp với màn đêm. Một dải mây hồng mỏng và dài vắt ngang bầu trời, hình thù giống như một hòn đảo ở vùng biển xa xôi nào đó. Không hiểu sao, những cành cây khô xào xạc bên đường bỗng gợi lại trong nàng hình ảnh quen thuộc khi nàng nhìn qua khung cửa sổ tầng trệt vào những ngày tháng Chạp ở quê nhà. Nàng khựng lại, đôi bàn tay nhỏ bé xoắn vào nhau.

Drouet hỏi: "Em sao thế?"

"Ồ, em không biết nữa," nàng nói, đôi môi run rẩy.

Anh cảm nhận được điều gì đó, bèn vòng tay qua vai nàng, vỗ nhẹ cánh tay nàng.

"Nào đi thôi," anh dịu dàng nói, "em không sao đâu."

Nàng quay lại để mặc chiếc áo khoác vào.

"Tối nay em nên quàng cái khăn lông quanh cổ nhé."

Họ đi về phía bắc dọc theo đường Wabash đến phố Adams rồi rẽ về phía tây. Đèn trong các cửa hàng đã bắt đầu tỏa ra những luồng sáng vàng rực. Đèn hồ quang xèo xèo kêu trên đầu, và ở tầng cao là những ô cửa sổ sáng rực của các tòa nhà văn phòng cao tầng. Gió lạnh thốc từng cơn lồng lộng. Đám đông lúc sáu giờ tối đang trên đường về nhà va vào nhau, chen chúc. Những chiếc áo khoác nhẹ được dựng cổ lên che tai, mũ sụp xuống. Những cô nhân viên cửa hàng nhỏ bé từng nhóm hai, nhóm bốn ríu rít lướt qua, cười nói rôm rả. Đó là một cảnh tượng đầy sức sống của loài người máu nóng.

Đột nhiên, một ánh mắt chạm vào ánh mắt Carrie đầy vẻ nhận ra. Ánh mắt ấy nhìn ra từ một nhóm các cô gái ăn mặc nghèo nàn. Quần áo của họ phai màu và rộng thùng thình, áo khoác đã cũ, diện mạo chung trông khá nhếch nhác.

Carrie nhận ra cái nhìn đó và cả cô gái kia. Đó là một trong những người từng làm việc bên những cỗ máy trong nhà máy giày. Cô gái kia nhìn nàng ngẩn ngơ chưa chắc chắn, rồi quay đầu nhìn lại. Carrie cảm giác như có một con đại triều dâng lên ngăn cách giữa hai người. Bộ váy cũ và cỗ máy cũ bỗng hiện về. Nàng giật mình thon thót. Drouet chẳng hề hay biết cho đến khi Carrie va phải một người qua đường.

"Chắc em đang mải nghĩ vẩn vơ gì rồi," anh nói.

Họ ăn tối rồi vào rạp xem kịch. Vở diễn khiến Carrie vô cùng thích thú. Màu sắc và sự uyển chuyển của nó đã thu hút ánh nhìn của nàng. Nàng thêu dệt nên những tưởng tượng viển vông về địa vị và quyền lực, về những vùng đất xa xôi và những con người vĩ đại. Khi vở diễn kết thúc, tiếng lộc cộc của xe ngựa và đám đông các quý bà sang trọng khiến nàng ngẩn ngơ ngắm nhìn.

Drouet giữ nàng lại ở sảnh lớn hoa lệ — nơi các quý ông quý bà đang chen chúc xã giao, váy áo sột soạt, những chiếc đầu đội mũ ren khẽ gật gù, hàm răng trắng lấp ló sau đôi môi hé mở — và bảo: "Đợi anh một phút nhé."

"Số sáu mươi bảy," người gọi xe đang xướng lên, giọng anh ta cất cao thành một thứ âm điệu du dương. "Số sáu mươi bảy."

"Đẹp quá phải không anh?" Carrie nói.

"Tuyệt vời," Drouet đáp. Anh cũng xúc động không kém trước khung cảnh trang sức lộng lẫy và náo nhiệt này. Anh siết chặt cánh tay nàng. Có lúc nàng ngước lên, hàm răng đều đặn lấp lánh sau nụ cười, đôi mắt sáng rực. Khi họ đang bước ra, anh cúi xuống thì thầm bên tai nàng: "Em trông đáng yêu lắm!" Họ đứng ngay chỗ người gọi xe đang mở tung cửa xe ngựa và đỡ hai vị phu nhân bước vào.

"Em cứ đi với anh thì thể nào chúng ta cũng có xe ngựa riêng cho mà xem," Drouet cười lớn.

