Khi Edna bước vào phòng ăn muộn hơn một chút so với lệ thường, dường như ở đó đang diễn ra một cuộc trò chuyện vô cùng sôi nổi. Nhiều người cùng nói một lúc, và giọng của Victor thậm chí còn lấn át cả tiếng mẹ cậu. Edna vừa trở về sau buổi tắm biển, vội vã thay trang phục nên gương mặt vẫn còn ửng đỏ. Khuôn mặt cô, được tôn lên bởi chiếc áo dài trắng thanh nhã, gợi liên tưởng đến một đóa hoa rực rỡ và hiếm quý. Cô ngồi vào bàn, ở giữa cụ già Monsieur Farival và Madame Ratignolle.

Vừa ngồi xuống và chuẩn bị ăn phần súp đã được dọn lên lúc cô bước vào, cô liền được nhiều người cùng lúc thông báo rằng Robert sắp đi Mexico. Cô đặt chiếc thìa xuống, ngơ ngác nhìn quanh. Sáng nay anh vẫn ở bên, đọc sách cho cô nghe, vậy mà chưa từng đả động gì đến một nơi như Mexico. Suốt buổi chiều cô không gặp anh; cô chỉ nghe ai đó nói anh đang ở nhà, trên gác với mẹ. Cô chẳng bận tâm điều đó lắm, dù cũng hơi ngạc nhiên khi chiều nay anh không xuống bãi biển nhập hội với cô lúc cô ra đó.

Cô liếc nhìn sang chỗ anh ngồi cạnh Madame Lebrun – người đang chủ trì bữa tiệc. Gương mặt Edna hiện rõ vẻ ngơ ngác hoàn toàn, và cô cũng chẳng thèm che giấu điều đó. Anh nhướn mày, mỉm cười gượng gạo khi bắt gặp ánh mắt cô. Trông anh có vẻ lúng túng và bứt rứt. "Anh ấy đi lúc nào vậy?" cô hỏi chung mọi người, cứ như thể Robert không có mặt ở đây để tự trả lời.

“Tối nay!” “Ngay tối nay chứ còn gì nữa!” “Anh có tin nổi không!” “Không hiểu sao hắn lại dở chứng như thế!” đó là một vài trong số những câu đáp lại mà cô thu nhận được, vang lên hỗn độn cả bằng tiếng Pháp lẫn tiếng Anh.

“Không thể nào!” cô thốt lên. “Làm sao mà một người có thể rời Grand Isle để đi Mexico ngay tắp lự chỉ trong một nốt nhạc, cứ như thể đi sang tiệm tạp hóa của Klein, ra bến tàu hay xuống bãi biển vậy?”

“Tôi vẫn luôn nói là mình sẽ đi Mexico; tôi nói điều đó từ nhiều năm nay rồi!” Robert kêu lên với giọng kích động và cáu kỉnh, ra điều của một kẻ đang phải tự vệ trước một bầy côn trùng đốt.

Madame Lebrun lấy cán dao gõ lên mặt bàn.

“Xin vui lòng để Robert giải thích lý do vì sao nó đi, và tại sao lại đi ngay tối nay,” bà cất tiếng gọi. “Thật đấy, cái bàn ăn này ngày càng giống nhà thương điên đến nơi, ai nấy cứ nhao nhao cả lên. Có những lúc—cầu xin Chúa tha tội cho tôi—nhưng quả thật, có những lúc tôi chỉ ước gì Victor bị câm quách đi cho rồi.”

Victor cười mỉa mai khi cảm ơn người mẹ vì lời chúc thánh thiện của bà, mặc dù cậu chẳng thấy nó đem lại lợi ích gì cho ai, ngoại trừ việc có lẽ nó sẽ giúp bà có thêm nhiều thời gian và đặc quyền để tự mình huyên thuyên nhiều hơn.

Monsieur Farival cho rằng lẽ ra Victor phải được đưa ra giữa đại dương từ thủa lọt lòng và dìm chết quách đi. Ngược lại, Victor lại thấy sẽ hợp lý hơn nếu đem thủ tiêu những kẻ già cả đã có thâm niên làm cho thiên hạ phải ngứa mắt. Madame Lebrun bắt đầu có triệu chứng hơi lên cơn kích động; Robert gọi em trai mình bằng những từ ngữ cay nghiệt và nặng nề.

“Chẳng có gì phải giải thích nhiều đâu mẹ,” anh nói; thế nhưng anh vẫn giải thích—ánh mắt hướng chủ yếu về phía Edna—rằng anh chỉ có thể gặp vị quý ômg mà anh định hợp tác ở Vera Cruz nếu kịp bắt chuyến tàu thủy nọ kia, khởi hành từ New Orleans vào một ngày nhất định; rằng tối nay Beaudelet sẽ cho thuyền nan chở đầy rau củ xuất bến, nhờ thế anh mới có cơ hội đến thành phố và lên tàu kịp lúc.

