Hồi Chuông Dài

Lượt đọc: 410 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 42
Mệnh Lệnh Đặc Biệt, Số 191

❊ ❊ ❊

Trong chiếc lều của Lee, được dựng lên trong một lùm cây cách Frederick một dặm, một hội đồng chiến tranh đang diễn ra gồm có Lee, Stonewall Jackson, Longstreet và Jeb Stuart. Lee ngồi bên chiếc bàn, Jackson đối diện ông với thanh kiếm gác ngang đầu gối, Longstreet ngồi dịch sang một bên, còn Stuart đứng tựa vai vào cột lều. Người vừa nhắc đến tên vừa dứt lời. Anh kết thúc bằng câu: "Tôi nghĩ mình có thể thưa rằng, thưa tướng quân, hầu như chẳng có con thỏ nào lọt qua được các chốt gác của tôi. Hắn là một tay gớm ghiếc thật đấy, tay Little Mac ấy! Nhưng hắn cực kỳ cẩn trọng, và ngài không thể gọi hắn là nhanh như chớp được đâu. Hắn vẫn còn ở cách chúng ta chừng hai mươi dặm về phía đông, và chẳng hay biết gì mấy về việc chúng ta đang làm cả."

Jackson lên tiếng: "Tướng McClellan không biết liệu toàn bộ quân đội đã vượt sông hay chỉ một phần đã vượt. Hắn không biết liệu chúng ta có định tiến đánh Washington, hay tiến đánh Baltimore, hay xâm chiếm Pennsylvania. Hãy luôn làm cho kẻ địch hoang mang, lầm đường và lừa gạt chúng hết mức có thể."

Longstreet lên tiếng: "Chà, đến lúc hắn đi hết hai mươi dặm đó thì quân đội của ta đã được nghỉ ngơi và lấy lại sức rồi. Chúng ta sẽ có thêm một trận chiến nữa và một chiến thắng nữa."

Lee lên tiếng, hướng về phía Stuart: "Anh đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của mình, thưa tướng quân. Không phải quân đội nào cũng có được một Jeb Stuart!" Ông dừng lại, đoạn nói với tất cả mọi người: "Mcellan sẽ không thể lên tới nơi trong vài ngày tới. Bên kia sông, ở Virginia, vẫn còn mười bốn ngàn quân địch. Tôi đã hy vọng rằng, với thế rải rác của chúng, Washington sẽ rút quân về khi nghe tin chúng ta vượt sông. Tuy nhiên, họ đã không làm thế. Thật không ổn chút nào khi để lại ở phía sau lưng chúng ta căn cứ có công sự kiên cố tại Harper's Ferry. Ý kiến của tôi, thưa các đồng chí, là chúng ta hoàn toàn có thể lặp lại chiến thuật của trận Manassas lần thứ hai."

Stonewall Jackson xích ghế lại gần hơn. Stuart cười hì hì đầy hào hứng. Longstreet trông có vẻ hoài nghi. "Ý ngài là, thưa tướng quân, ngài lại muốn chia cắt quân đội sao?"

Lee đan hai tay lên mặt bàn trước mặt. "Thưa các đồng chí, nếu tôi có trong tay quân số của các tướng lĩnh miền Bắc, có lẽ tôi cũng sẽ phải thận trọng. Vì chỉ có trong tay quân số của Robert E. Lee, tôi đưa ra một chủ trương khác. Ý định của tôi vẫn là chia cắt quân đội."

"Ngay trên đất địch ư? Tổng quân số chiến đấu của chúng ta không tới năm mươi lăm nghìn người."

"Phải, ngay trên đất địch. Và tôi thừa biết rằng chúng ta không có nổi năm mươi lăm nghìn quân chiến đấu. Kế hoạch của tôi thế này, thưa các đồng chí. Tướng Stuart đã chứng minh được năng lực giữ vững mọi con đường và che giấu mọi hoạt động chuyển quân. Chúng ta sẽ lập thành hai cánh quân, và ẩn sau bức bình phong do kỵ binh của cậu ấy tạo ra, một cánh quân sẽ tiến về phía bắc và một cánh quân sẽ tiến về phía nam. Bằng cách tiến về hướng Hagerstown, cánh quân thứ nhất sẽ tạo ấn tượng rằng Pennsylvania sắp bị xâm chiếm. Hơn nữa, Catoctin và South Mountain là những vị trí phòng thủ vô cùng hiểm yếu. Cánh quân thứ hai sẽ hành quân thật khẩn trương. Vượt sông Potomac trở lại, nó sẽ bao vây và chiếm lấy Harper's Ferry. Xong việc, nó sẽ lập tức quay lại Maryland, hội quân với tôi trước khi McClellan kéo đến."

Longstreet thề thốt: "Có Chúa mới biết, đó là một kế hoạch táo bạo!—Nhưng nhỡ McClellan biết được thì sao?"

“Để đối phó với điều đó, chúng ta phải đặt niềm tin vào Tướng Stuart. Lũ người này buộc phải bị đánh đuổi khỏi Harper's Ferry. Toàn bộ các tuyến giao liên của chúng ta đều đang bị đe dọa.”

Longstreet nói thẳng thừng: "Chà, thưa ngài, tôi nghĩ đó là một hành động điên rồ. Xin ngài đừng giao cho tôi bất kỳ nhiệm vụ nào kiểu đó!"

Lee mỉm cười. "Tướng Jackson, ý kiến của anh thế nào?"

