Bá chủ Tề Hoàn Công tới những năm cuối đời bắt đầu trọng dụng ba kẻ xấu là Dịch Nha, Thụ Điêu và Khai Phương. Bão Thúc Nha nhiều lần khuyên ngăn không được, trái lại đã bị ba tên đó làm cho uất ức mà chết. Tề Hoàn Công vừa qua đời, bọn Dịch Nha, Thụ Điêu liền đưa Công tử Võ Khuy lên làm vua. Chúng bỏ mặc việc tang lễ, thi thể Tề Hoàn Công bị phơi sáu bảy chục ngày đã sinh ra giòi bọ mà vẫn chưa cho chôn cất. Chúng còn bận rộn với việc tiêu diệt kẻ thù chính trị, sai lính tróc nã công tử Chiêu. Công tử Chiêu là Thái tử được lập nên từ khi Tề Hoàn Công còn đại lễ, đã thấy trước nguy cơ Võ Khuy cướp ngôi, liền vội vàng chạy trốn sang nước Tống, khóc lóc cầu xin Tống Tương Công làm chủ cho mình.

Nước Tống (vùng đất ở giữa miền Đông, tỉnh Hà Nam và các tỉnh Sơn Đông, Giang Tô, An Huy ngày nay) là một quốc gia nhỏ. Tống Tương Công vốn bất tài. Ông ta đã chứng kiến cảnh Tề Hoàn Công qua đời, nhưng không biết tự lượng sức mình, muốn thay Tề Hoàn Công làm bá chủ. Hiện tại, Công Tử Chiêu đến tìm Tống Tương Công, Tống cho rằng đây là cơ hội không dễ mà có được, liền bằng lòng. Năm thứ 10 Chu Tương Vương (năm 642, trước Công nguyên), Tống Tương Công thông báo cho các nước chư hầu biết, yêu cầu tất cả mọi người cùng hộ tống Công Tử Chiêu về nước Tề để lên ngôi. Đại bộ phận các nước chư hầu không tán thành lời hiệu triệu của Tông Tương Công, chỉ có nước Vệ, nước Tào và nước Châu là những nước còn nhỏ hơn nước Tống, cho dẫn một số xe lính tới. Tống Tương Công dẫn đầu quân đội bốn nước kéo tới nước Tề. Một số quý tộc lớn ở nước Tề thấy tình thế xấu bèn thừa cơ giết chết Võ Khuy và Thụ Điêu, đuổi Dịch Nha đi, rồi nghênh đón Công tử Chiêu lên ngôi. Đây chính là Tề Hiếu Công.

Tống Tương Công ủng hộ việc lập Tề Hiếu Công, khi hoài bão đã thành, thì dương dương tự đắc, muốn hội hợp các nước chư hầu thay thế Tề Hoàn Công làm minh chủ, nhưng lại sợ mọi người không nghe. Quan đại phu là Công Tử Thang nói với Tống Tương Công:

- Các nước lớn ngày nay không nước nào bằng nước Tề và nước Sở. Nội bộ nước Tề vừa mới được ổn định, họ chưa để tâm lắm tới việc đối ngoại. Chỉ có nước Sở lợi hại, các nước chư hầu đều sợ, chi bằng chúng ta cứ liên lạc với nước Sở. Chỉ cần nước Sở kéo tới, các nước nhỏ ở dưới nước Sở ắt sẽ làm theo?

Quan Thượng Khanh là Công tử Mục Di nói:

- Từ xưa tới nay nước Sở không giữ điều tín nghĩa. Chúng ta không thể dẫn chó sói vào nhà được!

Thế nhưng Tống Tương Công nóng lòng muốn xưng bá, đâu có chịu nghe, tức tốc sai người đem theo lễ vật quý đi sứ nước Sở, ước hẹn cùng nước Sở và nước Tề thương nghị trước việc lập hội liên minh. Sở Thành Vương bằng lòng. Tống Tương Công vội vã sai người liên lạc với nước Tề, Tề Hiếu Công cũng đã thuận y.

Mùa xuân năm thứ 13 Chu Tương Vương hoặc (năm 639 trước Công nguyên), vua Tống, Sở đã tới đất Lộc của nước Tề. Tống Tương Công cho rằng bản thân mình là Công tước, lại là người đề xướng ra hội nghị, liền tự coi là minh chủ, bắt đầu phát tín hiệu ra mệnh lệnh. Tống Tương Công chắp tay nói với hai vua nước Tề và nước Sở.

- Tôi dự định tháng 8 năm nay hội hợp các nước chư hầu ở nước Vu, thuộc nước Tống chúng tôi, để cùng thương lượng việc đại sự phò trợ Vương Thất. Hy vọng rằng các vị tới dự hội đúng thời gian, nhất nhất không được đem theo xe lính.