“Nhưng từ bao giờ mà anh quyết định chuyện này thế?” Monsieur Farival gặng hỏi.

“Chiều nay,” Robert đáp với vẻ khó chịu.

“Vào lúc mấy giờ chiều nay?” cụ già vẫn kiên quyết vặn vẹo, hệt như đang thẩm vấn một tên tội phạm trước tòa.

“Vào lúc bốn giờ chiều nay, thưa Monsieur Farival,” Robert đáp bằng giọng cao vút cùng thái độ kiêu kỳ, khiến Edna liên tưởng đến một diễn viên nào đó trên sân khấu.

Cô cố ép mình ăn gần hết bát súp, rồi dùng nĩa gỡ từng miếng cá vụn trong món súp court bouillon.

Cặp tình nhân nọ đang tận dụng chủ đề Mexico trong cuộc trò chuyện chung để thì thầm với nhau về những vấn đề mà họ cho rằng chẳng có ai quan tâm ngoài chính họ. Quý bà mặc đồ đen từng nhận được từ Mexico một chuỗi hạt mân côi có tay nghề chế tác tinh xảo, kèm theo sự ân xá đặc biệt, nhưng bà chưa bao giờ có thể xác định liệu sự ân xá đó có còn hiệu lực khi ra khỏi biên giới Mexico hay không. Cha xứ Fochel ở nhà thờ đã cố gắng giải thích điều đó, nhưng lời giải đáp của ngài vẫn chưa làm bà thỏa mãn. Và bà khẩn khoản nhờ Robert quan tâm tìm hiểu xem liệu bà có được hưởng đặc ân đi kèm với chuỗi hạt mân côi vô cùng độc đáo xuất xứ từ Mexico ấy hay không.

Madame Ratignolle bày tỏ hy vọng rằng Robert sẽ hết sức cẩn trọng khi giao du với người Mexico, bởi theo bà, đó là một giống dân xảo quyệt, vô lương tâm và đầy thù hận. Bà tin rằng mình không hề oan uổng khi lên án họ như vậy. Trước đây bà từng quen biết cá nhân một người Mexico, chuyên làm và bán bánh tamales rất ngon, và bà sẵn sàng tin tưởng tuyệt đối vào anh ta bởi giọng nói quá đỗi ngọt ngào. Thế rồi một hôm, anh ta bị bắt vì tội đâm chết vợ mình. Bà cũng chẳng rõ cuối cùng anh ta có bị treo cổ hay không.

Victor lúc này đã trở nên phấn khích tột độ, đang cố kể một câu chuyện cười về một cô gái người Mexico từng bán chocolate vào một mùa đông nọ tại một nhà hàng trên phố Dauphine. Chẳng ai thèm nghe cậu ta kể ngoài cụ già Monsieur Farival, người đang cười đến sặc sụa trước câu chuyện ngớ ngẩn đó.

Edna tự hỏi không biết có phải tất cả bọn họ đều phát điên cả rồi không mà lại đi nói năng và la hét ầm ĩ đến thế. Bản thân cô chẳng tài nào nghĩ ra được điều gì để nói về Mexico hay con người nơi đó.

“Anh khởi hành lúc mấy giờ?” cô hỏi Robert.

“Mười giờ,” anh bảo cô. “Beaudelet muốn đợi trăng lên.”

“Anh đã chuẩn bị xong xuôi hết chưa?”

“Hoàn toàn rồi. Tôi chỉ mang theo một chiếc túi xách tay, còn hòm đựng đồ thì sẽ gói ghém trên thành phố.”

Anh quay đi để trả lời câu hỏi của mẹ, còn Edna, sau khi đã uống xong ly cà phê đen, liền rời khỏi bàn ăn.

Cô đi thẳng về phòng mình. Căn nhà nhỏ trở nên bức bối và ngột ngạt sau khi rời khỏi bầu không khí bên ngoài. Nhưng cô chẳng màng tới điều đó; có vẻ như có cả trăm thứ việc lặt vặt trong nhà đang đòi hỏi sự chú ý của cô. Cô bắt đầu dọn dẹp lại bàn trang điểm, lầm bầm phàn nàn sự bất cẩn của cô nàng hầu gái người lai đang ở phòng bên cạnh dọn giường cho lũ trẻ. Cô gom những bộ quần áo vứt vươn vãi trên lưng ghế, cất gọn gàng từng món vào tủ quần áo hoặc ngăn kéo bàn. Cô thay chiếc áo dài bằng một bộ đồ ở nhà rộng rãi và thoải mái hơn. Cô chải lại đầu tóc, chải và vuốt với một năng lượng khác thường. Sau đó, cô bước sang phòng bên để phụ giúp cô hầu gái cho bọn trẻ đi ngủ.