Jackson đáp ngắn gọn: "Thưa ngài, tôi có thể thích tấn công McClellan trước rồi sau đó mới quay sang giải quyết Harper's Ferry hơn. Nhưng tôi không thấy có sự điên rồ nào trong kế hoạch kia—miễn là cuộc hành quân diễn ra thật chớp nhoáng. Đôi khi táo bạo lại là điều khôn ngoan nhất mà ngài có thể làm. Tất nhiên là cần phải giữ cho kẻ địch trong mù tịt."

"Vậy, thưa tướng quân, anh sẽ đảm nhận việc hạ gác Harper's Ferry chứ?"

"Nếu ngài đã ra lệnh, thưa ngài, tôi sẽ làm."

"Rất tốt. Anh sẽ xuất phát vào lúc rạng sáng. Ngoài lực lượng của riêng mình, anh sẽ có thêm các sư đoàn của McLaws và Anderson. Phần còn lại của quân đội sẽ rời Frederick sau đó một hoặc hai tiếng. Đại tá Chilton sẽ ban hành ngay mệnh lệnh hành quân." Ông kéo một tờ giấy về phía mình và dùng bút chì viết một bản ghi nhớ—Mệnh lệnh đặc biệt, số 191.

Phần còn lại của ngày mùng chín tháng Chín đã trôi qua. Ngày mùng mười tháng Chín qua đi, rồi đến ngày mười một, ôn hòa, dịu ngọt và cực kỳ tĩnh lặng. Sang đến ngày mười hai, quang cảnh kéo dài nhiều dặm quanh Frederick vẫn chìm trong giấc ngủ màng mơ màng. Tuy nhiên, vào buổi trưa ngày hôm đó, mọi chuyện đã thay đổi. Lực lượng kỵ binh tiên phong hùng mạnh của McClellan đã chạm trán với quân của Jeb Stuart cách đó chừng một hoặc hai Ro-de về phía đông. Một cuộc giao tranh nhỏ nổ ra, gần đạt tới tầm vóc của một trận đánh lớn. Cuối cùng, những tên lính áo xám rút lui, dù rằng, khiến phe Liên bang phải ngạc nhiên, chúng không rút về hướng Frederick. Thay vào đó, chúng phi ngựa phi nước đại về phía bắc.

Đội tiên phong áo xanh phi kiệu tiến lên, tay lăm lăm gươm tuốt trần, sẵn sàng lao vào Frederick. Bức màn di động màu xám cuối cùng đã bị xuyên thủng! Giờ đây, khi bộ binh theo sát phía sau, với những cỗ đại bác hùng vĩ đang gầm rú tiến lên, với một McClellan đầy vẻ hiểm ác sau Sự kiện Bảy ngày—giờ đây là lúc tung ra cú đánh xóa nhòa ký ức về thất bại nửa tháng trước, về trận Bull Run thứ hai, một cú đánh sẽ nghiền nát cuộc nổi dậy thành từng mảnh vụn! Chúng tiến đến Frederick chỉ để thấy một cái vỏ ốc tĩnh lặng. Chẳng có lấy một bóng người ở đó để mà chém giết.

Tin tức ngập tràn. McClellan, cùng bộ tham chiếu cưỡi ngựa tiến vào lúc chiều tối, thấy mình lọt vào một cơn bão thông tin nhiễu nhương tới mức chẳng thể nhìn rõ bất cứ điều gì. Những công dân nổi bật được dẫn tới trước mặt ông. "Thưa tướng quân, quả thực là chúng đã đi về hướng bắc. Vâng, thưa ngài, vào buổi sáng ngày mùng mười. Hai cánh quân, nhưng xuất phát nối tiếp nhau sát nút và trên cùng một con đường. Vâng, thưa ngài, một số thanh niên nhà ta đã đuổi theo trên lưng ngựa sau khoảng một hoặc hai tiếng. Họ chỉ kịp nhìn thấy các cánh quân vẫn đang tiến về phía bắc. Rồi họ đụng độ với vòng vây của Stuart và buộc phải quay đầu. Frederick từ nãy giờ giống y như một hòn đảo hoang—chẳng ai đến mà cũng chẳng ai đi được. Dù có tinh nghịch như một chú cún con đi nữa, Jeb Stuart quả là một con chó giữ nhà cừ khôi!"

McClellan cười lớn. "'Mỹ nhân' Stuart!—Ước gì ta có hắn ở đây." Mặt ông lại đành đạch nghiêm nghị trở lại. "Tôi rất cảm ơn ông, thưa ngài. Ai thế này, Ames?"

"Là một linh mục, thưa ngài, một người rất được kính trọng. Ông ấy bảo mình có một bộ sưu tập bản đồ—Cha Tierney, ngài thưa chuyện với tướng quân đi chứ?"

"Chúa thánh thần ơi, tôi sẽ thưa ngay đây, con trai của ta!" Cha Tierney cất lời. "Chào buổi tối, thưa tướng quân, chúc ngài gặp được mọi điều may mắn nhất!"

"Chào Cha. Bộ sưu tập của Cha thì liên quan gì đến chuyện này chứ?"

"Ấy là," Cha Tierney nói, "tùy ngài phán xét thôi, thưa tướng quân. Đó là buổi chiều tối ngày mùng tám, tôi đang ngồi trong phòng khách nhà mình sau đám tang của Judy O'Flaherty, và vừa mới chia tay Cha Lavalle ở tu viện xong. Bỗng có tiếng gõ cửa, và một sĩ quan tùy tùng của Stonewall Jackson—Nhưng mà thôi! có lẽ tôi đang làm mất thời gian của ngài, thưa tướng quân, với những chuyện ngài đã biết rồi thì sao?"

