Ngày xửa ngày xưa, có một người nông dân nghèo tên là Crabb, chở một xe củi bằng hai con bò ra thị trấn và bán cho một vị bác sĩ được hai đồng taler. Lúc tiền đang được đếm trả cho anh ta, tình cờ vị bác sĩ đang ngồi ăn bên bàn. Khi người nông dân nhìn thấy bác sĩ ăn uống ngon lành như vậy, lòng anh ta thèm thuồng khôn xiết và cũng ao ước được làm bác sĩ. Thế là anh đứng chần chừ một lúc, rồi cuối cùng rụt rè hỏi xem mình có thể làm bác sĩ được không. «À, được chứ,» vị bác sĩ nói, «chuyện đó dễ ợt mà.» «Tôi phải làm gì ạ?» người nông dân hỏi. «Trước hết, hãy mua một cuốn sách vỡ lòng loại có hình con gà trống ở trang bìa; thứ hai, bán xe và hai con bò của anh đi để lấy tiền mua quần áo và những thứ liên quan đến y thuật; thứ ba, hãy làm một tấm biển đề dòng chữ: “Ta là Bác sĩ Thông Thái,” rồi đóng đinh treo lên trên cửa nhà anh.» Người nông dân làm theo mọi điều đã được dặn dò.

Khi anh hành nghề y được một thời gian ngắn, có một vị lãnh chúa giàu có và quyền thế bị mất trộm một số tiền. Người ta liền kể cho ông nghe về Bác sĩ Thông Thái đang sống ở ngôi làng nọ, chắc chắn sẽ biết tiền đã đi đâu mất. Thế là vị lãnh chúa liền cho ngựa kéo xe, phóng thẳng đến ngôi làng và hỏi Crabb xem có phải anh là Bác sĩ Thông Thái hay không. Vâng, anh chính là người đó. Thế là anh phải đi cùng vị lãnh chúa để tìm lại số tiền bị đánh cắp. «Ôi, vâng, nhưng Grete, vợ tôi, cũng phải đi cùng cơ.» Vị lãnh chúa bằng lòng, cho cả hai lên xe ngồi và tất cả cùng nhau lên đường. Khi họ đến lâu đài của nhà quý tộc, tiệc đã dọn sẵn, và Crabb được mời ngồi xuống ăn. «Dạ vâng, nhưng cả vợ tôi, Grete nữa chứ,» anh nói, rồi kéo vợ cùng ngồi vào bàn ăn. Khi người đầy tớ đầu tiên bưng ra một món ăn tinh tế, người nông dân liền huých tay vào vợ và nói: «Grete, đó là đứa thứ nhất,» ý anh muốn nói đó là tên đầy tớ mang món ăn đầu tiên ra. Tuy nhiên, người đầy tớ lại tưởng anh định nói rằng: «Đó là tên trộm đầu tiên,» và vì sự thật đúng là như vậy, hắn vô cùng hoảng sợ, liền chạy ra ngoài nói với đồng bọn: «Bác sĩ biết hết rồi đấy: chúng ta tiêu đời rồi, hắn bảo tao là đứa đầu tiên đấy.» Người thứ hai hoàn toàn không muốn vào, nhưng bị bắt buộc phải vào. Thế nên, khi hắn bưng món ăn bước vào, người nông dân lại huých tay vào vợ và nói: «Grete, đó là đứa thứ hai.» Tên đầy tớ này cũng hoảng sợ không kém, và chuồn ra ngoài nhanh hết mức có thể. Tên thứ ba cũng chẳng khá hơn, vì người nông dân lại tiếp tục nói: «Grete, đó là đứa thứ ba.»

Tên thứ tư phải bưng ra một món ăn có đậy nắp, và vị lãnh chúa bảo vị bác sĩ hãy trổ tài thâm hậu của mình để đoán xem dưới chiếc nắp đó là gì. Thật ra, bên trong là cua (crabs). Vị bác sĩ nhìn đĩa thức ăn, hoàn toàn chẳng biết phải nói gì, liền kêu lên: «Ôi, con cua tội nghiệp.» Khi vị lãnh chúa nghe thấy thế, ông liền reo lên: «Kìa! Hắn biết kìa; chắc chắn hắn cũng biết kẻ nào đang giữ số tiền!»

Nghe vậy, đám đầy tớ trông vô cùng bứt rứt lo lắng, liền ra hiệu cho vị bác sĩ bảo ông bước ra ngoài một lát. Khi ông vừa bước ra, cả bốn tên đều thú nhận với ông rằng chính chúng đã lấy cắp số tiền, đồng thời hứa sẽ sẵn sàng trả lại và dâng cho ông một khoản tiền lớn nếu ông không tố cáo chúng, bởi vì nếu ông làm thế, chúng sẽ bị treo cổ. Chúng dẫn ông đến chỗ giấu số tiền. Vị bác sĩ vô cùng thỏa mãn với điều này, quay trở lại đại sảnh, ngồi vào bàn và nói: «Thưa ngài lãnh chúa, bây giờ tôi sẽ tra trong sách xem số vàng được giấu ở đâu.» Tuy nhiên, tên đầy tớ thứ năm đã lẻn vào lò sưởi để nghe ngóng xem vị bác sĩ có còn biết thêm điều gì nữa không. Nhưng vị bác sĩ vẫn điềm tĩnh ngồi đó, mở cuốn sách vỡ lòng ra, lật qua lật lại các trang để tìm hình con gà trống. Vì mãi vẫn không tìm thấy, ông liền nói: «Ta biết ngươi đang ở trong đó rồi, tốt hơn hết là ra đi!» Lúc bấy giờ, tên ngốc trong lò sưởi tưởng rằng vị bác sĩ đang nhắm vào mình, liền hoảng hốt nhảy chồm ra, la lớn: «Gã đó biết hết mọi chuyện rồi!» Thế là Bác sĩ Thông Thái chỉ cho vị lãnh chúa chỗ giấu tiền, nhưng không nói rõ kẻ nào đã ăn cắp nó, và nhận được rất nhiều tiền thưởng từ cả hai phía, từ đó trở thành một người nổi danh lừng lẫy.