Chúng rất nghịch ngợm và ham trò chuyện—làm đủ thứ trừ việc chịu nằm yên và đi ngủ. Edna đuổi cô hầu gái đi ăn tối và dặn cô ta không cần phải quay lại nữa. Rồi cô ngồi xuống kể chuyện cho lũ trẻ nghe. Thay vì ru chúng ngủ, câu chuyện lại khiến chúng phấn khích thêm và càng khó chìm vào giấc ngủ hơn. Cô đành để mặc chúng đang say sưa tranh cãi, phỏng đoán về kết cục của câu chuyện mà người mẹ đã hứa sẽ kể tiếp vào đêm hôm sau.

Cô bé da đen nhỏ tuổi bước vào thưa rằng Madame Lebrun muốn mời bà Pontellier sang bên nhà lớn ngồi chơi cùng mọi người cho đến khi anh Robert lên đường. Edna đáp lời rằng cô đã cởi đồ đi ngủ rồi, cảm thấy trong người không được khỏe lắm, nhưng có lẽ cô sẽ sang nhà lớn sau. Cô bắt đầu thay lại quần áo, và đã cởi cả chiếc áo choàng peignoir ra rồi. Thế nhưng, chợt đổi ý, cô lại mặc chiếc áo choàng ấy vào, bước ra ngoài và ngồi xuống trước hiên phòng mình. Người cô nóng bừng và cáu kỉnh, cô cầm quạt tự quạt lấy quạt để một lúc lâu. Madame Ratignolle liền đi xuống để xem có chuyện gì xảy ra.

“Mấy cái tiếng ồn ào hỗn độn ở bàn ăn chắc đã làm tôi phát bực,” Edna đáp, “hơn nữa, tôi rất ghét những cú sốc và sự bất ngờ. Nghĩ sao mà Robert lại đùng đùng bỏ đi một cách lố bịch và kịch tính đến thế! Cứ như thể chuyện tày trời không bằng! Cả buổi sáng ở cạnh tôi mà chẳng hé răng nửa lời.”

“Đúng vậy,” Madame Ratignolle đồng tình. “Tớ nghĩ hành động đó cho thấy anh ấy chẳng màng đến cảm xúc của mọi người—nhất là cậu. Tớ không ngạc nhiên nếu điều đó xảy ra với mấy người khác; đám nhà Lebrun ai cũng thích làm quá lên như thế. Nhưng tớ phải công nhận là tớ chưa bao giờ nghĩ Robert lại làm thế cả. Cậu không định xuống dưới đó à? Đi thôi, cưng; ở một mình thế trông mất thiện cảm lắm.”

“Không,” Edna đáp, có phần hờn dỗi. “Tớ không muốn phải công thay quần áo lại nữa; tớ không có hứng.”

“Cậu cần gì phải thay đồ; trông cậu vẫn ổn chán mà; thắt thêm cái dây nịt vào eo là được. Nhìn tớ đây này!”

“Thôi đi,” Edna bướng bỉnh từ chối; “cứ đi đi. Madame Lebrun có lẽ sẽ thấy phật ý nếu cả hai chúng ta đều vắng mặt đấy.”

Madame Ratignolle hôn tạm biệt Edna rồi bước đi, thực ra trong thâm tâm cô cũng đang rất muốn tham gia vào cuộc trò chuyện rôm rả vẫn đang tiếp diễn về Mexico và người dân nơi đó.

Lát sau, Robert bước lên hiên nhà, tay xách theo chiếc túi du lịch.

“Em thấy trong người không khỏe à?” anh hỏi.

“Ồ, khỏe chán. Anh đi ngay bây giờ đấy à?”

Anh quẹt diêm xem đồng hồ. “Trong vòng hai mươi phút nữa,” anh nói. Ánh diêm lóe lên rồi tắt phụt đột ngột càng làm cho màn đêm thêm phần đặc quánh trong chốc lát. Anh kéo một chiếc ghế đẩu mà lũ trẻ để lại ngoài hiên rồi ngồi xuống.

“Lấy cái ghế tựa mà ngồi,” Edna bảo.

“Thế này là được rồi,” anh đáp. Anh đội chiếc mũ phớt mềm lên rồi lại bứt rứt cởi ra, lấy khăn tay lau mồ hôi trên mặt và phàn nàn trời quá oi bức.