"Cứ nói tiếp đi, nói tiếp đi! 'Một sĩ quan tùy tùng của Stonewall Jackson—'"

"'Chúa trời ơi!' tôi nghĩ bụng, 'đến cái đám tang xong rồi mà cũng chẳng được yên thân!' nhưng miệng thì bảo 'Vào đi, vào đi con trai!' Và thế là cậu ta bước vào. 'Tên tôi là Jarrow, thưa Cha,' cậu ta nói, 'và Tướng Jackson nghe nói Cha có một bộ sưu tập bản đồ cực kỳ tuyệt vời.'"

"'Điều đó đúng quá đi chứ,' tôi đáp, 'rồi sao nữa hở con trai?' Thế là cậu ta đặt kiếm và mũ xuống rồi bảo, 'Tôi có thể xem chúng được không?'"

Cha Tierney ho khục khặc. "Có một số quý ông đang đợi ngoài tiền sảnh. Biết đâu đấy, thưa tướng quân, ngài có thể tìm hiểu về chuyển động của đám phiến quân từ họ một cách chính xác hơn. Còn tôi có thể kể nốt chuyện bản đồ vào lúc khác. Ngài đâu có nghĩa vụ phải đứng nghe tôi lải nhải thế này."

"Đóng cửa lại, Ames," vị tướng quân lệnh. "Bây giờ xin mời Cha.—'Tôi có thể xem chúng được không,' hắn đã nói thế."

"'Ừ thì đương nhiên rồi,' tôi bảo, 'Benedict Tierney này chẳng dại gì mà khóa chặt tri thức lại cả!' rồi tôi lôi chúng xuống. 'Có một tấm được vẽ cho Leonard Calvert vào năm 1643'—tôi bảo thế, 'và có một tấm khác vẽ St. Mary's khoảng thời gian xảy ra cuộc thảm sát người da đỏ, cùng với một tấm cực kỳ hiếm về vịnh Chesapeake—'"

"'Cực kỳ thú vị,' cậu ta nói, 'nhưng cho mục đích của Tướng Jackson thì năm 1862 là vừa vặn rồi. Cha có những tấm bản đồ mới đây không?'"

"'Có chứ,' tôi đáp, và lấy chúng xuống, có chút thất vọng vì cứ tưởng cậu ta hứng thú với vùng Maryland thời thuộc địa và có lẽ cả vị trí của các nhà thờ truyền giáo nữa. 'Cậu muốn gì nào?' tôi hỏi, vẫn lịch sự dẫu cho hứng thú đã tụt giảm. 'Một tấm bản đồ bang Pennsylvania,' cậu ta đáp—"

"Một tấm bản đồ bang Pennsylvania!—Ames, lấy sổ tay ra đây ngay."

"Và tôi trải nó ra, cậu ta cắm cúi nhìn kỹ lắm. 'Đường đi Waynesboro có tốt không?' cậu ta hỏi, tôi liền đáp, 'Tạm được đấy con trai, tạm được!' Cậu ta lại hỏi, 'Tôi có thể mang tấm bản đồ này về cho Tướng Jackson được chứ?' 'Được chứ,' tôi bảo, 'nhưng tôi hy vọng cậu sớm trả lại nó cho tử tế nhé.' 'Tôi sẽ trả,' cậu ta nói. 'Chaả,' tôi thốt lên, 'đám phiến quân các cậu rất có ý thức trong việc trả đồ đấy chứ! Tôi phải công nhận điều đó,' tôi nói thế—rồi cậu ta cuộn bản đồ lại và kẹp vào nách."

Vị tướng thở dài một hơi thật sâu. "Pennsylvania bị xâm chiếm theo ngả Waynesboro. Tôi rất cảm ơn Cha—"

"Khoan đã, khoan đã con trai, tôi chưa nói xong đâu! Và rồi, cậu ta lại bảo, 'Tướng Jackson muốn có cả bản đồ vùng đất nằm ngay phía đông từ đây, một tấm,' cậu ta bảo, 'thể hiện những con đường dẫn tới Baltimore.'"

"Baltimore!—"

"'Cha có tấm đó không?' cậu ta hỏi. 'Có chứ,' tôi đáp rồi trải nó ra, và cậu ta ngắm nghía nó thật cẩn thận hồi lâu. 'Tôi hiểu rồi,' cậu ta nói, 'rằng cứ đi về hướng bắc từ Frederick tới Double Pipe Creek là anh sẽ bắt gặp con đường cái quan chạy về hướng đông. Cảm ơn Cha! Tôi mang tấm này đi luôn được chứ?' Rồi cậu ta cuộn lại kẹp vào nách—"

"Baltimore," McClellan lẩm bẩm, "Baltimore—"

"'Và bây giờ, thưa Cha,' cậu ta nói tiếp, 'Cha có bản đồ vùng giữa đây và Washington không?'... Xin đừng xin lỗi tôi làm gì, thưa tướng quân! Có những lúc chính tôi cũng muốn thốt lên những từ ngữ đanh thép cơ mà. Thế là tôi lại lôi tấm bản đồ đó ra, và cậu ta chăm chú nhìn nó không chớp mắt. 'Tôi hiểu rồi,' cậu ta nói, 'rằng cứ đi hướng tây bắc là sẽ bắt gặp một con đường dẫn ngược về phía nam phải không?'—'Đúng thế đấy,' tôi đáp. Và cậu ta lại ngắm nghía tấm bản đồ thật lâu và chăm chú, rồi hỏi khoảng cách chính xác từ Point of Rocks đến Washington là bao nhiêu—"

"Point of Rocks! Lạy Chúa! Ames, chuẩn bị nhận các bức điện này đi—"