Sở Thành Vương, Tề Hiếu Công đồng ý. Tống Tương Công bèn lấy ra mấy tờ thông cáo mà mình đã chuẩn bị sẵn từ trước, mời hai vị cùng ký tên vào. Tề Hiếu Công thấy Tống Tương Công giao thông báo trước cho Sở Thành Vương trong lòng rất không vui. Sở Thành Vương thấy trên thông báo viết rằng cần phải bắt chước Tề Hoàn Công hội họp chư hầu, mọi người đều không được đem theo xe lính, thì cười thầm. Lại nhìn thấy ở cuối tờ thông báo Tống Tương Công viết tên mình lên đầu, liền không muốn ký tên nữa. Tống Tương Công nói:

- Hai nước Trịnh, Hứa đều quy thuộc vào ông, ông không ký tên, sợ rằng họ sẽ không tới.

Sở Thành Vương đành phải ký tên, rồi giao cho Tề Hiếu Công. Tề Hiếu Công nói:

- Nước chúng tôi cũng ví như thuộc quốc của nước Tống, ký tên hay không ký thì cũng thế cả. Nên đã kiên quyết cự tuyệt.

- Tống Tương Công còn cho rằng những lời của Tề Hiếu Công đều là lời nói thật tâm cảm, liền thu lại tờ thông báo. Hội nghị ba nước đã kết thúc như vậy đó.

Tống Tương Công rất đắc ý, sau khi về nước bèn nói với Công Tử Mục Di rằng:

- Vua Sở đồng ý với sự sắp đặt của ta rồi.

Mục Di nói:

- Chớ cả tin vì những lời nòi dễ nghe của ông ta, trong lòng ông ta nghĩ thế nào thì ai mà biết được. Xin Chúa ông đừng bị mắc lừa.

Tống Tương Công nói:

- Hai nước Trịnh, Hứa đều quy thuộc vào ông, ông không ký tên hay không ký thì cũng thế cả. Nên đã kiên quyết cự tuyệt.

Tống Tương Công còn cho rằng những lời của Tề Hiếu Công đều là lời nói thật tâm, liền thu lại tờ thông báo. Hội nghị ba nước đã kết thúc như vậy đó.

Tống Tương Công rất đắc ý, sau khi về nước bèn nói với Công Tử Mục Di rằng:

- Vua Sở đã đồng ý với sự sắp đặt của ta rồi.

Mục Di nói:

- Chớ cả tin vì những lời nói dễ nghe của ông ta, trong lòng ông ta nghĩ thế nào thì ai mà biết được. Xin Chúa công đừng bị mắc lừa.

Tống Tương Công nói:

- Khanh thật quá đa nghi. Ta lấy lòng trung tín đối đãi với người khác, lẽ nào người khác lại nhẫn tâm lừa dối ta?

Vừa mới sang tháng 7, Tống Tương Công đã ra lệnh chuẩn bị xe ngựa tới đất vu khai hội. Công tử Mục Di nói:

- Nước Sở từ xưa vẫn phản phúc vô thường, Chúa công cứ nên đem theo một ít binh mã để phòng bị.

Tống Tương Công rất không vui vẻ, nói:

- Ta đã bảo người ta không được đem theo xe lính, làm sao có thể nói lời mà chẳng giữ lời được?

Mục Di lại nói:

- Chúa công ngồi xe mà đi, thần sẽ đem xe lính mai phục cách xa ba dặm để đề phòng vạn nhất.

Tống Tương Công vẫn không đồng ý. Công tử Hợp Duy đành phải tay không đi theo Tống Tương Công.

Ngày khai hội đã tới. Vua của sáu nước Sở, Trần, Thái, Hứa, Tào, Trịnh đều hiện diện đúng giờ. Chỉ có Tề Hiếu Công và nước Lỗ là không đến. Tống Tướng Công sai người chiêu đãi sáu nước chư hầu. Người tùy tùng báo cáo với Tống Tương Công, những người tới họp đều ngồi xe, không một ai đem theo xe lính cả. Trong lòng Tống Tương Công càng vui sướng, đắc ý nói với Công tử Mục Duy rằng:

- Ta đã nói là nước Sở không thể lừa dối ta được, nhà ngươi thấy sao?

Trong ngày khai hội đó, Tống Tương Công phát biểu trước:

- Hôm nay các vị chư hầu họp đại hội, ta muốn học theo biện pháp của Tề Hoàn Công, mọi người cùng ký một hiệp ước liên minh, cùng phò trợ Vương Thất, giúp đỡ các quốc gia nhược tiểu, đình chỉ chiến tranh, cầu cho thiên hạ được thái bình, không biết cao kiến của các vị thế nào?