Carrie hầu như chẳng nghe thấy gì, đầu óc nàng đang ngập tràn trong dòng xoáy của cuộc sống. Họ ghé vào một nhà hàng để ăn chút đồ nhẹ sau buổi diễn. Một chút tư lự thoáng qua trong đầu Carrie về thời gian muộn màng, nhưng bây giờ chẳng còn lề thói gia đình nào câu thúc nàng nữa cả. Nếu có thói quen nào từng có thời gian để cắm rễ trong nàng, thì đáng lẽ chúng phải phát huy tác dụng ở đây mới phải. Thói quen là một thứ kỳ lạ. Chúng có thể sai khiến một tâm lý thực sự không có tôn giáo phải bò dậy khỏi giường để đọc những lời cầu nguyện chỉ vì thói quen chứ chẳng hề mang tính sùng kính. Nạn nhân của thói quen, khi bỏ lỡ việc mà họ quen làm, sẽ cảm thấy ngứa ngáy trong đầu một chút, một sự khó chịu nho nhỏ do việc đi chệch khỏi lối mòn gây ra, và họ lại tưởng đó là tiếng gọi của lương tâm, là tiếng nói nhỏ nhoi trầm tĩnh luônthôi thúc họ hướng về sự chính trực. Nếu sự lệch hướng đó đủ lớn, sức ì của thói quen sẽ đủ mạnh để khiến kẻ u mê ấy quay đầu lại và thực hiện cái hành động máy móc kia. "Ơn Chúa," một tâm hồn như thế tự nhủ, "mình đã làm tròn bổn phận," trong khi thực chất, nó chỉ đang lặp lại cái trò cũ kỹ không thể phá vỡ ấy một lần nữa mà thôi.

Carrie không hề có những nguyên tắc gia đình vững chắc nào neo đậu trong tâm trí. Nếu có, nàng đã cảm thấy dằn vặt hơn nhiều rồi. Còn lúc này, bữa ăn trôi qua trong bầu không khí vô cùng nồng nhiệt. Dưới ảnh hưởng của những sự kiện dồn dập, thứ đam mê vô hình tuyệt đẹp đang tỏa ra từ Drouet, thức ăn, và sự xa hoa vẫn còn mới lạ này, nàng thả lỏng tâm hồn và lắng nghe với đôi tai rộng mở. Nàng lại một lần nữa trở thành nạn nhân trước sức hút thôi miên của thành phố.

Cuối cùng, Drouet lên tiếng: "Thôi nào, chúng ta nên về thôi."

Họ đã la cà quá lâu bên những món ăn, và ánh mắt hai người liên tục chạm nhau. Carrie không thể không cảm nhận được luồng năng lượng rung động theo sau, thực chất chính là ánh nhìn của anh. Anh có thói quen chạm vào tay nàng để giải thích, như muốn khắc ghi một sự thật nào đó vào tâm trí nàng. Giờ đây, khi nói đến chuyện ra về, anh lại chạm vào tay nàng.

Họ đứng dậy và bước ra đường phố. Khu downtown giờ đây vắng ngắt, ngoại trừ vài kẻ tản bộ đang huýt sáo, vài chuyến xe buýt đêm muộn, và vài tụ điểm mở cửa với những khung ánh sáng rực rỡ bên khung cửa sổ. Họ thong thả dạo bước dọc đại lộ Wabash, Drouet vẫn say sưa tuôn ra một tá những thông tin vụn vặt. Anh ôm lấy cánh tay Carrie, giữ chặt nó khi đang say sưa giải thích. Thỉnh thoảng, sau một câu nói đùa hóm hỉnh, anh lại cúi xuống nhìn, và ánh mắt họ lại giao nhau. Cuối cùng họ cũng đến trước bậc thềm, và Carrie bước lên bậc đầu tiên, chiều cao của nàng giờ đây ngang tầm với anh. Anh cầm lấy tay nàng và nắm lấy nó thật thân thiện. Anh đăm đăm nhìn nàng khi nàng đang đưa mắt nhìn quanh với vẻ mơ màng đê mê.

Vào khoảng thời gian đó, Minnie đang chìm trong giấc ngủ say sau một buổi tối dài trĩu nặng suy nghĩ. Cô đang tì khuỷu tay ở một tư thế khó chịu dưới mạn sườn. Các cơ bị giữ ở tư thế đó đã làm kích thích một vài dây thần kinh, và giờ đây một khung cảnh mờ ảo hiện lên trong tâm trí đang thiu thiu ngủ của cô. Cô tưởng tượng cô và Carrie đang ở đâu đó bên cạnh một mỏ than cũ. Cô có thể nhìn thấy cái giếng trục cao ngất cùng đống đất và than đá đổ đống bên ngoài. Có một cái hố sâu thẳm mà họ đang ngó xuống; họ có thể thấy những hòn đá ướt át kỳ lạ ở tít phía dưới nơi bức tường chìm vào bóng tối mờ mịt. Một chiếc giỏ cũ, dùng để lên xuống, đang lủng lẳng ở đó, được buộc bằng một sợi dây thừng đã sờn.