"Và rồi cậu ta bảo, 'Tôi lấy luôn cái này nhé, thưa Cha?' rồi cậu ta cuộn tròn lại, bảo rằng Tướng Jackson chắc chắn sẽ rất biết ơn và sẽ trả lại đầy đủ ngay ngắn. (Và quả thực họ đã làm thế.) Rồi cậu ta cầm lấy mũ và kiếm, chào buổi tối rồi chuồn thẳng. Chỉ có thế thôi, thưa tướng quân, ngoại trừ việc đám phiến quân quả thực đã khởi hành vào sáng hôm sau với hướng đi nhắm thẳng tới tiểu bang vĩ đại Pennsylvania. Đừng bận tâm làm gì, thưa tướng quân!—dẫu rằng nếu ngài quan tâm đến các công việc thiện nguyện, và tôi chẳng nghi ngờ gì về lòng tốt của ngài đâu, ở đây có một trại trẻ mồ côi—"

Khi tới một ngã tư không có biển chỉ đường, McClellan, đúng với bản tính của mình, đã chần chừ ngập ngừng. Sự bận rộn trong mười hai tiếng đồng hồ tiếp theo chủ yếu mang tính điện tử, truyền đi qua đường dây thép từ Frederick đến Washington và từ Washington đến Frederick. Lực lượng kỵ binh quả thực được đẩy mạnh tiến về hướng Boonsboro, nhưng đối với phần còn lại của quân đội, khi từng quân đoàn kéo đến, đêm dài trôi qua trong sự bất động, và buổi sáng ló dạng cũng trong sự bất động. Hành quân về hướng bắc tiến đánh Pennsylvania, rồi bỏ mặc Washington cho đối phương nã pháo!—quay đầu về phía nam và đông hướng về Washington để rồi nghe tiếng kêu gào phản đối và phẫn nộ từ một tiểu bang đang bị xâm lược!—quay thẳng hướng đông tới Baltimore để rồi bị đánh thức bởi những phát đại bác của quân địch đang gầm rú vào các mặt khác của trận địa!—bỏ qua Baltimore trong tính toán để rồi có thể đánh mất toàn bộ Maryland! McClellan vô cùng bối rối. Và rồi, trong vở kịch lớn của đời thực, một sự cố đã xảy ra.

Một sĩ quan tùy tùng xuất hiện ở ngưỡng cửa căn phòng nơi McClellan và một số vị tướng đang tụ họp. Cuộc tranh luận vừa qua rất gay gắt; tất cả mọi người trông đều hốc hác, bồn chồn. "Có chuyện gì thế?" McClellan hỏi cộc lốc.

Viên tùy tùng đang cầm thứ gì đó trên tay. "Thứ này vừa mới được tìm thấy, thưa ngài. Dường như nó đã bị đánh rơi ở một góc phố. Lá cây và rác rưởi đã bị gió thổi bay phủ lên trên. Người lính tìm thấy nó đã mang đến đây. Cậu ta nghĩ nó quan trọng—và tôi cũng nghĩ vậy, thưa ngài."

Cậu ta bước qua căn phòng và đưa nó cho vị tướng. "Ba điếu xì gà được gói trong một mẩu giấy! Chà, cái gì thế này—Một mẩu giấy gói bọc ba điếu xì gà. Ames, mở rộng các khung cửa chớp ra!"

Bộ Tư lệnh Quân đội Bắc Virginia

Ngày 9 tháng 9 năm 1862.

MỆNH LỆNH ĐẶC BIỆT, SỐ 191

Quân đội sẽ tiếp tục cuộc hành quân vào ngày mai, theo con đường Hagerstown. Bộ binh dưới quyền Tướng Jackson sẽ tạo thành đội tiên phong, và sau khi qua Middletown với bất kỳ phần lực lượng nào tùy ông lựa chọn, sẽ đi theo tuyến đường hướng tới Sharpsburg, vượt sông Potomac tại điểm thuận lợi nhất, và trước sáng thứ Sáu phải chiếm giữ Đường sắt Baltimore và Ohio, bắt giữ những tên địch nào có mặt ở Martinsburg, và chặn đứng những kẻ định trốn chạy khỏi Harper's Ferry.

Lực lượng dưới quyền Tướng Longstreet sẽ đi theo con đường chính tới tận Boonsborough, nơi nó sẽ dừng lại cùng với các đoàn xe dự trữ, tiếp tế và hành lý của quân đội.

Tướng McLaws, cùng với sư đoàn của chính ông và sư đoàn của Tướng R. H. Anderson, sẽ theo sau Tướng Longstreet. Khi đến Middletown, ông sẽ chọn tuyến đường đi Harper's Ferry, và trước sáng thứ Sáu phải chiếm lấy các Cao điểm Maryland, đồng thời nỗ lực bắt giữ quân địch ở Harper's Ferry và vùng phụ cận.

Tướng Walker cùng với sư đoàn của mình, sau khi hoàn thành mục tiêu hiện tại, sẽ vượt sông Potomac tại Cầu phao Cheek, đi ngược lên bờ phải của nó đến Lovettesville, chiếm giữ các Cao điểm Loudoun nếu có thể, trước sáng thứ Sáu, cùng với Cầu phao Key ở bên trái và con đường nằm giữa mỏm núi và sông Potomac ở bên phải. Ông sẽ phối hợp hết sức có thể với các tướng McLaws và Jackson để chặn đứng đường rút của kẻ địch.

Sư đoàn của Tướng D. H. Hill sẽ đóng vai trò là hậu quân của Quân đội, đi theo con đường mà đại quân đã chọn. Các đoàn xe pháo binh dự trữ, quân nhu và tiếp tế, v.v., sẽ đi trước Tướng Hill.

