Năm nay mùa màng thơ ca bội thu: suốt cả tháng Tư vừa qua, hầu như chẳng có ngày nào trôi qua mà chúng ta không được thưởng thức một buổi ngâm thơ nào đó. Tôi rất đỗi vui mừng khi thấy gu thưởng thức văn chương tao nhã vẫn còn tồn tại, và những bậc kỳ tài vẫn xuất hiện để khẳng định tên tuổi của mình, dẫu cho sự cổ vũ họ nhận được thật lười biếng làm sao. Phần lớn khán giả ngồi ở các góc giải trí, tiêu tơi thời gian bằng những chuyện tầm phào, và liên tục sai người dò hỏi xem tác giả đã bước vào chưa, đã đọc xong lời nói đầu hay chưa, hay bài thơ gần kết thúc chưa. Rồi cuối cùng, họ thong thả bước vào với vẻ mặt thờ ơ nhất có thảy, cũng chẳng thèm ở lại cho đến hết buổi ngâm thơ mà chuồn đi trước khi nó kết thúc, kẻ thì lén lút rón rén, người lại vô cùng tự do và dửng dưng.
Thế mà các bậc tiền bối của chúng ta hẳn vẫn nhớ chuyện Claudius Cæsar một hôm đi dạo trong hoàng cung, nghe tiếng hò reo lớn bèn gạn hỏi nguyên do; và khi được báo rằng Nonianus đang ngâm thơ do chính mình sáng tác, ngài liền tức tốc đến đó, khiến tác giả vô cùng bất ngờ và vui mừng trước sự hiện diện của hoàng đế. Nhưng ngặt nỗi, ngày nay nếu ta có mời mọc một kẻ rỗi việc nhất đời đến dự, và dặn dò y về cuộc hẹn ấy bao nhiêu lần hoặc từ trước bao lâu đi chăng nữa; thì hoặc là y chẳng thèm đến, hoặc nếu có đến thì lại lầm bầm vì đã "phí mất một ngày!" chẳng vì lý do gì khác ngoài việc y chưa thực sự bỏ phí ngày hôm đó cả. Thế nên những nhà văn ấy lại càng xứng đáng nhận được sự khích lệ và tán dương của chúng ta biết bao, những người vẫn kiên định theo đuổi sự nghiệp nghiên cứu và mạnh dạn ngâm lên những trước tác của mình dẫu cho thói lãnh đạm hay ngạo mạn từ phía khán giả.
Bản thân tôi quả thực hiếm khi bỏ lỡ bất kỳ buổi tụ họp nào; dẫu cho, nói thật lòng, các tác giả thường là bạn bè của tôi, mà thực ra cũng chẳng có mấy người yêu văn chương lại không phải là bạn của tôi. Chính điều này đã giữ chân tôi ở lại thành phố lâu hơn dự định. Tuy nhiên, giờ đây tôi đã được tự do trở về điền trang để tự mình viết lách một cái gì đó; và tôi không có ý định đem ra ngâm thơ, kẻo người ta lại tưởng tôi đến dự các buổi ngâm thơ của bạn bè chỉ để mong được trả ơn, bởi vì trong những việc này, cũng như trong mọi ân huệ tốt đẹp khác, nghĩa cử ấy sẽ tan biến ngay khoảnh khắc bạn tỏ ra mong đợi sự đền đáp. Chào bạn.
