Những lập luận chính về vấn đề này có thể tìm thấy trong bộ Variorum Hamlet của Furness, tập i, từ trang 391 trở đi. Tôi xin phép chỉ trình bày ngắn gọn quan điểm của mình.
Ngay cả khi ấn tượng chung của tôi về vở kịch là Hamlet vốn là một thanh niên mới mười tám hay đôi mươi, tôi vẫn cảm thấy hoàn toàn không thể bác bỏ những lời khẳng định ở hồi V, cảnh i, vốn cho thấy chàng tròn đúng ba mươi tuổi, trừ khi những lời khẳng định ấy có vẻ như chỉ là tình cờ. Nhưng trái lại, theo suy nghĩ của tôi, chúng mang dáng dấp được cố tình thêm vào nhằm ấn định tuổi tác của Hamlet; và việc chúng khác biệt rõ rệt so với các câu trong bản in Q1 càng củng cố thêm quan niệm đó. Điều tương tự cũng xảy ra với việc Vua Kịch nói về việc đã kết hôn được ba mươi năm (hồi III, cảnh ii, dòng 165), nơi con số này lại một lần nữa khác với bản Q1.
Nếu hồi V, cảnh i không chứa đựng những lời khẳng định quả quyết ấy, tôi tin rằng ấn tượng của tôi về tuổi của Hamlet sẽ còn mơ hồ. Việc chàng vài lần được gọi là 'trẻ' sẽ không ảnh hưởng nhiều đến tôi (thậm chí chẳng ảnh hưởng chút nào khi từ 'trẻ' được dùng đơn thuần để phân biệt chàng với người cha, giống như chính trong đoạn văn cho thấy chàng tròn ba mươi tuổi). Dù vậy, tôi nghĩ chúng ta tự nhiên vẫn xem chàng trạc tuổi Laertes, Rosencrantz và Guildenstern, và ngầm hiểu rằng họ chưa tới ba0 tuổi. Hơn nữa, ngôn từ mà Laertes và Polonius dùng để nói với Ophelia trong hồi III, cảnh iii chắc chắn, tự thân nó, sẽ khiến người ta hình dung Hamlet trẻ hơn ba mươi tuổi khá nhiều; và ấn tượng mà nó để lại không hề bị xóa nhòa hoàn toàn, đối với tôi, bởi chi tiết cho rằng Henry V khi lên ngôi đang ở 'thời kỳ xuân sắc nhất của tuổi trẻ'—một diễn đạt rất gần gũi với những lời Laertes nói với Ophelia. Mặt khác, trong một số đoạn, cũng phảng phất nét bướng bỉnh trẻ con. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, chúng ta buộc phải kể đến (1) sự chín chắn trong tư duy của Hamlet; (2) thái độ của chàng nói chung đối với người khác và với thân mẫu, mà theo tôi, hoàn toàn không gợi lên hình ảnh của một kẻ còn quá trẻ; (3) những đoạn như lời chàng nói với Horatio ở hồi III, cảnh ii, từ dòng 59 trở đi, ngụ ý rằng cả chàng lẫn Horatio đều đã trải đời không ít (đoạn này ở bản Q1 hoàn toàn không có phần tương ứng với các dòng rất quan trọng này). Tôi đã chứng minh trong Chú thích B rằng việc suy luận về tuổi trẻ của Hamlet dựa vào chi tiết chàng quay lại Wittenberg là một điều hết sức rủi ro.
Nói chung, tôi đồng tình với Giáo sư Dowden rằng, ngoại trừ các lời khẳng định ở hồi V, cảnh i, người ta tự nhiên sẽ xem Hamlet là một người đàn ông khoảng hai mươi lăm tuổi.
Đã có ý kiến cho rằng trong vở kịch cổ, Hamlet chỉ là một thiếu niên; rằng Shakespeare, khi bắt tay nhào nặn lại tác phẩm này, vẫn chưa quyết định tăng tuổi của Hamlet lên; rằng khi viết tiếp, ông mới đưa ra quyết định đó; và đó là lý do vì sao phần đầu của vở kịch lại tạo ra một ấn tượng khác biệt (nếu thực sự là thế) so với phần sau. Tôi không thấy ý tưởng này có gì là quá vô lý, nhưng tôi phải chỉ ra rằng thật là sai lầm khi viện dẫn đoạn văn ở hồi V, cảnh i như trong bản Q1 để làm bằng chứng ủng hộ cho quan điểm ấy; bởi đoạn văn đó hoàn toàn không cho thấy tác giả (nếu được ghi chép lại chính xác) hình dung Hamlet là một thiếu niên. Tôi xin liệt kê các chi tiết trong bản Q2 và Q1.
Bản Q2 chép rằng:
(1) Người đào huyệt bắt đầu hành nghề vào ngày cố vương Hamlet đánh bại Fortinbras:
(2) Vào ngày hôm đó, hoàng tử Hamlet chào đời:
(3) Tính đến thời điểm lên tiếng, người đào huyệt đã làm nghề giữ mộ được ba mươi năm:
(4) Hộp sọ của Yorick đã nằm dưới lòng đất được hai mươi ba năm:
(5) Yorick từng cõng hoàng tử Hamlet trên lưng.
Tất cả những điều này đều rất rõ ràng và mạch lạc, mang lại kết quả là Hamlet nay đã tròn ba mươi tuổi.
Bản Q1 chép rằng:
(1) Hộp sọ của Yorick đã nằm trong lòng đất được chục năm:
(2) Nó đã nằm ở đó kể từ khi cố vương Hamlet đánh bại Fortinbras:
(3) Yorick từng cõng hoàng tử Hamlet trên lưng.
Từ những điều này, chẳng có chút suy luận nào về tuổi của Hamlet có thể rút ra được, ngoại trừ việc chàng lớn hơn mười hai tuổi! Hiển nhiên là tác giả (nếu được ghi chép chuẩn xác) hoàn toàn không có ý định cho chúng ta biết Hamlet bao nhiêu tuổi. Việc ông không hình dung chàng quá trẻ tuổi được thể hiện qua việc để chàng nói rằng bản thân đã nhận thấy 'bảy năm nay' (trong Q2 là 'ba năm') mũi giày của kẻ bần nông đã tiến sát gót chân bậc quý tộc. Việc Vua Kịch trong bản Q1 nhắc đến chuyện đã kết hôn bốn mươi năm cho thấy ở đây tác giả cũng chẳng hề bận tâm đến tuổi tác của Hamlet trong tâm trí mình.
CHÚ THÍCH:
[255] Dĩ nhiên chúng ta không thể chắc chắn rằng ông thực sự đã nhào nặn lại nó.
[256] Tôi nhận ra rằng mình đã được H. Türck nói trước về điểm này (Jahrbuch năm 1900, từ trang 267 trở đi).
[257] Tôi không rõ người ta có nhận ra rằng ở phần mở đầu bài phát biểu của Vua Kịch, như được thể hiện trong bản Q2 và bản Folio (nó hoàn toàn khác ở bản Q1), dường như có một sự gợi nhắc đến vở Alphonsus King of Arragon của Greene, hồi IV, các dòng 33 trở đi (bản Greene and Peele của Dyce, tr. 239):
Ba mươi bận Phœbus cùng tia nắng vàng
Đã quay quanh vòng tròn của bầu trời,
Ba mươi bận Ceres thuê mướn thợ mày,
Và lấp đầy kho lúa bằng hoa màu trĩu hạt,
Từ thuở đầu đời tôi bước vào chốn tu trì.