Tướng Stuart sẽ cắt một liên đội kỵ binh đi theo các lực lượng của các tướng Longstreet, Jackson và McLaws, đồng thời cùng với đại quân kỵ binh che chắn cho tuyến đường hành quân của quân đội, thu gom tất cả những binh lính tụt tạt bị bỏ lại phía sau.

Các lực lượng của Tướng Jackson, McLaws và Walker, sau khi hoàn thành các mục tiêu mà họ được giao phó, sẽ hội quân với đại quân tại Boonsboro hoặc Hagerstown.

Theo lệnh của Tướng R. E. Lee,

R. H. Chilton,

Phụ tá Tướng quân.

Trong căn phòng ở Frederick bao trùm một sự im lặng đến mức có thể cảm nhận rõ ràng. Cuối cùng McClellan đứng lên, nhẹ nhàng bước tới cửa sổ, tì hai tay lên bệ cửa và phóng tầm mắt nhìn bầu trời xanh ngắt rực rỡ. Chợt ông quay lại. "Thưa các đồng chí, tôi càng sống lâu thì càng tin tưởng một cách vững chắc vào câu nói cổ: 'Sự thật còn kỳ lạ hơn cả tiểu thuyết!—Theo Đường Hagerstown—Tướng Hooker, Tướng Reno—"

Vào buổi sáng ngày mùng mười, Stonewall Jackson rời Frederick, hành quân về phía tây theo Đường Boonsboro. Đi trước mở đường, các liên đội của Stuart chặn đứng mọi hoạt động giao thông. Những ngôi làng Maryland thanh bình bị đột nhập mà không có lấy một lời cảnh báo, rồi lại bị bỏ lại trước khi cư dân kịp định thần sau nỗi bất ngờ. Lực lượng kỵ binh ở phía sau quét sạch tất cả những tên lính tụt tạt. Cánh quân với hai mươi lăm nghìn người, chiếm gần một nửa quân số của Lee, lướt đi như một khối sắc bén, dứt khoát giữa những cánh đồng mùa thu và những khu rừng bắt đầu ngả màu. Trên đồng ruộng là những người nông dân đang cày cấy, trong các vườn cây ăn quả là những người đang thu hoạch táo. Họ dừng tay và trố mắt nhìn. "Chà, cảnh tượng gì thế kia?—Và một nửa số chúng đi chân trần!—quần áo thì chẳng khác nào bù nhìn rơm. Chà, bọn chúng không phải cướp đâu. Không—và súng ống của chúng mới sáng loáng làm sao!"

Dãy South Mountain đã được vượt qua tại đèo Turner. Trời gần chập tối khi tiếng kèn lệnh vang lên yêu cầu dừng lại. Từng lữ đoàn một của Stonewall Jackson rời khỏi con đường, xếp súng gọn gàng, giải tán hàng ngũ giữa những đồi cỏ mùa thu nhấp nhô đẹp đẽ và những khu rừng. Cách đó chừng một hoặc hai dặm là ngôi làng Boonsboro. Jackson cử Thiếu tá Kyd Douglas thuộc bộ tham mưu đi tiên phong dò la tin tức. Viên sĩ quan đó dẫn theo một kỵ binh rồi thúc ngựa phi đi.

Ngôi làng nhỏ trông giống như một chốn bồng lai tiên cảnh trong thung lũng, yên bình đến ngây dại nằm dưới ánh chiều tà hồng rực. Hai sĩ quan bàn tán về khung cảnh đó, rồi ngay khoảnh khắc tiếp theo liền lao đầu vào một đại đội kỵ binh Liên bang được cử từ Hancock đến chốn bồng lai ấy để kiếm củi, tuyển quân hay làm việc gì đó tương tự. Đám lính kỵ binh áo xanh hò reo inh ỏi rồi xông lên tấn công. Hai sĩ quan áo xám quay đầu thúc mạnh cựa ngựa—cánh đồng lướt qua phía sau, khu rừng vụt chạy phía sau! Những phát súng lục nổ vang rền đuổi theo sát nút; bộ đôi áo xám vừa quay người trên yên ngựa vừa nã đạn trả đũa, rồi cúi rạp đầu áp sát cổ ngựa và giập cựa liên hồi. Con đường trước mặt dốc ngược lên. "Vượt qua ngọn đồi là chúng ta thoát!—Vượt qua ngọn đồi là chúng ta an toàn!" bộ đôi áo xám thầm nghĩ, và cựa ngựa tóe máu. Bủa vây phía sau là đám lính áo xanh—cả chục tên kỵ binh. "Đứng lại đó, lũ phiến quân khốn kiếp, đứng lại! Nếu tụi mày không dừng lại, bắt được tụi mày tao sẽ băm vằm ra thành từng mảnh!" Gần tới đỉnh đồi, một người lính áo xám thốt lên tiếng kêu kinh hãi. "Lạy Chúa! Tướng quân kìa!"

Stonewall Jackson đang đi tới chỗ họ. Ông có vẻ đang chìm đắm trong suy nghĩ sâu xa và dắt theo con ngựa Little Sorrel. Ông đi hoàn toàn một mình. Hai vị sĩ quan hét lớn. Họ thấy ông ngẩng đầu lên, nắm bắt tình hình và đặt tay lên yên ngựa. Sau đó, để kéo dài thời gian cho ông, cả hai quay đầu lại. "Yaaiih! Yaaaaiiahh!" họ hét lên và xông thẳng vào quân địch.