Sở Thành Vương lập tức lên tiếng:

- Ngài nói chí phải, thế nhưng không biết minh chủ là ai đây.

Tống Tương Công nói:

- Điều này cũng dễ thôi, ai có công thì luận công, ai vô công thì luận tước, ai có tước vị cao thì làm minh chủ.

Tống Tương Công vừa dứt lời, Sở Thành Vương lập tức nói:

- Nước Sở xưng Vương đã rất lâu rồi, nước Tống tuy nói là Công tước nhưng vẫn còn thấp hơn vương một bậc, dĩ nhiên phải do tôi làm minh chủ.

Nói xong liền đặt mông ngồi lên ghế dành cho minh chủ. Tống Tương Công giận lắm, chỉ vào Sở Thành Vương quở trách:

- Chức công tước này của tôi do Thiên tử ban cho, khắp thiên hạ ai cũng biết. Bản thân ông tự xưng Vương đó là giả, không đủ tư cách làm minh.

Sở Thành Vương nói:

- Tôi là vua giả, tại sao ông còn cho mời?

Quan đại thần của nước Sở là Thành Đắc Thần lên tiếng quát to:

- Thôi cho qua, cho qua, đừng tranh cãi nữa. Chỉ cần hỏi các vị chư hầu một câu thôi, ngày hôm nay các vị khai hội là vì nước Sở mà đến hay vì nước Tống mà đến?

Số nước nhỏ bé kia đều sợ nước Sở nên cùng lên tiếng.

- Vì nước Sở, vì nước Sở mà đến!

Sở Thành Vương nghe xong cười khà khà, rồi nói với với Tống Tương Công:

- Ông còn điều gì để nói nữa không?

Tống Tương Công còn muốn đấu lý với Sở Thành Vương, đã thấy Thành Đắc Thần cởi bỏ áo bào dài ra để lộ toàn thân là giáp sắt, rút lá cờ hồng nhỏ bé ở eo lưng ra liên tục phất phất, những người đi theo Sở Vương đều cởi bỏ áo ngoài ra chỉ trong nháy mắt đều biến thành những vỡ tướng mặc áo giáp sắt, tay cầm binh khi xông thẳng lên triều đài giống như đàn ong vỡ tổ. Các nước chư hầu hoảng sợ tới mức hồn lìa khỏi xác. Thành Đắc Thần bắt Tống Tương Công như con diều dâu già cắp con chim nhỏ. Công tử Mục Di nhân lúc hỗn loạn đã chạy trốn trở về nước Tống. Về sau Sở Thành Vương cảm thấy việc bắt giữ Tống Tương Công chẳng có ích gì, ngược lại đã phá hoại thanh danh của mình liền thả cho Tống Tương Công ra về:

Từ đó trở đi Tống Tương Công không nguôi hận thù sâu sắc đối với nước Sở. Thế nhưng ngoài mấy câu chửi bới “quân nam man” sau lưng ra thì cũng chẳng có biện pháp gì khác. Không lâu, Tống Tương Công hỏi thăm được biết nước Trịnh tích cực ủng hộ nước Sở làm minh chủ nhất loạt muốn tìm cơ hội chinh phạt nước Trịnh cho hả giận. Năm thứ 14 Chu Tương Vương (năm 638, trước Công nguyên) Trịnh Văn Công đến nước Sở, Tống Tương Công cho rằng cơ hội đã tới, bất chấp sự phản đối của Công tử Mục Di và Đại tư mã Công Tôn Cố, đã đích thân dẫn quân đi chinh phạt nước Trịnh. Biết được tin này Trịnh Văn Công đã cầu cứu ngay trước mặt Sở Thành Vương. Sở Thành Vương liền sai quân đi cứu nước Trịnh.

Sở Thành Vương không trực tiếp tới cứu nước Trịnh mà dẫn đại đội binh mã lao thẳng tới nước Tống. Tống Tương Công rụng rời chân tay, đành phải dẫn quân vội vã chạy về ngay đêm đó. Đợi cho quân Tống dựng xong doanh trại ở Hoằng Thủy (phía Bắc huyện Giá Thanh, Tỉnh Hà Nam ngày nay) binh mã của quân Sở cũng kéo tới bờ đối diện. Công Tôn Cố nói với Tống Tương Công:

- Quân Sở tới đây chẳng qua chỉ là để cứu nước Trịnh mà thôi. Nếu chúng ta rút quân ra khỏi nước Trịnh, tức là mục đích của nước Sở cũng đã đạt được. Chúng ta lực nhỏ, chi bằng cứ giảng hòa với nước Sở là xong.