“Lấy quạt mà quạt kìa,” Edna nói, đưa chiếc quạt cho anh.

“Ôi, thôi! Cảm ơn em. Chẳng ích gì đâu; quạt chán rồi cũng phải dừng lại thôi, và lúc sau người ta lại càng thấy khó chịu hơn.”

“Đó lại là một trong những suy luận ngớ ngẩn mà đàn ông hay nói. Tôi chưa từng thấy người đàn ông nào nói khác đi về chuyện quạt mát cả. Anh sẽ đi bao lâu?”

“Vĩnh viễn, có lẽ thế. Tôi không biết. Còn tùy thuộc vào nhiều chuyện nữa.”

“Này nhé, giả sử là không phải vĩnh viễn đi, thì anh đi trong bao lâu?”

“Tôi không biết.”

“Tôi thấy chuyện này thật hoàn toàn vô lý và chẳng đâu vào đâu cả. Tôi không thích thế chút nào. Tôi không hiểu nổi động cơ của sự im lặng và bí ẩn ở anh, sáng nay ở cạnh tôi mà chẳng thèm hé răng nửa lời.” Anh vẫn im lặng, không buồn thanh minh nửa lời. Phải một lúc sau, anh mới cất tiếng:

“Đừng chia tay nhau trong giận dỗi nhé. Tôi chưa từng thấy em mất kiên nhẫn với tôi bao giờ.”

“Tôi không muốn chia tay trong bực bội,” cô nói. “Nhưng anh không hiểu sao? Tôi đã quen với việc nhìn thấy anh, quen với việc có anh ở bên cạnh mình suốt ngày, và hành động này của anh có vẻ không thân thiện chút nào, thậm chí còn nhẫn tâm nữa. Anh thậm chí chẳng thèm đưa ra một lời giải thích nào. Tôi đã lên kế hoạch chúng ta sẽ ở bên nhau, đã nghĩ đến việc thật vui biết bao khi gặp lại anh ở thành phố vào mùa đông tới.”

“Tôi cũng vậy,” anh thốt lên bất chợt. “Có lẽ đó là—” Anh đột ngột đứng phắt dậy và chìa tay ra. “Vĩnh biệt, bà Pontellier thân mến; vĩnh biệt. Mong rằng em sẽ không—tôi hy vọng em sẽ không hoàn toàn quên mất tôi.” Cô bấu chặt lấy tay anh, cố níu kéo.

“Đến nơi nhớ viết thư cho em nhé, Robert, được không?” cô khẩn khoản.

“Anh sẽ viết, cảm ơn em. Vĩnh biệt.”

Thật không giống Robert chút nào! Ngay cả một người xã giao qua đường cũng sẽ thốt ra những lời dặn dò tha thiết hơn câu “Anh sẽ viết, cảm ơn em; vĩnh biệt” trước một lời đề nghị như thế.

Rõ ràng là anh đã chào tạm biệt mọi người ở nhà lớn từ trước, bởi anh bước xuống bậc thềm và đi về phía Beaudelet—người đang đứng chờ sẵn với một chiếc dầm vác trên vai. Họ bước đi khuất dạng vào màn đêm. Cô chỉ nghe thấy tiếng Beaudelet; có vẻ như Robert thậm chí còn chẳng buồn thốt lấy một lời chào với người bạn đồng hành.

Edna cắn chặt chiếc khăn tay đến quằn quại, cố gắng kìm nén và che giấu—ngay cả với chính bản thân mình hệt như muốn giấu giếm người khác—thứ cảm xúc đang cào xé và day dứt tâm can cô. Khóe mắt cô ngấn lệ.

Lần đầu tiên trong đời, cô nhận ra những triệu chứng của thứ tình yêu cuồng nhiệt mà cô từng cảm nhận thoảng qua thời thơ ấu, khi là một thiếu nữ mới lớn, và sau này khi đã trưởng thành. Sự nhận thức ấy không hề làm giảm đi tính chân thực và sự nhức nhối của sự thật phũ phàng ấy bằng bất kỳ lời ngụy biện hay hứa hẹn nào về sự đổi thay. Quá khứ đối với cô chẳng còn ý nghĩa gì; chẳng mang lại bài học nào mà cô buồn lưu tâm. Tương lai là một ẩn số chưa bao giờ cô màng khám phá. Chỉ có hiện tại là quan trọng; hiện tại thuộc về cô, giày vò cô ngay lúc này bằng một chân lý cay đắng rằng cô đã đánh mất thứ mà cô từng nắm giữ, rằng cô đã bị khước từ điều mà bản thể đầy khát khao vừa thức tỉnh của cô đang khao khát đòi hỏi.