Lực lượng áo xanh bị đánh bất ngờ, đã hiểu lầm tiếng thét đầu tiên và hành động tiếp theo đó. Chắc chắn là đang có một lực lượng áo xám vượt qua ngọn đồi để thực hiện nhiệm vụ trinh sát nào đó từ đám đông phiến quân được đồn đại là đang nghỉ ngơi ở Frederick. Dự đoán đó hẳn phải là kỵ binh—và đang phi nước đại lao tới! Dừng lại để chém giết hai con quỷ xám đang la hét kia có thể sẽ là rước họa diệt vong vào thân. Đám lính kỵ binh áo xanh bèn nã cạn băng súng lục, rồi quay đầu ngựa tháo chạy về ngôi làng nhỏ, nơi mà ít phút sau đó kỵ binh áo xám thực sự đã đánh đuổi họ đi.

Trong ánh chiều tà hồng rực cuối cùng, hai vị sĩ quan, lúc này đã quay lại đỉnh đồi, nhìn thấy doanh trại đang trải rộng bên dưới và trung đoàn mà Jackson đã cử đi giải cứu đang tiến đến với tốc độ chạy nước rút. Một người khựng ngựa lại. "Cái gì thế kia?" người kia hỏi.

“Găng tay của tướng quân. Ngài đánh rơi lúc leo lên ngựa.”

Anh cúi người khỏi yên ngựa nhặt chúng lên. Lúc sau, khi đã về tới doanh trại, anh đi thẳng đến bộ chỉ huy. Jackson đang trao đổi về đạn dược với chủ nhiệm quân nhu của mình, một sĩ quan tùy tùng của A. P. Hill đang đứng gần đó chờ đến lượt. "Sao thế, Thiếu tá Douglas?"

"Găng tay của ngài đây ạ, thưa tướng quân. Ngài đã đánh rơi chúng trên đỉnh đồi."

"Tốt lắm! Đặt chúng ở đó đi thiếu tá, phiền anh nhé.—Đại tá Crutchfield, đoàn xe quân nhu sẽ qua trước. Khi các khẩu pháo từ phía sông lên tới nơi, hãy đảm bảo rằng mọi thùng đạn pháo đều được nạp đầy đủ. Chỉ vậy thôi. Bây giờ xin mời Đại úy Scarborough—"

"Tướng Hill khẩn thiết xin phép được vào thưa chuyện với ngài, thưa tướng quân."

"Tướng Hill đang ở đâu? Ông ấy có đây không?"

"Có ạ, thưa ngài, ông ấy đang ở ngoài lều."

"Bảo ông ấy vào đi. Anh có một con ngựa phi rất tốt đấy, Thiếu tá Douglas. Tối nay chắc không còn chuyện gì nữa đâu. Chúc anh ngủ ngon."

A. P. Hill bước vào một mình, không mang theo kiếm. "Chào buổi tối, Tướng Hill," Jackson nói.

Hill đứng thẳng tắp, bộ râu đỏ lấp lánh đôi chút trong căn lều chập choạng tối. "Tôi đến để đưa ra một thỉnh cầu, thưa ngài."

"Vâng. Chuyện gì thế?"

“Cách đây một tuần, khi vừa vượt sông Potomac, ngài đã đặt tôi dưới sự quản thúc vì lý do mà ngài cho là—tôi kháng lệnh. Kể từ đó, Tướng Branch đã chỉ huy Sư đoàn Ánh sáng.”

"Đúng vậy."

"Tôi cảm thấy chắc chắn rằng, thưa ngài, một trận chiến sắp sửa bùng nổ. Tướng Branch là một người lính giỏi và dũng cảm, nhưng—nhưng—tôi đến đây để khẩn nài, thưa ngài, xin hãy hủy bỏ lệnh quản thúc để tôi được quay lại chỉ huy cho đến khi trận chiến kết thúc."

Stonewall Jackson, ngồi cứng nhắc, nhìn người đối diện đang đứng căng thẳng, đầy năng lượng trước mặt mình. Có điều gì đó len lỏi vào nét mặt ông, dẫu không hẳn là một nụ cười nhưng lại mang cảm giác giống như nụ cười. Nó mang lại một hiệu ứng dịu dàng, êm ái đến kỳ lạ. Nó biến mất gần như ngay khi vừa xuất hiện, nhưng nó đã từng hiện diện ở đó. "Tôi có thể hiểu cảm giác của anh, thưa ngài," ông nói. "Một trận chiến sắp cận kề. Cho đến khi nó kết thúc, anh được phục hồi quyền chỉ huy."

Cánh quân của Quân đội Bắc Virginia tiến đánh Harper's Ferry đã vượt qua Kênh đào Chesapeake và Ohio tại Williamsport và lội qua sông Potomac cách bến phà vài trăm thước về phía hạ lưu. A. P. Hill, McLaws, Walker, cùng lực lượng riêng của Jackson, cả một đoàn quân dài đã vượt qua những giải nước bạc, từ những hàng liễu và cây sung dâu bên bờ Maryland đến những cánh rừng cao vút mộng mơ in bóng trên bầu trời Virginia. "Chúng tôi lạ gì chỗ này," binh đoàn miền Cơn gió thốt lên. "Đập nước số 5 nằm ngay phía trên đó kìa!" Từng trung đoàn một, khi ngâm mình xuống dòng nước, đều cất tiếng hát vang. "Hãy đưa tôi trở về miền Old Virginny thân yêu!" đám lính cùng hát.

Tại Martinsburg có ba ngàn rưỡi quân áo xanh. Stonewall Jackson cử A. P. Hill tiến xuống theo con đường cái quan; còn bản thân ông đi đường vòng và bất ngờ tập kích thị trấn từ phía tây. Ba ngàn rưỡi quân áo xanh ấy có thể rút lui về hướng nam, điều mà họ chẳng lấy gì làm mặn mà, hoặc họ có thể hối hả chạy về phía đông để tự nhốt mình vào Harper's Ferry. Đúng như dự đoán, họ đã chọn phương án thứ hai.