"Mình vào trong đi," Carrie nói.

"Thôi nào, không được đâu," Minnie đáp.

"Có sao đâu, vào đi," Carrie giục.

Nàng bắt đầu kéo chiếc giỏ lại, và rồi, bất chấp mọi lời can ngăn, nàng đã trèo lên và đang tụt xuống dưới.

"Carrie," cô hét lên, "Carrie, lên đây mau"; nhưng Carrie lúc ấy đã xuống tận sâu phía dưới và bóng tối đã nuốt chửng nàng hoàn toàn.

Cô cựa quậy cánh tay.

Giờ đây, khung cảnh kỳ bí ấy biến đổi một cách kỳ quái và họ đang ở bên những vùng nước mà cô chưa từng thấy bao giờ. Họ đang đứng trên một tấm ván, một mảnh đất hay thứ gì đó vươn dài ra mãi, và ở tận cùng của nó chính là Carrie. Họ nhìn quanh, và rồi thứ đó đang chìm dần, Minnie nghe thấy tiếng dòng nước đang dâng lên róc rách.

"Lại đây nào, Carrie," cô gọi, nhưng Carrie đang vươn người ra xa hơn nữa. Nàng có vẻ như đang lùi xa ra, và giờ đây việc gọi với theo nàng trở nên thật khó khăn.

"Carrie," cô gọi, "Carrie," nhưng giọng nói của chính cô nghe thật xa xăm, và dòng nước kỳ lạ đang làm nhòa đi tất cả mọi thứ. Cô bừng tỉnh trong nỗi đau đớn như thể vừa đánh mất một thứ gì đó. Cô cảm thấy nỗi buồn khôn tả chưa từng có trong đời.

Mọi chuyện cứ thế diễn ra qua bao lần chuyển biến của bộ não mệt mỏi, những ảo ảnh kỳ lạ của tâm hồn ấy cứ len lỏi vào, làm mờ đi những khung cảnh kỳ lạ, cái nọ chồng lên cái kia. Hình ảnh cuối cùng khiến cô thét lên, vì Carrie đang trượt khỏi đâu đó trên một mỏm đá, và các ngón tay nàng đã tuột ra để rồi cô chứng kiến cảnh nàng đang rơi xuống.

"Minnie! Em sao thế? Dậy mau nào," Hanson bị làm phiền, bèn lắc vai cô.

"Gì... có chuyện gì thế?" Minnie ngái ngủ hỏi.

"Dậy đi," anh nói, "rồi lật người lại xem nào. Em đang nói mớ đấy."

Khoảng một tuần sau, Drouet bước vào quán Fitzgerald and Moy’s với diện mạo và tác phong bảnh bao.

"Chào cậu, Charley," Hurstwood ngẩng lên từ cửa văn phòng chào vọng ra.

Drouet bước tới và nghếch nhìn người quản lý đang ngồi bên bàn làm việc. "Khi nào thì cậu lại đi công tác tuyến ngoài thế?" anh hỏi.

"Sớm thôi," Drouet đáp.

"Chuyến này chẳng gặp cậu mấy nhỉ," Hurstwood nói.

"À, dạo này tôi bận quá," Drouet đáp.

Họ trò chuyện vài phút về những chủ đề chung.

"Này," Drouet nói, như thể vừa chợt nảy ra một ý tưởng, "tối nào đó cậu ghé nhà tôi chơi nhé."

"Ghé đâu cơ?" Hurstwood hỏi.

"Thì ghé nhà tôi chứ đâu," Drouet mỉm cười nói.

Hurstwood ngước lên nhìn với vẻ đầy tinh tế, khóe môi thoáng hiện một nụ cười mỉm. Anh quan sát gương mặt Drouet bằng vẻ từng trải của mình, rồi với phong thái của một quý ông, anh nói: "Được chứ; rất sẵn lòng."

"Chúng ta sẽ làm một ván bài euchre thật vui."

"Tôi mang theo một chai rượu Sec nhỏ được chứ?" Hurstwood hỏi.

"Được chứ," Drouet đáp. "Tôi sẽ giới thiệu cậu với cô ấy."

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 13 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.