Tống Tương Vương nói:

- Nước Sở tuy binh mạnh, ngựa khỏe, nhưng thiếu hẳn nhân nghĩa. Chúng ta binh lực không đủ, thế nhưng ngọn cờ mà chúng ta phất đó là ngọn cờ đại nhân nghĩa. Đội quân bất nghĩa của chúng làm sao địch nổi quân đội nhân nghĩa của chúng ta?

Tống Tương Công còn ra lệnh mang ra một lá cờ lớn có thêu hai chữ “Nhân Nghĩa”, ý muốn dùng lòng người để đánh bại đao thương của nước Sở.

Trời vừa sáng, quân Sở bắt đầu qua sông. Công Tôn Cố nói với Tống Tương Công:

- Việc người nước Tống qua sông giữa ban ngày, rõ ràng khinh thường chúng ta. Thừa lúc chúng ra giữa sông, chúng ta đón đánh, nhất định sẽ giành toàn thắng.

Không chờ cho Công Tôn Cố nói hết câu, Tống Tương Công bèn chỉ lên ngọn cờ lớn đang bay phần phật ở trên đầu, nói:

- Lẽ nào nhà ngươi lại không nhìn thấy hai chữ “Nhân Nghĩa” trên cờ sao? Người ta qua khỏi sông đã đánh người ta, như vậy mà còn gọi là đội quân nhân nghĩa ư?

Toàn bộ quân Sở đã qua sông, đang bố trí thế trận ở trên bờ. Công Tôn Cố thấy quân Sở đã kịp chỉnh đốn xong đội ngũ, vội vàng nói với Tống Tương Công:

- Quân Sở chưa bố trí xong thế trận, chúng ta phải nhân cơ hội này mà nhanh chóng phát động xung phong, tất sẽ giành được phần thắng.

Tống Tương Công trợn mắt quát:

- Nhà ngươi là hạng người như thế nào, sao lại chỉ nêu ra những chủ ý gian tà, dối trá? Người ta chưa bày xong thế trận mà đã đánh người ta, như vậy còn đáng gọi là “Nhân Nghĩa” không?

Đang nói như vậy thì quân Sở đã sắp đặt xong đội ngũ, binh lính ào lên như nước triều dâng. Quân Tống hoảng sợ tưởng vỡ mật, một ôm đầu chạy trốn. Tống Tương Công tay cầm trường mâu, thúc giục chiến xa, muốn đánh lại, nhưng chưa kịp xông lên thì đã bị quân Sở bao vây khắp bốn xung quanh, Tống Tương Công đã bị một phát nỏ vào đùi, trên người cũng đã bị mấy vết thương. May mà mấy viên đại tướng của nước Tống tả xung hữu đột mới cứu được Tống Tương Công thoát khỏi trùng vây. Chờ khi Tống Tương Công chạy trốn được ra khỏi chiến trường, các xe lính cũng đã tổn thất mất tám chín phần mười, binh khí, lương thảo cũng đã mất hết toàn bộ; các tướng sĩ người chết, người bị thương, tan tác không thành đội ngũ nữa, lại nhìn lá cờ lớn thêm hai chữ Nhân nghĩa kia đã biến mất từ lâu rồi. Dân chúng nhìn thấy thảm trạng này không ngớt miệng chửi rủa Tống Tương Công. Thế nhưng Tống Tương Công vẫn cảm thấy đạo “Nhân nghĩa” của mình đã giành được chiến thắng. Tống Tương Công được Công Tôn Cố dìu đi từng bước tập tễnh, nói:

- Một đội quân coi trọng nhân nghĩa thì phải lấy đức để thu phục lòng người; người ta đã bị thương thì không thể làm cho người ta bị hại thêm; những người lính già đầu óc bạc phơ thì không được bắt trói. “Quân tử dùng lời, tiểu nhân dùng tay” là thế đó. Đã lấy nhân nghĩa đánh trận, sao lại có thể nhân lúc người ta gặp nguy nan mà tiến đánh được?

Những tướng sĩ chạy trốn nghe Tống Tương Công nói đều khóc dở, mếu dở, nghĩ thầm: Thường ngày chúng ta đi đánh trận, phải liều mình mới đánh bại được kẻ thù, lần này chúa công dựa vào “Nhân Nghĩa” đi đánh trận, làm cho chúng suýt nữa phải bỏ mạng.

Tống Tương Công một lòng muốn làm bá chủ. Nhưng do vì nước Tống là quốc gia nhỏ, lực lượng yếu, lại thêm bất tài, kết quả là xưng bá chẳng thành, lại gây thêm trò cười cho thiên hạ.