Stonewall Jackson tiến vào Martinsburg giữa những tiếng hò reo chào đón. Tại đây ông cho quân nghỉ ngơi vài tiếng đồng hồ, rồi đến buổi chiều lại quẹo hướng đông và hạ trại bên bờ sông Opequon. "Ngay khi trời rạng sáng," ông lại tiếp tục hành quân. Đi trước mở đường là lực lượng kỵ binh, và họ kiểm soát các con đường ở hai phía của Harper's Ferry. Một bức điện tín từ Tướng Lafayette McLaws gửi tới. Tướng Jackson:—Sau một hồi giao chiến, tôi đã chiếm được Cao điểm Maryland. Cao điểm Loudoun đã nằm trong tay Tướng Walker. Kẻ địch đã bị cắt đứt đường rút lui về phía bắc và đông.

"Tốt lắm! Tốt lắm!" Jackson nói. "Bắc, đông, nam và tây."

Bên phía bờ sông Potomac thuộc Maryland, cách Harper's Ferry vài dặm về phía bắc, Lee cũng nhận được một báo cáo—do một kỵ binh của Stuart hỏa tốc mang tới. Tướng quân:—Kẻ địch có vẻ đã thức tỉnh. McClellan được báo cáo là đang tiến về hướng South Mountain với tốc độ khá nhanh. Tôi đang giữ các đèo Crampton và Turner. Lệnh của tôi là gì?

Lee hướng tầm mắt về phía đông tới South Mountain và hướng về phía nam tới Harper's Ferry. "Tướng McClellan mới chỉ đang đoán mò thôi. Chúng ta phải tranh thủ từng phút cho Tướng Jackson tại Harper's Ferry." Ông gửi tin nhắn cho Stuart. "Sư đoàn của D. H. Hill quay trở lại South Mountain. Tướng Longstreet nhận lệnh rút từ Hagerstown về. Chúng ta phải giành giật thời gian cho Tướng Jackson. Hãy giữ vững các con đèo."

D. H. Hill và Stuart đã giữ vững chúng. Những con đường vắt vẻo trên cao nhìn xuống các thung lũng—và tất cả các sườn dốc đều ngập tràn đá tảng, bên trên còn được bao bọc bởi những bức tường đá đổ nát. Hooker và Reno cùng với các quân đoàn Thứ nhất và Thứ chín tấn công đèo Turner, quân đoàn của Franklin tấn công đèo Crampton. Trải dài trên cao nhìn xuống vùng đồng quê, đẫm máu và vô cùng quyết liệt, tám ngàn quân chống lại ba mươi ngàn quân, trận chiến diễn ra ác liệt.

Stonewall Jackson, đang siết chặt vòng vây quanh Harper's Ferry, bố trí các khẩu pháo ở cả hai bên bờ sông, trên Cao điểm Maryland và Cao điểm Loudoun, đã nghe thấy tiếng súng nổ vang ở phía bắc. Ông chau mày. Ông biết McClellan đã chiếm đóng Frederick, nhưng ông chẳng hề hay biết gì về bản sao của mệnh lệnh bị bỏ quên được bọc ngoài ba điếu xì gà kia. "Ngài nghĩ sao về chuyện này, thưa tướng quân?" một vị lữ đoàn trưởng rụt rè lên tiếng.

“Tôi nghĩ, thưa ngài, đó có thể chỉ là một cuộc chạm trán giữa lực lượng kỵ binh. Pleasanton đã chạm trán với Tướng Stuart và Pháo binh Kỵ mã.”

"Không lẽ đó lại là đại quân của McClellan?"

“Tôi nghĩ là không đâu, thưa ngài. Trừ phi ngoài những tài năng cao siêu khác ra, hắn còn có thêm cả sự năng nổ và một sự thấu hiểu về các kế hoạch của chúng ta.—Đại úy Page, hãy chuyển mệnh lệnh này cho Tướng McLaws: Tướng quân:—Ông sẽ tấn công sao cho dùng pháo binh quét sạch khu vực kẻ địch đang chiếm giữ, đánh bọc hậu các trận địa pháo của chúng, và thực hiện các hoạt động khác tùy theo tình hình thực tế cho phép. Trung sĩ Byrd, gửi lệnh này cho Tướng Walker: Tướng quân:—Ông sẽ đánh bọc hậu trận địa pháo trên đường cái quan và dùng hỏa lực pháo binh quét sạch khu vực địch chiếm giữ, đồng thời vô hiệu hóa các khẩu pháo trên đảo Shenandoah. Trung sĩ Daingerfield, chuyển cái này cho Tướng A. P. Hill: Tướng quân:—Ông sẽ di chuyển dọc theo bờ tây sông Shenandoah, qua đó đánh vào sườn địch và tiến vào Harper's Ferry.”

Đó là ngày Chủ nhật. Từ mọi đỉnh đồi, những khẩu đại bác màu xám phun ra lửa hận thù, dội cơn mưa tử thần bằng sắt thép xuống mười bốn ngàn binh sĩ áo xanh đang bị nhốt kín trong Harper's Ferry. Suốt buổi chiều chúng gầm rú, và màn đêm buông xuống cũng chẳng hề làm cho tiếng súng dịu đi. Harper's Ferry chìm trong vành đai lửa, những ngọn lửa lập lòe giữa bầu trời đầy sao. Không gian rung chuyển và vang dội, dòng sông run rẩy trôi đi trong vội vã. Đêm sâu thẳm buông xuống mang theo một sự tĩnh lặng chập chờn. Có cảm giác như thể mặt đất đang thở hổn hển. Toàn bộ không khí nồng nặc mùi thuốc súng.

A. P. Hill, vật lộn vượt qua khu vực được cho là không thể vượt qua, đã triển khai đội hình chiến đấu ngay phía sau Cao điểm Bolivar. Lawton và Jones thậm chí còn tiến xa hơn thế. Tất cả các khẩu pháo màu xám đều đã sẵn sàng—vừa rạng sáng chúng liền đồng loạt khai hỏa. Tử thần bằng sắt, tử thần bằng sắt!—chúng trút mưa bom bão đạn xuống Harper's Ferry và mười bốn ngàn quân đồn trú ở đó. Chúng đã làm câm nấy những khẩu pháo của phe áo xanh. Sau đó, tiếng kèn lệnh thổi vang dội, và Hill ra lệnh tấn công. Trước mắt họ là những hàng chiến hào và phía trước chúng là một hàng rào chắn bằng cành cây gai góc. Sư đoàn Ánh sáng xé toạc lớp hàng rào cản đó, rồi lao thẳng vào tuyến phòng thủ đầu tiên. Từ trên cao nhìn xuống, pháo binh áo xám gầm rú dữ dội.

Suốt một ngày một đêm, tuyến phòng thủ của phe áo xanh đã chống trả vô cùng lì lợm. Nhưng mọi chuyện đã chấm hết. Thoát ra từ làn khói cuồn cuộn, nhô lên từ đỉnh đồi bên trong thị trấn, một lá cờ trắng được phất lên. A. P. Hill tiếp nhận sự đầu hàng của thị trấn, còn Stonewall Jackson cưỡi ngựa tiến lên Cao điểm Bolivar rồi tiến thẳng vào thị trấn.

Mười hai ngàn tù binh, mười ba ngàn khẩu súng, bảy mươi ba cỗ đại bác, cùng một kho tàng khổng lồ gồm quân nhu, ngựa chiến và xe cộ đã rơi vào tay ông cùng với Harper's Ferry.

Trên đường cái Bolivar, Tướng White của phe Liên bang cùng bộ tham mưu đã ra mắt vị tướng chiến thắng. Vị tướng và bộ tham mưu bên kia trông thật bảnh bao trên những con chiến mã được trang bị tận răng, sạch sẽ tươm tất và lành lặn. Còn vị tướng bên này thì mang một màu nâu sậm của lá cây—đám bụi bặm, mưa gió cùng những vết hằn của thời gian, đôi bốt cao cổ cáu bẩn lấm lem và chiếc mũ lưỡi trai sờn rách. Sự đầu hàng diễn ra vô điều kiện. Sau các nghi thức chính thức, đôi bên có đôi lời trò chuyện, phe áo xám thoáng ngỏ ý về những điều khoản khoan hồng, phe áo xanh bày tỏ sự ngưỡng mộ đối với những chiến binh vĩ đại, cả hai bên đều bày tỏ sự tiếc nuối trước cái chết của Miles, vị sĩ quan chỉ huy. Stonewall Jackson cưỡi ngựa tiến vào thị trấn cùng vị tướng Liên bang. Hai bên đường, lính áo xanh đứng chen chúc ngước nhìn. "Hắn kìa tụi mày! Jackson đấy! Chính là ông ta đấy! Chà!"

Lát sau, A. P. Hill bước vào căn phòng tầng dưới của một ngôi nhà đá nơi vị tướng tư lệnh đang ngồi viết bản báo cáo gửi cho Lee. Jackson viết nốt việc dang dở rồi ngẩng đầu lên. "Tướng Hill, Sư đoàn Ánh sáng đã làm rất tốt. Tôi sẽ hành quân đi ngay lập tức, nhưng tôi sẽ để anh lại đây chỉ huy cho đến khi giải quyết xong xuôi tù binh và tài sản công cộng. Hãy khẩn trương lên."

"Vậy là tôi không phải bàn giao quyền chỉ huy cho Tướng Branch nữa phải không, thưa ngài?"

"Không, thưa anh. Trận chiến này sẽ nối tiếp trận chiến khác, và anh sẽ tiếp tục dẫn dắt Sư đoàn Ánh sáng. Từ nay hãy cẩn trọng hơn với các mệnh lệnh của tôi."

"Tôi sẽ cố gắng, thưa ngài."

"Tốt! Tốt lắm!—Có chuyện gì thế, đại tá?"

"Một liên thông tin, thưa ngài, đến từ Tướng Lee."

Viên liên thông bước vào, chào theo kiểu quân đội và trao bức công văn. Jackson đọc lướt qua, rồi đọc lớn thành tiếng, dáng vẻ, thần thái và giọng điệu điềm tĩnh y như thể ông đang lặp lại một thông báo thường ngày nào đó.

Trên đường hành quân, ngày 14 tháng 9.

Tướng quân,—Tôi lấy làm tiếc phải thông báo rằng McClellan, bằng một cách kỳ lạ nào đó, đã phát hiện ra việc phân chia lực lượng của quân đội cũng như các mục tiêu của chúng ta. Hôm nay chúng ta đã có một trận chiến ác liệt tại South Mountain, cả D. H. Hill và Longstreet đều chịu tổn thất nặng nề. Quân đội đã chiến đấu với sự quyết tâm cao độ và giữ vững các con đèo cho đến tận chập tối. Hiện tại chúng ta đang rút lui về Sharpsburg. Hãy sử dụng mọi tốc độ có thể để hội quân với tôi ở đó.

Lee.

Stonewall Jackson đứng dậy. "Tướng Hill, sắp xếp mọi việc càng nhanh càng tốt. Sharpsburg trên sông Antietam. Mười bảy dặm."

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.